1419/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1419 / 2012 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1419/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Χαράλαμπου Ζώη), Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Παναγιώτη Ρουμπή, Βασίλειο Λαμπρόπουλο και Μιλτιάδη Σπυρόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 20 Απριλίου 2012, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ελληνικού Δημοσίου, νομίμως εκπροσωπούμενου από τον Υπουργό Οικονομίας και Οικονομικών και από τον Γενικό Γραμματέα Περιφέρειας Δυτ. Ελλάδος, κατοικοεδρεύοντες στην Αθήνα και στην Πάτρα αντιστοίχως, το οποίο εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου Παρέδρου του ΝΣΚ Ευάγγελο Μαρίνη, βάσει δηλώσεως κατ' άρθρο 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Α. Μ. του Δ., ατομικά και ως αδιαθέτου κληρονόμου του Δ. Μ. και 2. Α. συζ. Α. Μ., το γένος Ν. Κ., κατοίκου ..., οι οποίοι δεν παραστάθηκαν και δεν εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 11-8-1994 αίτηση του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Εφετείο Πατρών. Εκδόθηκε η απόφαση 795/1996 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου. Την αναίρεση της απόφασης ζήτησαν οι αναιρεσίβλητοι με την από 20-1-1997 αίτησή τους και τους από 26-7-2000 πρόσθετους λόγους αυτής, επί των οποίων εκδόθηκε η 1629/2001 απόφαση του Αρείου Πάγου η οποία αναίρεσε την 795/1996 απόφαση του Εφετείου Πατρών. Οι ήδη αναιρεσίβλητοι κατέθεσαν την από 20-6-2001 κλήση και φέρνουν την υπόθεση για συζήτηση. Αφού συνεκδικάσθηκαν με τις αντίθετες αιτήσεις των διαδίκων και με την πρόσθετη παρέμβαση της 2ης των ήδη αναιρεσιβλήτων, εκδόθηκε η 1015/2003 απόφαση του Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 18-10-2004 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Βασιλική Θάνου-Χριστοδούλου ανέγνωσε την από 8-4-2012 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε να γίνει δεκτή κατά τον δεύτερο λόγο της, η αίτηση αναιρέσεως.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 576 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ., αν ο αντίδικος εκείνου που επισπεύδει τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης δεν εμφανισθεί ή εμφανισθεί, αλλά δεν λάβει μέρος σ' αυτήν με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα. Αν η κλήση επιδόθηκε νομότυπα προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί.

Στην προκειμένη περίπτωση από τις προσκομιζόμενες υπ' αριθμ. 3352Ε και 3353Ε/31-8-2011 εκθέσεις επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Πατρών ..., προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση προς συζήτηση για την αναφερομένη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο (της 20-4-2012), επιδόθηκε νομίμως και εμπροθέσμως, με επιμέλεια του αναιρεσείοντος στους αναιρεσιβλήτους. Επομένως, εφ' όσον αυτοί δεν εμφανίσθηκαν κατά την εκφώνηση της υποθέσεως από τη σειρά του πινακίου, πρέπει να προχωρήσει η συζήτηση παρά την απουσία τους, σύμφωνα με την προαναφερθείσα διάταξη του άρθρου 576 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ.

Ο από το άρθρο 559 αριθ. 19 Κ.Πολ.Δ. λόγος αναίρεσης, για έλλειψη νόμιμης βάσης της απόφασης, ιδρύεται όταν δεν προκύπτουν σαφώς από το αιτιολογικό της απόφασης, τα περιστατικά που είναι αναγκαία, για την κρίση, στη συγκεκριμένη περίπτωση, περί συνδρομής των όρων και προϋποθέσεων για την εφαρμογή της εφαρμοσθείσας διάταξης, ή της μη συνδρομής των όρων αυτών, που αποκλείουν την εφαρμογή της, όπως, επίσης και όταν η απόφαση έχει ελλειπείς ή αντιφατικές αιτιολογίες, σε ότι αφορά το νομικό χαρακτηρισμό των πραγματικών περιστατικών, που έγιναν δεκτά και έχουν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, όχι δε και όταν πρόκειται για ελλείψεις που ανάγονται στην εκτίμηση των αποδείξεων (ανάλυση - στάθμιση - αξιολόγηση του αποδεικτικού υλικού) και στην αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, αρκεί το αποδεικτικό πόρισμα να αναφέρεται με σαφήνεια. Ανεπάρκεια και ασάφεια αιτιολογιών υπάρχει όταν από το αιτιολογικό δεν προκύπτουν τα πραγματικά περιστατικά, που είναι αναγκαία για την δικαιολόγηση της εφαρμοσθείσας διάταξης ου ουσιαστικού δικαίου, καθιστώντας έτσι ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο.

Ο πρώτος λόγος αναίρεσης, με τον οποίον αποδίδεται η από το άρθρο 559 αριθμ. 19 Κ.Πολ.Δ. πλημμέλεια, για έλλειψη νόμιμης βάσης, ένεκα ανεπάρκειας αιτιολογίας της αναιρεσιβαλλομένης απόφασης, με την οποία καθορίσθηκε η οριστική αποζημίωση για τα ακίνητα των νυν αναιρεσιβλήτων, εικαζομένων δικαιούχων, τα οποία απαλλοτριώθηκαν, λόγω ρυμοτομίας, για την εφαρμογή του σχεδίου πόλεως Πατρών, με την 17/1989 πράξη αναλογισμού και αποζημίωσης και με την υπ' αριθμ. Δ-12/316/678/Φ11/1989 απόφαση του Υπουργού ΠΕΧΩΔΕ αποφασίσθηκε η επίσπευση από το υπέρ ου η απαλλοτρίωση νυν αναιρεσείον Ελληνικό Δημόσιο της απαλλοτρίωσης, για τη διάνοιξη της Παλαιάς Εθνικής οδού εισόδου Πατρών, είναι απορριπτέος, ως απαράδεκτος, διότι οι επικαλούμενες προς θεμελίωση του λόγου αυτού, ως δήθεν ελλείψεις, αφορούν την, κατά την άποψη του αναιρεσείοντα, πληρέστερη ανάλυση του αποδεικτικού υλικού και την πληρέστερη αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος.

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 17 παρ. 2 και 4 εδαφ. τελευταίο του Συντάγματος, 17 παρ. 4 του ν.δ. 797/1971 και 9 παρ. 1, 1α και 6 ν. 1093/1980, προκύπτει σαφώς ότι η αποζημίωση πρέπει να είναι πλήρης, το δε ποσό αυτής να περιέρχεται στο δικαιούχο, ακέραιο και αλώβητο. Μέρος, δε αυτής αποτελούν και τα δικαστικά έξοδα, αφού ο καθού η απολλοτρίωση αναγκαίως υποβάλλεται σε αυτά για να επιτύχει τον καθορισμό της αποζημίωσης που δικαιούται να λάβει, άρα αυτά, στα οποία περιλαμβάνεται και η αμοιβή του πληρεξουσίου δικηγόρου του (άρθρο 189 Κ.Πολ.Δ.), αποτελούν παρακολούθημα της αποζημίωσης, προσαυξάνουν το ποσό της και βαρύνουν, όπως και εκείνη, τον υπόχρεο στην καταβολή της, πρέπει συνεπώς να επιδικάζονται σε βάρος του υποχρέου και να περιέρχονται στο δικαιούχο της αποζημίωσης.

Το Εφετείο αποφαίνεται ενιαία τόσο για τη δικαστική δαπάνη της ενώπιον αυτού διαδικασίας, όσο και για τη δικαστική δαπάνη του προσωρινού προσδιορισμού της αποζημίωσης. Η αμοιβή του πληρεξουσίου δικηγόρου του δικαιούχου της αποζημίωσης, που πρέπει να επιδικαστεί και να περιέλθει σ' αυτόν συνίσταται στο ποσό που προκύπτει κατ' εφαρμογή των οικείων διατάξεων του κώδικα των Δικηγόρων, κατά τα άρθρα 98,100 παρ. 1, 107, 110, 111 και 114 παρ. 5 του οποίου, υπολογίζεται επί της αξίας του αντικειμένου της δίκης, που ταυτίζεται με την οριστικώς προσδιορισθείσα αποζημίωση προς 3%, από το οποίο το 2% για τη σύνταξη των αιτήσεων ή ανταιτήσεων προσωρινού και οριστικού προσδιορισμού της αποζημίωσης και του 1% για την σύνταξη και κατάθεση των προτάσεων.

Επομένως, το Εφετείο, το οποίο, με την αναιρεσιβαλλομένη απόφασή του, καθόρισε την αμοιβή των πληρεξουσίων δικηγόρων των ανταιτούντων - νυν αναιρεσιβλήτων, σε ποσοστό 6% επί του ποσού της καθορισθείσας οριστικής αποζημίωσης παρεβίασε τις ως άνω διατάξεις (οι οποίες είναι ουσιαστικού δικαίου, ΑΠ 176/1984) και υπέπεσε στην από το άρθρο 559 αριθμ. 1 Κ.Πολ.Δ. προβλεπόμενη πλημμέλεια, όπως αποδίδεται με τον δεύτερο λόγο αναίρεσης, ο οποίος πρέπει να γίνει δεκτός, ως βάσιμος.

Μετά απ' αυτά πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση κατά ένα μέρος, δηλαδή (μόνον) κατά το μέρος που αφορά τη διάταξη για τη δικαστική δαπάνη και να παραπεμφθεί στη συνέχεια η υπόθεση, κατά το αναιρούμενο μέρος της απόφασης, για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, γιατί είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλους δικαστές (άρθρο 520 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί, κατά ένα μέρος, όπως στο σκεπτικό αναφέρεται, την υπ' αριθμ. 1015/2003 απόφαση του Εφετείου Πατρών.

Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το αναιρούμενο μέρος της απόφασης, στο ίδιο Εφετείο, για περαιτέρω εκδίκασή της από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος, την οποίο ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων (2.000,00) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 14 Ιουνίου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 4 Σεπτεμβρίου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ