Supreme Court allows delay interest claim where employer had no fault for employee's doubt about bonus inclusion.

Απόφαση 1427 / 2008 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1427/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αχιλλέα Νταφούλη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Μάριο - Φώτιο Χατζηπανταζή, Ειρήνη Αθανασίου, Αλέξανδρο Νικάκη και Βαρβάρα Κριτσωτάκη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 20 Μαΐου 2008, με την παρουσία και του γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) ...., 2) ....., 3) ....., 4) ....., 5) ......, 6) ......, 7) ......., 8) ......, 9) ..... και 10) ........ Οι 1ος, 2ος, 3ος, 4ος, 5ος, 6ος, 7η, 8ος και 9ος αναιρεσείοντες εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Ιωάννη Ντεντή. Ο 10ος αναιρεσείων παραστάθηκε με τον ίδιο ως άνω δικηγόρο.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "OLYMPIC CATERING S.A." (ΟΛΥΜΠΙΚ ΚΕΤΕΡΙΝΓΚ ΑΕ), που εδρεύει στα Σπάτα Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Ζερδελή.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20-12-2004 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 819/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 1287/2007 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 28-6-2007 αίτησή τους. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Αλέξανδρος Νικάκης, διάβασε την από 17-4-2008 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή κατά τα άρθρα 340 και 341 παρ. 1 ΑΚ ο οφειλέτης ληξιπρόθεσμης παροχής γίνεται υπερήμερος αν προηγήθηκε δικαστική ή εξώδικη όχληση του δανειστή, αν όμως για την εκπλήρωση παροχής συμφωνήθηκε ή κατά μείζονα λόγο από το νόμο τάσσεται ορισμένη (δήλη) ημέρα, ο οφειλέτης γίνεται υπερήμερος με μόνη την παρέλευση της ημέρας αυτής και κατά το άρθρο 345 εδ.

α'ΑΚ, όταν πρόκειται για χρηματική οφειλή, ο δανειστής σε περίπτωση υπερημερίας έχει δικαίωμα να απαιτήσει τον τόκο υπερημερίας χωρίς να είναι υποχρεωμένος να αποδείξει ζημία. Όμως κατά το άρθρο 342 ΑΚ ο οφειλέτης δεν γίνεται υπερήμερος, αν η καθυστέρηση της παροχής οφείλεται σε γεγονός για το οποίο δεν έχει ευθύνη.

Από την διάταξη αυτή προκύπτει, ότι αποκλείεται η υπερημερία του οφειλέτη και η προαναφερόμενη συνέπεια της όταν συντρέχει δικαιολογημένη αμφιβολία του οφειλέτη για την ύπαρξη του χρέους. Απαιτείται δε για την εύλογη αιτία καθυστερήσεως - η οποία αποτελεί έννοια νομική, ελεγκτή από τον Άρειο Πάγο - η συνδρομή περιστάσεων που να δικαιολογούν την αμφιβολία του οφειλέτη για την ύπαρξη του χρέους.

Στην προκείμενη περίπτωση το Πολυμελές Πρωτοδικείο, που δίκασε ως Εφετείο, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση του, μετά από εξαφάνιση της πρωτόδικης αποφάσεως, δέχθηκε εν μέρει την από 30-11-2004 αγωγή των αναιρεσειόντων και επιδίκασε σ' αυτούς συμπληρωματική αποζημίωση, λόγω συνταξιοδοτήσεως τους με τις προϋποθέσεις του άρθρου 19 του ν. 2703/1999 και τα άρθρα 4 και 5 των επιχειρησιακών σ.σ.ε 1997-1998 της αναιρεσίβλητης εταιρίας "OLYMPIC CATERING", δεχόμενο ότι στις τακτικές αποδοχές των αναιρεσειόντων περιλαμβάνονταν και το επίδομα τροφής, που χορηγούνταν σ' αυτούς ως αντάλλαγμα της εργασίας τους.

Περαιτέρω, το Πολυμελές Πρωτοδικείο απέρριψε το αίτημα της αγωγής, περί καταβολής τόκων υπερημερίας επί του ποσού της αποζημιώσεως για κάθε αναιρεσείοντα από την επόμενη ημέρα της απολύσεως του, η οποία ήταν δήλη για την εκπλήρωση της παροχής αυτής και επιδίκασε τόκους από την επίδοση της αγωγής. Ειδικότερα δέχθηκε την από το άρθρο 342 ΑΚ ένσταση της αναιρεσίβλητης, ότι αυτή είχε εύλογη αμφιβολία αν το επίδομα τροφής περιλαμβάνονταν στις τακτικές αποδοχές των αναιρεσειόντων, ενόψει του ότι αυτό ήταν αφορολόγητο, δεν υποβάλλονταν σε ασφαλιστικές εισφορές, ουδέποτε οι αναιρεσείοντες διαμαρτυρήθηκαν πριν την άσκηση της αγωγής και διατηρούσε την πεποίθηση ότι δεν αποτελούσε οικειοθελή παροχή, που δεν περιλαμβάνονταν στις τακτικές τους αποδοχές.

Έτσι έκρινε, ότι η μη καταβολή της συμπληρωματικής αποζημίωσης, που επιδίκασε, δεν οφείλονταν σε πταίσμα της αναιρεσίβλητης και δεν την κατέστησε υπερήμερη. Με την κρίση του αυτή το Πολυμελές Πρωτοδικείο εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε τη διάταξη του άρθρου 342 ΑΚ, αφού οι παραδοχές του ότι το επίδομα τροφής ήταν αφορολόγητο, δεν υποβάλλονταν σε ασφαλιστικές εισφορές και οι αναιρεσείοντες δεν διαμαρτυρήθηκαν για το μη υπολογισμό του στις τακτικές τους αποδοχές πριν την άσκηση της αγωγής, δεν δικαιολογεί αμφιβολία και έλλειψη υπαιτιότητας της αναιρεσίβλητης και δεν αίρει την υπερημερία της.

Επομένως πρέπει να γίνει δεκτός αληθώς ο από το άρθρο 550 αριθ. 1 Κ.Πολ.Δ δεύτερος λόγος της αναιρέσεως, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση μόνο κατά το μέρος αυτής που αφορά τόκους υπερημερίας από δήλης ημέρας εκπληρώσεως της παροχής και παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση, κατά το αναιρούμενο μέρος της, στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 1287/2007 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος της.

Παραπέμπει την υπόθεση κατά το αναιρούμενο μέρος της, προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές. Και

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσειόντων, την οποία καθορίζει σε χίλια πεντακόσια (1500) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 3 Ιουνίου 2008. Και Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 25 Ιουνίου 2008 .

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ