Supreme Court transfers criminal case against prosecutors to Athens prosecutor due to jurisdictional vacancy in Piraeus.

Απόφαση 1344 / 2020 (Ε, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 1344/2020

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Ε' Ποινικό Τμήμα - (Σε Συμβούλιο)

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Μαρία Γεωργίου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γεώργιο Παπαηλιάδη, Βασιλική Ηλιοπούλου, Μαρία Βασδέκη-Εισηγήτρια και Νικόλαο Βεργιτσάκη, Αρεοπαγίτες.

Με την παρουσία και της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Όλγας Σμυρλή (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Γεράσιμου Βάλσαμου.

Συνήλθε σε συμβούλιο στο Κατάστημά του στις 6 Νοεμβρίου 2020, προκειμένου να αποφανθεί για την αίτηση του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά, περί κανονισμού αρμοδιότητας δικαστηρίου, με εγκαλούντα τον Ι. Β. και εγκαλούμενους τους: 1.Α. Χ. - Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά. 2. Α. Δ. - Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά.

Η αίτηση αυτή με αρ. πρωτ. 3486/14.5.2020, που απευθύνεται στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 484/2020.

Έπειτα η Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου 'Ολγα Σμυρλή, εισήγαγε για κρίση στο Συμβούλιο τη σχετική δικογραφία με την πρόταση του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Δημητρίου Ασπρογέρακα με αριθμό 143/9.7.2020 στην οποία αναφέρονται τα ακόλουθα: "Εισάγω ενώπιον Σας, κατά το άρθρο 136 παράγραφος 1, εδάφιο β του νέου Κώδικα Ποινικής Δικονομίας (Ν.4620/2019), την υπ' αριθμόν ΒΜ:

Γ 20/12 ποινική δικογραφία κατά των: 1) Α. Δ., Εισαγγελέως Πρωτοδικών Πειραιώς και 2) Α. Χ., Αντεισαγγελέως Πρωτοδικών Πειραιώς, προς κανονισμό αρμοδιότητας κατά παραπομπή της κατωτέρω ποινικής υπόθεσης, σύμφωνα με το άρθρο 135 περίπτωση -ε- ΚΠοινΔ και εκθέτω τα εξής: Κατά τις διατάξεις του άρθρου 135 του νέου Κώδικα Ποινικής Δικονομίας διατάσσεται η παραπομπή από το αρμόδιο, σύμφωνα με τα άρθρα 122-125, δικαστήριο σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές ( εκτός από τις άλλες περιπτώσεις ) και όταν συντρέχει περίπτωση που αναφέρεται στο άρθρο αυτό ( 135 ) με το στοιχείο ε', όταν δηλαδή ο εγκαλών η ο ζημιωμένος η ο κατηγορούμενος είναι δικαστικός λειτουργός από το βαθμό του παρέδρου σε πρωτοδικείο η εισαγγελία και άνω και υπηρετεί στο αρμόδιο, σύμφωνα με τα άρθρα 122-125 δικαστήριο.

Κατά το άρθρο 136 ΚΠοινΔ την παραπομπή μπορούν να ζητήσουν ο εισαγγελέας, ο κατηγορούμενος και ο παριστάμενος για την υποστήριξη της κατηγορίας, ενώ στις περιπτώσεις των στοιχείων γ' και δ' του άρθρου 135 ΚΠοινΔ μόνο ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου αυτεπαγγέλτως η με παραγγελία του Υπουργού Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Για την παραπομπή αποφασίζει: α) το συμβούλιο εφετών αν ζητείται η παραπομπή από ένα μονομελές η τριμελές πλημμελειοδικείο η δικαστήριο ανηλίκων σε άλλο όμοιο, β) ο Άρειος Πάγος, που συνέρχεται σε Συμβούλιο, σε κάθε άλλη περίπτωση ( εκτός από αυτή που αναφέρεται στο άρθρο 499 ) και πάντοτε όταν ζητείται η παραπομπή για το λόγο που αναφέρεται στο στοιχείο γ' του άρθρου 135 ΚΠοινΔ.

Εξάλλου κατά το άρθρο 134 ΚΠοινΔ, που έχει εφαρμογή αναλογικά, σύμφωνα με το άρθρο 136 παρ.1, εδάφιο τελευταίο, το δικαστήριο που ορίζεται στο άρθρο 132 γίνεται υποχρεωτικά αρμόδιο και ενεργεί περαιτέρω ως υποκατάστατο του αρχικά αρμοδίου. Από τις ανωτέρω διατάξεις, σε συνδυασμό με τα άρθρα 122-125, 132, 134 ΚΠοινΔ προκύπτει ότι ο εισαγγελέας, ο κατηγορούμενος και ο παριστάμενος για την υποστήριξη της κατηγορίας έχουν δικαίωμα, αν συντρέχει η παραπάνω περίπτωση, να ζητήσουν την παραπομπή της υποθέσεως από το κατά τόπο αρμόδιο δικαστήριο σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές, ότι όταν γίνει δεκτή η αίτηση αυτή, το δικαστήριο που ορίζεται με τη σχετική απόφαση γίνεται αρμόδιο υποχρεωτικά και ενεργεί περαιτέρω ως υποκατάστατο του αρχικά αρμοδίου και ότι, επομένως, πριν ζητηθεί από κάποιο δικαιούμενο η παραπομπή και εκδοθεί η σχετική με αυτή του απόφαση του αρμοδίου συμβουλίου ( Εφετών η του Αρείου Πάγου ), δεν παύει, ούτε μεταβάλλεται η κατά τόπο αρμοδιότητα του δικαστηρίου, όπως αυτή καθορίζεται με τις διατάξεις των άρθρων 122-125 ΚΠοινΔ.

Η παραπομπή αυτή της υποθέσεως νοείται όχι μόνο κατά την κύρια διαδικασία ( άρθρα 329 επόμενα ΚΠοινΔ ) αλλά και κατά την προδικασία (άρθρα 239 επόμενα ΚΠοινΔ), συμπεριλαμβανομένου του σταδίου της άσκησης ποινικής δίωξης ( άρθρο 43 ΚΠοινΔ ) και του σταδίου της διενέργειας προκαταρκτικής εξέτασης ( άθρα 243 επόμενα ΚΠοινΔ ), αφού και γι' αυτά συντρέχει ο ίδιος δικαιολογητικός λόγος ότι δηλαδή εξασφαλίζεται η απόλυτη ανεξαρτησία της κρίσεως του δικαστικού λειτουργού και αποκλείεται κάθε υπόνοια μεροληψίας εξαιτίας της συνυπηρέτησης στο ίδιο δικαστήριο.

Επιπλέον, από τις ίδιες διατάξεις προκύπτει ότι για να γίνει δεκτή η αίτηση παραπομπής για το λόγο που αναφέρεται στο άρθρο 135, στοιχείο ε' ΚΠοινΔ πρέπει ο δικαστικός λειτουργός (από το βαθμό του παρέδρου σε Πρωτοδικείο η Εισαγγελία και άνω) να έχει την ιδιότητα του εγκαλούντος η του ζημιωμένου η του κατηγορουμένου και να υπηρετεί στο αρμόδιο κατά τόπο δικαστήριο και ότι αν ο δικαστικός αυτός λειτουργός έπαυσε ήδη για οποιοδήποτε λόγο ( αποχωρήσεως από την υπηρεσία, μεταθέσεως κλπ ) να υπηρετεί στο αρμόδιο κατά τόπο δικαστήριο η αν δε φέρει την ιδιότητα του εγκαλούντος η του ζημιωμένου η του κατηγορουμένου δεν διατάσσεται η ζητούμενη παραπομπή αλλά απορρίπτεται η σχετική αίτηση.

Επειδή από το με ημερομηνία 5-5-2020 έγγραφο της Εισαγγελέως Πρωτοδικών Πειραιώς προκύπτει ότι οι καταγγελλόμενοι Εισαγγελικοί Λειτουργοί Α. Δ. και Α. Χ. υπηρετούν στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Πειραιώς ( όπως βεβαιώνεται στις υπηρεσιακές βεβαιώσεις της Διευθύνουσας την Εισαγγελία Πρωτοδικών Πειραιώς με ημερομηνία 27-1-2020 ) νόμιμος παρίσταται λόγος κανονισμού α αρμοδιότητας , σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 136 παρ.1, β και 135 παρ.1, ε ΚΠοινΔ και γι'αυτό το Δικαστήριο Σας, πρέπει να κηρύξει αναρμόδιες τις δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου και του Εφετείου Πειραιώς και να καθορίσει ως αρμόδιες να επιληφθούν της υπόθεσης τις δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου και του Εφετείου Αθηνών.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΠΡΟΤΕΙΝΩ: Να προβεί το Δικαστήριο Σας , σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 135 παρ.1 , ε και 136 παρ.1, β ΚΠοινΔ, σε κανονισμό αρμοδιότητας και να κηρυχθούν αναρμόδιες οι δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου και του Εφετείου Πειραιώς, να οριστούν δε αρμόδιες για να επιληφθούν της υπόθεσης οι δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου και του Εφετείου Αθηνών. Ο ANTEIΣΑΓΓΕΛΕΥΣ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Δημήτρης Ασπρογέρακας".

Αφού άκουσε την Αντεισαγγελέα, που αναφέρθηκε στην παραπάνω εισαγγελική πρόταση και έπειτα αποχώρησε.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Σύμφωνα με το άρθρο 135 στοιχ. ε' του Κ.ΠΔ (Ν.4620/2019), όταν ο εγκαλών ή ο ζημιωμένος ή ο κατηγορούμενος είναι δικαστικός λειτουργός από το βαθμό του παρέδρου σε πρωτοδικείο ή εισαγγελία και άνω και υπηρετεί στο αρμόδιο σύμφωνα με τα άρθρα 122-125 δικαστήριο, διατάσσεται η παραπομπή της υπόθεσης σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές δικαστήριο.

Στην έννοια του κατηγορούμενου περιλαμβάνεται και ο εγκαλούμενος ή καταγγελλόμενος όταν η υπόθεση βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της προδικασίας και δεν έχει ασκηθεί ποινική δίωξη. Σκοπός της διάταξης είναι η εξασφάλιση της απόλυτης ανεξαρτησίας της κρίσης του δικαστικού λειτουργού και ο αποκλεισμός κάθε υπόνοιας για μεροληψία του, οφειλόμενης στο γεγονός ότι ο εγκαλών ή αδικηθείς ή ο κατηγορούμενος δικαστικός λειτουργός υπηρετεί στο ίδιο δικαστήριο.

Η παραπομπή αυτή σε άλλο δικαστήριο γίνεται όχι μόνο στο στάδιο της κύριας διαδικασίας, αλλά και σε αυτό της προδικασίας που περιλαμβάνει τόσο την προκαταρκτική εξέταση όσο και την άσκηση της ποινικής δίωξης, αφού και στα στάδια αυτά συντρέχει ο ίδιος δικαιολογητικός λόγος. Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 136 παρ. 1 ΚΠΔ, την παραπομπή στην περίπτωση αυτή μπορεί να ζητήσει ο εισαγγελέας, ο κατηγορούμενος ή ο παριστάμενος για την υποστήριξη της κατηγορίας, την αποφασίζει δε α) το συμβούλιο εφετών αν ζητείται η παραπομπή από ένα μονομελές ή τριμελές πλημμελειοδικείο ή δικαστήριο ανηλίκων σε άλλο όμοιο και β) ο Άρειο Πάγος, που συνέρχεται σε συμβούλιο, σε κάθε άλλη περίπτωση ( εκτός από αυτή που αναφέρεται στο άρθρο 499 ), συνεπώς και στην περίπτωση της παραπομπής από τον αρμόδιο εισαγγελέα πρωτοδικών σε άλλο ισόβαθμο εισαγγελέα ή από ένα πρωτοδικείο σε άλλο, εφόσον στην περιφέρεια του εφετείου που είναι αρμόδιο να επιληφθεί του κανονισμού αρμοδιότητας, δεν υπάγεται άλλο πρωτοδικείο.

Σς την προκειμένη περίπτωση, από τα έγγραφα της δικογραφίας προκύπτει ότι ο μηνυτής Ι. Β. με το από 19/11/2019 υπόμνημά του στρέφεται κατά της Α. Χ., Αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά, η οποία χειρίστηκε την ΑΒΜ ΓΙ9/1910 ποινική δικογραφία και κατά της Α. Δ., Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά και Διευθύνουσα την Εισαγγελία Πρωτοδικών Πειραιά, η οποία αρχειοθέτησε κατ' άρθρο 43 ΚΠΔ την από 11/6/2015 αναφορά- μήνυση του ανωτέρω μηνυτή, ήτοι καταγγέλλει τις ενέργειες εισαγγελικών λειτουργών που υπηρετούν στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Πειραιά.

Ο Εισαγγελέας Πρωτοδικών Πειραιά, προκειμένου να ενεργηθούν τα κατά το άρθρο 43 του ΚΠΔ οριζόμενα, απευθυνόμενος προς τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου με το υπ' αριθ. πρωτ. 3486/14-5-2020 έγγραφο του ζήτησε, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 135 εδ. ε' και 136 του ΚΠΔ, τον καθορισμό αρμοδιότητας άλλου δικαστηρίου ισόβαθμου και ομοειδούς, υποβάλλοντας σχετικώς και την προαναφερόμενη ποινική δικογραφία. Με τα δεδομένα αυτά και εφόσον το Συμβούλιο Εφετών Πειραιά, στην περιφέρεια του οποίου δεν υπάγεται άλλο Πρωτοδικείο και Εισαγγελία Πρωτοδικών πλην αυτού του Πειραιά, δεν μπορεί να αποφασίσει για τη ζητούμενη παραπομπή, συντρέχει νόμιμη περίπτωση κανονισμού αρμοδιότητας κατά παραπομπή ( άρθρα 135 εδ. ε' και 136 παρ.1 εδ. β' περ. β' του ΚΠΔ ), ώστε οι περιεχόμενες στο από 19/11/2019 υπόμνημα του μηνυτή Ι. Β. καταγγελίες σε βάρος των παραπάνω εισαγγελικών λειτουργών να παραπεμφθούν στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών προκειμένου να επιληφθεί αυτών και να κρίνει στα πλαίσια της αρμοδιότητάς του, καθώς και στις αρμόδιες δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου και του Εφετείου Αθηνών, αν ήθελε συντρέξει περαιτέρω νόμιμη περίπτωση.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Παραπέμπει την υπόθεση που αναφέρεται στην υπ' αριθ. πρωτ. 3486/14-5-2020 αίτηση της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Πειραιά, για την οποία διενεργείται προκαταρκτική εξέταση σε βάρος της Α. Χ., Αντεισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά και της Α. Δ., Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά και Διευθύνουσας την Εισαγγελία Πρωτοδικών Πειραιά κατόπιν του από 19/11/2019 υπομνήματος του μηνυτή Ι. Β., στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών προκειμένου να αποφασίσει για τον περαιτέρω χειρισμό της υπόθεσης και εφόσον συντρέξει νόμιμη περίπτωση στις δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου και του Εφετείου Αθηνών.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 3 Δεκεμβρίου 2020.

Εκδόθηκε στην Αθήνα στις 7 Δεκεμβρίου 2020.

H ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

O ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ