Supreme Court allows appeal against inheritance property dispute verdict, remanding case due to alleged document distortion.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Greece allowed the appellant's request to appeal the First Instance Court's decision regarding inheritance property ownership. The appellant argued the lower court distorted a 2003 cadastral map by citing an incorrect area, while the opposing parties contended the map was merely one of several evidentiary sources. The court rejected the distortion claim as the lower court correctly distinguished between the map's data and the official cadastral registry figures, yet still found the appeal admissible and remanded the case for retrial.
Legislator headnote
AI generatedArticles 1710, 1195, 1198, 1199 of the Civil Code; Article 216 of the Code of Civil Procedure; Article 559(20) of the Code of Civil Procedure: An appeal is admissible even if the lower court did not exclusively rely on a specific document, provided the court's finding was not based solely on a distorted interpretation of that document without considering other evidence.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Απόφαση 1378 / 2019 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1378/2019
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Γ' Πολιτικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ασπασία Μαγιάκου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, Αναστασία Περιστεράκη, Λάμπρο Καρέλο, Ανθή Γκάμαρη και Μαρία Μουλιανιτάκη-Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, την 18η Σεπτεμβρίου 2019 με την παρουσία και της γραμματέως Σπυριδούλας Τζαβίδη, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:
Της αναιρεσείουσας:Ε. συζ. Ε. Π., το γένος Ι.-Ν. Π., κατοίκου ..., που παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο Αριστομένη Τσουκαλά. Των αναιρεσίβλητων: 1. Κ. συζ. Ε. Μ., το γένος Λ. Λ., κατοίκου ..., 2. Χ. Λ. του Λ., κατοίκου ..., 3. Μ. Λ. του Λ., κατοίκου ..., 4.Γ. συζ. Δ. Ρ., το γένος Λ. Λ., κατοίκου ..., 5. Ε. Λ. του Λ., κατοίκου ..., 6.Σ. Π. του Α., κατοίκου ..., 7. Χ. Λ. του Λ., κατοίκου ..., 8. Η. Λ. του Λ., κατοίκου ...,9. Ν. Λ. του Λ., κατοίκου ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο Δήμητρα Μπάτσου με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ. .
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 16-5-2012 αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Νάξου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 37/2014 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου, 58/2018 του Μονομελούς Εφετείου Αιγαίου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 10-9-2018 αίτησή της.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.
Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε να γίνει δεκτή η αίτηση αναίρεσης και να καταδικασθεί ο αντίδικος στη δικαστική δαπάνη της.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Κατά τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 1710 παρ.1, 1..., 1195, 1198 και 1199 ΑΚ, η κληρονομική διαδοχή, είτε αυτή χωρεί εκ του νόμου, είτε εκ διαθήκης, αποτελεί παράγωγο τρόπο κτήσης της κυριότητας των κληρονομιαίων κινητών και ακινήτων πραγμάτων, η κυριότητα, όμως, του ακινήτου που περιλαμβάνεται στην κληρονομιά, όπως και κάθε άλλο εμπράγματο δικαίωμα σ' αυτό, μεταβιβάζεται στον κληρονόμο αναδρομικώς από το χρόνο θανάτου του κληρονομούμενου, μόνον εφόσον αυτός (κληρονόμος) αποδεχθεί με δημόσιο έγγραφο την κληρονομιά και η αποδοχή αυτή μεταγραφεί ή εκδοθεί κληρονομητήριο και μεταγραφεί αυτό.
Έτσι, επί διεκδικητικής αγωγής που στηρίζεται, καθόσον αφορά τον τρόπο κτήσης της κυριότητας του ενάγοντα στο επίδικο ακίνητο, στην κληρονομική διαδοχή, αποτελούν στοιχεία του κύρους αυτής, κατά τη διάταξη του άρθρου 216 παρ.1 ΚΠολΔ : α) η κυριότητα του κληρονομουμένου στο επίδικο ακίνητο, β) η αποδοχή της κληρονομιάς από τον ενάγοντα και η μεταγραφή της σχετικής δήλωσης ή η έκδοση κληρονομητηρίου και η μεταγραφή αυτού, γ) η αφαίρεση ή κατακράτηση της νομής ή κατοχής του επίδικου ακινήτου από τον εναγόμενο και δ) η ακριβής περιγραφή του επίδικου ακινήτου, ώστε να μη γεννάται αμφιβολία για την ταυτότητά του.
Εάν δεν αναφέρονται τα παραπάνω στοιχεία, η αγωγή είναι αόριστη και δεν μπορεί η αοριστία αυτή να θεραπευθεί με παραπομπή σε άλλα έγγραφα ή με τις προτάσεις της πρώτης συζήτησης της αγωγής (ΑΠ 547/2018). Ο τρόπος κτήσης της νομής του κληρονομουμένου (παράγωγος ή πρωτότυπος) δεν αποτελεί στοιχείο της ανωτέρω αγωγής (ΑΠ 1607/2002).
Μόνον αν ο εναγόμενος αμφισβητήσει με τις προτάσεις της πρωτοβάθμιας συζήτησης την κυριότητα του κληρονομουμένου και των δικαιοπαρόχων του επί του επιδίκου, υποχρεούται ο ενάγων για το ορισμένο της αγωγής να αναφέρει είτε με την αγωγή, καθ' υποφορά, είτε με τις προτάσεις του της ίδιας συζήτησης το νόμιμο τρόπο, με τον οποίο τα ανωτέρω πρόσωπα έγιναν κύριοι του ακινήτου, φθάνοντας μέχρι πρωτότυπο τρόπο κτήσεως της κυριότητας , όπως είναι η τακτική ή έκτακτη χρησικτησία.( ΑΠ 547/2018, 41/2018, 147/2015) 470/2015).
Περαιτέρω, όπως προκύπτει από τις διατάξεις των άρθρων 974, 1041, 1042, 1043, 1045, 1051 ΑΚ, για την κτήση της κυριότητας ακινήτου με τακτική χρησικτησία απαιτείται άσκηση νομής με καλή πίστη και νόμιμο ή νομιζόμενο τίτλο για μια δεκαετία και με έκτακτη χρησικτησία απαιτείται άσκηση νομής επί συνεχή εικοσαετία, με τη δυνατότητα, και στις δύο περιπτώσεις, εκείνου που απέκτησε τη νομή του ακινήτου με καθολική ή ειδική διαδοχή να συνυπολογίσει στο χρόνο της δικής του νομής και το χρόνο νομής του δικαιοπαρόχου του.
Άσκηση νομής, προκειμένου για ακίνητο, συνιστούν οι εμφανείς υλικές ενέργειες επάνω σε αυτό που προσιδιάζουν στη φύση και τον προορισμό του, με τις οποίες εκδηλώνεται η βούληση του νομέα να το εξουσιάζει. Ως πράξεις νομής θεωρούνται, μεταξύ άλλων, η επίβλεψη, η επίσκεψη, η οριοθέτηση, ο καθαρισμός, η φύλαξη του ακινήτου , οι οποίες πρέπει να αναφέρονται στο αιτιολογικό της απόφασης, ώστε να κριθεί εάν αυτές είναι ικανές να προσπορίσουν στο διάδικο την κυριότητα του ακινήτου αυτού με χρησικτησία ( τακτική ή έκτακτη), διαφορετικά, η απόφαση του δικαστηρίου της ουσίας στερείται νόμιμης βάσης (ΑΠ 106/2011).
Τέλος, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθμός 19 του ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται, αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Από την υπόψη διάταξη, που αποτελεί κύρωση της παράβασης του άρθρου 93 παρ. 3 του Συντάγματος, προκύπτει ότι ο προβλεπόμενος απ' αυτή λόγος αναίρεσης ιδρύεται όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά (έλλειψη αιτιολογίας), ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται, βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου, για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνησή της (ανεπαρκής αιτιολογία) ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους (αντιφατική αιτιολογία) (Ολ ΑΠ 1/1999, OA ΑΠ 32/1996).
Δεν υπάρχει όμως ανεπάρκεια αιτιολογιών, όταν η απόφαση περιέχει συνοπτικές αλλά πλήρεις αιτιολογίες. Εξάλλου ελλείψεις αναγόμενες μόνο στην ανάλυση και στάθμιση των αποδεικτικών μέσων και γενικότερα ως προς την αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, αν αυτό διατυπώνεται σαφώς, δεν συνιστούν ανεπαρκείς αιτιολογίες (ΑΠ 1897/2009).
Στην προκειμένη περίπτωση το Μονομελές Εφετείο Αιγαίου ,που δίκασε την έφεση κατά της αριθμ.37/2014 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Νάξου με την προσβαλλόμενη απόφασή του , αναφορικά με την ένδικη διεκδικητική ακινήτου αγωγή ,στην οποία σωρευόταν και αίτημα διόρθωσης ανακριβούς - εσφαλμένης εγγραφής στα οικεία κτηματολογικά βιβλία, δέχθηκε , μετ' ανέλεγκτη αναιρετικώς εκτίμηση των αποδείξεων , τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Επίδικο είναι το ποσοστό του 50% ενός οικοπέδου που βρίσκεται εντός του οικισμού "..." του δημοτικού διαμερίσματος ...
του Δήμου ..... του Νομού ....., έκτασης κατά το Εθνικό Κτηματολόγιο 324 τ.μ., μαζί με τα επί αυτού ευρισκόμενα δύο παλαιά ερειπωμένα ισόγεια κτίσματα, εμβαδού 65,29 τ.μ. και 44,62 τ.μ. αντίστοιχα, το οποίο αποτυπώνεται στο προσαρτώμενο στην νόμιμα μεταγραμμένη με αριθμό .....35/12.6.2006 πράξη αποδοχής κληρονομιάς της συμβολαιογράφου Ι.
Α. - Τ. τοπογραφικό διάγραμμα του πολιτικού μηχανικού Α. Α. με τα περιμετρικά στοιχεία Α-ΒΤ-ΔΈΖΉ-Θ-Ι-Κ-Λ-Μ-Ν-ΞΌ- Π-Ρ-Α και έχει λάβει ΚΑΕΚ ...6029/0/0. Το όλο ακίνητο αρχικά ανήκε στην δικαιοπάροχο των εναγόντων, αδελφή τους, Ά. σύζυγος Ι. Α., το γένος Λ. και Ε. Λ. και είχε περιέλθει στην πλήρη και αποκλειστική της κυριότητα δυνάμει έκτακτης χρησικτησίααφού η τελευταία το νεμόταν αδιαλείπτως μέχρι το θάνατο της με διάνοια κυρίας από το 1965, όταν άτυπα της το παραχώρησε η μητέρα της Ε.
σύζυγος Λ. Λ. το γένος Ν. Μ. Γ. ασκώντας σε αυτό όλες τις πράξεις νομής και κατοχής, που προσιδιάζουν στη φύση του και στον προορισμό του. Η δικαιοπάροχος αυτή των εναγόντων Ά. σύζυγος Ι. Α. απεβίωσε στη ... στις 29.12.1999 (στην κληρονομιαία περιουσία της οποίας περιλαμβανόταν και το όλο ακίνητο) κατέλειπε μοναδικούς εξ αδιαθέτου κληρονόμους της:
α) τον σύζυγο της, δικαιοπάροχο της εκκαλούσας (εναγομένης), Ι. Α., β) τους γονείς της και γονείς των εφεσίβλητων Ε. και Λ. Λ. και γ) όλους τους εφεσίβλητους, που κληρονόμησαν ποσοστό 12/264 εξ αδιαιρέτου ο καθένας από αυτούς του παραπάνω ακινήτου. Ακολούθως, στις 12.9.2001, απεβίωσε αδιάθετη στη ... η δικαιοπάροχος και μητέρα των εφεσίβλητων , Ε.
σύζυγος Λ. Λ., το γένος Ν. και Μ. Γ., καταλείποντας σε καθέναν από τους εφεσίβλητους ποσοστό 1/264 εξ αδιαιρέτου του παραπάνω ακινήτου, ενώ στις 26.11.2003 απεβίωσε επίσης αδιάθετος ο δικαιοπάροχος και πατέρας των εφεσίβλητων, Λ. Λ. του Ε. και Ά., καταλείποντας κι αυτός σε καθέναν από τους εφεσίβλητους ποσοστό 15/264 εξ αδιαιρέτου του παραπάνω ακινήτου.
Επομένως, οι εφεσίβλητοι με βάση τις προαναφερθείσες κληρονομικές διαδοχές, απέκτησαν συνολικό εξ αδιαιρέτου ποσοστό [(12/264 Χ 9 =) 108/264 από την αδελφή τους + (1/264 Χ 9 =) 9/264 από την μητέρα τους + (15/264 από τον πατέρα τους) =] 132/264 επί του όλου παραπάνω ακινήτου, ή με άλλα λόγια, ποσοστό 1/9 εξ αδιαιρέτου ο καθένας από αυτούς του 1/2 εξ αδιαιρέτου (50%) του παραπάνω ακινήτου, ήτοι του επιδίκου.
Περαιτέρω, οι εφεσίβλητοι αποδέχθηκαν τα παραπάνω κληρονομιαία ποσοστά τους με την με αριθμό ....35/2006 πράξη αποδοχής κληρονομιάς της συμβολαιογράφου Ι. Α. -Τ., η οποία μεταγράφηκε νόμιμα στα βιβλία μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Θήρας, στην οποία (πράξη) προσαρτάται τοπογραφικό διάγραμμα του πολιτικού μηχανικού Α.
Α., στο οποίο το επίδικο ακίνητο αποτυπώνεται με τα περιμετρικά στοιχεία Α-ΒΤ-ΔΈ-Ζ-Η-Θ-Ι-Κ-Λ-Μ-Ν-Ξ-Ο-Π-Ρ-Α. Συνακόλουθα, οι εφεσίβλητοι κατέστησαν συγκύριοι κατά ποσοστό 1/9 εξ αδιαιρέτου ο καθένας από αυτούς του 50% του επιδίκου ακινήτου. Ο Ι. Α. (σύζυγος της δικαιοπαρόχου των εφεσίβλητων και συγκληρονόμος τους στο επίδικο κατά ποσοστό 50%) δυνάμει του με αριθμό ...71/2004 αγοραπωλητηρίου συμβολαίου της συμβολαιογράφου Ε.
Κ. - Β., που μεταγράφηκε νόμιμα, μεταβίβασε το όλο ακίνητο, (στο οποίο συμπεριλαμβάνεται το επίδικο) στην εκκαλούσα κατά πλήρη κυριότητα. Όμως η τελευταία δεν κατέστη κυρία ολοκλήρου του άνω ακινήτου} ήτοι και του 50% εξ αδιαιρέτου ποσοστού, που δυνάμει κληρονομικής διαδοχής περιήλθε, κατά τα ανωτέρω, στους εφεσίβλητους (ενάγοντες) - συννομείς της, αφού ουδέποτε σ' αυτούς καθώς και στους δικαιοπορόχους τους ο ως άνω δικαιοπάροχος της ισχυρίστηκε ότι νέμεται αποκλειστικά για τον εαυτό του, ως κύριος, ολόκληρο το άνω ακίνητο, ούτε είχε περιέλθει σε γνώση των εφεσίβλητων ότι νέμεται το επίδικο και κατά τα επ' αυτού δικά τους κληρονομιαία ιδανικά μερίδια, διότι μετά τον θάνατο της συζύγου του ελάχιστες επαφές και δη μόνον τηλεφωνικές διατηρούσε με τους γονείς και τα αδέλφια της - λοιπούς συγκληρονόμους, τους οποίους ουδέποτε ενημέρωσε για τις προθέσεις του, ούτε και οι τελευταίοι αποδείχθηκε ότι είχαν εκφράσει με οποιαδήποτε τρόπο την βούλησή τους να μην είναι συννομείς του, κατά τα παραπάνω κληρονομικά τους μερίδια, απεναντίας οι περισσότεροι απ' αυτούς έχοντας οικία όπου διέμεναν σε κοντινή απόσταση επισκεπτόταν τακτικά το επίδικο και το κατόπτευαν από το δρόμο και δεν αποξενώθηκαν ποτέ από τη νομή του και δεν έχασαν τη συννομή του.
Από κανένα γεγονός δεν συνάγεται ότι ο προαναφερόμενος σύζυγος της κοινής δικαιοπαρόχου των εφεσίβλητων- εναγουσών ήθελε να νέμεται αυτό ολόκληρο, με διάνοια κυρίου, πλην όμως, όπως προαναφέρθηκε, την βούλησή του αυτή ούτε ρητώς ούτε σιωπηρά γνωστοποίησε στους λοιπούς συγκληρονόμους, οι οποίοι, μη λαβόντες γνώση με οποιοδήποτε τρόπο της ανωτέρω προθέσεώς του, δεν απώλεσαν την επί του επιδίκου ακινήτου συννομή τους, την οποία από τον θάνατο της συζύγου του ασκούσε από κοινού με τους εφεσίβλητους επ'ονόματι και για λογαριασμό και των τελευταίων και επομένως δεν έγινε κύριος με έκτακτη χρησικτησία και των δικών τους κληρονομικών μεριδίων.
Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι με το ...71/2004 της συμβολαιογράφου Ε. Κ.-Β., που μεταγράφηκε νόμιμα στα βιβλία μεταγραφών του υποθηκοφυλακείου ...., ο Ι. Α. μεταβίβασε κατά πλήρη κυριότητα ολόκληρο το επίδικο στην εκκαλούσα. Με τη μεταβίβαση όμως αυτή, η εκκαλούσα- εναγομένη δεν απέκτησε την κυριότητα ολοκλήρου του επιδίκου, αφού ούτε ο δικαιοπάροχος της , Ι.
Α. είχε αποκτήσει τούτο κατά πλήρη κυριότητα και μάλιστα κατά το υπόλοιπο ποσοστό 1/4 εξ αδιαιρέτου με έκτακτη χρησικτησία, απορριπτομένης ως κατ' ουσίαν αβάσιμης της ενστάσεως ιδίας κυριότητας, που πρωτοδίκως προέβαλε η εναγομένη. Τέλος αποδείχθηκε ότι με την γενομένη με το προαναφερόμενο συμβόλαιο μεταβίβαση προσβάλλεται το επί του επιδίκου δικαίωμα συγκυριότητας των λοιπών συγκληρονόμων, εφεσιβλήτων- εναγόντων, οι οποίοι έχουν έννομο συμφέρον προς αναγνώριση της επ'αυτού συγκυριότητάς τους και απόδοσή του από την εκκαλούσα- εναγομένη, κατά το ανωτέρω ποσοστό 50% εξ αδιαιρέτου, το οποίο αποδέχθηκαν με την ως άνω πράξη αποδοχής κληρονομίας.
Ύστερα από όλα τα παραπάνω, έπρεπε η υπό κρίση αγωγή να γίνει δεκτή στο σύνολο της και ως βάσιμη κατ' ουσίαν, να αναγνωρισθούν οι εφεσίβλητοι-ενάγοντες συγκύριοι του επιδίκου κατά τα παραπάνω εξ αδιαιρέτου ποσοστά τους, να υποχρεωθεί η εκκαλούσα- εναγομένη να τους αποδώσει το άνω ποσοστό συγκυριότητάς τους επί του επιδίκου, καθώς και να διορθωθεί η αρχική εσφαλμένη εγγραφή στα βιβλία του Κτηματολογικού Γραφείου ....., ώστε να καταχωρηθούν οι ενάγοντες ως συγκύριοι αυτού, κατά τα προαναφερόμενα ποσοστά συγκυριότητας και με βάση τον προαναφερόμενο τίτλο κτήσης".
Με βάση τις παραδοχές αυτές το Μονομελές Εφετείο Αιγαίου, που δίκασε την ασκηθείσα από την εναγομένη και ήδη αναιρεσείουσα Ε. Π. έφεση , έκρινε, με την προσβαλλόμενη με αριθμό 58/2018 απόφαση, ότι, με τον επικαλούμενο στην αγωγή παράγωγο τρόπο ( κληρονομική διαδοχή), το επίδικο ακίνητο περιήλθε στη συγκυριότητα των αναρεσιβλήτων - εναγόντων, κατά ποσοστό 50% εξ αδιαιρέτου, ακολούθως δε απέρριψε αυτήν (έφεση) ως αβάσιμη κατ'ουσίαν , επικυρώνοντας την εκκαλούμενη με αριθμό 37/2014 απόφαση του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, Μονομελούς Πρωτοδικείου Νάξου, που είχε δεχθεί κατ' ουσίαν την ένδικη (διεκδικητική και διόρθωσης ανακριβούς πρώτης κτηματολογικής εγγραφής) αγωγή.
Με αυτά που δέχθηκε και έτσι που έκρινε το Εφετείο, διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφαση ανεπαρκείς αιτιολογίες, σχετικά με το ουσιώδες ζήτημα της κτήσης της κυριότητας στο επίδικο ακίνητο, με έκτακτη χρησικτησία, εκ μέρους της δικαιοπαρόχου των αναιρεσιβλήτων- εναγόντων, Ά. συζύγου Ι. Α. το γένος Λ. και Ε.
Λ., οι οποίες καθιστούν ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο περί της ορθής εφαρμογής των διατάξεων των άρθρων 974, 1045 ΑΚ, που αναφέρονται στην μείζονα σκέψη, τις οποίες έτσι παραβίασε εκ πλαγίου και συνεπώς στέρησε την απόφασή του από την νόμιμη βάση. Ειδικότερα, το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφαση του αν και η εναγομένη ήδη αναιρεσείουσα με τις προτάσεις της στην πρωτοβάθμια δίκη, αλλά και στην έφεσή της, όπως προκύπτει από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ.2 Κ.
Πολ. Δ., επισκόπησή τους, είχε αμφισβητήσει, ειδικά, την κυριότητα της ανωτέρω δικαιοπαρόχου των εναγόντων Ά. Λ. επί του επιδίκου, ισχυριζόμενη ότι αποκλειστικός κύριος αυτού ,με έκτακτη χρησικτησία, είχε καταστεί ο δικαιοπάροχος της Ι. Α., ο οποίος είχε τούτο στη νομή του από το έτος 1960 συνεχώς μέχρι το έτος 2004 , οπότε της το μεταβίβασε, με το νομίμως μεταγραφέν ...71/2004 πωλητήριο συμβόλαιο, έκρινε ότι η ανωτέρω δικαιοπάροχος των εναγόντων κατέστη αποκλειστική κυρία αυτού (επιδίκου) με έκτακτη χρησικτησία, χωρίς, ωστόσο, στο αιτιολογικό της να αναφέρει ποιες συγκεκριμένες εμφανείς διακατοχικές πράξεις νομής άσκησε αυτή ( Ά.
Λ.) το κρίσιμο χρονικό διάστημα , από το έτος 1965 έως και τον επισυμβάντα το έτος 1999 θάνατο της, που να φανερώνουν την απόφασή της να κατέχει το επίδικο ακίνητο και να το νέμεται ως αποκλειστική κυρία, ώστε να κριθεί εάν αυτές είναι ικανές να προσπορίσουν σ' αυτήν και, συνακόλουθα, στους ενάγοντες και ήδη αναιρεσιβλήτους, καθολικούς διαδόχους της συγκυριότητα επί του επιδίκου.
Η εν λόγω ανεπάρκεια αιτιολογιών, ως προς το ανωτέρω ζήτημα της έκτακτης χρησικτησίας, επιδρά άμεσα στο ουσιώδες ζήτημα της κτήσης κυριότητας από τους ενάγοντες με παράγωγο τρόπο, δηλ. την κληρονομική διαδοχή (άρθρο 1710ΑΚ), εξαιτίας της αμφισβήτησης από την αναιρεσείουσα- εναγομένη της κυριότητας της δικαιοπαρόχου τους, Ά.
Λ.. Περαιτέρω, το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφαση διέλαβε ανεπαρκείς αιτιολογίες, σχετικά με το ουσιώδες ζήτημα της κτήσης κυριότητας στο επίδικο ακίνητο με παράγωγο τρόπο (κληρονομική διαδοχή) εκ μέρους των δικαιοπαρόχων γονέων των εναγόντων , Ε. συζ. Λ. Λ. και Λ. Λ., οι οποίες καθιστούν ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο, περί της ορθής εφαρμογής των διατάξεων των άρθρων 1710 παρ. 1, 1..., 1195, 1198, 1199ΑΚ, που αναφέρονται στην μείζονα σκέψη, τις οποίες παραβίασε εκ πλαγίου, στερώντας αυτή νόμιμης βάσης.
Η παραπάνω ανεπάρκεια αιτιολογιών, επιδρά άμεσα στο κρίσιμο ουσιώδες ζήτημα της κτήσης κυριότητας από τους ενάγοντες με παράγωγο τρόπο (κληρονομική διαδοχή), κατά τα κληρονομικά μερίδια και αντίστοιχα ποσοστά εξ αδιαιρέτου, που περιήλθαν σ' αυτούς επί του επιδίκου, λόγω κληρονομικής διαδοχής από τους ανωτέρω γονείς τους.
Ειδικότερα, η προσβαλλομένη δέχθηκε ότι οι ενάγοντες κατέστησαν συγκύριοι του επιδίκου, με την νομίμως μεταγραφείσα ...35/2006 δήλωση αποδοχής κληρονομιάς της συμβολαιογράφου , κατά το ένδικο 50% εξ αδιαιρέτου ποσοστό συγκυριότητας, χωρίς, ωστόσο, να αναφέρει στο αιτιολογικό της, σύμφωνα με τις πιο πάνω διατάξεις, όπως η έννοια αυτών αναλύθηκε στις προαναφερθείσες νομικές σκέψεις;
α) εάν οι δικαιοπάροχοι , γονείς τους , Ε. συζ. Λ. Λ. και Λ. Λ. αποδέχθηκαν την επαχθείσα σ'αυτούς από τη θυγατέρα τους Ά. συζ. Ι. Λ. κληρονομιά, κατά το κληρονομικό τους μερίδιο, επί του επιδίκου και μετέγραψαν την σχετική πράξη αποδοχής κληρονομιάς ή το εκδοθέν σχετικό κληρονομητήριο ή ότι στις ίδιες ως άνω ενέργειες προέβησαν , μετά τον επισυμβάντα το έτος 2001 και 2003, αντίστοιχα, θάνατο τους , για λογαριασμό τους οι ενάγοντες, και β) εάν ο (άμεσος) δικαιοπάροχος, πατέρας τους, Λ.
Λ. αποδέχθηκε την επαχθείσα σ' αυτόν από την αποβιώσασα πιο πάνω σύζυγο του Ε. Λ. κληρονομιά, κατά το κληρονομικό του μερίδιο, επί του επιδίκου και μετέγραψε την σχετική πράξη αποδοχής της κληρονομιάς ή το εκδοθέν σχετικό κληρονομητήριο ή ότι στις εν λόγω ενέργειες προέβησαν, μετά τον επισυμβάντα το έτος 2003 θάνατο του, για λογαριασμό του οι ενάγοντες.
Επομένως, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως κατά το πρώτο και δεύτερο (πρώτο μέρος) σκέλος του ,από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., με τον οποίο η αναιρεσείουσα- εναγομένη προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση την αιτίαση της έλλειψης νόμιμης βάσης ,λόγω ανεπαρκών αιτιολογιών, ως προς το ανωτέρω ουσιώδες ζήτημα , της κτήσεως κυριότητας επί του επιδίκου από τους δικαιοπαρόχους των εναγόντων - αναιρεσειόντων Ά.
συζ. Ι. Α., αδελφή τους και Λ. και Ε. Λ., γονείς τους, ενόψει της πιο πάνω αμφισβήτησης της κυριότητάς τους, είναι βάσιμος. Οι αιτιάσεις, ωστόσο, της έλλειψης νόμιμης βάσης, λόγω ανεπαρκών αιτιολογιών, που διαλαμβάνονται στον πιο πάνω 1ο λόγο, στο δεύτερο σκέλος και στο δεύτερο μέρος αυτού , επειδή δεν αναφέρεται στην προσβαλλομένη σε ποιο τόμο και με ποιο αύξ.
αριθμό έχει μεταγραφεί στα οικεία βιβλία μεταγραφών ο τίτλος των εναγόντων (αποδοχή κληρονομιάς) είναι απορριπτέες, ως αβάσιμες, καθόσον αρκεί η αναφορά στην προσβαλλόμενη απόφαση, όπως προκύπτει από την παραδεκτή επισκόπησή της, ότι ο εν λόγω τίτλος έχει νόμιμα μεταγραφεί στα βιβλία μεταγραφών του υποθηκοφυλακείου .....
η οποία, άλλωστε, μεταγραφή του δεν αμφισβητήθηκε από την εναγομένη.
II. Ο λόγος αναιρέσεως από το άρθρο 20 Κ.Πολ.Δ. ιδρύεται όταν το δικαστήριο της ουσίας παραμόρφωσε το περιεχόμενο εγγράφου, με το να δεχθεί γεγονότα προφανώς διαφορετικά, από εκείνα που αναφέρονται στο έγγραφο αυτό. Παραμόρφωση υπάρχει μόνο όταν το δικαστήριο υποπίπτει ως προς το έγγραφο σε διαγνωστικό λάθος, δηλαδή) σε λάθος αναγόμενο στην ανάγνωση του εγγράφου ("σφάλμα ανάγνωσης") με την παραδοχή ότι περιέχει περιστατικά προδήλως διαφορετικά από εκείνα που πράγματι περιλαμβάνει, όχι δε και όταν από το περιεχόμενο του εγγράφου, το οποίο σωστά ανέγνωσε, συνάγει πόρισμα διαφορετικό από εκείνο που ο αναιρεσείων θεωρεί ορθό, καθόσον στην περίπτωση αυτή, πρόκειται για παράπονο αναφερόμενο στην εκτίμηση πραγματικών γεγονότων, η οποία εκφεύγει του αναιρετικού ελέγχου (Ολ.
ΑΠ 2/2008). Δεν αρκεί για την ίδρυση του λόγου η εσφαλμένη ανάγνωση του αποδεικτικού, με την έννοια των άρθρων 339 και 432 Κ.Πολ.Δ., εγγράφου αλλά πρέπει επί πλέον το δικαστήριο της ουσίας να έχει στηρίξει το αποδεικτικό του πόρισμα, αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο, στο έγγραφο, το περιεχόμενο του οποίου φέρεται ότι παραμορφώθηκε, όχι δε και όταν το έχει συνεκτιμήσει απλώς μαζί με άλλα αποδεικτικά μέσα, χωρίς να εξαίρει το έγγραφο αυτό, αναφορικά με το πόρισμα στο οποίο κατέληξε για την ύπαρξη ή μη του αποδεικτέου γεγονότος.
Στην προκειμένη περίπτωση με τον δεύτερο λόγο της αναιρέσεως και με την επίκληση της παραπάνω διατάξεως του αριθμού 20 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ, αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια ότι παραμόρφωσε το περιεχόμενο του από Δεκεμβρίου 2003 τοπογραφικού διαγράμματος του πολιτικού μηχανικού Α. Α., που προσαρτάται τόσο στον τίτλο των εναγόντων, δηλαδή, στην .....35/ 2006 δήλωση αποδοχής κληρονομιάς της συμβολαιογράφου Ι.
Α.-Τ. ,όσο και στον τίτλο της εναγομένης, δηλαδή, στο ...71/2004 πωλητήριο συμβόλαιο της συμβολαιογράφου Ε. Κ.- Β., καθόσον αναφέρει ότι το επίδικο έχει έκταση κατά το Εθνικό Κτηματολόγιο 324 τ.μ., παραπέμποντας στο άνω τοπογραφικό διάγραμμα , στο οποίο φέρεται να έχει έκταση 348 τ.μ. Ο λόγος αυτός, είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, καθόσον από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, καθώς και του φερομένου, ως παραμορφωθέντος , πιο πάνω αποδεικτικού εγγράφου, προκύπτει ότι στην προσβαλλόμενη διαλαμβάνεται ότι το επίδικο ακίνητο έχει έκταση 324 τ.μ. , κατά τα αναφερόμενα στα κτηματολογικά βιβλία και όχι κατά τα αναφερόμενα στο άνω τοπογραφικό διάγραμμα, στο οποίο απλώς παραπέμπει για την περιγραφή του.
Άλλωστε, το κρίσιμο ουσιώδες ζήτημα είναι η κυριότητα επί του επιδίκου και όχι η ταυτότητα και η έκτασή του, που δεν αμφισβητήθηκαν από την εναγομένη, ενώ, τέλος το αποδεικτικό πόρισμα της προσβαλλόμενης, ως προς το άνω ζήτημα, δεν στηρίχθηκε κύρια ή αποκλειστικά στο εν λόγω τοπογραφικό διάγραμμα, το οποίο απλώς και χωρίς να το εξαίρει συνεκτίμησε με τις λοιπές αποδείξεις.
Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, πρέπει, κατά παραδοχή του ως άνω πρώτου λόγου [πρώτο και δεύτερο (πρώτο μέρος) σκέλος] αναίρεσης, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση, για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλο δικαστή, εκτός από εκείνον που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση (άρθρο 580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ), να διαταχθεί η επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου στον καταθέσαντα (άρθρο 495 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.
όπως ισχύει) και να καταδικασθούν οι αναιρεσίβλητοι, λόγω της ήττας τους, στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, που δεν κατέθεσε προτάσεις, κατά παραδοχή του σχετικού αιτήματός της που υποβλήθηκε στο δικόγραφο της αναίρεσης, κατά τα αναφερόμενα ειδικότερα στο διατακτικό (άρθρα 176, 183, 191 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την αριθμ. 58/2018 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αιγαίου.
Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο ως άνω Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλο δικαστή , εκτός από εκείνον που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση.
Διατάσσει την επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου στον καταθέσαντα τούτο.
Και
Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 16 Οκτωβρίου 2019.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 22 Νοεμβρίου 2019.
Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ήδη Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου
Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ