Supreme Court orders joint retrial due to death of appellant and conflict over foreign inheritance law.

Απόφαση 139 / 2015 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 139/2015

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ιωάννη Σίδερη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Νικόλαο Μπιχάκη, Ερωτόκριτο Καλούδη, Αργύριο Σταυράκη και Ελένη Διονυσοπούλου, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 15 Οκτωβρίου 2014, με την παρουσία και της γραμματέως Αγγελικής Ανυφαντή, για να δικάσει τις εξής υποθέσεις μεταξύ:

α)Του αναιρεσείοντος: Α. Γ. του Κ., ο οποίος δεν παραστάθηκε. Εμφανίστηκε ο δικηγόρος Ιωάννης Νικολαΐδης και δήλωσε ότι ο αναιρεσείων αποβίωσε και κληρονομήθηκε από τους γιούς του: α)Γ. Τ. (W. J.) Γ. (G.) του Α., και β)Ν. Κ. (D. C.) Γ. (G.) του A., ... οι οποίοι συνεχίζουν τη βιαίως διακοπείσα δίκη και εκπροσωπούνται από τον ίδιο.

β)Των αναιρεσειόντων: 1)Γ. Π. του Α., και 2)Π. Μ. - Σ. του Σ.. Ο πρώτος παραστάθηκε αυτοπροσώπως με την ιδιότητά του ως δικηγόρου και ο δεύτερος εκπροσωπήθηκε από τον πρώτο, ο οποίος είναι ο πληρεξούσιος δικηγόρος του.

Του αναιρεσιβλήτου: Κ. Δ. του Σ., κατοίκου ... και προσωρινά διαμένοντος στην …, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Παναγιώτη Γραμματικόπουλο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε α)με την από 27/3/2000 αγωγή του Α. Γ. του Κ., και β)με την από 3/10/2000 πρόσθετη παρέμβαση των Γ. Π. και Π. Μ. - Σ., οι οποίες κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 6551/2002 μη οριστική, 474/2007 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 8019/2007 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση των αποφάσεων αυτών ζήτησε ο αναιρεσείων με την από 29-9-2008 αίτησή του και την αναίρεση της τελευταίας (εφετειακής) απόφασης ζήτησαν οι αναιρεσείοντες με την από 25-6-2009 αίτησή τους. Κατά τη συζήτηση των αιτήσεων αυτών, που εκφωνήθηκαν από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Νικόλαος Μπιχάκης ανέγνωσε την από 14/9/2009 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της υπό κρίση αίτησης αναίρεσης και την από 12-9-2013 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση Αρεοπαγίτη και ήδη Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Σπυρίδωνος Μιτσιάλη, με την οποία εισηγήθηκε να γίνει δεκτή η από 25-6-2009 αίτηση για αναίρεση της 8019/2007 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Ο πληρεξούσιος των κληρονόμων του α' αναιρεσείοντος και ο β' αναιρεσείων ζήτησε την παραδοχή των αιτήσεων, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή τους, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη του.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Σύμφωνα με το άρθρο 246 ΚΠολΔ, το οποίο εφαρμόζεται και στην αναιρετική δίκη (άρθρο 573 § 1 ΚΠολΔ), το δικαστήριο σε κάθε στάση της δίκης μπορεί, αυτεπαγγέλτως ή ύστερα από αίτηση κάποιου διαδίκου, να διατάξει την ένωση και συνεκδίκαση περισσοτέρων εκκρεμών ενώπιόν του δικών ανάμεσα στους ίδιους ή διαφορετικούς διαδίκους, αν υπάγονται στην ίδια διαδικασία και κατά την κρίση του διευκολύνεται ή επιταχύνεται η διεξαγωγή της δίκης ή επέρχεται μείωση των εξόδων. Στην προκειμένη περίπτωση ενώπιον του δικαστηρίου τούτου εκκρεμούν οι ως άνω δύο αιτήσεις αναιρέσεως, του Α. Γ. και Γ. Π. κλπ κατά του Κ. Δ., στρεφόμενες κατά της 8019/2007 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Αφού συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρου 246 ΚΠολΔ, το Δικαστήριο κρίνει αναγκαίο να διατάξει αυτεπαγγέλτως την ένωση και συνεκδίκαση των ως άνω αιτήσεων αναιρέσεως.

Κατά το άρθρο 254 ΚΠολΔ, το οποίο έχει εφαρμογή και στην αναιρετική δίκη, το δικαστήριο μπορεί να διατάξει την επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο, η οποία έχει κηρυχθεί περατωμένη, όταν κατά τη μελέτης της υπόθεσης ή τη διάσκεψη παρουσιάζονται κενά ή αμφίβολα σημεία που χρειάζονται συμπλήρωση ή επεξήγηση, οπότε μαζί με την επανάληψη διατάσσεται και η προσαγωγή των αναγκαίων εγγράφων.

Περαιτέρω από τις διατάξεις των άρθρων 286 περ.α, 287 και 290 ΚΠολΔ, που εφαρμόζονται, κατά το άρθρο 573 παρ.1 του ίδιου Κώδικα και στη διαδικασία της δίκης για την αναίρεση, προκύπτει ότι η δίκη διακόπτεται και όταν, μετά την άσκηση της αίτησης αναίρεσης και μέχρι να τελειώσει η προφορική συζήτηση, μετά την οποία εκδίδεται η οριστική απόφαση του Αρείου Πάγου, αποβιώσει κάποιος διάδικος, Η διακοπή επέρχεται από τη γνωστοποίηση του λόγου της διακοπής προς τον αντίδικο με επίδοση δικογράφου ή με προφορική δήλωση στο ακροατήριο ή εκτός ακροατηρίου κατά την επιχείρηση διαδικαστικής πράξης από εκείνον που έχει το δικαίωμα να επαναλάβει τη δίκη ή και από εκείνον που μέχρι την επέλευση του θανάτου ήταν πληρεξούσιος του θανόντος.

Ως διάδικος, υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή της δίκης, στην περίπτωση θανάτου του αρχικού διαδίκου, νοείται ο καθολικός του διάδοχος (κληρονόμος του). Η επανάληψη της δίκης που έχει διακοπεί μπορεί να γίνει εκούσια με ρητή ή σιωπηρή δήλωση του διαδίκου υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή. Τέλος κατά το άρθρο 28 ΑΚ οι κληρονομικές σχέσεις διέπονται από το δίκαιο της ιθαγενείας που είχε ο κληρονομούμενος όταν πέθανε.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσκομιζόμενη με αριθμό 14/2/2013 ληξιαρχική πράξη θανάτου Ληξιάρχου Ζαγοράς - Μουρεσίου Μαγνησίας, ο αναιρεσείων Α. Γ. απεβίωσε στις 25-8-2013 ήτοι μετά την άσκηση της αίτησης αναιρέσεως. Ο αναιρεσείων κατά το χρόνο του θανάτου του είχε την βρετανική ιθαγένεια.

Οι φερόμενοι ως εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του αναιρεσείοντος Γ. Τ. Γ. και Ν. Κ. Γ. τέκνα αυτού, (ο πρώτος θετόν και ο δεύτερος γνήσιον αυτού), η ιδιότητα των οποίων ως κληρονόμων αμφισβητείται από τον αναιρεσίβλητο, με προφορική δήλωση του πληρεξουσίου δικηγόρου τους στο ακροατήριο, που καταχωρίσθηκε στα πρακτικά, γνωστοποίησαν το θάνατο του αναιρεσείοντος και την εκούσια στο όνομα τους επανάληψη της δίκης που διακόπηκε βίαια.

Όμως ενόψει της ως άνω βρετανικής ιθαγένειας του αναιρεσείοντος Α. Γ., κατά το χρόνο του θανάτου του το δίκαιο που διέπει τις κληρονομικές σχέσεις είναι το Αγγλικό δίκαιο και δεδομένου ότι το δικαστήριο αγνοεί τούτο, κρίνει αναγκαίο να διατάξει την επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο, προκειμένου να ζητηθεί από το Ελληνικό Ινστιτούτο Διεθνούς και Αλλοδαπού Δικαίου και προσκομισθέν από τον επιμελέστερο διάδικο γνωμοδότηση για το διέπον τις κληρονομικές σχέσεις του αναιρεσείοντα Α.

Γ. αγγλικό δίκαιο και ειδικότερα τις διατάξεις αυτού της εξ αδιαθέτου και εκ διαθήκης διαδοχής και πως κατά το δίκαιο αυτό (από ποία έγγραφα) αποδεικνύεται η ιδιότητα των συνεχιζόντων τη δίκη ως άνω φερομένων ως κληρονόμων του αναιρεσείοντος, τα οποία και πρέπει αυτοί να προσκομίσουν κατά την επαναλαμβανόμενη συζήτηση.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Διατάσσει τη συνεκδίκαση της από 29-9-2008 αίτησης αναίρεσης του Α. Γ. και της από 25-9-2009 αίτησης αναίρεσης του Γ. Π. κ.λ.π. κατά της 8019/2007 απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο προκειμένου να ζητηθεί από το Ελληνικό Ινστιτούτο Διεθνούς και Αλλοδαπού Δικαίου και προσκομισθεί από τον επιμελέστερο διάδικο γνωμοδότηση για το διέπον τις κληρονομικές σχέσεις του αναιρεσείοντα Α. Γ. αγγλικό δίκαιο και ειδικότερα τις διατάξεις αυτού της εξ αδιαθέτου και εκ διαθήκης διαδοχής και πως κατά το δίκαιο αυτό (από ποία έγγραφα) αποδεικνύεται η ιδιότητα των συνεχιζόντων τη δίκη ως άνω φερομένων ως κληρονόμων του αναιρεσείοντος, τα οποία και πρέπει αυτοί να προσκομίσουν κατά την επαναλαμβανόμενη συζήτηση.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 2 Δεκεμβρίου 2014.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 18 Φεβρουαρίου 2015.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ