1408/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1408 / 2011 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1408/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Γεωργία Λαλούση, Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Μιλτιάδη Σπυρόπουλο και Ιωάννα Πετροπούλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 20 Μαΐου 2011, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Κ. Μ. του Γ., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Βασιλείου Παρρή και κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Ασφαλιστικής Εταιρίας με την επωνυμία "ΔΙΕΘΝΗΣ ΕΝΩΣΙΣ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Αργυρώ Γρατσία και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 30/5/2005 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4934/2006 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2898/2009 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 16/4/2010 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Μιλτιάδης Σπυρόπουλος ανέγνωσε την από 13/5/2011 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως κατά της 2898/2008 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, η πληρεξούσια της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 10 Ν. ΓΠΝ/1911, 297, 298, 299, 300, 330 εδ. β', 914 και 932 Α.Κ. προκύπτει ότι, σε περίπτωση πρόκλησης ζημίας από τη σύγκρουση μεταξύ δύο αυτοκινήτων, η ευθύνη προς αποκατάσταση της περιουσιακής ζημίας και της ηθικής βλάβης ή της ψυχικής οδύνης προϋποθέτει συμπεριφορά παράνομη και υπαίτια και ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ αυτής και του ζημιογόνου αποτελέσματος.

Μορφή υπαιτιότητας είναι και η αμέλεια, η οποία υπάρχει όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια που απαιτείται στις συναλλαγές, δηλαδή αυτή που αν καταβαλόταν, με μέτρο τη συμπεριφορά του μέσου συνετού και επιμελούς ανθρώπου του κύκλου δραστηριότητας του ζημιώσαντος, θα καθιστούσε δυνατή την αποτροπή του ζημιογόνου αποτελέσματος.

Αιτιώδης συνάφεια υπάρχει όταν η παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά του δράστη ήταν, σύμφωνα με τα διδάγματα της κοινής πείρας, ικανή, κατά τη συνήθη και κανονική πορεία των πραγμάτων, να επιφέρει τη ζημία και την επέφερε στη συγκεκριμένη περίπτωση. Εξάλλου, λόγος αναιρέσεως για έλλειψη νόμιμης βάσης, κατά την έννοια του άρθρου 559 αρ. 19 ΚΠολΔ, ιδρύεται όταν στο αιτιολογικό της αποφάσεως του δικαστηρίου της ουσίας δεν περιέχονται καθόλου ή δεν περιγράφονται με πληρότητα, σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά εκείνα γεγονότα που είναι αναγκαία για να κριθεί αν στη συγκεκριμένη περίπτωση συντρέχουν ή όχι οι προϋποθέσεις εφαρμογής του εφαρμοσθέντος κανόνα ουσιαστικού δικαίου ή αν έγινε ή όχι ορθός νομικός χαρακτηρισμός των κρίσιμων πραγματικών γεγονότων, ορθή δηλαδή εξειδίκευση των αόριστων νομικών εννοιών.

Έτσι, επί αδικοπρακτικής ευθύνης προς αποζημίωση ελέγχεται με τον αναιρετικό αυτόν λόγο η αξιολογική κρίση του δικαστηρίου της ουσίας για τη συνδρομή ή μη υπαιτιότητας και αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ αυτής και της επελθούσας ζημίας. Και τούτο, διότι πρόκειται για αόριστες νομικές έννοιες που συνιστούν προϋποθέσεις γενέσεως της εν λόγω ευθύνης, δηλαδή στοιχεία του πραγματικού των εφαρμοζόμενων στην περίπτωση αυτή κανόνων δικαίου.

Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφασή του, δέχθηκε τα εξής: Στις 30-8-2004 και ώρα 21.50 ο ενάγων Κ. Μ. οδηγούσε τη ... δίκυκλη μοτοσικλέτα στην οδό Πατησίων των Αθηνών, με κατεύθυνση από Πατήσια προς Ομόνοια, κινούμενος στο αριστερό της δεξιάς λωρίδας κυκλοφορίας, η οποία ήταν προορισμένη για την κίνηση λεωφορείων.

Στην ίδια οδό και προς την ίδια κατεύθυνση αλλά στη δεύτερη από δεξιά λωρίδα κυκλοφορίας εκινείτο και το ... ΔΧΕ αυτοκίνητο (ταξί), που οδηγούσε ο Σ. Σ. και ήταν ασφαλισμένο στην εναγόμενη ασφαλιστική εταιρεία. Ενώ τα δύο οχήματα εκινούντο παράλληλα, με προπορευόμενη τη μοτοσικλέτα, πλησιάζοντας στη συμβολή με τη λεωφόρο Αλεξάνδρας, ο ενάγων επιχείρησε ελιγμό προς τα αριστερά, με αποτέλεσμα η μοτοσικλέτα του να παρεμβληθεί στην πορεία του αυτοκινήτου και να προσκρούσει ελαφρά, με το πλάγιο αριστερό τμήμα της, στο εμπρόσθιο και πλάγιο δεξιό τμήμα του αυτοκινήτου.Το ατύχημα, από το οποίο υπέστησαν υλικές ζημιές τα δύο παραπάνω οχήματα, χωρίς να προκληθεί σωματική κάκωση ή βλάβη της υγείας στον ενάγοντα, οφείλεται σε αποκλειστική υπαιτιότητα του τελευταίου και η αμέλεια του συνίσταται στο ότι οδηγούσε τη μοτοσικλέτα του χωρίς σύνεση και τεταμένη την προσοχή, κατά παράβαση του άρθρου 12 παρ. 1 του ν. 2696/1999 (ΚΟΚ) και έτσι επιχείρησε ελιγμό προς τα αριστερά για να εισέλθει στη λωρίδα στην οποία εκινείτο το αυτοκίνητο, χωρίς προηγουμένως να βεβαιωθεί ότι μπορούσε να το πράξει χωρίς κίνδυνο και παρακώλυση του Σ.

Σ. που χρησιμοποιούσε την ίδια οδό και εκινείτο πλάι του και πίσω σε κοντινή απόσταση, κατά παράβαση του άρθρου 21 παρ. 1 του ΚΟΚ. Στον τελευταίο δεν μπορεί να αποδοθεί κάποιο ποσοστό αμέλειας, αφού αυτός εκινείτο κανονικά σε ευθεία πορεία στη δεύτερη από δεξιά λωρίδα του ρεύματος της οδού Πατησίων προς Ομόνοια και με χαμηλή ταχύτητα, όπως συνάγεται από το γεγονός ότι η μοτοσικλέτα δεν ανατράπηκε μετά τη σύγκρουση και οι υλικές ζημιές που προκλήθηκαν στα δύο οχήματα ήταν μικρής έκτασης και λόγω της αιφνίδιας παρεμβολής της μοτοσικλέτας στην πορεία του δεν είχε τη δυνατότητα να αποφύγει το ατύχημα εκτελώντας κάποιο χειρισμό.

Με τις παραδοχές του αυτές το Εφετείο, το οποίο ακολούθως δέχθηκε την έφεση, εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση και απέρριψε ως αβάσιμη κατ' ουσίαν την αγωγή του αναιρεσείοντος, διέλαβε αιτιολογίες και μάλιστα πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις που καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο της ορθής ή μη εφαρμογής των διατάξεων ουσιαστικού δικαίου που προαναφέρθηκαν σχετικά με την υπαιτιότητα του οδηγού του ζημιογόνου αυτοκινήτου και την ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της υπαίτιας συμπεριφοράς του και του προκληθέντος ατυχήματος, δηλαδή, σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Επομένως, ο πρώτος από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης, με τον οποίο αποδίδεται στο Εφετείο η σχετική πλημμέλεια, είναι απορριπτέος ως αβάσιμος.

Με τον δεύτερο λόγο αναιρέσεως αποδίδονται στο Εφετείο οι από τους αριθμούς 16 και 17 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλειες και συγκεκριμένα ότι παρά το νόμο δεν δέχτηκε δεδικασμένο από την υπ' αριθ. 4934/2006 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών και ότι η προσβαλλόμενη απόφασή του περιέχει αντιφατικές διατάξεις. Ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος κατά το πρώτο σκέλος του, προεχόντως ως απαράδεκτος διότι στο αναιρετήριο δεν γίνεται επίκληση ότι το επικαλούμενο δεδικασμένο προτάθηκε από τον αναιρεσείοντα στο δικαστήριο της ουσίας, δηλαδή το Εφετείο και κατά το δεύτερο σκέλος του ως αβάσιμο καθόσον ,όπως προκύπτει από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, αυτή δεν περιέχει στο διατακτικό της αντιφατικές διατάξεις. Κατ' ακολουθίαν όλων των ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης κατά της 2898/2009 απόφασης του Εφετείου

Αθηνών και να καταδικαστεί ο αναιρεσείων που ηττάται, στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσίβλητης (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ).-

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την αίτηση αναίρεσης κατά της 2898/2009 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Και,

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων οκτακοσίων (1.800) Ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 24-6-2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του στις 7 Σεπτεμβρίου 2011.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ