Supreme Court dismisses appeal on land ownership claim, ruling Ottoman usucapion inapplicable to public lands in New Territories.

Απόφαση 1366 / 2006 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1366/2006

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αλέξανδρο Κασιώλα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Βασίλειο Νικόπουλο, Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Δημήτριο Κανελλόπουλο και Γεώργιο Καπερώνη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 17 Μαϊου 2006, με την παρουσία και της γραμματέως Γραμματικής Κονταξή, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας:Χ, κατοίκου ..., που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Μαντά.

Του αναιρεσίβλητου:Ελληνικού Δημοσίου, νομίμως εκπροσωπουμένου από τον Υπουργό Οικονομίας και Οικονομικών, που κατοικοεδρεύει στην .... Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιό του Κωνσταντίνο Γεωργάκη Πάρεδρο Ν.Σ.Κ, βάσει δηλώσεως κατ' άρθρο 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 5-10-1994 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Χαλκιδικής. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 67/2001 του ίδιου Δικαστηρίου και 237/2005 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 30-6-2005 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Αλέξανδρος Κασιώλας ανέγνωσε την από 28-4-2006 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινομένης αιτήσεως αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντιδίκου στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, όπως σαφώς προκύπτει από τα άρθρα 1248 και 1614 του Οθωμανικού Α.Κ., δεν αναγνωρίζεται απ' αυτόν ο θεσμός της χρησικτησίας ως τρόπος κτήσεως κυριότητος, τόσο ως προς τα ακίνητα καθαράς ιδιοκτησίας, όσο και ως προς τις δημόσιες γαίες. Επομένως, δεν υπολογίζεται ο χρόνος νομής που διέδραμε υπό το κράτος της τουρκικής νομοθεσίας για την κτήση κυριότητας με χρησικτησία, είτε τακτική, είτε έκτακτη, αφού ο θεσμός αυτός άρχισε να ισχύει στις νέες χώρες από του έτους 1914 και εφεξής, αφότου επεκτάθηκε σε αυτές η ελληνική νομοθεσία (άρθρ. 1 και 2 του ν. 147/1914).

Επομένως, κτήση κυριότητας σε βάρος του Δημοσίου δεν είναι δυνατή, όταν το χρησιδεσποζόμενο ακίνητο κείται στις Νέες Χώρες, αφού από την έναρξη ισχύος της ελληνικής νομοθεσίας (1914) και μέχρι της 11.9.1915, δηλαδή του χρόνου από τον οποίο, με το ν.δ. της 224/16.4.1926 "Περί διοικητικής αποβολής από των κτημάτων της Αεροπορικής Αμύνης" απαγορεύθηκε οποιαδήποτε κτητική ή αποσβεστική παραγραφή των δικαιωμάτων του Δημοσίου επί των ακινήτων αυτών, δεν συμπληρώνεται 30ετία, όπως απαιτούσαν οι τότε ισχύουσες διατάξεις του β.ρ.

δικαίου. Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 8 περ. Β' Κ.Πολ.Δ., ιδρύεται λόγος αναιρέσεως όταν το δικαστήριο της ουσίας, παρά το νόμο, δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, θεωρούνται δε ως "πράγματα" κατά την έννοια της διατάξεως αυτής οι αυτοτελείς πραγματικοί ισχυρισμοί των διαδίκων, οι οποίοι ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, και τείνουν στη θεμελίωση ή στην κατάλυση ή παρακώλυση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος, που έχει ασκηθεί με την αγωγή, ανταγωγή, ένσταση ή αντένσταση, μεταξύ δε των πραγμάτων αυτών περιλαμβάνεται και κάθε βάση αγωγής, υπό την αυτονόητη προϋπόθεση ότι είναι νόμιμη.

Στην προκειμένη περίπτωση η αναιρεσείουσα με το πρώτο λόγο αναιρέσεως προβάλλει ότι το Εφετείο, το οποίο με την προσβαλλομένη απόφασή του απέρριψε ως αβάσιμη την ένδικη από 5.10.1994 αγωγή αυτής, με την οποία ζήτησε την αναγνώριση της κυριότητάς της επί του σ' αυτήν αναφερομένου ακινήτου, που βρίσκεται στην κτηματική περιφέρεια του Δήμου ...

Χαλκιδικής, υπέπεσε στην πλημμέλεια από τον αριθ. 8 περ. β' του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., διότι δεν έλαβε υπόψη την βάση της αγωγής της με την οποία επικαλέσθηκε ότι την κυριότητα επί του επιδίκου απέκτησε και με έκτακτη χρησικτησία, άλλως υπέπεσε στην πλημμέλεια από τον αριθ. 19 του άρθρου 559 του ίδιου Κώδικα, διότι με ανεπαρκή αιτιολογία απέρριψε την παραπάνω βάση της αγωγής της.

Ο λόγος αυτός αναιρέσεως είναι απορριπτέος κατά μεν την πλημμέλεια από τον αριθ. 8 περ. β' του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ. ως αβάσιμος, ενόψει του ότι, σύμφωνα με όσα προαναφέρθηκαν η παραπάνω βάση της αγωγής δεν είναι νόμιμη και συνεπώς δεν είναι "πράγμα" κατά την έννοια που προεκτέθηκε, κατά δε την πλημμέλεια από τον αριθ. 19 του άρθρου 559 του ίδιου κώδικα, που προβάλλεται επικουρικά, ως αλυσιτελής ενόψει της μη νομιμότητας της παραπάνω βάσεως της αγωγής.

Επειδή, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 20 Κ.Πολ.Δ., ιδρύεται λόγος αναιρέσεως αν το δικαστήριο παραμόρφωσε το περιεχόμενο εγγράφου, με το να δεχθεί πραγματικά γεγονότα προφανώς διαφορετικά από εκείνα που αναφέρονται στο έγγραφο αυτό, όχι δε και όταν από το περιεχόμενο του εγγράφου, το οποίο σωστά διέγνωσε, συνάγει αποδεικτικό πόρισμα διαφορετικό από εκείνο που ο αναιρεσείων θεωρεί σωστό.

Επίσης για να θεμελιωθεί ο προαναφερόμενος λόγος αναιρέσεως θα πρέπει το δικαστήριο της ουσίας να έχει στηρίξει το αποδεικτικό του πόρισμα αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο στο έγγραφο, το περιεχόμενο του οποίου φέρεται ότι παραμορφώθηκε, όχι δε και όταν το έχει απλώς συνεκτιμήσει μαζί με άλλα αποδεικτικά μέσα, χωρίς να εξαίρει το έγγραφο, αναφορικά με το πόρισμα στο οποίο κατέληξε για την ύπαρξη ή μη του αποδεικτέου θέματος.

Στην προκειμένη περίπτωση η αναιρεσείουσα με το δεύτερο λόγο αναιρέσεως προβάλλει ότι το Εφετείο παραμόρφωσε το περιεχόμενο α) της από ... έκθεσης αυτοψίας και της από ...έκθεσης φωτοερμηνείας αεροφωτογραφιών των ετών 1945, 1960 και 1970 του Δασολόγου ... και β) της έκθεσης αυτοψίας-φωτοερμηνείας αεροφωτογραφιών των ετών 1945, 1960 και 1980 του Δασολόγου ...

με το να δεχθεί ότι το επίδικο δεν ήταν καλλιεργήσιμη έκταση και έτσι δεν ανήκε στην κατηγορία των δημοσίων γαιών. Όμως, όπως προκύπτει από την προσβαλλομένη απόφασή του, το Εφετείο στο αποδεικτικό του πόρισμα αναφορικά με το αν το επίδικο ανήκε στην κατηγορία των δημοσίων γαιών, με την έννοια του Οθωμανικού Νόμου περί γαιών, κατέληξε ύστερα από την εκτίμηση όλων των αποδεικτικών μέσων και δεν στήριξε την κρίση του αποκλειστικά ή κατά κύριο λόγο στα παραπάνω έγγραφα.

Ενόψει αυτών, ο προαναφερόμενος λόγος αναιρέσεως πρέπει ν' απορριφθεί ως αβάσιμος.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 30 Ιουνίου 2005 αίτηση της Χ για αναίρεση της υπ' αριθ. 237/2005 αποφάσεως του Εφετείου Θεσσαλονίκης.Και,

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ την αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου Ελληνικού Δημοσίου, που παραστάθηκε και κατέθεσε προτάσεις, εκ τριακοσίων τριάντα (330) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 30 Μαϊου 2006. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 21 Ιουνίου 2006.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ