Supreme Court allows bank's appeal on procedural inadmissibility of evidence submitted after hearing.

Απόφαση 1429 / 2008 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1429/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Βασίλειο Ρήγα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (επειδή κωλύεται ο Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Δημήτριος Λοβέρδος), Δημήτριο Δαλιάνη, Ιωάννη-Σπυρίδωνα Τέντε, Δημήτριο Πατινίδη και Χαράλαμπο Δημάδη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 5 Μαΐου 2008, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας- αναιρεσιβλήτου : Ανώνυμης Τραπεζικής Εταιρείας με την επωνυμία "ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ως καθολικής διαδόχου της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ Α.Ε.", πρώην "ΤΡΑΠΕΖΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ Α.Ε.", ως καθολικής διαδόχου της εταιρείας με την επωνυμία "METROLIFE ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΟΧΗΣ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ", την οποία εκπροσώπησε η πληρεξούσια δικηγόρο της Έλεσα Μπακατσέλου με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ.

Του αναιρεσιβλήτου - αναιρεσείοντος: Ψ1, τον οποίο εκπροσώπησε ο πληρεξούσιος δικηγόρος του Νικόλαος Συμπεθέρου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 7/12/2001 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας-αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2622/2004 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 7859/2005 οριστική του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με τις από 12/9/2006 και 8/8/2006 αίτήσεις τους,αντίστοιχα.

Κατά τη συζήτηση των αιτήσεων αυτών, που συνεκφωνήθηκαν από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Δημήτριος Πατινίδης, ανέγνωσε την από 23/4/2007 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου αυτού τότε Αρεοπαγίτου και ήδη Αντιπροέδρου Γεωργίου Καλαμίδα, με την οποία εισηγήθηκε την αναίρεση της προσβαλλόμενης αποφάσεως, κατά παραδοχή του βάσιμου τρίτου λόγου της από 8-8-2006 αιτήσεως αναιρέσεως και την απόρριψη των λοιπών λόγων της αιτήσεως αυτής, ως και την απόρριψη του μοναδικού λόγου της από 12-9-2006 αιτήσεως αναιρέσεως. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου-αναιρεσείοντος ζήτησε την απόρριψη της από 12.9.2006 και την παραδοχή της από 8.8.2006 αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Οι από το 12-9-2006 και 8-8-2006 αιτήσεις για αναίρεση της 7859/2005 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών, πρέπει να συνεκδικασθούν, εφόσον στρέφονται κατά της ίδιας απόφασης και σ' αυτούς διάδικοι είναι τα ίδια πρόσωπα υπό διαφορετική δικονομική ιδιότητα σε κάθε μία, διότι έτσι διευκολύνεται και επιτυγχάνεται η διεξαγωγή της δίκης και επέρχεται μείωση των εξόδων (άρθρο 246 Κ.Πολ.Δ, εφαρμοζόμενου και στη διαδικασία της αναιρετικής δίκης, κατ' άρθρο 573 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα).

ΙΙ. Α. Επί της από 12-9-2006 αιτήσεως της ΕΜΠΟΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ.

Κατά το άρθρο 15 παρ. 1 του Ν. 3632/1928, χρηματιστηριακές συναλλαγές είναι οι δικαιοπραξίες που συνάπτονται χρηματιστηριακώς και έχουν αντικείμενο χρηματιστηριακά πράγματα, ενώ με το άρθρο 16 του ίδιου νόμου καθορίζονται αποκλειστικά συναλλαγές (η αγορά και πώληση τοις μετρητοίς κλπ), μεταξύ των οποίων και κάθε παρεπόμενη δικαιοπραξία σχετιζόμενη με την ενέργεια και την εκτέλεση των κύριων χρηματιστηριακών συμβάσεων.

Ήδη με το άρθρο 20 παρ. 1 του Ν. 1806/1988 αντικαταστήθηκε το άρθρο 16 του Ν. 3632/1928 και ορίσθηκε ότι χρηματιστηριακές συναλλαγές θεωρούνται μόνο: α) η πώληση τοις μετρητοίς, η οποία καταρτίζεται σύμφωνα με τα προβλεπόμενα από τη σχετική νομοθεσία περί χρηματιστηρίων, β) η πώληση με ειδικές συμφωνίες, όπως ενδεικτικά η παράδοση των αξιών μετά πάροδο ορισμένης προθεσμίας και γ) κάθε δικαιοπραξία συναφής με τη διενέργεια και την εκτέλεση των ανωτέρω συμβάσεων.

Στον όρο "πώληση" του άρθρου αυτού νοείται και η αγορά, καθόσον ο νομοθέτης ακολουθεί πλέον ορολογία του Αστικού Κώδικα. Στην κατηγορία γ'του άρθρου 20 παρ. 1 Ν. 1806/1988, δηλαδή των συναφών με τη διενέργεια και την εκτέλεση κυρίων χρηματιστηριακών συμβάσεων δικαιοπραξιών ή άλλως των παρεπόμενων των κύριων χρηματιστηριακών συμβάσεων δικαιοπραξιών υπάγεται και η σύμβαση παραγγελίας χρηματιστηριακής αγοραπωλησίας.

Περαιτέρω, κατά το άρθρο 15 παρ. 6 του Ν. 3632/1928 κάθε αξίωση, που πηγάζει από χρηματιστηριακή συναλλαγή παραγράφεται μετά πάροδο έτους από τη λήξη του έτους κατά το οποίο έγινε σύναψη της συναλλαγής. Από το συνδυασμό των παραπάνω διατάξεων και ενόψει της γενικότητας στη διατύπωση της διατάξεως του άρθρου 15 παρ. 6 Ν. 3236/1928, που δεν διακρίνει σε κύρια ή παρεπόμενη χρηματιστηριακή συναλλαγή, προκύπτει ότι η ως άνω ετήσια παραγραφή ισχύει για τις αξιώσεις τόσο από τις κύριες χρηματιστηριακές συμβάσεις, όσο και από τις παρεπόμενες ή συναφείς, όπως είναι και εκείνη της χρηματιστηριακής παραγγελίας.

Εξάλλου, η διάταξη του άρθρου 15 παρ. 6 Ν. 3632/1928 είναι ειδική και ως εκ τούτου έχει εφαρμογή έναντι των γενικών διατάξεων περί παραγραφής των άρθρων 249 επ ΑΚ, ενώ η ασφάλεια των χρηματιστηριακών συναλλαγών και η ανάγκη βεβαιότητας του δικαίου, με ταχύτατη εκκαθάριση των χρηματιστηριακών συμβάσεων, επέβαλαν στο νομοθέτη, να καθιερώσει τη βραχυχρόνια (ετήσια) παραγραφή των αξιώσεων από χρηματιστηριακές συναλλαγές μεταξύ των οποίων και εκείνη της χρηματιστηριακής παραγγελίας.

Το Εφετείο, το οποίο, με βάση τις ανωτέρω σκέψεις, έκρινε ότι η βραχυχρόνια (ετήσια) παραγραφή του άρθρου 15 παρ. 6 του Ν. 3632/1928 αφορά και τις αξιώσεις που απορρέουν από τις αναφερόμενες στην προσβαλλόμενη απόφαση χρηματιστηριακές συναλλαγές, δεν παραβίασε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 15 παρ. 1 και 6 του άνω Ν. 3632/1928, 20 παρ. 1 του Ν. 1806/1988, που αντικατέστησε το άρθρο 16 του ίδιου νόμου (3632/1928) και 249 του ΑΚ και ο εκ του άρθρου 559 αριθ. 1 του Κ.πολ.Δ αντίθετος μοναδικός λόγος της αναιρέσεως είναι αβάσιμος.

Β. Επί της από 8-8-2006 αιτήσεως του Ψ1.

Κατά το άρθρο 261 του ΑΚ, την παραγραφή διακόπτει η έγερση της αγωγής. Η παραγραφή που διακόπηκε με τον τρόπο αυτό αρχίζει και πάλι από την τελευταία διαδικαστική πράξη των διαδίκων ή του δικαστηρίου. Από τη διάταξη αυτή συνάγεται ότι, εάν η παραγραφή αξιώσεως διακόπηκε με την έγερση της αγωγής, η ίδια παραγραφή αρχίζει αμέσως από την άσκηση της αγωγής και διακόπτεται ύστερα από κάθε διαδικαστική πράξη των διαδίκων ή του δικαστηρίου.

Από την επιχείρηση της νέας διαδικαστικής πράξεως αρχίζει νέα παραγραφή ισόχρονη με εκείνη που διακόπηκε και μπορεί να συμπληρωθεί όταν περάσει ο χρόνος που ισχύει γι' αυτήν εάν δεν μεσολαβήσει κάποια διαδικαστική πράξη ή άλλος λόγος διακοπής πριν από την τελεσίδικη περάτωση της δίκης. Όταν δηλαδή η αξίωση καταστεί επίδικη, η παραγραφή στην οποία υπόκειται μπορεί να συμπληρωθεί και κατά την διάρκεια της επιδικίας, αν απρακτήσουν οι διάδικοι (Ολομ.ΑΠ 1143/1983).Από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της δίκης και δη των προτάσεων των διαδίκων προκύπτει ότι ο αναιρεσείων, με τις εμπρόθεσμα (είκοσι ημέρες πριν τη δικάσιμο) κατατεθείσες στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο προτάσεις του, προέβαλε την ένσταση παραγραφής σε επιδικία των επίδικων αξιώσεων, που αφορούσαν αγοραπωλησίες μετοχών που έλαβαν χώρα το έτος 2000.

Η αναιρεσίβλητη, με την κατατεθείσα νόμιμα και εμπρόθεσμα (δέκα πέντε ημέρες πριν από τη δικάσιμο) προσθήκη - αντίκρουση, προέβαλε τον ισχυρισμό (αντένσταση) διακοπής της άνω παραγραφής με την εγγραφή της υποθέσεως στο πινάκιο, με επιμέλεια της, στις 7-11-2003. Για την απόδειξη της άνω αντενστάσεως διακοπής της παραγραφής, η αναιρεσίβλητη επικαλέσθηκε το πρώτο με την προσθήκη - αντίκρουσή της στο Εφετείο ( που κατατέθηκε στις 8-3-2005.

ήτοι πέντε μέρες μετά τη συζήτηση) και προσκόμισε σ' αυτό αντίγραφο του πινακίου, από το οποίο προέκυπτε ότι στις 7-11-2003 ενέγραψε την υπόθεση στο πινάκιο πολιτικών υποθέσεων του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου της μετ' αναβολή δικασίμου (28-1-2004). Η προσκομιδή του άνω αποδεικτικού μέσου μετά τη συζήτηση στο Εφετείο ήταν απαράδεκτη, αφού το αποδεικτικό αυτό μέσο έπρεπε να προσκομισθεί με την προσθήκη των πρωτόδικων προτάσεων της αναιρεσιβλήτου, για την αντίκρουση του περί παραγραφής ισχυρισμού του αναιρεσείοντος, περιεχομένου, στις πρωτόδικες προτάσεις του (άρθρο 237 παρ. 3 εδ.

γ του Κ.Πολ.Δ) και το άνω δικαστήριο (Εφετείο), που έλαβε υπόψη το ανωτέρω έγγραφο (αποδεικτικό μέσο) που προσκομίσθηκε απαραδέκτως υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ. 11β του Κ.Πολ.δ και ο σχετικός τρίτος λόγος της αναιρέσεως είναι βάσιμος (ΑΠ 1480/1997). Επομένως, κατά παραδοχή της αναιρέσεως του Ψ1, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο εκδόσαν αυτή δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από δικαστές άλλους, πλην εκείνων που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Συνεκδικάζει τις αντίθετες από 12-9-2006 και 8-8-2006 αντίθετες αιτήσεις αναιρέσεως.

Απορρίπτει την από 12-9-2006 αίτηση της Εμπορικής Τράπεζας της Ελλάδος για αναίρεση της 7859/2005 απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσίβλητου που ορίζει στο ποσό των χιλίων οκτακοσίων (1800) ευρώ.

Δέχεται την από 8-8-2006 αίτηση αναιρέσεως του Ψ1.

Αναιρεί την 7859/2005 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο εφετείο που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές, πλην εκείνων που δίκασαν προηγουμένως. Και

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη Εμπορική Τράπεζα της Ελλάδος ΑΕ στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντα, που ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων (2000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 26 Μαΐου 2008. Και Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ O ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 25 Ιουνίου 2008 .

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ