Supreme Court annuls appeal court decision for failing to apply six-month statute of limitations for voluntary resignation compensation claims.

Απόφαση 1448 / 2006 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1448/2006

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ρωμύλο Κεδίκογλου, Πρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γεώργιο Καράμπελα, Εμμανουήλ Καλούδη, Μάριο - Φώτιο Χατζηπανταζή και Γεώργιο Πετράκη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 16 Μαϊου 2006, με την παρουσία και του γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία «Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε.», που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Παναγούλα Κούνη, η οποία δεν κατέθεσε προτάσεις. Της αναιρεσίβλητης: .... , η οποία δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 26-8-1999 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1398/2000 του ίδιου Δικαστηρίου και 1126/2002 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 10-1-2005 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, η αναιρεσείουσα παραστάθηκε όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Καράμπελας, διάβασε την από 25-4-2006 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της αιτήσεως αναιρέσεως. Η πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή από την 9975/13-10-2005 έκθεση επιδόσεως της Δικαστικής Επιμελήτριας του Πρωτοδικείου Αθηνών .... , προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως με κλήση για συζήτηση κατά την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο, επιδόθηκε νομίμως και εμπροθέσμως στην αναιρεσίβλητη, η οποία δεν εμφανίστηκε κατά την εκφώνηση της υποθέσεως.

Επομένως το Δικαστήριο πρέπει να προχωρήσει στη συζήτηση της υποθέσεως παρά την απουσία αυτής, σύμφωνα με το άρθρο 576 παρ. 2 του ΚΠολΔ. Επειδή, κατά το άρθρο 6 παρ. 2 του ν. 3198/1955 «περί τροποποιήσεως και συμπληρώσεως των περί καταγγελίας της σχέσεως εργασίας διατάξεων» κάθε αξίωση μισθωτού για καταβολή ή συμπλήρωση της κατά το ν. 2112/1920, όπως τροποποιήθηκε μεταγενέστερα, ή το β.δ.

της 16/18-7-1920, αποζημιώσεως, είναι απαράδεκτη, εφόσον η σχετική αγωγή δεν κοινοποιήθηκε εντός εξαμήνου από τότε που η αξίωση έγινε απαιτητή. Εξάλλου, κατά το εδάφιο α΄ του άρθρου 8 του ίδιου νόμου, μισθωτοί που συνδέονται με σχέση εργασίας αόριστου χρόνου, αν συμπληρώσουν δεκαπενταετή υπηρεσία στον ίδιο εργοδότη, κατά την έννοια της παραγράφου 1 του άρθρου 6 του ν. 2112/1920, ή το προβλεπόμενο από τον οικείο ασφαλιστικό οργανισμό όριο ηλικίας ή, σε περίπτωση ελλείψεως αυτού, το 65ο έτος της ηλικίας τους, και αποχωρήσουν από την υπηρεσία με τη συγκατάθεση του εργοδότη, δικαιούνται το μισό της οριζόμενης από το ν. 2112/1920, όπως τροποποιήθηκε μεταγενέστερα, αποζημίωσης για την περίπτωση απροειδοποίητης καταγγελίας της συμβάσεως εργασίας.

Περαιτέρω, κατά το εδάφιο β΄ του ίδιου άρθρου, όπως αυτό προστέθηκε με την παράγραφο 4 του άρθρου 8 του ν. 3789/1957 και αντικαταστάθηκε με το άρθρο 5 παρ. 1 του ν. 435/1976, μισθωτοί γενικά που υπάγονται στην ασφάλιση οποιουδήποτε ασφαλιστικού οργανισμού, για τη χορήγηση συντάξεως, αν συμπλήρωσαν ή θα συμπληρώσουν τις προϋποθέσεις λήψης πλήρους συντάξεως γήρατος, μπορούν, αν μεν έχουν την ιδιότητα του εργατοτεχνίτη να αποχωρούν της εργασίας, αν δε έχουν την ιδιότητα του υπαλλήλου, είτε να αποχωρούν ή να απομακρύνονται της εργασίας τους από τον εργοδότη, αφού λάβουν σ' όλες αυτές τις περιπτώσεις, οι μεν επικουρικώς ασφαλισμένοι το 40%, οι δε μη ασφαλισμένοι επικουρικώς το 50% της αποζημιώσεως που δικαιούνται σύμφωνα με τις διατάξεις που ισχύουν κάθε φορά, για την περίπτωση απροειδοποίητης καταγγελίας της συμβάσεως εργασίας από μέρους του εργοδότη.

Για την κατά τα ανωτέρω χορηγούμενη αποζημίωση στους αποχωρούντες ή απομακρυνόμενους μισθωτούς εφαρμόζονται κατά τα λοιπά όλα τα οριζόμενα από τα άρθρα 1,2,3,4,5,6,7,8 και 9 του ν. 3198/1955, καθώς και από τις διατάξεις του ν. 2112/1920, «περί υποχρεωτικής καταγγελίας της συμβάσεως εργασίας ιδιωτικών υπαλλήλων», όπως τροποποιήθηκε και συμπληρώθηκε μεταγενέστερα, και του β.δ/τος της 16/18-7-1920 «περί επεκτάσεως του ν. 2112/1920 και επί των εργατών, τεχνιτών και υπηρετών», εκτός από τις διατάξεις που αφορούν την προειδοποίηση.

Από τη γραμματική ερμηνεία των διατάξεων του άρθρου 8 του ν. 3198/1955 προκύπτει, ότι το πρώτο εδάφιο προβλέπει την καταβολή μειωμένης κατά το ήμισυ αποζημιώσεως, στην περίπτωση αποχωρήσεως του μισθωτού με τη συναίνεση του εργοδότη, με τη συνδρομή των οριζόμενων σ' αυτό προϋποθέσεων, μεταξύ των οποίων και η συμπλήρωση του ορίου συνταξιοδοτήσεως.

Με το δεύτερο εδάφιο προβλέπεται η με ελεύθερη επιλογή μονομερής λύση της εργασιακής σχέσης είτε από το μισθωτό, είτε από τον εργοδότη, εφόσον συντρέχει η προϋπόθεση λήψης πλήρους συντάξεως γήρατος. Μεταξύ της κατά το πρώτο εδάφιο συναινετικής λύσης της εργασιακής σχέσεως και της μονομερούς λύσης αυτής κατά το δεύτερο εδάφιο δεν υπάρχει ουσιώδης εννοιολογική διαφορά ούτε ανακύπτει σπουδαίος κοινωνικός λόγος που να επιβάλλει τον περιορισμό της ασκήσεως της αγωγής για την καταβολή της προβλεπόμενης από τις διατάξεις αυτές αποζημιώσεως εντός της εξάμηνης αποσβεστικής προθεσμίας μόνο στην περίπτωση του δεύτερου εδαφίου.

Δεν είναι δε ουσιώδες διαφοροποιό στοιχείο μόνο το γεγονός ότι στην πρώτη περίπτωση η λύση της εργασιακής σχέσης επέρχεται συναινετικώς και στη δεύτερη με τη μονομερή ενάσκηση νόμιμου δικαιώματος ενός από τα συμβαλλόμενα μέρη. Επομένως είναι σαφής ο σκοπός του νόμου (άρθρ. 5 παρ. 1 ν. 435/1976), με την προσθήκη του δεύτερου εδαφίου του άρθρου 8 και τη ρητή παραπομπή στο άρθρο 6 του ν. 3198/1955, να ισχύει η προβλεπόμενη από το τελευταίο αυτό άρθρο εξάμηνη αποσβεστική προθεσμία ασκήσεως της αγωγής και στην περίπτωση της αποχωρήσεως του μισθωτού με τη συγκατάθεση του εργοδότη.

Τα δυο αυτά εδάφια του άρθρου 8 αποτελούν ενιαίο κείμενο και όχι δυο διαφορετικές διατάξεις για κάθε εδάφιο, η ρύθμιση δε του άρθρου 5 του ν. 435/1976 δεν έγινε αυτοτελώς, αλλά με την προσθήκη κειμένου στο ήδη υπάρχον κείμενο του άρθρου 8 του ν. 3198/1955, ως εάν νομοθετήθηκαν συγχρόνως τα κείμενα των δυο αυτών εδαφίων.

Εφόσον δε η περιλαμβανόμενη στο τελευταίο εδάφιο του άρθρου 5 παρ. 1 του ν. 435/1976 φράση «δια την κατά τα ανωτέρω χορηγουμένην εις τους αποχωρούντας ή απομακρυνομένους μισθωτούς αποζημίωσιν» καλύπτει εννοιολογικά και την αρχικά προβλεπόμενη από το άρθρο 8 εδάφ. α΄ του ν. 3198/1955 περίπτωση αποχωρήσεως με τη συγκατάθεση του εργοδότη (ΟλΑΠ 118/1972), η προβλεπόμενη από τη διάταξη του άρθρου 6 παρ. 2 του ν. 3198/1955 αποσβεστική προθεσμία εφαρμόζεται και στην περίπτωση αυτή του πρώτου εδαφίου του άρθρου 8, αφού δεν περιορίζεται ρητά με παραπομπή του προστεθέντος κειμένου σε μόνη τη γενόμενη νέα ρύθμιση (ΟλΑΠ 31/2003, 17/2003).

Στην προκείμενη περίπτωση το Εφετείο, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, δέχθηκε ανελέγκτως ότι η ενάγουσα και ήδη αναιρεσίβλητη, υπάλληλος της εναγομένης και ήδη αναιρεσείουσας, μετά από υπερδεκαπενταετή υπηρεσία, αποχώρησε οικειοθελώς από αυτή, με τη συγκατάθεσή της, στις 16-11-1995 και ότι από την αποχώρηση της ενάγουσας μέχρι την επίδοση της αγωγής συμπληρώθηκε χρόνος μεγαλύτερος του εξαμήνου.

΄Εκρινε δε ότι η ένδικη αγωγή για την καταβολή της προβλεπόμενης από το άρθρο 8 εδάφιο α΄ του ν. 3198/1955 αποζημίωσης δεν είναι απαράδεκτη εκ του λόγου αυτού και επικύρωσε την πρωτόδικη απόφαση, με την οποία είχε επιδικαστεί στην αναιρεσίβλητη η εν λόγω αποζημίωση. Με την κρίση του αυτή, το Εφετείο παραβίασε τις διατάξεις των άρθρων 6 παρ. 2 και 8 του ν. 3198/1955 και επομένως πρέπει, κατά το μοναδικό λόγο της αναιρέσεως, από το άρθρο 559 αριθ. 1 του ΚΠολΔ, όπως αυτός συμπληρώθηκε από τον Εισηγητή, ως προς την ελλιπή παράθεση των παραδοχών της προσβαλλόμενης αποφάσεως, σύμφωνα με το άρθρο 562 παρ. 4 του ίδιου κώδικα, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο με άλλη σύνθεση (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 1126/2002 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο με άλλη σύνθεση.

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, που ορίζει στο ποσό των χιλίων εκατό (1100) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 26 Ιουνίου 2006. Και

Δημοσιεύθηκε στο ακροατήριό του στις 30 Ιουνίου 2006.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ