Supreme Court dismisses divorce appeal; complaint about missing mental separation intent rejected as unnecessary under law.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appellant's request to overturn the lower court's divorce judgment. The appellant argued the trial court erred by not explicitly requiring proof of mutual intent to end the marriage, yet the court held that such specific intent is legally unnecessary when a four-year separation is proven. Consequently, the appeal was rejected, and the appellant was ordered to pay the respondent's legal costs.
Legislator headnote
AI generatedArticles 1438, 1439 para. 3 of the Civil Code; Article 559 of the Code of Civil Procedure: For divorce based on four years of separation, it suffices to state the separation occurred for that duration; specific reference to the mutual intent to end cohabitation or the intensity of the relationship breakdown is not required.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Απόφαση 1448 / 2008 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 1448/2008
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
A1' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Βασίλειο Ρήγα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (λόγω κωλύματος του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Δημητρίου Λοβέρδου), Δημήτριο Δαλιάνη, Ιωάννη-Σπυρίδωνα Τέντε, Δημήτριο Πατινίδη και Χαράλαμπο Δημάδη, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 19 Μαϊου 2008, με την παρουσία και του Γραμματέα Αντωνίου Στυλιανουδάκη, για να δικάσει μεταξύ:
Της αναιρεσείουσας: χ1, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Μιχαήλ Μιχαλόπουλο. Του αναιρεσίβλητου: ......., ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Κωνσταντίνο Αλεξίου.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 25/2/2004 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4332/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου, 8701/2006 και 4733/2007 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 12/11/2007 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω και ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Δημήτριος Πατινίδης, ανέγνωσε την από 9/5/2008 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη των λόγων αναιρέσεως. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος του αναιρεσίβλητου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Με το άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ, που ορίζει ότι η εκτίμηση του περιεχομένου διαδικαστικών εγγράφων, μεταξύ των οποίων είναι και η αγωγή, υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου, δεν εισάγεται νέος ειδικός λόγος αναιρέσεως, πέραν από εκείνους που περιοριστικώς αναφέρονται στο άρθρο 559. Επομένως, το ορισμένο ή όχι του δικογράφου της αγωγής ως προς την έκθεση των πραγματικών περιστατικών που αποτελούν την ιστορική βάση της, εκτιμά κυριαρχικώς το δικαστήριο της ουσίας.
Όμως αν αξίωσε στοιχεία περισσότερα ή θεώρησε επαρκή λιγότερα στοιχεία από όσα κατά νόμο χρειαζόταν για τη θεμελίωση του δικαιώματος που ασκείται με την αγωγή, υπάρχει παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που αποτελεί λόγο αναιρέσεως κατά το άρθρο 559 αρ. 1 ΚΠολΔ. Επίσης αν έλαβε υπόψη γεγονότα που δεν αναφέρονται σ' αυτή και ασκούν ουσιώδη επιρροή στην κρίση του, ως προς το νόμιμο της αγωγής, ή αν δεν έλαβε υπόψη του παρόμοια γεγονότα εκτιθέμενα στην αγωγή, υπάρχουν λόγοι αναιρέσεως από τους αριθμούς 8 και 14 του παραπάνω άρθρου 559.
Εξάλλου από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 1438, 1439 παρ. 3 ΑΚ και 216 ΚΠολΔ προκύπτει, ότι για την πληρότητα της αγωγής διαζυγίου λόγω τετραετούς διαστάσεως των συζύγων αρκεί να αναφέρεται σ' αυτή ότι οι διάδικοι σύζυγοι βρίσκονται σε διάσταση, η οποία διήρκησε συναπτώς επί μία τετραετία, υπολογιζόμενη αναδρομικώς από το χρόνο της πρώτης συζητήσεως.
Άλλη περαιτέρω εξειδίκευση του νομικού όρου "διάσταση" δεν είναι απαραίτητη και συγκεκριμένα η ειδική αναφορά του ψυχικού στοιχείου, ότι δηλαδή υφίσταται βούληση των διϊσταμένων συζύγων να αποστούν της έννομης σχέσης, αφού υπό το όρο αυτό (διάσταση) νοείται τόσο η φυσική όσο και η ψυχική αποξένωση των συζύγων με τη θέληση να μην έχουν πλέον κοινωνία βίου, ούτε είναι απαραίτητο να αναφέρεται στην αγωγή ότι συνεπεία της διαστάσεως κλονίσθηκε τόσο ισχυρώς η έγγαμη σχέση, ώστε αυτή κατέστη αφόρητη, αφού επί τετραετούς διαστάσεως ο ισχυρός κλονισμός της έγγαμης σχέσης, που συνιστά λόγο διαζυγίου, τεκμαίρεται αμαχήτως.
Επομένως για το ορισμένο της αγωγής διαζυγίου που στηρίζεται στη διάταξη του άρθρου 1439 παρ. 3 ΑΚ δεν είναι αναγκαία η επίκληση ότι επήλθε τόσο ισχυρός κλονισμός στις μεταξύ των διαδίκων σχέσεις, ώστε βάσιμος η εξακολούθηση της έγγαμης σχέσης να γίνει αφόρητη για τον ενάγοντα, ούτε ειδική αναφορά της βούλησης των διϊστάμενων συζύγων να αποστούν της έγγαμης συμβίωσης (ΑΠ 1668/2003, 1162/2004, 813/2004).
Συνεπώς, η ένδικη αγωγή του ενάγοντος, ήδη αναιρεσίβλητου, με την οποία αυτός ζήτησε τη λύση του γάμου με την εναγομένη, ήδη αναιρεσείουσα, για το λόγο ότι η έγγαμη συμβίωσή τους διακόπηκε στις 30-1-2000, δεν επαναλήφθηκε δε από τότε και η διάστασή τους έχει διαρκέσει πάνω από τέσσερα χρόνια, ήταν ορισμένη και δεν απαιτείτο προς τούτο η επιπλέον αναφορά σ' αυτή της πρόθεσης διακοπής της έγγαμης σχέσης τους. Επομένως το Εφετείο, το οποίο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, απέρριψε την ένσταση αοριστίας της αγωγής που υπέβαλε η εναγομένη, δεν παραβίασε, με ψευδή ερμηνεία και εσφαλμένη εφαρμογή τις παραπάνω ουσιαστικού δικαίου διατάξεις του ΑΚ, μη δεχόμενο ολιγότερα στοιχεία των υπό του νόμου απαιτουμένων, ούτε παρέλειψε παρά το νόμο να κηρύξει ακυρότητα της αγωγής αυτού, ούτε παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Επομένως οι πρώτος (από το άρθρο 559 αρ. 1 ΚΠολΔ) και δεύτερος (από το άρθρο 559 αρ. 8 και 14 ΚΠολΔ) λόγοι αναιρέσεως, που υποστηρίζουν τα αντίθετα, είναι αβάσιμοι και πρέπει να απορριφθούν. Ακολούθως τούτων η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί και να καταδικαστεί η αναιρεσείουσα, λόγω της ήττας της, να πληρώσει στον αναιρεσίβλητο τα δικαστικά έξοδα της δίκης (άρθρα 176 και 183 Κ.Πολ.Δ)
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την από 12-11-2007 αίτηση της χ1, για αναίρεση της 4733/2007 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών.Και
Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1800) ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 5 Ιουνίου 2008. Και Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 25 Ιουνίου 2008.
Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ