Supreme Court allows appeal against excessive medical malpractice damages violating proportionality principle.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Greece allowed the appeal against the Thessaloniki Court of Appeal's decision regarding medical malpractice damages. The appellants argued that the awarded compensation for mental suffering was disproportionately low compared to similar cases and violated the principle of proportionality. The Court agreed, finding the lower court exceeded its discretion by awarding amounts that were unreasonably small for the severity of the injury.
Legislator headnote
AI generatedArticles 559, 580, 495 of the Code of Civil Procedure; The Court of Appeal exceeded its discretionary power and violated the principle of proportionality by awarding compensation for mental suffering that was manifestly lower than amounts typically awarded in similar cases of medical malpractice.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Απόφαση 1423 / 2021 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 1423/2021
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
A1' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Λέκκα Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αθανάσιο Καγκάνη, Αλτάνα Κοκκοβού, Αγγελική Τζαβάρα - Εισηγήτρια και Θωμά Γκατζογιάννη, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 7 Μαΐου 2018, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Των αναιρεσειόντων: 1) Ε. Π. του Δ., 2) Κ. συζύγου Ε. Π., το γένος Θ. Ε., κατοίκων ..., 3) Δ. Π. του Ε., κατοίκου …., 4) Χ. Τ. του Ν., κατοίκου ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Θεώνη Σγουράκη και κατέθεσαν προτάσεις.
Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ν. Σ. του Γ., κατοίκου …, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Ελισάβετ Αλεξανδρή και κατέθεσε προτάσεις, 2) Σ. Γ. του Γ., κατοίκου …., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Βασίλειο Χειρδάρη και κατέθεσε προτάσεις, 3) Εταιρείας με την επωνυμία "ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΘΗΝΩΝ Ε.Α.Ε.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Βλάσιο Λεονάρδο με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.
Κοινοποίηση: Ανώνυμη Ασφαλιστική Εταιρεία με την επωνυμία "GENERALI HELLAS AE AZ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Νικόλαο Ζέμπερη και κατέθεσε προτάσεις.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 14/5/2009 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, την από 21/12/2009 προσεπίκληση για αναγκαστική παρέμβαση-παρεμπίπτουσα αγωγή του πρώτου ήδη αναιρεσιβλήτου και την από 8/12/2010 πρόσθετη παρέμβαση της προς ης η κοινοποίηση, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 24310/2013 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 206/2016 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 17/6/2016 αίτησή τους.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η πληρεξούσια των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, οι πληρεξούσιοι των παραστάντων στο ακροατήριο αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Με την κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα, κατά την τακτική διαδικασία, υπ’ αριθμ. 206/2016 τελεσίδικη απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, το οποίο, συνεκδικάζοντας, πλην άλλων, τις αντίθετες Εφέσεις των διαδίκων κατά τις 24310/2013 οριστικής απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, αφού απέρριψε την 55/8-1-2014 έφεση των εναγόντων - αναιρεσειόντων, δέχτηκε τις εφέσεις 28/7-1-2014 του πρώτου εναγομένου - αναιρεσιβλήτου, 62/9-1-2014 του δεύτερου εναγομένου - αναιρεσιβλήτου, 47/8-1-2014 της πέμπτης εναγόμενης - αναιρεσίβλητης, 56/8-1- 2014 της υπέρ του πρώτου εναγομένου - αναιρεσιβλήτου προσθέτως παρεμβαίνουσας - προς ην η κοινοποίηση της αίτησης αναίρεσης ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρείας και εξαφάνισε την εκκαλουμένη απόφαση του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου ως προς τους πρώτο δεύτερο και Πέμπτη των εναγομένων - αναιρεσιβλήτων, εκτός από τη διάταξή της για προσεπίκληση και τη σωρευόμενη με αυτή αγωγή αποζημίωσης, δικάζοντας την από 14-5-2009 αγωγή των αναιρεσειόντων εναντίον των ήδη αναιρεσίβλητων εναγομένων και την από 8-12-2010 πρόσθετη υπέρ του πρώτου εναγομένου - αναιρεσιβλήτου παρέμβαση της ασφαλιστικής εταιρείας υπό την επωνυμία "GENERALI HELLAS Ανώνυμη Ασφαλιστική Εταιρία", δέχτηκε εν μέρει την ανωτέρω αγωγή ως προς τους πρώτο, δεύτερο, πέμπτη εναγομένους και υποχρέωσε αυτούς να καταβάλουν σε ολόκληρο ο καθένας, νομιμοτόκως από την επόμενη της επίδοσης της αγωγής, στους πρώτο και δεύτερη των εναγόντων το ποσό των 20.000 ευρώ προς τον καθένα, στον τρίτο ενάγοντα το ποσό των 10.000 ευρώ και στην τέταρτη ενάγουσα το ποσό των 50.000 ευρώ, ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης, που προκλήθηκε σε αυτούς από την περιγραφόμενη αδικοπρακτική συμπεριφορά τους.
Η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομιμότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553, 556, 564, 566 παρ. 1 ΚΠολΔ), είναι συνεπώς παραδεκτή (άρθρο 577 παρ. 1) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρο 577 παρ. 3 ΚΠολΔ).
Σύμφωνα με το άρθρο 932 ΑΚ: "Σε περίπτωση αδικοπραξίας, ανεξάρτητα από την αποζημίωση για την περιουσιακή ζημία, το δικαστήριο μπορεί να επιδικάσει εύλογη, κατά την κρίση του, χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης. Αυτό ισχύει ιδίως για εκείνον που έπαθε προσβολή της υγείας, της τιμής ή της αγνείας του ή στερήθηκε την ελευθερία του. Σε περίπτωση θανάτωσης προσώπου η χρηματική ικανοποίηση μπορεί να επιδικαστεί στην οικογένεια του θύματος λόγω ψυχικής οδύνης". Κατά την έννοια του άρθρου αυτού, το δικαστήριο της ουσίας, αφού δεχθεί ότι συνεπεία αδικοπραξίας προκλήθηκε σε κάποιο πρόσωπο ηθική βλάβη ή ψυχική οδύνη, καθορίζει στη συνέχεια το ύψος της οφειλόμενης γι' αυτήν χρηματικής ικανοποίησης, με βάση τους κανόνες της κοινής πείρας και της λογικής, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη, ως κριτήρια, το είδος της προσβολής, την έκταση της βλάβης, τις συνθήκες τέλεσης της αδικοπραξίας, τη βαρύτητα του πταίσματος του υπόχρεου, το τυχόν συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου και την οικονομική και κοινωνική κατάσταση των διαδίκων μερών, πλην της περιουσιακής κατάστασης της εναγόμενης ασφαλιστικής εταιρείας, της οποίας η ευθύνη είναι εγγυητική (ΑΠ 838/2017, ΑΠ 405/2015), χωρίς να απαιτείται η ειδικότερη αιτιολόγηση καθενός στοιχείου (ΑΠ 838/2017, ΑΠ 1361/2013).
Παράλληλα, στην περίπτωση επιδίκασης στην οικογένεια του θύματος χρηματικής ικανοποίησης λόγω ψυχικής οδύνης από το θάνατο του, ερευνάται από το δικαστήριο ως πραγματικό ζήτημα και η ύπαρξη μεταξύ των δικαιούμενων προσώπων και του τελευταίου αισθημάτων αγάπης και στοργής όταν ζούσε, η ηλικία του θύματος και των μελών της οικογένειας του, καθώς και η συμβίωση ή όχι των επιζώντων μελών της οικογένειας με το ίδιο το θύμα.
Σκοπός δε της ανωτέρω διάταξης είναι να επιτυγχάνεται μία υπό ευρεία έννοια αποκατάσταση του παθόντος για την ηθική του βλάβη ή την ψυχική οδύνη, λόγω της αδικοπραξίας, ώστε αυτός να απολαύει μία δίκαιη και επαρκή ανακούφιση και παρηγοριά, χωρίς, από το άλλο μέρος, να εμπορευματοποιείται η προσβληθείσα ηθική αξία και να επεκτείνεται υπέρμετρα το ύψος της αποζημιώσεως για ηθική βλάβη, ή την ψυχική οδύνη που δεν μπορεί να αποτιμηθεί επακριβώς σε χρήμα.
Περαιτέρω, ο προσδιορισμός του ποσού της εύλογης χρηματικής ικανοποίησης αφέθηκε στην ελεύθερη εκτίμηση του δικαστηρίου, η σχετική κρίση του οποίου δεν υπόκειται, κατ' αρχήν, σε αναιρετικό έλεγχο, αφού σχηματίζεται από την εκτίμηση των πραγματικών γεγονότων (άρθρο 561 § 1 ΚΠολΔ), χωρίς υπαγωγή του πορίσματος σε νομική έννοια, ώστε να μπορεί να κριθεί εσφαλμένη εφαρμογή του νόμου, είτε ευθέως, είτε εκ πλαγίου, για έλλειψη νόμιμης βάσης.
Επιβάλλεται, όμως, σε κάθε περίπτωση, να τηρείται, κατά τον καθορισμό του ποσού που επιδικάζεται, η αρχή της αναλογικότητας, (άρθρο 25 παρ. 1 του Συντάγματος), ως γενική νομική αρχή και μάλιστα αυξημένης τυπικής ισχύος, υπό την έννοια ότι η σχετική κρίση του δικαστηρίου δεν πρέπει να υπερβαίνει τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας, πράγμα που, αν συμβαίνει, ελέγχεται ως παραβίαση της πιο πάνω γενικής νομικής αρχής, ήτοι ως πλημμέλειες του άρθρου 559 αριθμ. 1 και 19 ΚΠολΔ (ΟλομΑΠ 10/2017, 9/2015).Τούτο δε διότι μία απόφαση, με την οποία επιδικάζεται ένα ευτελές ή υπέρμετρα μεγάλο ποσό, ως δήθεν εύλογο, κατά την ελεύθερη κρίση του δικαστηρίου, προς αποκατάσταση της ηθικής βλάβης ή της ψυχικής οδύνης, ευτελίζει, στην πρώτη περίπτωση, (όσον αφορά τον δικαιούχο - παθόντα), το σεβασμό της αξίας του ανθρώπου και στη δεύτερη (όσον αφορά τον υπόχρεο), το δικαίωμα της περιουσίας του, αφού το δικαστήριο, επεμβαίνοντας στη διαφορά μεταξύ ιδιωτών, πρέπει να τηρεί μια δίκαιη ισορροπία ανάμεσα στα αντιτιθέμενα συμφέροντα, με παράλληλη προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων (ΑΠ 747/2017).
Εξάλλου, από το άρθρο 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης ιδρύεται και αν παραβιάσθηκε κανόνας ουσιαστικού δικαίου. Ο κανόνας αυτός παραβιάζεται είτε με ψευδή ερμηνεία είτε με κακή εφαρμογή, η οποία υπάρχει, αν ο κανόνας δεν εφαρμοστεί, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν έπρεπε ή αν εφαρμοσθεί εσφαλμένα (Ολ.ΑΠ 7/2006, ΑΠ 1299/2009).
Κατά δε την διάταξη του αριθμού 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, λόγος για αναίρεση απόφασης, επειδή δεν έχει νόμιμη βάση, ιδρύεται, όταν δεν προκύπτουν επαρκώς από τις παραδοχές της τα περιστατικά που είναι αναγκαία, στη συγκεκριμένη περίπτωση, για την κρίση του Δικαστηρίου περί της συνδρομής των νόμιμων όρων και προϋποθέσεων της διάταξης που εφαρμόστηκε ή περί της μη συνδρομής τούτων, η οποία αποκλείει την εφαρμογή της, καθώς και όταν η απόφαση έχει ανεπαρκείς ή αντιφατικές αιτιολογίες σχετικά με το χαρακτηρισμό των περιστατικών που έγιναν δεκτά και έχουν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης (Ολ.ΑΠ 1/1999).
Αντίθετα, δεν υπάρχει έλλειψη νόμιμης βάσης, όταν πρόκειται για ελλείψεις, αναγόμενες στην εκτίμηση των αποδείξεων και μάλιστα στην ανάλυση, στάθμιση και αιτιολόγηση του εξαγόμενου απ' αυτές συμπεράσματος, γιατί το δικαστήριο προβαίνει στην κρίση του αυτή, ανέλεγκτα (άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔ), εκτός αν δεν είναι σαφές το πόρισμα και για το λόγο αυτό είναι αδύνατος ο αναιρετικός έλεγχος.
Στη συγκεκριμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την παραδεκτή κατ' άρθρο 561 παρ 2 ΚΠολΔ επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης του, το Εφετείο, αναφορικά με την υπαιτιότητα των ήδη αναιρεσιβλήτων - εναγομένων και το κεφάλαιο της χρηματικής ικανοποίησης λόγω ψυχικής οδύνης των αναιρεσειόντων - εναγόντων, που ενδιαφέρουν την αναιρετική διαδικασία, δέχτηκε τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "ο πρώτος εναγόμενος έχει την ειδικότητά του γενικού χειρουργού, με ειδίκευση στις μεθόδους αντιμετώπισης της παχυσαρκίας, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγεται και η λαπαροσκοπική τοποθέτηση ρυθμιζόμενου γαστρικού δακτυλίου και ασκεί το επάγγελμα του στη κλινική με την επωνυμία "Ιατρικό Διαβαλκανικό Θεσσαλονίκης", που ανήκει στην πέμπτη εναγομένη ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία " Ιατρικό Αθηνών ΕΑΕ".
Ο δεύτερος εναγόμενος έχει την ειδικότητα του πλαστικού χειρουργού, με εξειδίκευση στην αισθητική χειρουργική αποκατάσταση των παχύσαρκων, όπως της κοιλιοπλαστικής, ασκεί δε το επάγγελμα του στο ιατρείο παχυσαρκίας με την επωνυμία "ΙΑ.ΚΕ.ΠΑ", που βρίσκεται στην Αθήνα. Οι ως άνω ιατροί συνεργάζονται πολλά χρόνια και διενεργούν από κοινού συνδυασμένη χειρουργική επέμβαση τοποθέτησης γαστρικού δακτυλίου και κοιλιοπλαστικής σε παχύσαρκους ασθενείς, αναλαμβάνοντας ο καθένας τους την επέμβαση της ειδικότητας του.
Η πέμπτη εναγομένη, η οποία έχει την κυριότητα και εκμετάλλευση της προαναφερομένης κλινικής, διέθετε στους δύο πρώτους εναγομένους, τους χώρους εγκατάστασής της και γενικά όλα τα τεχνικά μέσα για την παροχή από αυτούς των ιατρικών υπηρεσιών τους στους προσωπικούς τους πελάτες, ο πρώτος μάλιστα εναγόμενος διατηρούσε ιατρείο εντός της κλινικής.
Μεταξύ των εναγομένων αυτών υπήρχε συμφωνία, με την μορφή της ελεύθερης συνεργασίας, με την οποία οι δύο πρώτοι εναγόμενοι είχαν δικαίωμα να επιμελούνται τους προσωπικούς πελάτες τους, παρέχοντας ιατρικές υπηρεσίες σε αυτούς, διενεργώντας εγχειρήσεις και νοσηλείες, εντασσόμενοι στο πρόγραμμα της εναγομένης εταιρίας, που καθόριζε ανάλογα με το φόρτο των ιατρικών περιστατικών, τον τόπο και τον χρόνο παροχής της ιατρικής συνδρομής από τους ιατρούς.
Έτσι, οι εναγόμενοι ιατροί είχαν δικαίωμα να χρησιμοποιούν τις κτιριακές, μηχανολογικές και λοιπές εγκαταστάσεις της εναγόμενης εταιρίας (χειρουργεία, μηχανήματα, εργαλεία, δωμάτια νοσηλείας κ.λ.π), όπως επίσης και το παραϊατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό (νοσηλεύτριες, τραυματιοφορείς κ.λ.π), το διοικητικό προσωπικό (λογιστήριο, γραμματεία κ.λ.π), εισπράττοντας οι ίδιοι χωριστή αμοιβή από τον πελάτη τους, ενώ η εναγομένη εταιρία εισέπραττε επίσης χωριστή αμοιβή από τον πελάτη των εναγομένων ιατρών, για την εκ μέρους του χρησιμοποίηση των ως άνω υπηρεσιών της κλινικής της.
Με τον τρόπο αυτό λειτουργίας της συνεργασίας των εναγομένων, οι μεν εναγόμενοι ιατροί ενεργούσαν με πρωτοβουλία κατά την άσκηση των καθηκόντων τους, κερδίζοντας όμως από τη χρησιμοποίηση των υπηρεσιών της εναγομένης εταιρίας, η δε τελευταία, με την συνδρομή των εναγομένων ιατρών, εξασφάλιζε πελατεία και αποκόμιζε κέρδη από τη δραστηριότητά τους.
Έτσι, μεταξύ των διαδίκων υπήρχε σχέση πρόστησης, με την οποία οι δύο πρώτοι εναγόμενοι είχαν προστηθεί στην υπηρεσία της πέμπτης εναγομένης, κατά την έννοια του άρθρου 922 ΑΚ....
Περαιτέρω, την 12-2-2005, η Α. Π., κόρη των δυο πρώτων εναγόντων, αδελφή του τρίτου και μητέρα της τέταρτης ενάγουσας, προς το σκοπό αντιμετώπισης του προβλήματος της παχυσαρκίας από το οποίο έπασχε, επισκέφθηκε τον πρώτο εναγόμενο, στο ιατρείο που αυτός διατηρούσε στο Ιατρικό Διαβαλκανικό Θεσσαλονίκης. Η ως άνω ασθενής, ήταν ηλικίας 41 ετών κατά τον παραπάνω χρόνο, είχε ύψος 1,76 μέτρα, βάρος 145 κιλά και έπασχε από σακχαρώδη διαβήτη, για την αντιμετώπιση του οποίου ακολουθούσε φαρμακευτική αγωγή.
Για την ως άνω επίσκεψή της αφορμή ήταν ένα διαφημιστικό φυλλάδιο αναφορικά με τις μεθόδους αντιμετώπισης της παχυσαρκίας που ακολουθούσε ο πρώτος εναγόμενος. Κατά την ως άνω συνάντηση, ο ιατρός ενημέρωσε την Α. Π. για τη δυνατότητα επίλυσης του προβλήματος της παχυσαρκίας που αντιμετώπιζε, μέσω λαπαροσκοπικής τοποθέτησης γαστρικού δακτυλίου.
Η ως άνω μέθοδος αποτελεί βαριατρική χειρουργική επέμβαση, αφού γίνεται πρωτίστως για λόγους υγείας και όχι αισθητική. Ειδικότερα, με την ως άνω επέμβαση δεν αφαιρείται λίπος από το σώμα του ασθενούς, αλλά μεταβάλλεται η ανατομία του στομάχου, με αποτέλεσμα ο οργανισμός να απορροφά λιγότερες θερμίδες.
Αυτό επιτυγχάνεται με την τοποθέτηση λαπαροσκοπικά του ρυθμιζόμενου γαστρικού δακτυλίου, στο επάνω μέρος του στομάχου, κατά τρόπο ώστε να δίνεται στον τελευταίο ένα σχήμα κλεψύδρας, στο οποίο το άνω τμήμα είναι μικρό σε μέγεθος και γεμίζει εύκολα με μικρή ποσότητα τροφής, ενώ ο δακτύλιος με την πίεση που ασκεί στο παραπάνω τμήμα του στομάχου, προκαλεί κορεσμό, με αποτέλεσμα την απώλεια κιλών με σταθερό ρυθμό.
Κατά την πρώτη αυτή συζήτηση, η επέμβαση παρουσιάσθηκε ως μικρής διάρκειας και με εξαιρετικά σύντομο χρόνο ανάρρωσης, γεγονός που θα επέτρεπε στην ασθενή την γρήγορη επάνοδο στις δραστηριότητές της, ενώ δεν έγινε οποιαδήποτε μνεία σε αισθητική επέμβαση κοιλιοπλαστικής. Έτσι, ο πρώτος εναγόμενος και η Α.
Π. συμφώνησαν να πραγματοποιηθεί η επέμβαση στο Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο Θεσσαλονίκης στις 15-4-2005, ώστε να συμπέσει με τις σχολικές διακοπές του Πάσχα, που ήταν την 1-5-2005, καθόσον αυτό διευκόλυνε την ασθενή, η οποία ήταν ανύπαντρη μητέρα της 11 ετών τότε τέταρτης ενάγουσας. Η αμοιβή του ιατρού συμφωνήθηκε στο ποσό των 2.000 ευρώ, πλέον των εξόδων για την νοσηλεία στην κλινική της πέμπτης εναγομένης.
Κατά την ορισθείσα ημερομηνία της επέμβασης, η Α. Π. μετέβη στην ως άνω κλινική συνοδευόμενη από τον πατέρα της και πριν την είσοδο της στο χειρουργείο και από την μητέρα της, οι οποίοι είχαν ενημερωθεί από την κόρη τους για το είδος και το κόστος της επέμβασης. Μετά τη διενέργεια των αναγκαίων εργαστηριακών εξετάσεων, η Α.
Π. συναντήθηκε με τους δύο πρώτους εναγομένους, οι οποίοι την ενημέρωσαν ότι, λόγω της κρεμάμενης κοιλίας που αντιμετώπιζε, ήταν ενδεδειγμένη η ταυτόχρονη υποβολή της σε επέμβαση κοιλιοπλαστικής, η οποία αποτελεί αντικείμενο ειδικότητας του δεύτερου εναγομένου. Πριν την υποβολή της στις ως άνω επεμβάσεις η Α.
Π. υπέγραψε έντυπο με τον τίτλο "ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΣΘΕΝΟΥΣ", στο οποίο αναφέρονται αυτολεξεί τα κάτωθι: "Εισερχόμενος στην κλινική σας δηλώνω την πλήρη ενημέρωσή μου για τις συνθήκες παροχής υπηρεσιών και την ενημέρωσή μου επί του ιατρικού περιστατικού". Εντέλει, στις 15-4-2005, η Α. Π. υποβλήθηκε στις ως άνω συνδυασμένες χειρουργικές επεμβάσεις της τοποθέτησης γαστρικού δακτυλίου και της κοιλιοπλαστικής.
Τη χειρουργική επέμβαση ξεκίνησε ο δεύτερος εναγόμενος, προβαίνοντας σε χειρουργική τομή στην κοιλιακή χώρα, μήκους 70 εκατοστών και σε αφαίρεση υποδόριου λίπους 12 κιλών και στη συνέχεια σε κοιλιοπλαστική, δημιουργώντας νέο ομφάλιο λώρο και κατόπιν ακολούθησε ο πρώτος εναγόμενος με την λαπαροσκοπική τοποθέτηση του γαστρικού δακτυλίου.
Οι ως άνω επεμβάσεις, μαζί με την προετοιμασία της ασθενούς και την ανάνηψή της, διήρκεσαν 7,5 ώρες, ενώ η Α. Π. παρέμεινε νοσηλευόμενη στην κλινική έως την 19-4-2005, οπότε έλαβε εξιτήριο. Η μετεγχειρητική της πορεία δεν εξελίχθηκε ομαλά, τόσο κατά τη νοσηλεία της στην κλινική, όσο και μετά την έξοδό της από αυτήν.
Ειδικότερα, το τρίτο βράδυ της νοσηλείας της είχε έντονη δύσπνοια, για την αντιμετώπιση της οποίας οι εφημερεύοντες ιατροί της χορήγησαν οξυγόνο. Η δύσπνοια εμφανίστηκε και την επόμενη ημέρα μαζί με πόνους στα πόδια, με συνέπεια τόσο η ίδια όσο και η μητέρα της να ζητήσουν παράταση της νοσηλείας της, έως την βελτίωση της υγείας της.
Μάλιστα, την 16-4-2005, έγινε κινητοποίηση της με τη βοήθεια του νοσηλευτικού προσωπικού, όμως η ίδια, καθ' όλη τη διάρκεια της παραμονής της στην κλινική, δυσκολευόταν σημαντικά στην κίνηση, ακόμη και να μεταβεί στην τουαλέτα, λόγω και της μεγάλης χειρουργικής τομής που είχε στην κοιλιακή χώρα και του πόνου που της προκαλούσε.
Ωστόσο, ο μεν δεύτερος εναγόμενος, μετά την επέμβαση δεν ξαναείδε την ασθενή, αλλά ενημερωνόταν μόνο τηλεφωνικά για την πορεία της υγείας της από την ίδια και τον πρώτο εναγόμενο, ο δε τελευταίος διαβεβαίωσε την ασθενή αλλά και την μητέρα της ότι τα συμπτώματα που εμφάνιζε η ασθενής ήταν τα αναμενόμενα, λόγω των χειρουργικών επεμβάσεων και δεν συνέτρεχε κάποιος λόγος παραμονής της στην κλινική για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Για την αντιμετώπιση τυχόν επιπλοκών, η Α. Π., κατά τη διάρκεια παραμονής της στην κλινική φορούσε ελαστικές κάλτσες για την αποφυγή των θρομβώσεων και λάμβανε αντιπηκτική αγωγή με λήψη ηπαρίνης σε ενέσιμη μορφή δύο φορές ημερησίως. Κατά την έξοδο της από την κλινική, την 19-4-2005, της δόθηκαν εντολές για λήψη αντιβίωσης και ηπαρίνης σε ενέσιμη μορφή μια φορά ημερησίως, καθώς και για κίνηση, ώστε να αποφευχθεί η θρόμβωση.
Από την 19-4-2005 η Α. Π. φιλοξενήθηκε στην οικία των γονέων της, ώστε να έχει την κατάλληλη φροντίδα, κατά το στάδιο της ανάρρωσής της. Η κατάστασή της, όμως, δεν βελτιώθηκε, αν και ακολουθούσε την ανωτέρω φαρμακευτική αγωγή, χωρίς όμως να φορά τις ελαστικές κάλτσες, που της αφαιρέθηκαν κατά την έξοδό της από την κλινική, χωρίς να της συστηθεί η χρήση τους για το μετέπειτα διάστημα.
Ειδικότερα, η ασθενής είχε έντονους πόνους στα κάτω άκρα, συχνό πυρετό, δύσπνοια, γενική κατάπτωση και αδυναμία κίνησης, η οποία την εμπόδιζε να αυτοεξυπηρετείται ακόμη και για τις βασικές ανάγκες της. Για τα ανωτέρω προβλήματα, η Α. Π. ενημέρωνε τον πρώτο εναγόμενο ιατρό στις συχνές συναντήσεις που είχαν με αφορμή τις αλλαγές που πραγματοποιούσε στο τραύμα, το οποίο όταν βρισκόταν στην κλινική εμφάνισε εστία νέκρωσης και επιμόλυνσης, γεγονός που κατέστησε επιβεβλημένες τις καθημερινές αλλαγές του, λόγω της διαπύησης που εμφάνισε.
Μάλιστα μετά την ίαση επρόκειτο να λάβει χώρα χειρουργική επανασυρραφή του, όπως συστήθηκε από τον πρώτο εναγόμενο. Επίσης, η Α. Π. ενημέρωνε τηλεφωνικά το δεύτερο εναγόμενο, τον οποίο όμως δεν είδε ξανά μετά την ολοκλήρωση της επέμβασης, αν και αυτός όφειλε να ελέγξει την μετεγχειρητική της κατάσταση, προβαίνοντας στην εξέτασή της, αφού αυτός διενήργησε τη χειρουργική επέμβαση της κοιλιοπλαστικής.
Οι εναγόμενοι ιατροί όμως την καθησύχαζαν ότι σύντομα τα συμπτώματα θα υποχωρήσουν, ο δε πρώτος εναγόμενος, πλην της διενέργειας των αλλαγών τραύματος, περιορίσθηκε μόνο σε υποβολή της σε αιματολογικές εξετάσεις την 7-5-2005, λόγω των παραπόνων που εξέφρασε η ασθενής για ζάλη, την οποία αυτός συνέδεσε με την φλεγμονή του τραύματος.
Την 1-5-2005, η Α. Π., αισθάνθηκε δυσφορία λόγω δύσπνοιας και κατέρρευσε, ο δε πατέρας της, που ήταν μαζί της και την φρόντιζε, ειδοποίησε τον οικογενειακό του ιατρό και ασθενοφόρο του Ε.Κ.Α.Β, το οποίο την μετέφερε στο νοσοκομείο "ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ" όπου διαπιστώθηκε ο θάνατος της. Ειδικότερα, στην υπ'. αριθμ. …/…-12-2005 έκθεση νεκροψίας της ιατροδικαστού Ε.
Ζ. αναγράφεται ως αιτία θανάτου η μαζική πνευμονική εμβολή και συγκεκριμένα αναφέρεται ότι "Αμφότεροι οι πνεύμονες ελέγχονται πυκνωτικοί. Κατά τις διατάξεις του παρεγχύματος αμφοτέρων των πνευμόνων διαπιστώνεται έξοδος τμημάτων θρόμβων από το δίκτυο της πνευμονικής αρτηρίας..... Από τον έλεγχο της πνευμονικής διαπιστώνεται θρόμβος αίματος, σκληρής σύστασης, που πληροί ως εκμαγείο, το αυλό της δεξιάς και αριστεράς πνευμονικής αρτηρίας και των διακλαδώσεων τους (μαζική πνευμονική εμβολή)....".
Η ιατροδικαστής αναφέρει ακόμη ότι οι οικείοι της θανούσας, την πληροφόρησαν ότι η τελευταία παραπονούνταν για πόνο στο δεξί της πόδι. Περαιτέρω, πνευμονική εμβολή συνιστά η αιφνίδια εγκατάσταση ξένου σώματος, συνήθως θρόμβου, δηλαδή τεμαχίου συγκεντρωμένου πηγμένου αίματος στην αρτηρία του πνεύμονα, η οποία έχει σαν αποτέλεσμα τη διακοπή της ροής του αίματος από εκείνο το σημείο του πνεύμονα και πέρα.
Το αίτιο της πνευμονικής εμβολής είναι ο θρόμβος, ο οποίος αφού σχηματισθεί συνήθως στα κάτω άκρα (γι' αυτό είναι αναγκαία η χρήση ειδικών καλτσών), αλλά και σε άλλα σημεία, όπως στην πύελο και στις δεξιές καρδιακές κοιλότητες, αποκολλάται από αυτό το σημείο και μέσω της φλεβικής κυκλοφορίας καταλήγει στους πνεύμονες και φράσσει τα πνευμονικά αγγεία, με επακόλουθο τον θάνατο, σε περίπτωση μη έγκαιρης αντιμετώπισης, στη δε μαζική πνευμονική εμβολή αποφράσσεται τουλάχιστον το 50% του πνευμονικού αρτηριακού δικτύου και αν δεν αντιμετωπισθεί αμέσως είναι θανατηφόρος.
Τα συμπτώματα και τα κλινικά σημεία της πνευμονικής εμβολής δεν είναι ούτε ειδικά ούτε διαγνωστικά της νόσου, αλλά πρέπει μέσα στο γενικό πλαίσιο υποψίας εμφάνισης της να αξιολογηθούν κατάλληλα. Κλινικά στοιχεία που συνηγορούν υπέρ της υποτροπιάζουσας πνευμονικής εμβολής, αποτελούν η δύσπνοια και ο πόνος στα κάτω άκρα (πόδια, κνήμη, μηρός), ενώ σημαντικό ποσοστό ασθενών (50%) με εγγύς εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση έχει ασυμπτωματική πνευμονική εμβολή.
Ασθενείς υψηλού κινδύνου για πνευμονική εμβολή είναι αυτοί που υπέστησαν χειρουργική επέμβαση, που τους υποχρεώνει σε ακινησία για μεγάλο χρονικό διάστημα οι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι, οι διαβητικοί και οι υπερτασικοί. Σύμφωνα δε με τους αναγνωρισμένους κανόνες στην ιατρική επιστήμη, οι εν λόγω ασθενείς υψηλού κινδύνου, πρέπει σε περίπτωση υποβολής τους στις συνδυασμένες χειρουργικές επεμβάσεις της κοιλιοπλαστικής και της τοποθέτησης γαστρικού δακτυλίου να προφυλάσσονται από το φλεβικό θρομβοεμβολισμό με την υποβολή τους στις δέουσες εργαστηριακές εξετάσεις, όπως η εξέταση αίματος, το ηλεκτροκαρδιογράφημα, το ηχοκαρδιογράφημα, η ακτινογραφία θώρακος και η πνευμονική αγγειογραφία και να λαμβάνουν προληπτική αντιπηκτική θεραπεία του αίματος και να φορούν συμπιεστικές κάλτσες στα πόδια και τις κνήμες.......
Από όλα τα παραπάνω αποδείχθηκε ότι ο θάνατος της Α. Π. οφείλεται σε αμέλεια των δύο πρώτων εναγομένων ιατρών, προστηθέντων της πέμπτης εναγομένης εταιρείας. Η αμέλεια αυτή συνίσταται : α) ενώ είχε συμφωνήσει με τον πρώτο εναγόμενο, να υποβληθεί στην βιοιατρική επέμβαση της τοποθέτησης γαστρικού δακτυλίου, κατά την ορισθείσα ημέρα πραγματοποίησής της, μετά τη διενέργεια των αναγκαίων εργαστηριακών εξετάσεων, η Α.
Π. συναντήθηκε και με τους δύο πρώτους εναγομένους, οι οποίοι την ενημέρωσαν ότι ήταν ενδεδειγμένη η ταυτόχρονη υποβολή της και σε επέμβαση κοιλιοπλαστικής λόγω του προβλήματος της κρεμάμενης κοιλίας που αντιμετώπιζε. Έτσι, όμως, δεν δόθηκε στην ασθενή χρονικό διάστημα πριν από την ημερομηνία επέμβασης, ώστε αφού λάβει επαρκή ενημέρωση, να λάβει ψύχραιμα και με βεβαιότητα την απόφαση να πραγματοποιήσει την ταυτόχρονη επέμβαση της κοιλιοπλαστικής, με σαφή γνώση των κινδύνων που αυτή ενείχε σε σχέση και με το εξ αυτής όφελος, που είχε κυρίως αισθητική βάση.
Ακόμη, η Α. Π. δεν ενημερώθηκε ότι η συνδυασμένη ενέργεια των δύο ως άνω επεμβάσεων, θα αύξανε το χρόνο του χειρουργείου κατά τουλάχιστον τρεις ώρες, συνυπολογιζόμενης και της ειδικότερης προετοιμασίας που απαιτεί η κοιλιοπλαστική, όπως η προετοιμασία από τον πλαστικό χειρούργο με φωτογράφηση και χάραξη με μαρκαδόρο των τομών, που απαιτεί μετρήσεις με μεγάλη προσοχή και σχολαστικότητα.
Επίσης, δεν ενημερώθηκε για τις πιθανές επιπλοκές των συνδυασμένων επεμβάσεων και ιδίως του κινδύνου πνευμονικής εμβολής, ο οποίος μπορεί να οδηγήσει σε θάνατο, καθόσον η κοιλιοπλαστική, που διενεργείται συγχρόνως με την βαριατρική επέμβαση τοποθέτησης γαστρικού δακτυλίου, ενέχει μεγάλο κίνδυνο επιπλοκών και ορθότερο είναι να επιτυγχάνεται πρώτα η σταθεροποίηση του βάρους επί ένα έτος και μετά να επιχειρείται η διαμόρφωση του σώματος με κοιλιοπλαστική και β)και οι δύο πρώτοι εναγόμενοι ιατροί είχαν τη δυνατότητα, λόγω των ενδείξεων και συμπτωμάτων που εμφάνιζε η ασθενής μετεγχειρητικά, τόσο κατά τη διάρκεια της νοσηλείας της στην κλινική, όσο και μετά την έξοδό της από αυτή, κατά την παραμονή της στην οικία των γονέων της, για την οποία ήταν πλήρως ενημερωμένοι, να προβλέψουν ότι είχε υποστεί φλεβοθρόμβωση και χρειαζόταν άμεση θεραπεία.
Έτσι, δεν προχώρησαν στη χορήγηση της αναγκαίας δόσης αντιπηκτικών, φαρμάκων και αν αυτά δεν ήταν αποτελεσματικά σε χειρουργική αφαίρεση του θρόμβου, προκειμένου να αποφευχθεί η πνευμονική και ο θάνατος της Α. Π., παρότι γνώριζαν ότι ανήκε σε ομάδα ατόμων υψηλού κινδύνου για την εμφάνιση μιας τέτοιας επιπλοκής αφού, εκτός από την πολύωρη συνδυασμένη χειρουργική επέμβαση, έπασχε από διαβήτη, ήταν παχύσαρκη και εμφάνισε πόνο στα κάτω άκρα, δύσπνοια και γενική κατάπτωση.
Συνεπώς, από έλλειψη της προσοχής την οποία έπρεπε να καταβάλουν σαν μέσοι συνετοί ιατροί, που είχαν την επιστημονική κατάρτιση και επαγγελματική εμπειρία, δεν προέβλεψαν το αποτέλεσμα των παραλείψεών τους και παρέλειψαν να αξιολογήσουν ορθά την γενική κλινική κατάσταση της ασθενούς και τα αναφερόμενα από αυτήν συμπτώματα, τα οποία, συμφωνά με τους αναγνωρισμένους κανόνες της ιατρικής επιστήμης, καταδείκνυαν τη δημιουργία φλεβοθρόμβωσης, την ύπαρξη της οποίας όφειλαν να αποκλείσουν ή να επιβεβαιώσουν, υποβάλλοντας την ασθενή στις ενδεδειγμένες ιατρικές εξετάσεις, δηλαδή εξέταση αίματος, ηλεκτροκαρδιογράφημα, ηχοκαρδιογράφημα, ακτινογραφία θώρακος ή αγγειογραφία, καθώς και να χορηγήσουν σε αυτήν την ενδεδειγμένη για την περίπτωσή της δόση αντιπηκτικών φαρμάκων.
Αντίθετα, αξιολόγησαν εσφαλμένα τη συμπτωματολογία της ασθενούς, κατά τη διάρκεια του μετεγχειρητικού σταδίου, αν και όφειλαν να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί, ενόψει των επιπλέον κινδύνων που ενείχε η συνδυασμένη χειρουργική επέμβαση, δεν διέγνωσαν τη δημιουργία θρόμβου στα κάτω άκρα αυτής, γεγονός που είχε σαν αποτέλεσμα την συνέχιση της παρουσίας θρόμβου σκληρής σύστασης στο αίμα της θανούσας επί πολλές ημέρες μετά τη διενέργεια της συνδυασμένης επέμβασης, την κυκλοφορία αυτού στα αγγεία της και την έλευσή του στον αυλό της δεξιάς και αριστερής πνευμονικής αρτηρίας και των διακλαδώσεών της, με αποτέλεσμα να υποστεί πνευμονική εμβολή την 7-5-2005, από την οποία επήλθε ο θάνατος της.
Ας σημειωθεί ότι το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Θεσσαλονίκης, δικάζοντας τους δύο πρώτους εναγομένους για την πράξη της ανθρωποκτονίας από αμέλεια, κήρυξε αυτούς αθώους και κατόπιν έφεσης του Εισαγγελέα το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης με την υπ' αριθμ. 2396/2012 απόφασή του, κήρυξε τους δυο πρώτους εναγομένους ενόχους της ως άνω πράξης και καταδίκασε αυτούς σε φυλάκιση τριών ετών τον καθένα.
Κατά της άνω απόφασης άσκησαν αναίρεση οι καταδικασθέντες, που απορρίφθηκε με την υπ' αριθμ. 651/2013 απόφαση του Αρείου Πάγου και ήδη η υπόθεση εκκρεμεί στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου μετά από προσφυγή των καταδικασθέντων. Επομένως, από τα παραπάνω περιστατικά αποδεικνύεται η αδικοπρακτική συμπεριφορά των εναγομένων ιατρών σε βάρος της Α.
Π., καθώς και η σχέση πρόστησης με την οποία συνδέονταν οι εναγόμενοι ιατροί με την πέμπτη εναγομένη εταιρία και συνεπώς αυτοί ευθύνονται, εις ολόκληρον ο καθένας, έναντι των εναγόντων, σύμφωνα με τις διατάξεις περί αδικοπραξιών και πρόστησης......οι ενάγοντες συγγενείς της θανούσας Α. Π., συνδέονταν μαζί της με αμοιβαία αγάπη και στενούς ψυχικούς δεσμούς και δοκίμασαν μεγάλη θλίψη και πόνο από το θάνατο της.
Μάλιστα, η τέταρτη εναγομένη θυγατέρα της, ηλικίας κατά τον χρόνο του θανάτου της μητέρας της 11 ετών, βρισκόταν υπό την αποκλειστική μέριμνα και επιμέλεια της μητέρας της, η οποία ασκούσε όλα τα ζητήματα που αφορούσαν την φροντίδα της..... χωρίς καμία συμμετοχή του πατέρα της ανήλικης Ν. Τ., ο οποίος την είχε αναγνωρίσει με δήλωση του στη συμβολαιογράφο Θεσσαλονίκης Πηνελόπη Τσεκούρα - Σείρα, για την οποία συντάχθηκε η υπ' αριθμ.
…./….-1-1994 πράξη, καθόσον η ανήλικη είχε γεννηθεί χωρίς γάμο των γονέων της. Έτσι, λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία της θανούσας κατά τον χρόνο του θανάτου της (41 ετών), το πταίσμα των εναγομένων ιατρών στην πρόκληση του θανάτου της, την οικονομική και κοινωνική κατάσταση των μερών και την έντονη ψυχική οδύνη που υπέστησαν τα ανωτέρω μέλη της οικογενείας της Α.
Π. από τον αδόκητο θάνατο της, ανάλογα με το βαθμό συγγένειας που τους συνέδεε, δικαιούνται εύλογη χρηματική ικανοποίηση για την απάμβλυνση της οδύνης τους και την ηθική παρηγοριά και ανακούφισή τους. Το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης αυτής καθορίζεται στο ποσό των 20.000 ευρώ για καθέναν από τους γονείς της (στο οποίο δεν συνυπολογίζεται το ποσό των 50 ευρώ, το οποίο επιφυλάχθηκαν να διεκδικήσουν στην ποινική δίκη), στο ποσό των 10.000 ευρώ για τον αδελφό της και στο ποσό των 50.000 ευρώ για την κόρη της.
Τα ως άνω ποσά είναι ανάλογα με τις περιστάσεις της συγκεκριμένης περίπτωσης και δεν υποβαθμίζουν την απαξία της πράξης, ούτε όμως καταλήγουν στην εξουθένωση των εναγομένων και τον υπέρμετρο πλουτισμό των εναγόντων. Επομένως, το πρωτοβάθμιο δικαστήριο, που με την εκκαλουμένη απόφασή του επιδίκασε στους ενάγοντες τα ποσά των 60.000 ευρώ σε καθέναν από τους γονείς της θανούσας, των 30.000 ευρώ στον αδελφό της και των 100.000 ευρώ στην κόρη της, αντί των ως άνω ποσών, έσφαλε ως προς την εκτίμηση των αποδείξεων και γι' αυτό πρέπει να γίνουν δεκτοί ως ουσιαστικά βάσιμοι οι σχετικοί λόγοι των εφέσεων των εναγομένων και της προσθέτως παρεμβαίνουσας.
Μετά από αυτά πρέπει: α) Να απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμη η υπ' αριθμ. 55/2014 έφεση των εναγόντων..... β) Να γίνουν δεκτές ως ουσιαστικά βάσιμες οι εφέσεις του πρώτου, δεύτερου και πέμπτης των εναγομένων και της προσθέτως παρεμβαίνουσας, να εξαφανιστεί η εκκαλουμένη ως προς αυτούς στο σύνολο της για το ενιαίο της εκτέλεσης, εκτός από τη διάταξη για την προσεπίκληση και τη σωρευόμενη αγωγή αποζημίωσης, να κρατηθεί η αγωγή και η πρόσθετη παρέμβαση, να δικαστούν, να γίνει κατά ένα μέρος δεκτή η αγωγή ως προς τους ως άνω εναγομένους και να υποχρεωθούν αυτοί να καταβάλουν, εις ολόκληρον ο καθένας, στον πρώτο ενάγοντα το ποσό των 20.000 ευρώ, στη δεύτερη ενάγουσα το ποσό των 20.000 ευρώ, στον τρίτο ενάγοντα το ποσό των 10.000 ευρώ και στην τέταρτη ενάγουσα το ποσό των 50.000 ευρώ και τα παραπάνω ποσά με το νόμιμο τόκο από την επομένη της επίδοσης της αγωγής έως την εξόφλησή τους...." Με τις ανωτέρω όμως κρίσεις και παραδοχές του το Εφετείο, καθορίζοντας τη χρηματική ικανοποίηση, λόγω ψυχικής οδύνης των αναιρεσειόντων, στα ποσά των 20.000 ευρώ για καθένα από τους πρώτο και δεύτερη αναιρεσείοντες - ενάγοντες γονείς της θανούσας, 10.000 ευρώ για τον αδελφό της τρίτο αναιρεσείοντα - ενάγοντα και 50.000 ευρώ για τη θυγατέρα της τέταρτη αναιρεσείουσα - ενάγουσα, υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας και παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας, αφού τα εν λόγω πόσα, κατά την κοινή πείρα, τη δικαστηριακή πρακτική και την περί δικαίου συνείδηση, υπολείπονται και μάλιστα καταφανώς των συνήθως επιδικαζόμενων σε παρόμοιες περιπτώσεις.
Επομένως, είναι βάσιμος ο σχετικός πρώτος κατά το πρώτο σκέλος του λόγος αναίρεσης από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, με τον οποίο οι αναιρεσείοντες αποδίδουν στην προσβαλλόμενη απόφαση τις πλημμέλειες, ότι το Εφετείο που την εξέδωσε, παραβίασε την αρχή της αναλογικότητας και υπερέβη τα ακραία όρια της διακριτικής του ευχέρειας κατά την εφαρμογή της ουσιαστικού δικαίου διάταξης του άρθρου 932 ΑΚ, επιδικάζοντας σε αυτούς χρηματική ικανοποίηση, λόγω της ψυχικής τους οδύνης, τα προαναφερόμενα ποσά, τα οποία όμως είναι δυσαναλόγως μικρά σε σχέση με εκείνα που επιδικάζονται σε ανάλογες περιπτώσεις και προκύπτουν από τις συνθήκες της συγκεκριμένης αδικοπραξίας (ιατρικής αμέλειας).
Ενόψει δε της αναιρετικής εμβέλειας του λόγου αυτού στο περί καθορισμού της ψυχικής οδύνης των αναιρεσειόντων κεφάλαιο της προσβαλλόμενης απόφασης, παρέλκει η έρευνα του αναφερόμενου στο ίδιο κεφάλαιο δεύτερου σκέλους του, από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ.
Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, πρέπει να γίνει δεκτή η υπό κρίση αίτηση, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση ως προς το κεφάλαιο αυτής περί χρηματικής ικανοποίησης λόγω ψυχικής οδύνης των αναιρεσειόντων - εναγόντων, να παραπεμφθεί, κατά το τμήμα τούτο, η υπόθεση στο Δικαστήριο που την εξέδωσε, αφού είναι δυνατή η σύνθεση του από άλλους Δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ) και να διαταχθεί η απόδοση του κατατεθέντος παραβόλου στους καταθέσαντες αναιρεσείοντες (άρθρο 495 παρ. 3 ΚΠολΔ). Τέλος οι αναιρεσίβλητοι, που νικήθηκαν στη δίκη, πρέπει να καταδικαστούν στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσειόντων που κατέθεσαν προτάσεις, κατά το νόμιμο και βάσιμο σχετικό αίτημά τους, (άρθρο 176, 180, 183, 189, παρ. 1, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται στο διατακτικό.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί τη 206/2016 απόφαση του Tριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, ως προς το κεφάλαιο, που αναφέρεται στο σκεπτικό της παρούσας.
Παραπέμπει κατά τούτο την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους Δικαστές, εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την παραπάνω απόφαση.
Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στους αναιρεσείοντες, που το έχουν καταθέσει.
Και
Καταδικάζει τους αναιρεσίβλητους στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 6 Μαΐου 2019.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Υπογράφει η Πρόεδρος του Αρείου Πάγου ως Προϊσταμένη του καθόσον ο διευθύνων τη συζήτηση και όλα τα μέλη του Δικαστηρίου που αναφέρονται στην αρχή της παρούσης έπαψαν να είναι τοποθετημένα στο Δικαστήριο τούτο λόγω συνταξιοδότησης
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 2 Δεκεμβρίου 2021.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ