Supreme Court dismisses appeal against lower court's rejection of annulment due to lack of statute of limitations defense.

Απόφαση 1376 / 2008 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Χ.Κ.

Αριθμός 1376/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Καλαμίδα, Αντιπρόεδρο, Ρένα Ασημακοπούλου, Ιωάννη Ιωαννίδη, Αθανάσιο Κουτρομάνο και Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 25 Φεβρουαρίου 2008, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Εταιρείας "ΑΝΩΝΥΜΗ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ & ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΛΙΕΙΑΣ & ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ" με τον διακριτικό τίτλο "ΙΧΘΥΟΤΡΟΦΕΙΑ ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ ΑΕ", η οποία εδρεύει στην Ηγουμενίτσα και εκπροσωπείται νόμιμα, από τον νόμιμο εκπρόσωπο της Σπυρίδωνα Καραγιώργο ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο Γαβριήλ Ντούγια.

Της αναιρεσίβλητης: Εταιρείας "POSIDON LTD IMPORT EXPORT ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΣΑΚΚΑ ΕΠΕ" που εδρεύει στην Κατερίνη και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία δεν εκπροσωπήθηκε στο ακροατήριο .

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 28-12-1999 ανακοπή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσπρωτίας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 259/2005 του ίδιου δικαστηρίου και 163/2002 του Εφετείου Κερκύρας η οποία παρέπεμψε την υπόθεση στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Θεσπρωτίας. Κατόπιν εκδόθηκαν οι αποφάσεις 31/2004 προδικαστική και 26/2005 οριστική του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσπρωτίας και 178/2006 του Εφετείου Κερκύρας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά η αναιρεσείουσα με την από 24-7-2006 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο η αναιρεσείουσα όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ρένα Ασημακοπούλου ανέγνωσε την από 14-2-2008 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 576 παρ. 2 ΚΠολΔικ αν ο αντίδικος εκείνου που επισπεύδει τη συζήτηση της αίτησης αναιρέσεως δεν εμφανισθεί ή εμφανισθεί, αλλά δεν λάβει μέρος σ' αυτή με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα. Αν η κλήση επιδόθηκε νομότυπα προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την επικαλούμενη και νόμιμα προσκομιζόμενη υπ' αριθμ. .../1-8-2007 έκθεση επιδόσεως της δικαστικής επιμελήτριας του Πρωτοδικείου ... πιστό αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης αναιρέσεως μαζί με την κάτω από αυτή πράξη προσδιορισμού δικασίμου για τη σημειούμενη στην αρχή της παρούσας και κλήση προς συζήτηση, επιδόθηκε με επιμέλεια της αναιρεσείουσας νόμιμα και εμπρόθεσμα στην αναιρεσίβλητη εταιρεία.

Επομένως, εφ' όσον αυτή (αναιρεσίβλητη) δεν εμφανίσθηκε κατά την ανωτέρω δικάσιμο (25-2-2008) όταν η υπόθεση εκφωνήθηκε κατά την εκ του οικείου πινακίου σειρά της, πρέπει να δικασθεί σαν να ήταν παρούσα (άρθρ. 576§2 ΚΠολΔικ). Κατά το άρθρο 559 αριθ. 2 και 3 ΚΠολΔικ αναίρεση επιτρέπεται, αν το δικαστήριο δεν είχε τη νόμιμη σύνθεση ή έλαβε μέρος στη σύνθεση του δικαστής του οποίου είχε γίνει δεκτή η εξαίρεση, ή κατά του οποίου είχε ασκηθεί αγωγή κακοδικίας και αν το δικαστήριο απέρριψε αίτηση για εξαίρεση δικαστή, αν και ο δικαστής αυτός, σύμφωνα με τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε η απόφαση, έπρεπε κατά νόμο να εξαιρεθεί.

Κατά την έννοια των διατάξεων αυτών, από τη συμμετοχή στη σύνθεση του Εφετείου δικαστή, ο οποίος ήταν μέλος του δικαστηρίου που εξέδωσε την εκκληθείσα οριστική απόφαση ή άλλη συνεκκληθείσα παρεμπίπτουσα απόφαση ή δικαστή που ήταν εξαιρετέος, τότε μόνο ιδρύεται λόγος αναιρέσεως, εάν ζητήθηκε ενώπιον του Εφετείου, κατ' άρθρο 52§1 εδ.

ε' ΚΠολΔικ, εξαίρεση αυτού και έγινε δεκτή (ΑΠ 1571/1987, ΑΠ 374/1981, ΑΠ 296/1971). Για τη συνδρομή δε της τελευταίας περιπτώσεως του παραπάνω λόγου απαιτείται η κατάθεση και η επίδοση αγωγής κακοδικίας, για απόφαση αναφερόμενη στην ίδια έννομη σχέση και μάλιστα πριν από την έκδοση της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, για να μην παρέχεται η δυνατότητα στον κακόπιστο διάδικο να στοιχειοθετεί τεχνιτά το λόγο αυτό αναίρεσης.

Στην προκείμενη περίπτωση η αναιρεσείουσα με τον πρώτο λόγο αναίρεσης προβάλει την από το άρθρο 559 αριθ. 2 ΚΠολΔ αιτίαση για αναίρεση της προσβαλλόμενης με αριθ. 178/2006 απόφασης του Εφετείου Κερκύρας και με αριθ. 31/2004 προδικαστικής αποφάσεως Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσπρωτίας, για το λόγο ότι, στη σύνθεση των δικαστηρίων αυτών συμμετείχε η Ελένη Παπαϊωάννου με την ιδιότητα της Εφέτου στη με αριθ. 178/2006 απόφαση του Εφετείου Κερκύρας και της προέδρου πρωτοδικών στη με αριθ. 31/2004 προδικαστική απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσπρωτίας, παρά το ότι ήταν η δικαστής που εξέδωσε 1) τη με αριθ. 90/1999 διαταγή πληρωμής και 2) την προσωρινή διαταγή και τη με αριθ. 53/2000 απόφαση αναστολής εκτέλεσης της παραπάνω με αριθ. 90/1999 Δ/γης πληρωμής μέχρι την έκδοση απόφασης επί της από 22-12-1999 ένδικης ανακοπής της αναιρεσίβλητης επί της οποίας εκδόθηκαν οι παραπάνω αποφάσεις του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσπρωτίας και Εφετείου Κερκύρας.

Ο λόγος αυτός αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος, αφού η αναιρεσείουσα δεν επικαλείται, ούτε αποδεικνύει ότι έγινε δεκτή αίτηση εξαίρεσης της παραπάνω δικαστού, ούτε ότι έγινε κατάθεση και επίδοση αγωγής κακοδικίας κατ' αυτής, αφού, κατά τα προεκτιθέμενα δεν αρκεί για τη δημιουργία του λόγου αυτού εξαίρεσης, το ότι η συγκεκριμένη δικαστής ήταν απλά εξαιρετέα κατά νόμο.

Κατά την έννοια του άρθρου 632 παρ. 1 ΚΠολΔ λόγος ανακοπής κατά της διαταγής πληρωμής μπορεί να είναι και περιστατικά δικαιοφθόρα της απαίτησης του καθ' ου η ανακοπή, για την οποία απαίτηση εκδόθηκε η διαταγή πληρωμής, εφ' όσον είναι προγενέστερα από την έκδοση αυτής (διαταγή πληρωμής), δηλαδή περιστατικά που είχαν ήδη τότε επιφέρει την απόσβεση της απαίτησης του καθού.

Τέτοιο περιστατικό είναι και η εξόφληση της απαίτησης αυτής πριν από την έκδοση της διαταγής πληρωμής. Ενώ εξάλλου δεν ιδρύεται ο από το άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης της παρά το νόμο λήψης υπόψη πραγμάτων που δεν προτάθηκαν, όταν το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη διευκρινιστικά της αγωγής ή των λόγων ανακοπής περιστατικά, που βεβαιώθηκαν από τους μάρτυρες ή προκύπτουν από άλλα αποδεικτικά μέσα, μολονότι δεν είχαν περιληφθεί στην ιστορική βάση της αγωγής ή το λόγο της ανακοπής και συγκεκριμένα την απόσβεση με καταβολή της ένδικης απαίτησης για την οποία εκδόθηκε η διαταγή πληρωμής.

Στην συγκεκριμένη περίπτωση επί της από 28-12-1999 ανακοπής της αναιρεσίβλητης κατά της σε βάρος της εκδοθείσας υπ' αριθμ. 90/1999 διαταγή πληρωμής του Δικαστή του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσπρωτίας βάσει των αναφερομένων σ' αυτήν τιμολογίων πωλήσεως, με την οποία, διαταγή πληρωμής, επιτάσσεται να καταβάλλει στην αναιρεσείουσα 17.072.000δραχμές, πλέον δικαστικών εξόδων εκ δραχμών 540.000, εκδόθηκε η υπ' αριθ. 26/2005 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσπρωτίας, με την οποία έγινε δεκτός ο μοναδικός λόγος της ανακοπής, με τον οποίο λόγο ανακοπής η αναιρεσίβλητη είχε προβάλλει εξόφληση της ένδικης αξίωσης της αναιρεσείουσας σε χρόνο προγενέστερο της έκδοσης της διαταγής πληρωμής.

Το Εφετείο, δικάζοντας έφεση της αναιρεσείουσας κατά της ως άνω απόφασης του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, δέχθηκε τα ακόλουθα: Δυνάμει διαδοχικών συμβάσεων πωλήσεων οι οποίες καταρτίσθηκαν κατά το χρονικό διάστημα από 30-9-1998 έως και 21-4-1999, η ανακόπτουσα και ήδη αναιρεσίβλητη εταιρία, η οποία εμπορεύεται ψάρια, αγόρασε από την καθής η ανακοπή και ήδη αναιρεσείουσα εταιρία παραγωγής προϊόντων αλιείας, συνολικά 27.258 χιλιόγραμμα ιχθύων, συνολικής αξίας 27.055.888 δρχ.

Για την αγορά μέρους της ανωτέρω ποσότητος ιχθύων αξίας 17.072.000 δρχ. η καθής η ανακοπή εξέδωσε τα εξής τιμολόγια: 1) .../30-9-1998 ποσού 1.500.000 δρχ., 2) .../7-10-1998 ποσού 3.000.000 δρχ., 3) .../14-11-1998 ποσού 2.214.000 δρχ., 4) .../18-11-1998 ποσού 1.200.000 δρχ., 5) .../6-1-1999 ποσού 2.458.000 δρχ., 6) .../27-1-1999 ποσού 600.000 δρχ., 7) .../31-1-1999 ποσού 600.000 δρχ., 8) .../3-2-1999 ποσού 3.000.000 δρχ., 9) .../10-3-1999 ποσού 500.000 δρχ.

και 10) .../21-4-1999 ποσού 2.000.000 δρχ. Η ανακόπτουσα για την εξόφληση της οφειλής αυτής εξέδωσε στην Κατερίνη σε διαταγή της καθής η ανακοπή δύο επιταγές της Εμπορικής Τράπεζας της Ελλάδος, με χρέωση του παρ' αυτής τηρούμενου λογαριασμού της και συγκεκριμένα: α) στις 30-9-1998 την υπ' αριθ. ... επιταγή ποσού 10.000.000 δρχ.

και β) 5-10-1998 την υπ' αριθ. ... επιταγή ποσού 8.000.000 δρχ. Τις επιταγές αυτές η καθής η ανακοπή πληρώθηκε αυθημερόν, όπως προκύπτει από τις βεβαιώσεις της πληρώτριας τράπεζας στα σώματα των επιταγών και δεν αμφισβητεί αυτή ( καθής η ανακοπή). Με το να κρίνει έτσι το Εφετείο και να δεχθεί ότι η ένδικη απαίτηση της αναιρεσείουσας, που είναι το ποσό των προαναφερθέντων τιμολογίων πώλησης και ανέρχεται μόνο στο ποσό των 18.000.000 δραχμών, είχε εξοφληθεί πριν από την έκδοση της επίδικης διαταγής πληρωμής και ακολούθως να δεχθεί, κατ' επικύρωση της πρωτόδικης απόφασης, την ένδικη ανακοπή, δεν έλαβε παρά το νόμο υπόψη της ισχυρισμό αποσβέσεως με καταβολή της ένδικης αξίωσης της αναιρεσείουσας, για την οποία εκδόθηκε η επίμαχη διαταγή πληρωμής, χωρίς ο ισχυρισμός αυτός να περιέχεται στην ανακοπή και η προβαλλόμενη με το δεύτερο λόγο αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ αιτίαση, με την οποία υποστηρίζονται τα αντίθετα πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμη.

Και ναι μεν δέχεται περαιτέρω το Εφετείο ότι το υπόλοιπο της οφειλής της, ανερχόμενο σε 9.983.888 δρχ. για το οποίο η καθής η ανακοπή είχε εκδώσει σχετικά τιμολόγια, η ανακόπτουσα εξόφλησε με το από 26-11-1998 έμβασμα που απέστειλε, μέσω της Εμπορικής Τράπεζας της Ελλάδος, στην καθής η ανακοπή και το οποίο εισέπραξε για λογαριασμό της τελευταίας ο υπάλληλος της Α, ο οποίος είχε εισπράξει και τις ανωτέρω επιταγές, ότι για τις ανωτέρω πληρωμές η καθής η ανακοπή εξέδωσε τις από 29-9-98, 5-10-98 και 16-11-98 αποδείξεις πληρωμής, στις οποίες αναγραφόταν η ένδειξη "προκαταβολή για αγορά ψαριών" ή "έναντι αγοράς ψαριών", γεγονός που σήμαινε ότι η εκάστοτε καταβολή χρημάτων με τον ανωτέρω τρόπο αντιπροσώπευε μελλοντικό εμπόρευμα δεδομένου ότι, όπως κατέθεσε ο μάρτυρας και νόμιμος εκπρόσωπος της καθής, η συνεργασία των διαδίκων είχε αρχίσει από είσπραξη της πρώτης επιταγής στις 30-9-1998 και διήρκησε μέχρι τις 21-4-1999 και ότι ο ισχυρισμός της καθής η ανακοπή, ότι το έμβασμα των 9.983.888 δρχ., μετά την είσπραξη του από τον υπάλληλο της Α, ο ίδιος έδωσε το Νοέμβριο του 1998 στην νόμιμη εκπρόσωπο της ανακόπτουσας Β ή στον υπάλληλο της Γ και συνεπώς δεν αφορά σε πληρωμή τιμήματος ψαριών δεν αποδείχθηκε.

Οι παραδοχές όμως αυτές του Εφετείου αποτελούν διευκρινιστικά περιστατικά του λόγου ανακοπής, που περιορίζεται μόνο στην εξόφληση του ποσού των επιδίκων τιμολογίων με βάση τα οποία εκδόθηκε η ένδικη διαταγή πληρωμής και προέκυψαν από τις αποδείξεις και για το λόγο αυτό δεν αποτελούν πράγματα κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ.

Επίσης ο δεύτερος λόγος αναίρεσης με τον οποίο προβάλλεται η από το άρθρο 559 αριθ. 14 ΚΠολΔ αιτίαση ότι το Εφετείο παρά το νόμο απέρριψε ως αόριστο τον πρώτο λόγο έφεσης της αναιρεσείουσας με τη δικαιολογία ότι δεν αποδίδονται με αυτό (λόγο έφεσης) στην εκκαλούμενη πρωτοβάθμια απόφαση σαφείς και ορισμένες αιτιάσεις, πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη λόγω αοριστίας, γιατί δεν διαλαμβάνει ποιο ακριβώς ήταν το περιεχόμενο του λόγου αυτού έφεσης για να κριθεί από το Δικαστήριο τούτο αν ήταν ορισμένος.

Για τους λόγους αυτούς

Απορρίπτει την από 24-7-2006 αίτηση της εταιρείας "ΑΝΩΝΥΜΗ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΛΙΕΙΑΣ ΚΑΙ ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ" με τον διακριτικό τίτλο "ΙΧΘΥΟΤΡΟΦΕΙΑ ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ ΑΕ" για αναίρεση της υπ' αριθ. 178/2006 απόφασης του Εφετείου Κερκύρας.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 10 Ιουνίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 19 Ιουνίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ