Appeal allowed due to improper single-judge court composition violating mandatory service tenure rules.

Απόφαση 1342 / 2018 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1342/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεωργίου Σακκά, Αβροκόμη Θούα, Μιλτιάδη Χατζηγεωργίου, Γεώργιο Αποστολάκη και Αναστασία Περιστεράκη - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 14 Μαΐου 2018, με την παρουσία και της γραμματέως, Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) ομορρύθμου εταιρείας με την επωνυμία Α… Φ… Ο.Ε., που εδρεύει στη ... και εκπροσωπείται νόμιμα και 2) Γ. Φ. του Ι., κατοίκου .... Εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Ανέστη Λιανό. Του αναιρεσιβλήτου: Ι. Λ. του Α., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 28-9-2011 ανακοπή που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Μυκόνου και τους από 18-10-2011 πρόσθετους λόγους ανακοπής των ήδη αναιρεσειόντων. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 11/2013 του Ειρηνοδικείου Μυκόνου και 159ΕΙΔΠΙΝ/2017 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σύρου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 16-10-2017 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκαν μόνο οι αναιρεσείοντες, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις του άρθρου 576 παρ. 1-3 ΚΠολΔ προκύπτει, ότι αν κατά τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης δεν εμφανισθεί και δεν μετάσχει με τον προσήκοντα τρόπο σ' αυτή κάποιος διάδικος, το δικαστήριο ερευνά αυτεπαγγέλτως, ποιος από τους διαδίκους επέσπευσε τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης. Και αν μεν τη συζήτηση της επέσπευσε εγκύρως ο απολειπόμενος διάδικος, κλητεύοντας νόμιμα και εμπρόθεσμα τους λοιπούς, ή κλητεύθηκε ο ίδιος νόμιμα και εμπρόθεσμα από τον επισπεύδοντα τη συζήτηση άλλο διάδικο, η υπόθεση συζητείται ως να ήταν παρόντες όλοι οι διάδικοι, διαφορετικά, αν δηλαδή δεν προκύπτει έγκυρη επίσπευση της συζήτησής της ή δεν μπορεί να διαπιστωθεί ποιος διάδικος επέσπευσε τη συζήτησή της, αυτή κηρύσσεται απαράδεκτη και η υπόθεση επαναφέρεται για συζήτηση με νέα κλήση (ΑΠ 1061/2010, ΑΠ 407/2004).

Στην προκειμένη περίπτωση από την 10783Ε/12-12-2017 έκθεση επίδοσης του Δικ. Επιμελητή του Εφετείου Πειραιά με έδρα το Πρωτοδικείο Πειραιά Ε. Μ., την οποία προσκομίζουν και επικαλούνται οι αναιρεσείοντες, προκύπτει ότι, ο αναιρεσίβλητος έχει κληθεί νόμιμα και εμπρόθεσμα για την αναφερομένη στην αρχή της παρούσας αναφερομένη δικάσιμο. Επομένως, εφόσον κατά την εκφώνηση και συζήτηση της υπόθεσης από το οικείο πινάκιο ο αναιρεσίβλητος, ούτε παρέστη, ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο, πρέπει να δικασθεί ερήμην, πλην όμως η συζήτηση της υπόθεσης θα χωρήσει ως να ήταν παρόντας και αυτός (άρθρ. 576 παρ. 2 ΚΠολΔ).

Η ένδικη, από 16-10-2017, αίτηση αναίρεσης, ως διορθώθηκε με την από 26-10/2017 βεβαίωση του γραμματέα του Πρωτοδικείου Σύρου ως προς το χρόνο κατάθεσής της, κατά της 159ΕΙΔΠΙΝ/2017 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σύρου, που εκδόθηκε, αντιμωλία των διαδίκων, κατά την ειδική διαδικασία των πιστωτικών τίτλων και απέρριψε την έφεση που άσκησαν οι εκκαλούντες ανακόπτοντες, κατά της 11/2013 απόφασης του Ειρηνοδικείου Μυκόνου, η οποία μετά από συνεκδίκαση της από 28-9-2011 ανακοπής και των από 18-10-2011 προσθέτων λόγων απέρριψε μεν την άνω ανακοπή ως προς τον δεύτερο ανακόπτοντα και επικύρωσε την 51/2011 Διαταγή Πληρωμής του Ειρηνοδίκη Μυκόνου ως προς αυτόν, δέχθηκε δε αυτήν (άνω ανακοπή) ως ουσιαστικά βάσιμη ως προς την πρώτη ανακόπτουσα και ακύρωσε την άνω Διαταγή Πληρωμής, έχει ασκηθεί, νόμιμα και εμπρόθεσμα (άρθ 495 και 564 παρ 3 ΚΠολΔ), αφού δεν προκύπτει από το φάκελο της δικογραφίας επίδοση της προσβαλλομένης.

Κατά το άρθρο 560 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ. κατά των αποφάσεων των Ειρηνοδικείων, καθώς και των αποφάσεων των Πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων, επιτρέπεται αναίρεση και αν το δικαστήριο δε συγκροτήθηκε όπως ορίζει ο νόμος. Μη νόμιμη συγκρότηση του δικαστηρίου υπάρχει αν δεν τηρήθηκαν οι διατάξεις του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, του Οργανισμού των Δικαστηρίων ή ειδικών νόμων που αφορούν τη σύνθεσή του, δηλαδή την κατά νόμο σύστασή του για την ασκούμενη από αυτό δικαιοδοτική αρμοδιότητα και την αναπλήρωση των κωλυομένων μελών του.

Ο αναιρετικός λόγος συνδεόμενος με την επιταγή του άρθρου 8 εδ. α' του Συντάγματος, που επαναλήφθηκε στο άρθρο 109 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ. σύμφωνα με την οποία, "κανένας δεν στερείται χωρίς τη θέλησή του το δικαστή που του έχει ορίσει ο νόμος" ιδρύεται μόνον όταν η σχετική πλημμέλεια βαρύνει τη σύνθεση του δικαστηρίου, που εξέδωσε την προσβαλλομένη απόφαση.

Ο καθορισμός της σύνθεσης του δικαστηρίου, με την έννοια του προσδιορισμού του συγκεκριμένου δικαστή ή των συγκεκριμένων δικαστών που θα εκδικάσουν τις υποθέσεις, γίνεται από τον πρόεδρο του δικαστηρίου σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 5 και 15 του Ν. 1756/1988. Περαιτέρω κατά τις διατάξεις του άρθρου 17Α Κ.Πολ.Δ., όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 3 παρ. 3 του Ν. 3994/2011, "στην αρμοδιότητα των μονομελών πρωτοδικείων υπάγονται και οι εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων της περιφέρειάς τους.

Στην περίπτωση αυτή τα μονομελή πρωτοδικεία συγκροτούνται από πρόεδρο πρωτοδικών ή πρωτοδίκη με πενταετή τουλάχιστον υπηρεσία, στην οποία συνυπολογίζεται και η υπηρεσία αυτού, ως παρέδρου Πρωτοδικείου και σε περίπτωση που δεν υπηρετούν πρωτοδίκες με την πιο πάνω υπηρεσία, ή αυτοί που υπηρετούν δεν επαρκούν, από τον αρχαιότερο κατά διορισμό πρωτοδίκη"(ΑΠ502/2017).

Στην προκειμένη περίπτωση με τον πρώτο λόγο της αίτησης αναίρεσης αποδίδεται στην προσβαλλομένη απόφαση η πλημμέλεια από τον αρ. 2 του άρθρου 560 Κ.Πολ.Δ.. δηλαδή της μη νόμιμης σύνθεσης του δικαστηρίου της ουσίας, συνιστάμενη στο ότι το Μονομελές Πρωτοδικείο, που δίκασε, ως Εφετείο, συγκροτήθηκε από την Πρωτοδίκη Ελένη Χατζίδου., κατά παράβαση της διάταξης του άρθρου 17Α Κ.Πολ.Δ., που ρυθμίζει τη σύνθεση του μονομελούς πρωτοδικείου, όταν δικάζει έφεση κατά απόφασης του Ειρηνοδικείου, αφού η τελευταία κατά το χρόνο που δίκασε την έφεση του αναιρεσείοντος, δεν είχε συμπληρώσει πενταετή υπηρεσία, ενώ κατά τον ίδιο χρόνο, συζήτησης αυτής (έφεσης), υπηρετούσαν στο ίδιο δικαστήριο τρεις πρωτοδίκες, εκ των οποίων η μία σε αναρρωτική άδεια, όλοι αρχαιότεροι αυτής.

Από την παραδεκτή κατ' άρθρο 561 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ. επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων, για την έρευνα της βασιμότητας του παραπάνω αναιρετικού λόγου, προκύπτει ότι πράγματι η προαναφερομένη πρωτοδίκης, που αποτέλεσε τη σύνθεση του Μονομελούς Πρωτοδικείου, την 10-11-2016, κατά την οποία συζητήθηκε η έφεση των αναιρεσειόντων, δεν είχε συμπληρώσει τον απαιτούμενο κατά νόμο χρόνο πενταετούς υπηρεσίας, ενόψει του ότι είχε ορκισθεί πάρεδρος πρωτοδικείου την 2-4-2015 (ΦΕΚ 469/19-5-2015 τ Γ) και ακολούθως είχε προαχθεί στο βαθμό του πρωτοδίκη την 9-3-2016 (ΦΕΚ211/9-302016 τΓ).

Περαιτέρω προέκυψε ότι κατά τον ίδιο χρόνο υπηρετούσαν στο Πρωτοδικείο Σύρου οι πρωτοδίκες Ευαγγελία Τσαπαλιάρη, Θεονύμφη Σουλαδάκη, που τελούσε σε αναρρωτική άδεια, {(διορισθείσες Πάρεδροι Πρωτοδικών στις 8-9-2006 (ΦΕΚ240/8-9-2006 τΓ ) που προήχθησαν σε Πρωτοδίκες στις 27-7-2007} και ο Κων/νος Πασιαλής (διορισθείς την 1-7-2009 και προαχθείς στο βαθμό του Πρωτοδίκη στις 23-7- 2010) οι οποίοι ήταν αρχαιότεροι κατά διορισμό από την πρωτοδίκη Ελένη Χατζίδου .

Συνεπώς, σύμφωνα και με όσα αναφέρονται στη νομική σκέψη που προηγήθηκε, δεν ήταν νόμιμη η συγκρότηση του δικαστηρίου της ουσίας, αφού έγινε κατά παράβαση της διάταξης του άρθρου 17Α Κ.Πολ.Δ., και ο λόγος της αίτησης αναίρεσης, ο οποίος παραδεκτώς προτείνεται για πρώτη φορά ενώπιον του δικαστηρίου τούτου, ενόψει του ότι ο ισχυρισμός στον οποίο στηρίζεται, της κακής σύνθεσης του δικαστηρίου, αφορά τη δημόσια τάξη (άρθρο 562 παρ. 2γ' Κ.Πολ.Δ.) είναι βάσιμος. Κατ' ακολουθίαν τούτων πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλο δικαστή, εκτός από εκείνη που εξέδωσε την αναιρουμένη απόφαση. Περαιτέρω πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή στους αναιρεσείοντες του κατατεθέντος παραβόλου, σύμφωνα με το άρθρο 495 παρ.3 Κ.Πολ.Δ., που προστέθηκε με το άρθρο 12 παρ. εδ. 4 του Ν. 4045/12 και να καταδικασθεί ο αναιρεσίβλητος, ως ηττηθείς διάδικος, στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσειόντων (άρθρα 176, 183 Κ.Πολ.Δ.).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 159ΕΙΔΠΙΝ/2017 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Σύρου, που δίκασε ως Εφετείο.

Παραπέμπει την υπόθεση στο Μονομελές Πρωτοδικείο Σύρου, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλο δικαστή, πλην αυτής που εξέδωσε την αναιρουμένη απόφαση.

Διατάσσει την επιστροφή του κατατεθέντος παραβόλου στους αναιρεσείοντες.

Και

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσειόντων, την οποία ορίζει στο ποσόν των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 27 Ιουνίου 2018.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 13 Αυγούστου 2018.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ