1354/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1354 / 2011 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1354/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ρένα Ασημακοπούλου, Αντιπρόεδρο, Αθανάσιο Κουτρομάνο, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Ευφημία Λαμπροπούλου και Γεράσιμο Φουρλάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 9 Μαϊου 2011, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Μ. Δ. του Γ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Σωτήριο Φέλιο, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ..

Της αναιρεσιβλήτου: Ομόρρυθμης Εταιρίας με την επωνυμία "ΑΦΟΙ ... ΟΕ" που εδρεύει στη … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Καλουτά.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 5-3-1989 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Χίου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 44/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 41/2008 του Εφετείου Αιγαίου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 14-5-2008 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Αθανάσιος Κουτρομάνος ανέγνωσε την από 28-1-2010 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να γίνει δεκτός ο πρώτος λόγος του αναιρετηρίου και να απορριφθεί ο δεύτερος. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 559 αριθμ. 9 ΚΠολΔ, επιτρέπεται αναίρεση, αν το δικαστήριο επιδίκασε κάτι που δεν ζητήθηκε ή επιδίκασε περισσότερα από όσα ζητήθηκαν ή άφησε αίτηση αδίκαστη. Στην προκειμένη περίπτωση, η αναιρεσίβλητη εταιρία ιστορούσε, στην από 5-3-1989 αγωγή της προς το Πολυμελές Πρωτοδικείο Χίου, τα ακόλουθα: (α) Ότι, με βάση σχετικό έγγραφο συμφωνητικό από 9-2-1987, ανέλαβε να εκτελέσει υπεργολαβικώς τις ξυλουργικές εργασίες πολυόροφης οικοδομής στην πόλη της Χίου, την ανοικοδόμηση της οποίας είχε πραγματοποιήσει ως εργολάβος ο (πολιτικός μηχανικός) εναγόμενος, και εδώ αναιρεσείων. (β) Ότι την 9-5-1988, ο εναγόμενος κατήγγειλε την μεταξύ τους σύμβαση "άνευ τίνος λόγου" και παρόλο που η ενάγουσα είχε εγκαίρως αρχίσει και συνέχιζε κανονικά την εκτέλεση του έργου, έχοντας υλοποιήσει μέχρι τότε μέρος αυτού, αξίας (με βάση τις συμφωνημένες τιμές) 4.085.690 δραχμών, ενώ το συνολικό εργολαβικό αντάλλαγμα είχε συμφωνηθεί στο ποσό των 6.500.000 δραχμών. (γ) Ότι, λόγω "της αυθαιρέτου καταγγελίας της συμβάσεως υπό του εναγομένου", η ενάγουσα υπέστη ζημία ύψους 2.610.000 δραχμών λόγω "διαφυγόντος κέρδους". (δ) Ότι ο εναγόμενος της όφειλε από όμοιες προγενέστερες εργασίες της σε άλλες οικοδομές του χρηματικό ποσό 3.089.170 δραχμών. (ε) Ότι, έναντι του χρέους του, ο εναγόμενος της κατέβαλε συνολικώς 1.979.800 δραχμές.

Ζητούσε δε η ενάγουσα να της επιδικασθεί (νομιμοτόκως) χρηματικό ποσό 7.805.060 δραχμών, ανακεφαλαιώνοντας, το θέμα, κατά λέξιν, ως εξής: "Απομένει λοιπόν το υπόλοιπον που μας οφείλει ο εναγόμενος και δεν μας έχει καταβάλει επικαλούμενος διάφορες προφάσεις και δη οικονομικήν αδυναμίαν, ήτοι δρχ. 4.085.690 σύν 2.610.000 (διαφυγόν κέρδος) συν 3.089.170, ήτοι 9.784.860 μείον το καταβληθέν εις ημάς ως άνω ποσόν των δρχ. 1.979.800, ίσον δρχ. 7.805.060".

Το Πρωτοδικείο: απέρριψε ως μη νόμιμο το αίτημα για επιδίκαση αποζημίωσης λόγω διαφυγόντος κέρδους (κονδύλιο 2.610.000 δραχμών) και ως ουσιαστικά αβάσιμο το αίτημα για επιδίκαση ποσού 3.089.170 δραχμών, που φερόταν να οφείλεται από ξυλουργικές εργασίες "σε άλλες οικοδομές"? έκρινε δε βάσιμο τον ισχυρισμό ότι η ενάγουσα εδικαιούτο αμοιβής 4.085.690 δραχμών για το εκτελεσθέν μέχρι την καταγγελία της συμβάσεως μέρος του έργου και, αφού αφήρεσε το καταβληθέν ως άνω ποσό, επιδίκασε σ' αυτήν (νομιμοτόκως) το υπόλοιπο, και δη 6.180,16 ευρώ.

Οι διάδικοι άσκησαν κατά της πρωτόδικης απόφασης (αντίθετες) εφέσεις, το δε Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του: (α) Απέρριψε την έφεση του εναγομένου και εδώ αναιρεσείοντος. (β) Έκρινε ότι το πρωτοβάθμιο δικαστήριο "δεν έσφαλε, αλλά ορθά ερμήνευσε και εφήρμοσε το νόμο κρίνοντας ως μη νόμιμο το αγωγικό κονδύλιο για διαφυγόντα κέρδη". (γ) Έκρινε ότι ο εναγόμενος, ως έχων καταγγείλει την ένδικη σύμβαση, υποχρεούται να καταβάλει στην ενάγουσα εργολήπτρια το σύνολο της συμφωνηθείσης αμοιβής των 6.500.000 δραχμών.

Αφού δε αφήρεσε το καταβληθέν ποσό του 1.979.800 δραχμών, επιδίκασε στον ενάγοντα, το υπόλοιπο, ήτοι 13.265,44 ευρώ, εξαφανίζοντας την πρωτόδικη απόφαση και επανεκδικάζοντας τη διαφορά. Έτσι όμως που έκρινε το Εφετείο, επιδίκασε στην ενάγουσα εταιρία περισσότερα από όσα ζητούσε με την αγωγή της, δεδομένου ότι, όπως προαναφέρθηκε, αυτή δεν επιδίωκε να της επιδικασθεί το σύνολο του συμφωνημένου εργολαβικού ανταλλάγματος, αλλά μόνο το μέρος αυτού που αντιστοιχούσε στο μέρος του έργου που είχε υλοποιηθεί μέχρι την λύση της συμβάσεως.

Δεν μπορεί δε να ερμηνευθεί η απόφαση ως εμπεριέχουσα σιωπηρή εκτίμηση, σύμφωνα με την οποία το ποσό που εζητείτο ως "διαφυγόν κέρδος", στην πραγματικότητα, και παρά τον νομικό του χαρακτηρισμό, ήταν το υπόλοιπο μέρος της συμφωνηθείσης αμοιβής, αφού, όπως προεξετέθη το περί "διαφυγόντος κέρδους" αίτημα ρητώς κρίθηκε νομικά αβάσιμο.

Κατά συνέπεια, ο πρώτος λόγος του αναιρετηρίου, με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση, η ανωτέρω πλημμέλεια, είναι βάσιμος.

Περαιτέρω, ο δεύτερος λόγος της αιτήσεως, προβάλλεται αορίστως και, επομένως, απαραδέκτως, διότι, παρά την επίκληση των διατάξεων του άρθρου 559 αριθμ. 1, 8, 19 και 20 για την θεμελίωσή του, δεν είναι σαφές ποιό συγκεκριμένο νομικό σφάλμα αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση. Κατόπιν τούτων, πρέπει η προσβαλλόμενη απόφαση να αναιρεθεί μερικώς, και δη κατά το μέρος αυτής με το οποίο επιδικάσθηκε στην αναιρεσίβλητο χρηματικό ποσό (κεφάλαιο) ανώτερο των 6.180,16 ευρώ (και αντίστοιχοι τόκοι), να παραπεμφθεί δε η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο δικαστήριο που την εξέδωσε, αφού είναι εφικτή η συγκρότησή του από άλλους δικαστές (άρθρο 580 ΚΠολΔ).

Για τους λόγους αυτούς

Αναιρεί μερικώς, κατά τα αναφερόμενα στο σκεπτικό, την υπ' αριθμ. 41/2008 απόφαση του Εφετείου Αιγαίου (Μεταβατικής Έδρας Χίου).

Παραπέμπει την υπόθεση, για περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές. Επιβάλλει στην αναιρεσίβλητο τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες (2.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 6 Ιουλίου 2011.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 25 Αυγούστου 2011.

Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ