1441/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1441 / 2012 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1441/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Ευφημία Λαμπροπούλου και Στυλιανή Γιαννούκου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 28 Μαΐου 2012, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: Γραφείων μελετών ενεργούντων αφενός ατομικώς έκαστο για λογαριασμό του και ως "συμπράττοντα γραφεία" ως ανάδοχοι μελέτης της ΕΥΔΑΠ: "ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΟΜΒΡΙΩΝ ΚΑΙ ΑΚΑΘΑΡΤΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ ΣΤΟΥΣ ΔΗΜΟΥΣ ΑΜΑΡΟΥΣΙΟΥ, ΑΓ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ, ΚΗΦΙΣΙΑΣ, ΝΕΑΣ ΕΡΥΘΡΑΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΜΕΛΙΣΣΙΩΝ ΣΕ ΣΤΑΔΙΟ ΟΡΙΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ" 1. "ΟΤΜΕ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ ΕΠΕ" που εδρεύει ... και εκπροσωπείται νόμιμα, 2. "ΥΔΡΕΤΜΕ ΕΠΕ" που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα και 3. "ΥΔΡΟΕΞΥΓΙΑΝΤΙΚΗ - Λ.Σ Λ. &ΣΙΑ ΕΕ" που εδρεύει ... και εκπροσωπείται νόμιμα, με κοινό εκπρόσωπο της σύμπραξης τον Δημήτριο Φεσσά και έδρα της σύμπραξης στην Αθήνα. Εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γεώργιο Χρυσομάλλη.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ & ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑΣ ΑΕ" και το διακριτικό τίτλο "ΕΥΔΑΠ ΑΕ" που εδρεύει στο Γαλάτσι Αττικής, και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Παπαδημητρόπουλο, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 1-4-2005 προσφυγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Εφετείο Αθηνών. Εκδόθηκε η απόφαση: 96/2007 του ίδιου Δικαστηρίου την αναίρεση της οποίας ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 30-11-2009 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Στυλιανή Γιαννούκου ανέγνωσε την από 18-11-2011 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 1 ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν παραβιάσθηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται, αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συντρέχουν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή (Ολ.ΑΠ 7/2006, Ολ.ΑΠ 4/2005).

Εξ άλλου, στο άρθρο 59 παρ. 1 του από 17-7/16-8-1923 ν.δ/τος "περί σχεδίων πόλεων κ.λ.π." (Α' 325) ορίζεται: "Δια Β. Διαταγμάτων εκδιδομένων μετά γνώμην του Συμβουλίου των Δημοσίων Έργων κανονίζεται η δι' εκάστην περίπτωσιν πληρωτέα υπό των εργοδοτών αμοιβή εις τους μηχανικούς εν γένει και αρχιτέκτονας τους εκπονούντας μελέτας οιωνδήποτε έργων και τους αναλαμβάνοντας την εφαρμογήν των μελετών και την εποπτείαν εκτελέσεως των έργων τούτων ...".

Περαιτέρω, στο άρθρο μόνο του ν.δ. 2726/1953 (Α' 323) ορίζονται τα εξής: Ο κατά το άρθρον 59 παρ. 1 του από 17.7/16.8.1923 Ν.Δ. "περί σχεδίων πόλεων κ.λ.π." κανονισμός των ελαχίστων ορίων αμοιβής των μηχανικών εν γένει και αρχιτεκτόνων, εφαρμόζεται δι' όλας τας ειδικότητας των μηχανικών - μελών του Τεχνικού Επιμελητηρίου της Ελλάδος, διπλωματούχων Ανωτάτων Σχολών, καθώς και δια τους βάσει ειδικών διατάξεων Νόμων ασκούντας τα επαγγέλματα ταύτα εν όλω ή εν μέρει (παρ. 1).

Τα ως άνω ελάχιστα όρια αμοιβών αποτελούν κατωτέραν διατίμησιν υποχρεωτικήν δι' αμφότερα τα συμβαλλόμενα μέρη, καταργουμένης, κατά τα λοιπά της παρ. 2 του ως άνω άρθρου (παρ.2). Ο κανονισμός ούτος των αμοιβών εκτείνεται εις την μελέτην, εφαρμογήν, επίβλεψιν, εποπτείαν ή έλεγχον και παραλαβήν πάσης φύσεως έργων ή εγκαταστάσεων καθώς και εις πάσης φύσεως τεχνικάς εν γένει εργασίας και υπηρεσίας, σχεδιαγράμματα, καταμετρήσεις, γνωμοδοτήσεις, πραγματογνωμοσύνας κλπ.

ή αμοιβάς καταβαλλομένας εις τους μετέχοντας αρχιτεκτονικών διαγωνισμών και τους κριτάς τούτων (παρ. 3). Ο κανονισμός των αμοιβών δια μελέτας κλπ. έργων του Δημοσίου και ΝΠΔΔ γίνεται δι' αποφάσεων, εκδιδομένων υπό των Υπουργών Δημοσίων Εργων, δυναμένων να ορίσωσι αμοιβήν κατωτέραν, πάντως όμως ουχί ανωτέραν των ισχυουσών δι' ιδιωτικά έργα (παρ.4).

Με βάση τις πιο πάνω εξουσιοδοτικές διατάξεις εκδόθηκε το π.δ. 696/1974 (Α' 301), όπως τροποποιήθηκε με το π.δ. 515/1989 (Α' 219). Όπως ορίζεται στο άρθρο 1 του π.δ/τος, οι καθοριζόμενες με το διάταγμα αυτό αμοιβές αποτελούν τα υποχρεωτικώς εφαρμοζόμενα κατώτατα όρια αποζημίωσης για την εκπόνηση μελετών και τη διενέργεια επιβλέψεων - παραλαβών και εκτιμήσεων συγκοινωνιακών, υδραυλικών και κτιριακών έργων, καθώς και τοπογραφικών, κτηματολογικών και χαρτογραφικών εργασιών.

Το ίδιο π.δ/γμα ορίζει στο άρθρο 105 παρ. 3: "Προκειμένου περί έργων του Δημοσίου και ν.π.δ.δ. αι αμοιβαί του παρόντος νοούνται ως αύται προκύπτουν κατ' εφαρμογήν των κατά την παρ. 3 του άρθρου μόνου του ν.δ/τος 2726/1953 εκδιδομένων αποφάσεων. Εξάλλου, με βάση την εξουσιοδοτική διάταξη της παρ. 3 του άρθρου μόνου του ν.δ. 2726/1953 εκδόθηκε η Α3α/03/267/11.11.1974 κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Δημοσίων Έργων (ΦΕΚ 1155 Β'), με την οποία έχουν οριστεί οι αμοιβές για μελέτες κ.λ.π.

έργων του Δημοσίου και των νομικών προσώπων δημόσιου δικαίου, κατά ποσοστό 5% κατώτερες από τις αμοιβές που ισχύουν για ιδιωτικά έργα και στη συνέχεια εκδόθηκε η Γ2/0/161/16-10-1975 κοινή απόφαση των ίδιων υπουργών (ΦΕΚ Β' 1253). Με την δεύτερη αυτή κοινή υπουργική απόφαση, η παράγραφος 1 της οποίας αντικαταστάθηκε με την παρ. 1 της Δ17α/120/Φ.4.8/6-19-10-1988 κοινής αποφάσεως των Υπουργών Οικονομικών και Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων (ΦΕΚ Β' 761) ορίσθηκαν τα εξής: "1. (όπως η παρ.

αυτή αντικαταστάθηκε με την προαναφερθείσα υπουργική απόφαση του έτους 1988) Ορίζουμε τις αμοιβές για τις μελέτες κ.λ.π. έργων Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων κατώτερες από τις αντίστοιχες νόμιμες αμοιβές για ιδιωτικά έργα, κατά τα παρακάτω ποσοστά: α) Για μελέτες ύψους αμοιβής μέχρι 10.000.000 δραχμές κατά ποσοστό 5%.

β) Για το τμήμα της αμοιβής από 10.000.001 μέχρι 20.000.000 δραχμές κατά ποσοστό 10%. γ) Για το υπόλοιπο τμήμα της αμοιβής, δηλαδή από 20.000.001 και πάνω, κατά ποσοστό 15%. Δια πάσαν άλλην περίπτωσιν μελετών κ.λ.π. έργων του Δημοσίου ή Ν.Π.Δ.Δ. ισχύει η έκπτωσις η προβλεπομένη εν τη υπ' αριθμ. Α3α/03/267 της 11/15-11-1974 (ΦΕΚ. 1155 τεύχος Β') αποφάσει ημών".

Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων - μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και εκείνη του τελευταίου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου μόνου του ν.δ/τος 2726/1953, με την οποία καταργήθηκε η διάταξη της παρ. 2 του άρθρου 59 του ν.δ/τος της 17.7/16-8-1923, καθό μέρος με αυτήν παρείχετο η δυνατότητα να ορισθεί η αμοιβή του μελετητή κατόπιν συμφωνίας με τον εργοδότη κατά παρέκκλιση από την κατ' αρχήν οριζόμενη κανονιστικώς - και λαμβανομένου υπόψη και του σκοπού, στον οποίο αποβλέπουν οι εν λόγω διατάξεις, της εξασφαλίσεως δηλαδή μιας κατώτερης υποχρεωτικής αμοιβής για τους μελετητές, συνάγεται, ότι οι κανόνες που θεσπίζονται με τις παρατεθείσες στην προηγούμενη σκέψη κοινές υπουργικές αποφάσεις, είναι υποχρεωτικώς εφαρμοστέοι και συνεπώς είναι άκυρη κάθε άλλη τυχόν διάφορη επί του θέματος αυτού συμφωνία (βλ.

σχετ. ΑΠ 655/2010, ΣτΕ. 2193/2009, ΟλΣτΕ 1667/2011, ΣτΕ 605/1995, 4832/1997, 2628/2004).

Εξάλλου, κατά το άρθρο 151 του ν.1418/1984 "τα δημόσια έργα είναι έργα υποδομής της Χώρας που καλύπτουν βασικές ανάγκες του κοινωνικού συνόλου, συμβάλλουν στην ανάπτυξη των παραγωγικών δυνατοτήτων, στην αύξηση του εθνικού προϊόντος, στην ασφάλεια της Χώρας και γενικά αποσκοπούν στην βελτίωση της ποιότητας της ζωής του λαού".

Ως έργο νοείται κάθε νέα κατασκευή ή επέκταση ή ανακαίνιση ή επισκευή ή συντήρηση και η οικονομικά ή τεχνικά αυτοτελής λειτουργία, καθώς και κάθε σχετική ερευνητική εργασία, που απαιτεί τεχνική γνώση και επέμβαση". Τέλος, κατά το άρθρο 1 του ν. 716/1977 "Περί μητρώου μελετητών και αναθέσεως και εκπονήσεως μελετών" ο νόμος αυτός καθορίζει τους όρους και τη διαδικασία της αναθέσεως σε ιδιώτες, μελετητές και ιδιωτικά γραφεία μελετών για λογαριασμό του Δημοσίου ή Ν.Π.Δ.Δ.

ή ΟΤΑ ή Δημοσίων Επιχειρήσεων και λοιπών Οργανισμών δημοσίου συμφέροντος, κατά δεν το άρθρο 23 αυτού για την δικαστική επίλυση των προκυπτουσών μεταξύ των συμβαλλομένων μερών διαφορών εφαρμόζονται οι διατάξεις περί εκτελέσεως δημοσίων έργων. Στην κρινόμενη υπόθεση, τα ήδη αναιρεσείοντα - προσφεύγοντα Γραφεία Μελετών, που ενεργούν αφενός ατομικά έκαστο για λογαριασμό του και αφετέρου, ως "συμπράττοντα γραφεία" κατά την έννοια της παρ. 5 του άρθρου 2 του ν. 716/1977, ως ανάδοχοι της μελέτης της ΕΥΔΑΠ " Συμπληρώσεις των Μελετών Αποχέτευσης Ομβρίων και Ακαθάρτων Υδάτων Περιοχών στους Δήμους Αμαρουσίου, Αγίας Παρασκευής, Κηφισιάς, Νέας Ερυθραίας και την Κοινότητα Μελισσίων σε στάδιο Οριστικής Μελέτης" 1) "ΟΤΜΕ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ ΕΠΕ", 2) "ΥΔΡΕΤΜΕ ΕΠΕ" και 3) "ΥΔΡΟΕΞΥΓΙΑΝΤΙΚΗ - Λ.Σ.

Λ. και Σια ΕΕ" , με την από 1-4-2005 Προσφυγή τους κατά της ήδη αναιρεσίβλητης Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία " ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΥΔΡΕΥΣΗΣ και ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΠΡΩΤΕΥΟΥΣΑΣ ΑΕ" και το διακριτικό τίτλο "ΕΥΔΑΠ", ενώπιον του (Πενταμελούς) Εφετείου Αθηνών, εξέθεταν ότι, κατόπιν της καταρτισθείσας με την αναιρεσίβλητη έγγραφης από 28-2-1991 σύμβασης ανέλαβαν μαζί με την αρχικώς συμβληθείσα "Σ.

Δ. και Συνεργάτες ΕΕ", η οποία αντικαταστάθηκε στη συνέχεια από την τρίτη προσφεύγουσα, την εργολαβική εκτέλεση του ως άνω έργου, μετά δε α) την έγκριση του 1ου Συγκριτικού Πίνακα, στις 3-6-1997 υπεγράφη η 1η συμπληρωματική τροποποιητική σύμβαση με επαύξηση της αρχικής συνολικής δαπάνης των 35.000.000 δρχ., σε 175.000.000 δρχ., β) μετά την έγκριση του 2ου Συγκριτικού Πίνακα στις 21-12-1998 υπεγράφη και 2η συμπληρωματική - τροποποιητική σύμβαση με χρηματικό αντικείμενο 224.000.000 δρχ.

Ότι, στη συνέχεια, μετά την έγκριση των αναφερομένων εργασιών που εκπονήθηκαν και εκείνων που τελούσαν προς έγκριση και ενόψει του ότι το σύνολο των αμοιβών παρουσίαζε αύξηση, σε σχέση με την εγκριθείσα δαπάνη του 2ου Συγκριτικού Πίνακα, η Διευθύνουσα Υπηρεσία συνέταξε τον 3ο Συγκριτικό Πίνακα, το Πινάκιο αμοιβής και την Αιτιολογική Έκθεση και τις επενεκτέες μεταβολές που τον συνοδεύουν, με χρηματικό αντικείμενο 765.957,45 ευρώ (261.000.000 δρχ), τον οποίον όμως οι αναιρεσείοντες παρέλαβαν με επιφύλαξη, υπέβαλαν δε νομίμως τις αντιρρήσεις τους, επισυνάπτοντας διορθωμένα τον 3ο Συγκριτικό Πίνακα και το σχετικό Πινάκιο αμοιβής, ανερχόμενο συνολικά σε 920.000 ευρώ, κατά τα ειδικότερον καθοριζόμενα στην Προσφυγή.

Επικαλούμενες δε περαιτέρω ότι, για τη διαφορά που ανέκυψε έχει τηρηθεί η προβλεπόμενη προδικασία ζήτησαν, να αναγνωρισθεί ότι η νόμιμη συνολική αμοιβή τους για τις αναφερόμενες ειδικότερα σ' αυτήν α) προκαταρκτικές μελέτες είναι 63.545.152 δρχ., αντί των 53.099.281δρχ., β) για τις προμελέτες είναι 168.426.540 δρχ., αντί των 134.634.086, γ)για τις οριστικές μελέτες είναι 69.203.205 δρχ., αντί των 53.099.281 δρχ.

και δ) για τις τοπογραφικές εργασίες είναι 15.256.322 δρχ., αντί των 14.230.690 δρχ. και ν' αναγνωρισθεί ότι ως εγκεκριμένος με τη με αριθμ. 14821/15-7-2004 απόφαση ΔΣ/ΕΥΔΑΠ 3ος Συγκριτικός Πίνακας θεωρείται αυτός που διαμορφώνεται με την αποδοχή των άνω αντιρρήσεων, ενστάσεως και αιτήσεως θεραπείας. Επί της Προσφυγής αυτής, για το παραδεκτό της οποίας, τηρήθηκε η προβλεπόμενη από τη διάταξη του άρθρου 12 του Ν. 1418/1984 προδικασία, εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση του (Πενταμελούς) Εφετείου Αθηνών, με την οποία έγινε κατά ένα μέρος δεκτή, ως προς τον υπολογισμό του συντελεστή β', κατά τον καθοριζόμενο ειδικότερα σ'αυτήν τρόπο και μαθηματικό τύπο, της αμοιβής της προκαταρκτικής μελέτης, των αναφερομένων σ' αυτήν έργων, κατηγορίας ΙΙΙ (Δήμου Κηφισιάς) και κατόπιν αυτού αναγνώρισε ότι η αμοιβή των αναιρεσειόντων για την προκαταρκτική μελέτη του εν λόγω έργου ανέρχεται σε 158.200,14 ευρώ, ενώ απέρριψε το λόγο προσφυγής και διαφωνίας αυτών περί μειώσεως της αμοιβής όλων των σταδίων της μελέτης και των τοπογραφικών εργασιών, με βάση την υπ' αριθμ.

Δ.17α/01/120/Φ 4 - 8/6-10-1988 κοινή απόφαση των Υπουργών ΠΕΧΩΔΕ και Οικονομικών, για την οποία παραδοχή της, προσβάλλεται με το μοναδικό λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως. Ειδικότερα, το Εφετείο στήριξε την κρίση του, στις ακόλουθες ουσιαστικές παραδοχές: "Κατόπιν σχετικής διακηρύξεως και εγκρίσεως του ΔΣ της καθής ΕΥΔΑΠ οι ...

προσφεύγουσες εταιρείες ... ως συμπράττοντα γραφεία ανέλαβαν με εργολαβική σύμβαση ... την εκτέλεση του δημόσιου έργου" Συμπληρώσεις μελετών ομβρίων και ακαθάρτων υδάτων περιοχών στους Δήμους ... σε στάδιο οριστικής Μελέτης" ... αντί προεκτιμώμενης εργολαβικής αμοιβής για μεν τις μελέτες ποσού 30.500.000 δραχμών για δε την εκτέλεση συμπληρωματικών εργασιών (τοπογραφικών, ερευνών υπεδάφους κλπ) στο ποσό των 4.500.000 δραχμών.

Ακολούθως ... άρχισε η εκπόνηση της προκαταρκτικής μελέτης του έργου, εκτός του τμήματος που αφορούσε στη μελέτη αποχετεύσεως περιoχών του Δήμου Κηφισιάς, η οποία εγκρίθηκε μετά εξαετή περίπου καθυστέρηση ... ενώ συγχρόνως ... εγκρίθηκε επί πλέον 1) ... 2) ... Στη συνέχεια με την υπ' αριθμ. 11572/30-8-1998 απόφαση του ΔΣ της καθής εγκρίθηκε το σχέδιο της 2ης Συμπληρωματικής - Τροποποιητικής Συμβάσεως ...

και ο 2ος Συγκριτικός Πίνακας, συνολικής δαπάνης 225.000.000 δραχμών (660.308,14 ευρώ), ήτοι με αύξηση 50.000.000 δραχμές (146.735,14 ευρώ) έναντι της εγκριθείσας με τον 1ο Συγκριτικό Πίνακα δαπάνης. Περαιτέρω, μετά την υποβολή και έγκριση των περισσοτέρων εκ των επί μέρους μελετών... συνετάγη ο ... 29-3-2004 3ος Συγκριτικός Πίνακας, προκειμένου να καθορισθεί πλήρως το οικονομικό αντικείμενο της μελέτης καθόσον το σύνολο των τελικών αμοιβών ...

παρουσίασε αύξηση σε σχέση με εκείνο του 2ου Συγκριτικού Πίνακα, ανερχόμενο (του 3ου Σ.Π.) στο ποσόν των 765.957,45 ευρώ (261.000.000 δρχ.). Στον εν λόγω Συγκριτικό Πίνακα 1) ο υπολογισμός της αμοιβής τόσον της Προκαταρτικής μελέτης όσον και της προμελέτης του έργου έγινε με βάση τον συνολικό προϋπολογισμό των επιμέρους τμημάτων του σταδίου κάθε μελέτης (προκαταρτικής και προμελέτης) και με ενιαίο συντελεστή β και 2) μειώθηκε η αμοιβή όλων των σταδίων της μελέτης και των τοπογραφικών εργασιών με βάση την υπ' αριθμ.

Δ. 17α/01/120/ΦΗ-8/6-10-1988 κοινή απόφαση των Υπουργών ΠΕΧΩΔΕ και Οικονομικών, αμφότεροι δε οι λόγοι αυτοί, οι οποίοι αποτελούν και το αντικείμενο της διαφωνίας της παρούσας προσφυγής, είχαν ως συνέπεια την μείωση της αμοιβής των προσφευγουσών κατά το συνολικό ποσόν των 180.096,49 Ευρώ ή 61.367.881 δραχμών. Αναφορικά με την μείωση της αμοιβής των προσφευγουσών για τις ανωτέρω μελέτες και για τις τοπογραφικές εργασίες, λόγω εφαρμογής της υπ' αριθμ.

Δ 17α/01/120/Φ4.8 της 6-10-1988 κοινής αποφάσεως των Υπουργών ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ και Οικονομικών πρέπει να λεχθούν τα εξής... Από τον συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων προκύπτει ότι οι κατώτερες αμοιβές που καθορίζονται κατά ποσοστά στην ως άνω υπ' αριθμ. Δ 17α/01/120/Φ.4-8 της 6-10-1988 ισχύουν μόνον επί αμοιβών μελετών έργων του Δημοσίου και των Ν.Π.Δ.Δ.

που εντάσσονται στο πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Ενόψει αυτού καθοριστικής σημασίας ζήτημα για την επιβολή των εν λόγω μειώσεων είναι κατά κύριο λόγο, το αν το επικαλούμενο έργο (μελέτη) χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων, έστω και αν δεν αφορά έργο του Δημοσίου ή Ν.Π.Δ.Δ. ... καθόσον στην τελευταία αυτή περίπτωση πρόκειται περί έργου για το οποίο δαπανάται δημόσιο χρήμα.

Εν προκειμένω, οι προσφεύγουσες διαφωνούν ... με την μείωση της αμοιβής τους ... την οποία επέβαλε η καθής η προσφυγή με βάση την προαναφερόμενη κοινή υπουργική απόφαση, ισχυριζόμενες ότι η απόφαση αυτή δεν μπορεί να τύχει εφαρμογής, αφού η καθής δεν ανήκει στο Δημόσιο ούτε είναι Ν.Π.Δ.Δ., οποιαδήποτε δε αντίθετη συμφωνία μεταξύ των συμβαλλομένων είναι άκυρη ως αντιβαίνουσα στις δημόσιας τάξεως διατάξεις του Π.Δ/τος 696/1974.

Ο ισχυρισμός τους όμως αυτός είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, καθόσον, όπως αποδεικνύεται ... το συγκεκριμένο έργο χρηματοδοτείται πράγματι κατά μεγάλο μέρος του από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Η κρίση αυτή του Δικαστηρίου ενισχύεται, εξάλλου, και εκ του γεγονότος ότι η καθής, με βάση την ανωτέρω υπουργική απόφαση, η οποία αποτελεί συμβατικό όρο, ως διαλαμβανομένη στο άρθρο 8 παρ.5 της ΕΣΥ, που συνοδεύει την εργολαβική σύμβαση, έχει προβεί στις ίδιες μειώσεις των ίδιων αμοιβών σε προγενέστερο χρόνο με την 8η πιστοποίηση (βλ.

αυτήν) αλλά και με προηγούμενες, χωρίς οι προσφεύγουσες να προσβάλλουν αυτές ...". Υπό τις παραδοχές αυτές, το Εφετείο, προέβη σε ορθή υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών -που αναιρετικώς ανέλεγκτα έκρινε αποδεδειγμένα- στη ρύθμιση της ΚΥΑ Δ17α/01/120/Φ 4-8 της 6-10-1998 ΠΕΧΩΔΕ και Υφυπουργού Οικονομικών, που εκδόθηκε σε τροποποίηση της παρ.1, της προηγηθείσας ΚΥΑ Γ2/0/1/161/16-10-1975 Οικονομικών και Δημοσίων Έργων και αμφοτέρων σε εφαρμογή των διατάξεων των άρθρων 59 του 17.7/16-8-1923 Ν.Δ/τος "Περί σχεδίων Πόλεων κλπ", της εξουσιοδοτικής διατάξεως του άρθρου μόνου παρ. 3 του ΝΔ 2726/1953 και του άρθρου 105 παρ. 3 του Π.Δ/τος 696/1974 "Περί αμοιβών Μηχανικών, δια σύνταξιν μελετών, επίβλεψιν, παραλαβήν κλπ", τις οποίες δεν παραβίασε με εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή, καθιστώντας εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο.

Ειδικότερα, δεν παραβίασε ευθέως τις άνω διατάξεις, δεχόμενο την αβασιμότητα του ισχυρισμού των αναιρεσειόντων περί μη υπαγωγής των αμοιβών τους στον Κανονισμό αμοιβών του Δημοσίου και μη εφαρμογής στη συγκεκριμένη περίπτωση της ΚΥΑ Δ17α/01/120/Φ 4-8 της 6-10-1988, όπως ισχύει, για την επιβολή των καθοριζομένων απ' αυτήν μειώσεων, ενόψει του ότι, το συγκεκριμένο έργο εχρηματοδοτείτο με δημόσιο χρήμα, κατά το μεγαλύτερο μέρος, από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, το οποίο ορθώς προέκρινε ως καθοριστικής σημασίας ζήτημα, για την εφαρμογή της ως άνω ΚΥΑ που αποτέλεσε και συμβατικό όρο της επίμαχης εργολαβικής σύμβασης και με βάση την οποία είχε προβεί αναντίρρητα και σε προγενέστερο χρόνο σε αντίστοιχες μειώσεις, με προηγηθείσες πιστοποιήσεις, κατά τα διαλαμβανόμενα σ' αυτήν.

Κατ' ακολουθίαν είναι αβάσιμος ο εκ του άρθρου 559 αρ.1 μοναδικός λόγος αναιρέσεως με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση παραβίαση των εφαρμοσθεισών ως άνω διατάξεων του ουσιαστικού δικαίου. Επομένως, πρέπει η κρινόμενη αίτηση, να απορριφθεί και να επιβληθούν στους αναιρεσείοντες, λόγω της ήττας τους, τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 30-11-2009 αίτηση των αναιρεσειόντων Γραφείων Μελετών, ενεργούντων αφενός ατομικώς και αφετέρου ως "συμπραττόντων γραφείων" κατά την έννοια της παρ. 5 του άρθρου 2 ν. 716/1977, 1) "ΟΤΜΕ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ ΕΠΕ", 2) "ΥΔΡΕΤΜΕ ΕΠΕ", 3) "ΥΔΡΟΕΞΥΓΙΑΝΤΙΚΗ - Λ.Σ. Λ. και Σια ΕΕ", για αναίρεση της 96/2007 απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

Επιβάλλει στους αναιρεσείοντες τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 25 Ιουλίου 2012.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του στις 14 Σεπτεμβρίου 2012.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ