Appeal against real estate judgment dismissed due to lack of legal basis and factual errors regarding property boundaries.

Απόφαση 1435 / 2019 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1435/2019

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους δικαστές: Ασπασία Μαγιάκου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, Αναστασία Περιστεράκη, Λάμπρο Καρέλο-εισηγητή, Ανθή Γκάμαρη, Ζαμπέτα Στράτα, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 2 Οκτωβρίου 2019, με την παρουσία και της γραμματέως Σπυριδούλας Τζαβίδη, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: α) Α. Π. Γ., β) Κ. Α. Γ. και γ) Ι. Α. Γ., κατοίκων ... (...), από τους οποίους ο πρώτος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Κωνσταντίνο Καπελλάκη και οι λοιπές εκπροσωπήθηκαν από τον ίδιο πληρεξούσιο δικηγόρο τους.

Του αναιρεσιβλήτου Δ. Κ. Δ., κατοίκου ... (...), ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ανδρέα Τσώκο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 21-9-2012 αγωγή του αναιρεσιβλήτου στο Ειρηνοδικείο Αρήνης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις 2/2013 μη οριστική και 20/2014 οριστική του παραπάνω Δικαστηρίου, όπως η τελευταία διορθώθηκε με την 34/2014 απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου και 392/2015 μη οριστική και 403/2017 οριστική του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ηλείας, που δίκασε ως Εφετείο. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 2-7-2018 αίτησή τους. Για τη συζήτηση της αίτησης ορίστηκε δικάσιμος η 23-1-2019 και, μετά από αναβολή, αυτή που αναφέρεται στην αρχή της απόφασης.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης, που έγινε με τη σειρά εγγραφής της στο πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως αναφέρεται παραπάνω και οι πληρεξούσιοι δικηγόροι τους ζήτησαν των αναιρεσειόντων την παραδοχή και του αναιρεσιβλήτου την απόρριψη της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική τους δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η υπό κρίση αίτηση στρέφεται κατά της 403/2017 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ηλείας, που δίκασε ως Εφετείο. Με την απόφαση αυτή, κατά το μέρος που αφορά την προκείμενη δίκη, απορρίφθηκε, αντιμωλία των διαδίκων, έφεση των αναιρεσειόντων κατά της 20/2014 απόφασης του Ειρηνοδικείου Αρήνης, με την οποία είχε γίνει δεκτή διεκδικητική αγωγή ακινήτου του αναιρεσιβλήτου. Η αίτηση ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 495, 552, 553, 556, 558, 564, 566 παρ. 1 ΚΠολΔ). Πρέπει, επομένως, να ερευνηθεί το παραδεκτό και βάσιμο του λόγου της (άρθρο 577 παρ. 3 ΚΠολΔ).

Κατά την έννοια του λόγου αναίρεσης του άρθρου 560 αριθ. 6 ΚΠολΔ, η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και υπάρχει, έτσι, εκ πλαγίου παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, όταν από τις παραδοχές της, που περιλαμβάνονται στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού της και αποτελούν το αιτιολογικό της, δεν προκύπτουν καθόλου ή αναφέρονται ανεπαρκώς ή αντιφατικώς τα πραγματικά περιστατικά, στα οποία το δικαστήριο που την εξέδωσε, στήριξε την κρίση του για ζήτημα με ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, με αποτέλεσμα να μη μπορεί να ελεγχθεί, αν, στη συγκεκριμένη περίπτωση, συνέτρεχαν οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε ή δεν συνέτρεχαν εκείνου που δεν εφαρμόστηκε (ΟλΑΠ 1/1999).

Ειδικότερα, ανεπάρκεια αιτιολογίας υπάρχει, όταν από την απόφαση δεν προκύπτουν σαφώς τα περιστατικά, που, κατά το νόμο, είναι αναγκαία είτε για τη στοιχειοθέτηση της διάταξης ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε στη συγκεκριμένη περίπτωση, είτε αποκλείουν την εφαρμογή της, ενώ αντιφατικότητα των αιτιολογιών υπάρχει, όταν, εξ αιτίας της, δεν προκύπτει από την απόφαση ποια πραγματικά περιστατικά δέχθηκε το δικαστήριο για να στηρίξει το διατακτικό της απόφασής του, ώστε να μπορεί να ελεγχθεί, αν σωστά εφάρμοσε το νόμο, αν, δηλαδή, στη συγκεκριμένη περίπτωση, συνέτρεχαν τα στοιχεία για την εφαρμογή της διάταξης που εφαρμόστηκε ή δεν συνέτρεχαν εκείνης που δεν εφαρμόστηκε. (ΟλΑΠ 12/2016, ΑΠ 509/2013).

Η έλλειψη νόμιμης βάσης της απόφασης, για ελλιπείς, ανεπαρκείς ή αντιφατικές αιτιολογίες, πρέπει να προκύπτει από την ελάσσονα πρόταση που έχει διατυπωθεί για τη στήριξη του διατακτικού της, δηλαδή από τις παραδοχές της για ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης και με βάση τις οποίες το δικαστήριο, ως αναγκαίες, κατέληξε στην κρίση του για παραδοχή ή απόρριψη της αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντένστασης.

Συνεπώς, δεν συνιστούν ζητήματα, κατά την παραπάνω έννοια, τα νομικά ή πραγματικά επιχειρήματα που συνέχονται με την ερμηνεία του νόμου ή την αξιολόγηση και στάθμιση των αποδείξεων, για τα οποία η έλλειψη, η αντιφατικότητα ή η ανεπάρκεια της αιτιολογίας δεν ιδρύει τον ανωτέρω λόγο αναίρεσης, γιατί το δικαστήριο προβαίνει ανέλεγκτα στην κρίση του αυτή, κατά το άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔ (ΑΠ 112/2016). Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρου 561 παρ. 1 ΚΠολΔ προκύπτει, ότι η εκτίμηση από το δικαστήριο της ουσίας των πραγματικών γεγονότων, εφόσον δεν παραβιάστηκαν με αυτά κανόνες ουσιαστικού δικαίου, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών ή εφόσον η εκτίμησή τους δεν ιδρύει λόγους αναίρεσης από τους αριθ. 19 και 20 του άρθρου 559 ή από τον αριθ. 6 του άρθρου 560 ΚΠολΔ, είναι από τον Άρειο Πάγο ανέλεγκτη, ο δε αντίστοιχος λόγος αναίρεσης, από το περιεχόμενο του οποίου προκύπτει ότι δεν συντρέχει κάποια από τις παραπάνω εξαιρετικές περιπτώσεις, απορρίπτεται ως απαράδεκτος, εφόσον πλέον πλήττεται η ουσία της υπόθεσης, που δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο (ΑΠ 1014/2010, ΑΠ 1987/2007).

Εν προκειμένω, από την παραδεκτή επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης (άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ) προκύπτει, ότι το Δικαστήριο που την εξέδωσε, δέχτηκε, κατά την αναιρετικά ανέλεγκτη, επειδή αφορά πραγματικά γεγονότα (άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔ), κρίση, ότι, από τα αποδεικτικά μέσα που αναφέρει, μεταξύ των οποίων και η έκθεση πραγματογνωμοσύνης του Α.

Μ., που κατατέθηκε στη Γραμματεία του με αριθμό ....0/12-5-2016, αποδείχτηκε, ότι κύριος του επιδίκου, εμβαδού 176,74 τμ, που παρεμβάλλεται μεταξύ των ακινήτων των αντιδίκων, είναι ο αναιρεσίβλητος, ότι αυτός απέκτησε την κυριότητά του με το μεταγραφέν ...57/1975 συμβόλαιο, με το οποίο η Α. Δ., μητέρα του ιδίου και του απωτέρου δικαιοπαρόχου των αναιρεσειόντων Γ.

Δ., ως κυρία μεγαλύτερου ακινήτου, αφού το διένειμε, δώρισε σε αυτόν μεν (αναιρεσίβλητο) το ένα τμήμα του, εμβαδού 6.500 τμ περίπου, που περιλάμβανε και το επίδικο, στον άλλον δε υιό της Γ. Δ. το άλλο τμήμα του, εμβαδού 8.000 τμ περίπου, που δεν περιλάμβανε το επίδικο και ότι, για το λόγο τούτο (μη κυριότητα του Γ.

Δ.), δεν απέκτησαν την κυριότητα του επιδίκου ούτε οι κληρονόμοι του Ε., Λ. και Α. Δ. με το μεταγραφέν .....85/1996 συμβόλαιο διανομής σε τρία διακεκριμένα τμήματα του ανωτέρω ακινήτου των 8.000 τμ περίπου, ούτε οι αναιρεσείοντες, στους οποίους η ανωτέρω Ε. Δ. τους μεταβίβασε το τμήμα της από την παραπάνω διανομή με το μεταγραφέν ...76/2008 (αναφέρεται το ...56/2008) συμβόλαιο αγοράς στον πρώτο αναιρεσείοντα το 1/2 της επικαρπίας του και στις δύο υπόλοιπες αναιρεσείουσες την ψιλή κυριότητά του κατά το 1/2 στην κάθε μιά τους.

Στη συνέχεια δε των παραδοχών του αυτών, απέρριψε την έφεση των αναιρεσειόντων κατά της 20/2014 απόφασης του Ειρηνοδικείου Αρήνης, που είχε δεχτεί τα ίδια και είχε κάνει δεκτή την από 21-9-2012 διεκδικητική του επιδίκου ακινήτου αγωγή του αναιρεσιβλήτου. Στην υπόθεση που εκδικάζεται, με το μοναδικό λόγο αναίρεσης αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση, υπό την επίκληση του άρθρου 560 αριθ. 6 ΚΠολΔ (αναφέρεται εσφαλμένα το άρθρο 559 αριθ. 19), αντιφατικότητα και ανεπάρκεια των αιτιολογιών της, που συνίστανται:

α) στο ότι, "ενώ αρχικά λαμβάνει υπόψη της την από 11-5-2016 έκθεση πραγματογνωμοσύνης του τοπογράφου μηχανικού Α. Μ., ο οποίος είχε ορισθεί από το δευτεροβάθμιο δικαστήριο, θεωρεί ως δεδομένες τις αναφερόμενες στον ερευνώμενο λόγο παραδοχές που είναι ανύπαρκτες και αυθαίρετες με βάση την ανωτέρω έκθεση πραγματογνωμοσύνης", β) στο ότι "σύμφωνα με την ανωτέρω έκθεση...το ακίνητο του αναιρεσιβλήτου χωρίς το επίδικο δεν υπολείπεται στη βόρεια και νότια πλευρά του σε διαστάσεις σε σχέση με τον τίτλο ιδιοκτησίας του", γ) στο ότι "το ακίνητο των αναιρεσειόντων χωρίς το επίδικο υπολείπεται στη βόρεια και νότια πλευρά του σε διαστάσεις σε σχέση με τον τίτλο ιδιοκτησίας τους (...76/2008 συμβόλαιο)", δ) στο ότι, ενώ "με το σκεπτικό της προσβαλλόμενης το επίδικο περιήλθε (περιλαμβάνεται) εντός των ορίων του ακινήτου των αναιρεσειόντων, εν συνεχεία καταλήγει στο αυθαίρετο συμπέρασμα ότι κύριος του επιδίκου είναι ο αναιρεσίβλητος, καθώς περιλαμβάνεται εντός των ορίων του ακινήτου που απέκτησε με το ...57/1975 συμβόλαιο", ε) στο ότι "ενώ αρχικώς εδέχθη το πόρισμα της έκθεσης πραγματογνωμοσύνης, καταλήγει στο εσφαλμένο συμπέρασμα περί ύπαρξης παλιάς περίφραξης μεταξύ των δυο ακινήτων...στηριζόμενη αποκλειστικά" στα αναφερόμενα στον ερευνώμενο λόγο αποδεικτικά μέσα, στ) στο ότι, ενώ "εδέχθη εντελώς αυθαίρετα ότι το ακίνητο του αναιρεσιβλήτου δίχως το επίδικο υπολείπεται σημαντικά σε σχέση με τον τίτλο κτήσης του...η ανωτέρω κρίση του έρχεται σε αντίφαση με το πόρισμα της έκθεσης πραγματογνωμοσύνης" και ζ) στο ότι, ενώ "εδέχθη εμμέσως ότι το επίδικο ανήκει στην ιδιοκτησία των αναιρεσειόντων...διότι σύμφωνα με το σκεπτικό της τα όρια και η επιφάνεια του ακινήτου που περιήλθε στον Γ.

Δ....έγιναν λαμβάνοντας υπόψη την προϋπάρχουσα περίφραξη και την επιφάνεια του ακινήτου του αναιρεσιβλήτου...αντιθέτως έγιναν με την αυστηρή τήρηση του μήκους της βόρειας πλευράς του ακινήτου του αναιρεσιβλήτου δυνάμει του ...57/1975 συμβολαίου". Ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος, πρωτίστως, ως απαράδεκτος, διότι, υπό την ανωτέρω επίκληση, πλήττεται, στην πραγματικότητα, η αναιρετικά ανέλεγκτη εκτίμηση των πραγματικών περιστατικών που δέχτηκε το Δικαστήριο της ουσίας, κυρίως δε, η κρίση του ότι από τα αποδεικτικά μέσα που αναφέρει προέκυψε ότι το επίδικο περιλαμβάνεται και αποτελεί τμήμα του αναφερομένου ακινήτου του αναιρεσιβλήτου και όχι εκείνου των αναιρεσειόντων.

Περαιτέρω, ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος και ως αβάσιμος, διότι η ανεπάρκεια και η αντίφαση των αιτιολογιών που προβάλλονται, εστιάζονται στην αξιολόγηση και στάθμιση των ανωτέρω αποδεικτικών μέσων, ήτοι της έκθεσης πραγματογνωμοσύνης και των ...57/1975 και ...76/2008 συμβολαίων, ενώ, σύμφωνα με τη σκέψη που προεκτέθηκε, δεν ιδρύεται ο λόγος αυτός, όταν η ανεπάρκεια ή αντίφαση των αιτιολογιών αφορά την αξιολόγηση και στάθμιση των αποδείξεων.

Επιπλέον, ο λόγος αυτός είναι αβάσιμος, διότι στηρίζεται σε εσφαλμένες προϋποθέσεις, ήτοι: α) στις ανύπαρκτες παραδοχές του Δικαστηρίου της ουσίας ότι οι διάδοχοι του ανωτέρω Γ. Δ. δεν απέκτησαν την κυριότητα του επιδίκου, διότι δεν περιλαμβανόταν στους μεταβιβαστικούς προς αυτούς τίτλους, ενώ, σύμφωνα με την προσβαλλόμενη απόφαση, δεν την απέκτησαν, διότι ο μεταβιβάσας Γ.

Δ. δεν ήταν κύριος του ακινήτου αυτού, όπως και ότι το επίδικο περιλαμβάνεται στο ακίνητο των αναιρεσειόντων, ενώ, κατά την ανωτέρω απόφαση, τούτο περιλαμβάνεται σε εκείνο του αναιρεσιβλήτου και β) ότι το Δικαστήριο που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση όφειλε να δεχτεί το πόρισμα της έκθεσης πραγματογνωμοσύνης που προαναφέρθηκε, ενώ δεν είχε τέτοια υποχρέωση, παρά μόνο να τη συνεκτιμήσει με τα λοιπά αποδεικτικά μέσα, όπως και έπραξε, αφού πρόκειται για αποδεικτικό μέσο που δεν έχει δεσμευτική αποδεικτική δύναμη, αλλά εκτιμάται ελεύθερα κατά τα άρθρα 339, 340, 368 επ.

και 387 ΚΠολΔ.

Μετά από αυτά, αφού δεν υπάρχει άλλος λόγος αναίρεσης, η αίτηση πρέπει να απορριφθεί, να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο (άρθρο 495 παρ. 3 ΚΠολΔ) και να καταδικασθούν οι αναιρεσείοντες, αφού ηττώνται, στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου, κατά παραδοχή του σχετικού νομίμου αιτήματος αυτού (άρθρα 176, 183, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), σύμφωνα με το διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 2-7-2018 αίτηση των Α. Π. Γ., Κ. Α. Γ. και Ι. Α. Γ., για αναίρεση της 403/2017 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ηλείας, που δίκασε ως Εφετείο.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου που κατέθεσαν οι αναιρεσείοντες στο Δημόσιο Ταμείο. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου, που ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 20 Νοεμβρίου 2019.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 18 Δεκεμβρίου 2019.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ