1349/2020 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1349 / 2020 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Αριθμός 1349/2020

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' Ποινικό Τμήμα - Σε Συμβούλιο

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αβροκόμη Θούα, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ναυσικά Φράγκου, Γρηγόριο Κουτσοκώστα, Πηνελόπη Παρτσαλίδου - Κομνηνού, Άννα Φωτοπούλου - Ιωάννου - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

Με την παρουσία και της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Ελένης Μετσοβίτου, (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και του Γραμματέα Χαράλαμπου Αθανασίου.

Συνήλθε σε Συμβούλιο στο Κατάστημά του στις 20 Οκτωβρίου 2020, προκειμένου να αποφανθεί για την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου L. K. του S., κρατουμένου στο Γενικό Κατάστημα Κράτησης ..., που δεν παρέστη στο Συμβούλιο, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 13/2019 αποφάσεως του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Θράκης.

Το Μικτό Ορκωτό Εφετείο Θράκης, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος, ζητάει την αναίρεση της αποφάσεως αυτής για τους λόγους που αναφέρονται στην από 30 Δεκεμβρίου 2019 αίτησή του, που καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με αριθμό 201/2020.

Έπειτα η Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ελένη Μετσοβίτου, εισήγαγε για κρίση στο Συμβούλιο τη σχετική δικογραφία με την πρόταση του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Παναγιώτη Μπρακουμάτσου, με αριθμό πρωτ. 28/7-2-2020 στην οποία αναφέρονται τα ακόλουθα:

"Εισάγω κατ' αρθρ. 476/1 ΚΠΔ την από 30-12-2019 αίτηση αναιρέσεως του K. L. του S. κρατουμένου στο ... , κατά της υπ'αριθμ. 13/5-2-2019 αποφάσεως ΜΟΕ Θράκης με την οποία καταδικάσθηκε σε ποινή ισόβιας κάθειρξης , για ανθρωποκτονία με πρόθεση κλπ. και εκθέτω τα ακόλουθα:

Όπως προκύπτει από τις διατάξεις των άρθρων 462, 473 παρ. 2, 3 και 507 παρ. 1 εδ. α' ΚΠΔ, όπου ειδική διάταξη νόμου δεν ορίζει διαφορετικά, η προθεσμία για την άσκηση αναίρεσης είναι είκοσι ημέρες . Αν ο δικαιούμενος δεν είναι παρών κατά την απαγγελία της αποφάσεως, η πιο πάνω προθεσμία είναι επίσης δεκαήμερη, εκτός αν αυτός διαμένει στην αλλοδαπή ή είναι άγνωστη η διαμονή του, οπότε η προθεσμία είναι τριάντα ημερών και αρχίζει σε κάθε περίπτωση από την επίδοση της απόφασης.

Ειδικότερα δε, η προθεσμία για την άσκηση του ένδικου μέσου της αιτήσεως αναιρέσεως κατά των αποφάσεων για τις οποίες επιτρέπεται η άσκησή της, αρχίζει από τότε που η τελεσίδικη απόφαση θα καταχωριστεί καθαρογραμμένη στο, κατά το άρθρο 473 παρ. 3 ΚΠΔ, ειδικό βιβλίο, εκτός αν ο δικαιούμενος ήταν απών κατά τη δημοσίευσή της και είναι γνωστής διαμονής στην ημεδαπή, οπότε η κατά τα άνω δεκαήμερη προθεσμία αρχίζει από την επίδοση της σχετικής αποφάσεως.

Από τις ανωτέρω διατάξεις συνάγεται ότι η προθεσμία προς άσκηση αιτήσεως αναιρέσεως κατά της αποφάσεως του δευτεροβάθμιου δικαστηρίου που δημοσιεύθηκε με την παρουσία του εκκαλούντος, η οποία (αίτηση αναιρέσεως) ασκείται με δήλωση στο Γραμματέα του Δικαστηρίου που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, αρχίζει από τότε που η τελεσίδικη απόφαση θα καταχωριστεί καθαρογραμμένη στο ειδικό βιβλίο που τηρείται από τη γραμματεία του ποινικού δικαστηρίου.

Η εκπρόθεσμη άσκηση ένδικου μέσου συγχωρείται μόνο αν συντρέχει περίπτωση ανώτερης βίας ή ανυπέρβλητου κωλύματος που εμπόδισε την νόμιμη ενάσκηση του περί ου ο λόγος δικαιώματος, σύμφωνα με τη γενική αρχή ότι κανένας δεν υποχρεώνεται στα αδύνατα (impossibilium nulla obligatio est). Στην περίπτωση, όμως, αυτή, στη σχετική δήλωση πρέπει να γίνεται επίκληση των περιστατικών, τα οποία συνιστούν την ανώτερη βία ή το ανυπέρβλητο κώλυμα που κατέστησε αδύνατη την εμπρόθεσμη άσκηση του ένδικου μέσου, καθώς και των αποδεικτικών μέσων που αποδεικνύουν τα περιστατικά αυτά, άλλως το ένδικο μέσο απορρίπτεται ως απαράδεκτο.

Αναπλήρωση των ανωτέρω στοιχείων με μεταγενέστερη της άσκησης του ένδικου μέσου προβολή λόγων και περιστατικών είναι απαράδεκτη, εκτός αν ο ασκών το ένδικο μέσο αγνοούσε, κατά το χρόνο της άσκησής του, το λόγο ανώτερης βίας ή ανυπέρβλητου κωλύματος, οπότε μπορεί να τον προτείνει μεταγενέστερα και δη είτε κατά τη συζήτηση στο ακροατήριο είτε με υπόμνημα [ΑΠ 298/2015], Εξάλλου, κατά το άρθρο 476 ΚΠΔ .

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 148 έως 153,473παρ.2, 474 παρ. 4, 476 παρ. 1, 509 παρ. 1 και 510 ΚΠοινΔ προκύπτει ότι για το κύρος και κατ' ακολουθίαν το παραδεκτό της αίτησης αναίρεσης κατ' αποφάσεων, πρέπει στη δήλωση άσκησης της να περιέχονται κατά τρόπο σαφή και ορισμένο οι λόγοι για τους οποίους ασκείται.

Αν δεν περιέχεται σ' αυτήν ένας τουλάχιστον ορισμένος λόγος, από τους αναφερόμενους περιοριστικά στο άρθρο 510 ΚΠοινΔ λόγους αναίρεσης, η αίτηση είναι απαράδεκτη και ως τέτοια απορρίπτεται (άρθρο 512 ΚΠοινΔ). Απλή παράθεση του κειμένου της σχετικής διάταξης που προβλέπει το λόγο αναίρεσης, χωρίς αναφορά των περιστατικών, που θεμελιώνουν την επικαλούμενη πλημμέλεια, δεν αρκεί.

Ούτε μπορεί ο αορίστως διατυπούμενος στην έκθεση αναίρεσης λόγος να συμπληρωθεί με παραπομπή σε άλλα έγγραφα ή με την άσκηση πρόσθετων λόγων αναίρεσης, οι οποίοι προϋποθέτουν, σύμφωνα με το άρθρο 509 παρ. 2 ΚΠοινΔ, την ύπαρξη παραδεκτής αίτησης αναίρεσης. Ειδικότερα, για το ορισμένο του από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ Δ' λόγου αναίρεσης για έλλειψη της ειδικής αιτιολογίας που επιβάλλει το Σύνταγμα και δεδομένου ότι ο λόγος αυτός δεν διαφοροποιείται ως προς το παραδεκτό του από τους άλλους λόγους αναίρεσης, πρέπει να προσδιορίζεται με την αναίρεση, σε τι συνίσταται η έλλειψη αυτή, ποιες είναι οι τυχόν ελλείψεις ή ασάφειες στην αιτιολογία της απόφασης ή οι αντιφατικές αιτιολογίες αυτής ή ποια αποδεικτικά μέσα δεν ελήφθησαν υπόψη ή δεν εκτιμήθηκαν από το δικαστήριο της ουσίας (Ολ.ΑΠ 2/2002, 19/2001).

Στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσείων άσκησε αναίρεση με δήλωσή του ενώπιον του Διευθυντή του καταστήματος Κράτησης .. την 30-12- 2019κατά της υπ αρίθμ. 13/5-2-2019 απόφασης του ΜΟΕ Θράκης, η οποία καταχωρήθηκε καθαρογραμμένη στο ειδικό βιβλίο την 27-6-2019, χωρίς να αναφέρει τους λόγους της εκπρόθεσμης άσκησης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ- Προτείνω Να απορριφθεί η από 30-12-2019 αίτηση αναιρέσεως του K. L. του S. κρατουμένου στο ..., κατά της υπ'αριθμ. 13/5-2- 2019 αποφάσεως ΜΟΕ Θράκης. Να επιβληθούν τα δικαστικά έξοδα σε βάρος του αναιρεσείοντος."

Ο Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Παναγιώτη Μπρακουμάτσος.

Αφού άκουσε τον Αντεισαγγελέα που αναφέρθηκε στην παραπάνω εισαγγελική πρόταση και έπειτα αποχώρησε.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 462, 473 παρ.1 έως 3 και 474 παρ. 1,2 του ισχύοντος από 1.7.2019 νέου ΚΠοινΔ(Ν 4620/2019), προκύπτει, ότι η προθεσμία άσκησης του ένδικου μέσου της αναίρεσης κατά οποιασδήποτε δικαστικής απόφασης, από τον κατηγορούμενο, αν έχει γνωστή διαμονή στην ημεδαπή και είναι παρών κατά την απαγγελία της απόφασης, είναι πάντοτε εικοσαήμερη, είτε ασκείται με δήλωση στο γραμματέα του δικαστηρίου, που εξέδωσε την απόφαση ή σ' εκείνον που διευθύνει τη φυλακή, αν ο αναιρεσείων κρατείται, είτε ασκείται με δήλωση που επιδίδεται στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, χωρίς την καταχώρηση της τελεσίδικης καθαρογραμμένης απόφασης στο, κατά το άρθρο 473 παρ.3 ΚΠοινΔ, ειδικό βιβλίο.

Σύμφωνα δε με τη διάταξη του άρθρου 476 παρ.1 εδ.α' ΚΠοινΔ, " Όταν το ένδικο μέσο ασκήθηκε από πρόσωπο που δεν είχε το δικαίωμα ή εναντίον απόφασης ή βουλεύματος, για τα οποία δεν προβλέπεται ή όταν ασκήθηκε εκπρόθεσμα...το δικαστικό συμβούλιο ή το δικαστήριο (ως συμβούλιο) που είναι αρμόδιο να κρίνει σχετικά, ύστερα από πρόταση του εισαγγελέα και αφού ακούσει τους διαδίκους που εμφανιστούν, κηρύσσει απαράδεκτο το ένδικο μέσο και διατάσσει την εκτέλεση της απόφασης ή του βουλεύματος που έχει προσβληθεί και την καταδίκη στα έξοδα εκείνου που άσκησε το ένδικο μέσο".

Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 512 παρ.1 εδ.α' του ΚΠοινΔ, "αν υπάρχει περίπτωση απαραδέκτου η αίτηση αναίρεσης απορρίπτεται κατά τη διαδικασία του άρθρου 476...". Η εκπρόθεσμη άσκηση ένδικου μέσου συγχωρείται, μόνο, αν συντρέχει περίπτωση ανώτερης βίας ή ανυπέρβλητου κωλύματος που εμπόδισε τη νόμιμη ενάσκηση του σχετικού δικαιώματος, σύμφωνα με τη γενική αρχή ότι κανένας δεν υποχρεώνεται στα αδύνατα (impossibilium nulla obligation est).

Στην περίπτωση, όμως, αυτή, στη συντασσόμενη, κατά το άρθρο 474 παρ.1 και 2 ΚΠοινΔ, σχετική έκθεση, κατ' ανάλογη εφαρμογή της παρ.4 του ίδιου άρθρου, πρέπει να γίνεται επίκληση, τόσο των διακωλυτικών της εμπρόθεσμης άσκησης του ένδικου μέσου περιστατικών, που συνιστούν την ανώτερη βία ή το ανυπέρβλητο κώλυμα, όσο και των αποδεικτικών αυτών μέσων.

Αν δεν περιληφθούν στην έκθεση τέτοια περιστατικά, ή αυτά δεν αποδεικνύονται από τα επικληθέντα αποδεικτικά μέσα, το ένδικο μέσο απορρίπτεται ως εκπρόθεσμο και, συνεπώς, απαράδεκτο (άρθρο 476 παρ.1 ΚΠοινΔ). Τέλος, ως ανώτερη βία νοείται κάθε γεγονός απρόβλεπτο και εξαιρετικό, το οποίο, στη συγκεκριμένη περίπτωση, δεν μπορούσε να αποτραπεί με μέτρα εξαιρετικής επιμέλειας και σύνεσης, ανυπέρβλητο δε κώλυμα θεωρείται το γεγονός εκείνο, το οποίο δεν οφείλεται σε υπαιτιότητα του διαδίκου που ασκεί το ένδικο μέσο και δεν μπορούσε να υπερνικηθεί από αυτόν με κανένα τρόπο (ΑΠ 2043/2019).

Στην προκειμένη περίπτωση, με την αναιρεσιβαλλόμενη υπ' αριθμόν 13/5-2-2019 απόφασή του, το Μικτό Ορκωτό Εφετείο Θράκης, το οποίο δίκασε ως δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, κήρυξε ένοχο τον αναιρεσείοντα, K. L., ..υπηκοότητας για τις αξιόποινες πράξεις: α) της ανθρωποκτονίας με πρόθεση, β) της κλοπής και γ) της αντίστασης και του επέβαλε ποινή ισόβιας κάθειρξης και συνολική φυλάκιση δεκαοκτώ μηνών.

Κατά της παραπάνω απόφασης, που εκδόθηκε παρόντος του αναιρεσείοντος και καταχωρήθηκε στο Ειδικό Βιβλίο του άρθρου 473§3 του ΚΠΔ στις 27-6-2019 (όπως προκύπτει από τη σχετική βεβαίωση του Γραμματέως του Εφετείου Θράκης, Ιωάννη Στεφανάκου), ο αναιρεσείων άσκησε, ενώπιον του Διευθυντή του Καταστήματος Κράτησης .., την υπ' αριθμόν πρωτ. 89/30.12.2019, κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, με δήλωση, η οποία στη συνέχεια υποβλήθηκε στο Γραμματέα Ενδίκων μέσων Μ.Ο.Ε.

Θράκης και επιδόθηκε στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, ήτοι μετά την πάροδο της αναφερόμενης παραπάνω 20ήμερης προθεσμίας, από την καταχώρηση της απόφασης στο Ειδικό προς τούτο Βιβλίο. Στην ως άνω δε δήλωσή του ο αναιρεσείων, (πέραν της μη διατύπωσης αναιρετικού λόγου) ουδόλως επικαλείται τη συνδρομή λόγων ανώτερης βίας ή την ύπαρξη ανυπέρβλητου κωλύματος, που να δικαιολογεί την, κατά τα ως άνω, εκπρόθεσμη άσκηση της ένδικης αίτησης αναίρεσης.

Κατ' ακολουθίαν τούτων και σύμφωνα με όσα αναπτύχθηκαν στην αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας νομική σκέψη, εφόσον η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, ασκήθηκε εκπρόθεσμα και δεδομένου ότι για τη συζήτηση αυτής, όπως προκύπτει από το από 26-5-2020 αποδεικτικό επίδοσης του γραμματέα του Γ.Κ.Κ...., ο αναιρεσείων ειδοποιήθηκε από τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, νόμιμα και εμπρόθεσμα, για να παρασταθεί ενώπιον του παρόντος Συμβουλίου, κατά την αναγραφόμενη παραπάνω δικάσιμο όπου θα συζητείτο η υπ' αριθμ. 28/2020 πρόταση του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου, κατά την οποία δεν εμφανίσθηκε, ούτε εκπροσωπήθηκε νόμιμα, πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα (άρθρα 476 παρ.1 και 578 παρ.1 του ΚΠΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 30-12-2019 αίτηση του K. L. του S. κρατούμενου στο Γ.Κ.Κ ..., για αναίρεση της υπ' αριθμό 13/2019 απόφασης του Μικτού Ορκωτού Εφετείου Θράκης.

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα, τα οποία ανέρχονται σε διακόσια πενήντα (250) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 10 Νοεμβρίου 2020.

ΕΚΔΟΘΗΚΕ στην Αθήνα στις 8 Δεκεμβρίου 2020.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ