Legislator Case Law & Legislation
1333/2010 AI generated

Supreme Court dismisses appeal on derivative title acquisition requiring registration and possession with master's intent.

Case Number 1333/2010
Court / Authority
Jurisdiction Greece (EL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed the appeal against the Thessaloniki Court of Appeal's decision regarding a dispute over real property ownership. The appellants argued for their own ownership based on derivative acquisition through purchase, while the appellees claimed adverse possession. The court ruled that derivative title requires a notarized agreement and registration, and possession must demonstrate the intent of a master, which the evidence failed to support for the appellants' specific claim.

Legislator headnote

AI generated

Articles 369, 1033, 1192, 1194, 1198, 513, 974 of the Civil Code: Derivative acquisition of real property rights requires a notarized agreement with the current owner and registration; possession constitutes ownership only if exercised with the intent of a master.

Keywords

AI generated
derivative title acquisition real property ownership notarized agreement requirement possession with master intent adverse possession elements registration of title property dispute resolution

Cited Legislation

AI generated
Articles 369, 1033, 1192, 1194 and 1198 of the Civil Code
Article 513 of the Civil Code
Article 974 of the Civil Code
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Απόφαση 1333 / 2010 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Αριθμός 1333/2010

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Κανελ-λόπουλο, Αντιπρόεδρο, Ελισάβετ Μουγάκου - Μπρίλλη, Λεωνίδα Ζερβομπεάκο, Μιχαήλ Θεοχαρίδη και Δημήτριο Μαζαράκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 2 Δεκεμβρίου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1.Χ1, 2. Χ2, κατοίκων ..., 3. Χ3, χήρας Φ, 4. Χ4 και 5. Χ5, κατοίκων ..., μοναδικών κληρονόμων του Φ. Εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Απόστολο Σοφιαλίδη.

Των αναιρεσίβλητων: 1.Ψ1 χήρας Ζ, κατοίκου ... και 2. Ψ2, κατοίκου ..., οι οποίες εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο Ελισάβετ Αντωνιάδου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις α)29373/20-8-2003, β) 29374/20-8-2003 αγωγές, καθώς και με τις γ)7645/10-3-2004 και δ) 7644/2004 πρόσθετες παρεμβάσεις, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσ/κης και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4868/2005 μη οριστική, 39598/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2536/2007 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 12-2-2008 αίτησή τους και τους από 29-10-2009 πρόσθετους λόγους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη ανέγνωσε την από 16-11-2009 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης και των πρόσθετων λόγων.

Ο πληρεξούσιος δικηγόρος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των πρόσθετων λόγων, ο πληρεξούσιος των αναιρεσιβλήτων την απόρριψη τους, καθένας δε την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Όπως προκύπτει από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 369, 1033, 1192, 1194 και 1198 ΑΚ, αποκτά κάποιος κυριότητα ακινήτου με παράγωγο τρόπο, ύστερα από συμφωνία με τον κύριο του ακινήτου ότι μετατίθεται σ' αυτόν η κυριότητα για κάποια νόμιμη αιτία, όπως είναι και η πώληση του ακινήτου (άρθρο 513 ΑΚ), εφόσον η σχετική συμφωνία γίνει με συμβολαιογραφικό έγγραφο και υποβληθεί σε μεταγραφή.

Συνακόλουθα, επί διεκδικητικής αγωγής ακινήτου που έχει ως βάση παράγωγο τρόπο κτήσης της κυριότητας, πρέπει το περιγραφόμενο στην αγωγή ως επίδικο να περιλαμβάνεται εντός των ορίων του ακινήτου που περιγράφεται ως αποκτηθέν με τον επικαλούμενο τίτλο. Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρου 974 ΑΚ, με την οποία ορίζεται, ότι όποιος απέκτησε τη φυσική εξουσία πάνω στο πράγμα (κατοχή) είναι νομέας του, αν ασκεί την εξουσία αυτή με διάνοια κυρίου, συνάγεται, ότι η νομή συγκροτείται από δύο στοιχεία, το σωματικό και το πνευματικό περί της συνδρομής των οποίων κρίνει το δικαστήριο με βάση τις εμφανείς υλικές πράξεις επί του πράγματος, οι οποίες προσιδιάζουν στη φύση και τον προορισμό του και με τις οποίες εκδηλώνεται η θέληση εξουσίασης αυτού με διάνοια κυρίου.

Περαιτέρω, σύμφωνα με τις συνδυασμένες διατάξεις του αμέσως πιο πάνω άρθρου (974 ΑΚ) προς εκείνες των άρθρων 1045 και 1051 ΑΚ, με τον πρωτότυπο τρόπο της έκτακτης χρησικτησίας αποκτά την κυριότητα ακινήτου εκείνος που έχει στη νομή του το ακίνητο για μια εικοσαετία (ανεξάρτητα από καλή πίστη και νόμιμο τίτλο), με τη δυνατότητα εκείνου που απέκτησε τη νομή του ακινήτου με καθολική ή ειδική διαδοχή να συνυπολογίσει το δικό του χρόνο χρησικτησίας στο χρόνο χρησικτησίας του δικαιοπαρόχου του.

Στην προκείμενη περίπτωση, το Εφετείο, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, δέχθηκε τα ακόλουθα: "Δυνάμει του ... συμβολαίου ανταλλαγής του συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Μιχαήλ Πυριρόγλου, που μεταγράφηκε νόμιμα στον τόμο 895 και αριθμό 296 των βιβλίων μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Θεσσαλονίκης, στην ενάγουσα Ψ1 σύζ.

Ζ -και ήδη πρώτη αναιρεσίβλητη- περιήλθε κατά πλήρη κυριότητα, νομή και κατοχή, λόγω μεταβιβάσεως από την Ε2, ένας αγρός, εκτάσεως 9.600 τετραγωνικών μέτρων ή κατά τον τίτλο κτήσεως "όσης και εάν είναι". Ο αγρός αυτός βρίσκεται στη θέση ... της κτηματικής περιοχής ... και συνορεύει ανατολικά με λάκκο και εν μέρει με την ιδιοκτησία των κληρονόμων του Α1.

δυτικά με την ιδιοκτησία του Α2, με τις ιδιοκτησίες των ... - ... και ... και με ιδιοκτησίες των κληρονόμων του Α2 και με την ιδιοκτησία του ..., βόρεια με την οδό ... και νότια με την οδό .... Στην Ε2 το ακίνητο περιήλθε κατά το ποσοστό 1/2 εξ αδιαιρέτου με δωρεά εν ζωή από την μητέρα της ... χήρα Ε1, δυνάμει του ... συμβολαίου της συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Όλγας Σωτηριάδου, που μεταγράφηκε νόμιμα στον τόμο 710 και αριθμό 239 των βιβλίων μεταγραφών του Υποθηκο-φυλακείου Θεσσαλονίκης.

Το υπόλοιπο ποσοστό το αγόρασε από την πωλήτρια Κ1 σύζυγο Κ, δυνάμει του ... συμβολαίου της ίδιας συμβολαιογράφου, που μεταγράφηκε νόμιμα στον τόμο 782 και αριθμό 481 των βιβλίων μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Θεσσαλονίκης. Στην Ε2 χήρα Ε1 είχε περιέλθει το συγκεκριμένο ακίνητο κατά το παραπάνω ποσοστό ως εξ αδιαθέτου κληρονόμο, μαζί με την αδελφή της ...

χήρα Α2, της μητέρας της ... χήρας Β1, που πέθανε την 12 Απριλίου 1941, στην κληρονομία της οποίας υπεισήλθαν με ενεργό ανάμειξη σ' αυτήν. Στην Κ1 σύζ. Κ είχε περιέλθει το ακίνητο κατά το παραπάνω ποσοστό ως εξ αδιαθέτου κληρονόμο της μητέρας της ... χήρας Α2, η οποία πέθανε την 31η Μαρτίου 1970, κληρονομία την οποία αποδέχθηκε δυνάμει της 1227/1973 πράξη της ίδιας συμβολαιογράφου.

Η ... χήρα Β1, ύστερα από παραχώρηση του Τουρκικού Δημοσίου, που είχε την κυριότητα και σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 3, 8, 24 και 30 του Οθωμανικού νόμου "περί γαιών της ..., απέκτησε κατά το έτος 1890 δικαίωμα εξουσίασης (τεσσαρούφ) επί του ιδίου καλλιεργήσιμου ακινήτου (αγρού). Μετά την παραχώρηση, η δικαιούχος του δικαιώματος καλλιεργούσε αδιάκοπα τον αγρό μέχρι την 20 Μαΐου 1917, οπότε, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 2 του 2448/20-5-1917 Διατάγματος της Προσωρινής Κυβερνήσεως της Θεσσαλονίκης, που κυρώθηκε με το Ν. 1072/1917, όπως αναγνωρίσθηκε και με το άρθρο 50 του Ν. 2052/1920 και το άρθρο 49 του Ν, 2052/1920, παραχωρήθηκε σ' αυτήν, που είχε δικαίωμα διηνεκούς εξουσιάσεως σε δημόσιες καλλιεργήσιμες γαίες, δικαίωμα συγκυριότητας κατά το ποσοστό 4/5, ενώ το υπόλοιπο ποσοστό της συγκυριότητας (1/5) περιήλθε αυτοδικαίως στην ίδια δικαιούχο δυνάμει των άρθρων 101 έως 104 του Διατάγματος της 11/12-11-1929, το οποίο εκδόθηκε κατ' εξουσιοδότηση του άρθρου 2 του Ν 4166/1929 και τροποποιήθηκε με τα άρθρα 17, 18 και 19 του Ν 1540/1938.

Έτσι, η ... χήρα Β1 κατέστη αποκλειστικά κυρία του αγρού επί του οποίου είχε προηγουμένως δικαίωμα διηνεκούς εξουσιάσεως. Ακολούθως, δυνάμει του ... συμβολαίου του συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Ιωάννη Κοτσανίδη, που μεταγράφηκε νόμιμα στον τόμο 101 και αριθμό 301 των βιβλίων μεταγραφών του Υποθηκο-φυλακείου ..., η Ψ1 σύζυγος Ζ, μεταβίβασε, λόγω γονικής παροχής, κατά πλήρη κυριότητα, νομή και κατοχή τον ως άνω αγρό προς τον υιό της ....

Ο τελευταίος, με τα ... συμβόλαια του ίδιου συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Ιωάννη Κοτσανίδη, που μεταγράφηκαν νόμιμα στον τόμο 156 και αριθμούς 273 και 274 των βιβλίων μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Νεάπολης, α) αναμεταβίβασε λόγω δωρεάς προς τη μητέρα του, Ψ1 σύζυγο Ζ (πρώτη ενάγουσα), ποσοστό 69,44 % εξ αδιαιρέτου του ακινήτου, β) δώρησε προς την αδελφή του, Ψ2 - δεύτερη ενάγουσα - και ήδη δεύτερη αναιρεσίβλητη -, ποσοστό 30,56% εξ αδιαιρέτου του ακινήτου.

Έτσι, οι ενάγουσες κατέστησαν συγκυρίες κατά τα ως άνω ποσοστά του προπεριγραφέντος ακινήτου, το οποίο έχει τη θέση και μορφή του υπό στοιχείο Α' ακινήτου, όπως αυτό εντοπίζεται και απεικονίζεται στο από 25-2-2005 και με αριθμό 1 τοπογραφικό διάγραμμα του πραγματογνώμονα τοπογράφου μηχανικού Τ. Σ' αυτό περιλαμβάνεται και το επίδικο εδαφικό τμήμα υπό στοιχεία Κ-Ι-10-Π-Ο-Ξ-Ν-Μ-Λ-Κ, εκτάσεως 4.503 τετραγωνικών μέτρων, που καταλαμ-βάνει το βορειοδυτικό άκρο του αγροτεμαχίου, οριζόμενο περιμετρικά από πλευρές βόρεια 39,13 -και 10,25 μέτρων, νότια 44,33 μέτρων, ανατολικά 81,62 μέτρων και δυτικά 50,12 και 39,50 μέτρων, όπως ορίζεται στην 50/28-2-2005 έκθεση πραγματογνωμοσύνης με τα συνημμένα σ' αυτήν τοπογραφικά διαγράμματα και σκαριφήματα του πραγματο-γνώμονα.

Περαιτέρω, από τα ίδια παραπάνω αποδεικτικά στοιχεία, αποδείχθηκε ότι αφότου η αρχική δικαιοπάροχος των εναγουσών ... χήρα Β1 απέκτησε την κυριότητα του παραπάνω αγρού την 20 Μαΐου 1917, έκτοτε η ίδια και όλοι οι διάδοχοί της που τη διαδέχθηκαν και αναφέρονται παραπάνω, κατείχαν αδιάκοπα μέχρι το έτος 2003 τον αγρό με τη βούληση να τον έχουν ως αποκλειστικά δικό τους καθ' όλες του τις χρησιμότητες και κατά τρόπο σταθερό και διαρκή.

Τον έθεσαν υπό τη διαρκή, απεριόριστη και αποκλειστική εξουσίασή τους και τον χρησιμοποιούσαν με πράξεις που προσιδιάζουν στη φύση και στον προορισμό του, έτσι ώστε το ακίνητο, κατά την αντίληψη των συναλλαγών, να θεωρείται ότι βρίσκεται κατά τρόπο σταθερό στη διάθεση τους. Ειδικότερα, είχαν τον αγρό υπό την εποπτεία τους και είχαν τη δυνατότητα να ασκούν τη φυσική εξουσία κάθε στιγμή.

Επιπλέον, καλλιεργούσαν το ακίνητο κατά περιόδους με δημητριακά ή το χρησιμοποιούσαν ως βοσκότοπο. Αφότου το ακίνητο περιήλθε στην κυριότητα της εναγούσης, συζ. Ζ, αυτή, αφού το οριοθέτησε και το περιέφραξε, ακολούθως φύτευσε σ' αυτό ελαιόδενδρα, ενώ αμφότερες οι ενάγουσες, με επίβλεψη και προσωπικές επισκέψεις σ' αυτό, το επιτηρούσαν για να το προφυλάξουν από επεμβάσεις τρίτων.

Κατά το ίδιο χρονικό διάστημα δεν νεμήθηκε οποιοσδήποτε άλλος τρίτος το ίδιο ακίνητο με τα προσόντα της έκτακτης χρησικτησίας και ιδιαίτερα οι εναγόμενοι ή οι δικαιοπάροχοί τους, όπως αβάσιμα ισχυρίζονται οι εναγόμενοι, προβάλλοντας την ένσταση ιδίας κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία.

Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι κατά το έτος 2003 προέκυψε διαφωνία μεταξύ των εν προκειμένω διάδικων πλευρών για την κυριότητα και τη νομή του επίδικου εδαφικού τμήματος του μείζονος ακινήτου, όπως αυτό περιγράφεται παραπάνω. Οι εναγόμενοι ισχυρίσθηκαν ότι είναι συγκύριοι του επιδίκου και ότι κατέστησαν συγκύριοι αυτού δυνάμει του ...

συμβολαίου αγοραπωλησίας της συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Άννας Ζαχαριάδου - Ταβλαρίδου, που μετέγραψαν νόμιμα, δυνάμει του οποίου φέρεται πως μεταβιβάσθηκε το ακίνητο κατά κυριότητα σ' αυτούς από τους δικαιοπαρόχους τους και ήδη προσθέτως παρεμβαίνοντες Σ1, Σ2, ... χήρα Β4 και ... χήρα Β8. Το Ειρηνοδικείο Θεσσαλονίκης, στο οποίο προσέφυγαν οι διάδικοι, δυνάμει της 3976/2003 οριστικής αποφάσεως του, η οποία εκδόθηκε κατά την ειδική διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων, απέρριψε την αίτηση των εν προκειμένω εναγουσών και δέχθηκε την ανταίτηση των εν προκειμένω εναγομένων.

Αναγνώρισε τους ανταιτούντες συννομείς της επίδικης εκτάσεως εμβαδού 4.500 τετραγωνικών μέτρων και υποχρέωσε τις καθ' ων ν' αποδώσουν τη νομή της στους ανταιτούντες. Οι εν προκειμένω εναγόμενοι προέβησαν την 7η Ιουλίου 2003 στην αναγκαστική εκτέλεση της 3976/2003 αποφάσεως και την ημερομηνία αυτή, δυνάμει της ...

εκθέσεως βίαιης αποβολής και εγκατάστασης, του αρμόδιου δικαστικού επιμελητή ..., εγκαταστάθηκαν ήδη, στο επίδικο, το οποίο έκτοτε κατέχουν και αρνούνται την απόδοσή του στις ενάγουσες. Όμως, από τα αποδεικτικά στοιχεία που τέθηκαν υπόψη του Δικαστηρίου, αποδείχθηκε ότι το επίδικο εδαφικό τμήμα δεν συμπίπτει με το παραπάνω μεταβιβασθέν λόγω πωλήσεως στους εναγόμενους ακίνητο, το οποίο, βάσει των τίτλων κτήσεως των δικαιοπαρόχων τους, αντιστοιχεί σε πραγματική έκταση 1.600 τετραγωνικών μέτρων, που εντοπίζεται βορειοδυτικά, σε θέση απέχουσα του επιδίκου, όπως εμφαίνεται στα σχετικά σκαριφήματα του πραγματο-γνώμονα τοπογράφου μηχανικού Τ.

Με βάση τις παραδοχές αυτές το Εφετείο έκρινε ότι η ένδικη διεκδικητική αγωγή των αναιρεσιβλήτων πρέπει να γίνει δεκτή ως και κατ' ουσίαν βάσιμη, επικυρώνοντας, έτσι, την εκκαλούμενη απόφαση, που είχε εκφέρει όμοια κρίση. Έτσι, που έκρινε το Εφετείο, διέλαβε πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες, που καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο ως προς την απόρριψη ως ουσιαστικά αβάσιμης της ένστασης των αρχικών εναγομένων, -από τους οποίους ο πρώτος Φ πέθανε κατά τη διάρκεια της δίκης και στη δικονομική του θέση υπεισήλθαν οι καθολικοί του διάδοχοι και ήδη τρίτη, τέταρτος και πέμπτη από τους αναιρεσείοντες- και ήδη αναιρεσειόντων περί ίδιας κυριότητάς τους στο επίδικο ακίνητο με παράγωγο και πρωτότυπο τρόπο -τακτική και έκτακτη χρησικτησία- και ως προς την παραδοχή της ένδικης διεκδικητικής ακινήτου αγωγής των αναιρεσιβλήτων.

Οι συναφείς, επομένως, πρώτος και δεύτερος, αντίστοιχα, λόγοι της αναίρεσης, καθώς και ο δεύτερος, κατά το τρίτο μέρος του, πρόσθετος λόγος, με τους οποίους αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλεια, γιατί το Εφετείο, με το να απορρίψει, χωρίς καμιά αιτιολογία, την ένσταση των εναγομένων και ήδη αναιρεσειόντων περί ίδιας κυριότητας τους στο επίδικο ακίνητο με την αιτιολογία ότι: "Κατά το ίδιο χρονικό διάστημα δεν νεμήθηκε οποιοσδήποτε άλλος τρίτος το ίδιο ακίνητο με τα προσόντα της έκτακτης χρησικτησίας και ιδιαίτερα οι εναγόμενοι ή οι δικαιοπάροχοί τους, όπως αβάσιμα ισχυρίζονται οι εναγόμενοι, προβάλλοντας την ένσταση ιδίας κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία" και περαιτέρω με το να δεχθεί, επίσης, αναιτιολόγητα, αλλιώς, με ανεπαρκείς αιτιολογίες, την ένδικη διεκδικητική ακινήτου αγωγή των και ήδη αναιρεσιβλήτων, τη στηριζόμενη στον παράγωγο τρόπο κτήσης της συγκυριότητάς τους στο εν λόγω ακίνητο ως και κατ' ουσίαν βάσιμη, με την αιτιολογία ότι: "Όμως, από τα αποδεικτικά στοιχεία που τέθηκαν υπόψη του Δικαστηρίου, αποδείχθηκε ότι το επίδικο εδαφικό τμήμα δεν συμπίπτει με το παραπάνω μεταβιβασθέν (με το ...

συμβόλαιο), λόγω πωλήσεως, στους εναγόμενους ακίνητο, το οποίο, βάσει των τίτλων κτήσεως των δικαιοπαρόχων τους, αντιστοιχεί σε πραγματική έκταση 1.600 τετραγωνικών μέτρων, που εντοπίζεται βορειοδυτικά, σε θέση απέχουσα του επιδίκου, όπως εμφαίνεται στα σχετικά σκαριφήματα του πραγματογνώμονα τοπογράφου μηχανικού Τ, χωρίς καμιά αναφορά στους άμεσους δικαιοπαρόχους των εναγομένων, χωρίς ειδικότερη μνεία στους τίτλους των τελευταίων, χωρίς κανένα στοιχείο ως προς την ταυτότητα ή μη του ακινήτου, του οποίου η κυριότητά τους μεταβιβάσθηκε απ' αυτούς - άμεσους δικαιοπαρόχους τους, προσθέτως υπέρ αυτών παρεμβαίνοντες στην πρωτοβάθμια δίκη - με το ...

πωλητήριο συμβόλαιο της συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Άννας Ζαχαριάδου - Ταυλαρίδου, με το επίδικο ακίνητο, χωρίς, επίσης, ειδικότερη μνεία της θέσης του εν λόγω ακινήτου, της έκτασής του, της ακριβούς απόστασής του από το επίδικο ακίνητο και των ορίων του, τέλος δε, με το να αναφερθεί, με τις προεκτιθέμενες παραδοχές του, εντελώς αντιφατικά, αφενός μεν "στον πρωτότυπο τρόπο κτήσης κυριότητας (χρησικτησία)" των εναγομένων στο επίδικο ακίνητο, αφετέρου δε "στην παράγωγη κτήση (μεταβίβαση εν ζωή του 2002)", την οποία πρόβαλαν οι ίδιοι χωρίς πάντως καμιά απολύτως αναφορά στις κτήσεις των "δικαιοπαρόχων τους", στέρησε την απόφασή του από τη νόμιμη βάση, είναι απορριπτέος ως αβάσιμοι.

Η περιλαμβανόμενη, εξάλλου, στο δεύτερο αναιρετικό λόγο, - από τον αριθμό 11 περίπτ. γ' του άρθρου 559 ΚΠολΔ, - πλημμέλεια, ότι το Εφετείο, προκειμένου να καταλήξει στη δικανική του κρίση περί της παραδοχής της ένδικης διεκδικητικής αγωγής, δεν έλαβε υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα, που, με επίκληση, προσκομίστηκαν, είναι απορριπτέα προεχόντως ως αόριστη, εφόσον δεν εξειδικεύονται στο αναιρετήριο τα αποδεικτικά αυτά μέσα, από ποιους διαδίκους προσκομίστηκαν και προς απόδειξη ποιου ουσιώδους ισχυρισμούς τους.

Ο λόγος αναίρεσης από τον αριθμό 11 περίπτ. γ' του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., κατά τον οποίο επιτρέπεται αναίρεση, αν το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν, ελέγχεται ουσιαστικά αβάσιμος, αν αποδεικνύεται από την προσβαλλόμενη απόφαση, ότι το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα που επικαλέστηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι προς απόδειξη των ισχυρισμών τους.

Προς τούτο αρκεί η γενική αναφορά του είδους του αποδεικτικού μέσου (μάρτυρες, έγγραφα κλπ.), που έλαβε υπόψη του το δικαστήριο, χωρίς την ανάγκη ειδικής μνείας και αξιολόγησης εκάστου και χωρίς διάκριση από ποια αποδεικτικά μέσα προκύπτει άμεση και από ποια έμμεση απόδειξη. Στην προκείμενη περίπτωση, με τους συναφείς πρώτο και δεύτερο, κατά το δεύτερο μέρος του, πρόσθετους λόγους προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμό 11 περίπτ.

γ' του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλεια, γιατί το Εφετείο, προκειμένου να καταλήξει στην κρίση περί της απόρριψης ως και κατ' ουσίαν αβάσιμης της ένστασης των εναγομένων και ήδη αναιρεσειόντων περί ίδιας κυριότητάς τους στο επίδικο ακίνητο με παράγωγο τρόπο, δηλαδή, με βάση το ... πωλητήριο συμβόλαιο, που προπαρατέθηκε, δεν έλαβε υπόψη και δεν συνεκτίμησε με τις λοιπές αποδείξεις το προμνημονευόμενο πωλητήριο συμβόλαιο, με το αντίστοιχο πιστοποιητικό μεταγραφής του, τις με αριθμούς ...

πράξεις αποδοχής κληρονομίας των συμβολαιογράφων Θεσσαλονίκης Ευσταθίου Πανταζίδη και Ιφιγένειας Λιμπόνα, αντίστοιχα, με τα πιστοποιητικά μεταγραφής τους, το με αριθμό ... έγγραφο του Δασαρχείου ... με το συνοδεύον αυτό τοπογραφικό διάγραμμα, το με αριθμό Πρωτ. ... έγγραφο του ίδιου Δασαρχείου, το κτηματογραφικό απόσπασμα του Οργανισμού Κτηματο-λογίου και Χαρτογραφήσεων Ελλάδας (Ο.Κ.Χ.Ε.), στο οποίο, μετά από εφαρμογή των τίτλων τόσο των αναιρεσειόντων, όσο και των αντιδίκων τους, εμφαίνεται ο επίδικος αγρός με Κ.Α.Ε.Κ. 19018-1907064 και, τέλος, την από 8-3-2007 τεχνική έκθεση του ..., έγγραφα, τα οποία επικαλέστηκαν οι αναιρεσείοντες, με τις προτάσεις τους της συζήτησης μετά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, προς απόδειξη των ουσιωδών ισχυρισμών τους, ότι οι άμεσοι δικαιοπάροχοί τους και προσθέτως υπέρ αυτών παρεμβαίνοντες στην πρωτόδικη δίκη, συγκύριοι ακινήτου, εμβαδού 4503 τετρ.

μέτρων, από τις διαδοχικές κληρονομίες των θανόντων δικαιοπαρόχων τους, πώλησαν και μεταβίβασαν σ' αυτούς τη συγκυριότητα του εν λόγω ακινήτου, το οποίο και ταυτίζεται με το και ήδη επίδικο ακίνητο. Οι εξεταζόμενοι αυτοί πρόσθετοι λόγοι είναι απορριπτέοι ως αβάσιμοι, αφού, από την υπάρχουσα στην προσβαλλόμενη απόφαση βεβαίωση, κατά την οποία τα περιστατικά που έγιναν δεκτά από το πιο πάνω Δικαστήριο ως αποδεικνυόμενα αναφορικά με τους ισχυρισμούς των διαδίκων αποδείχθηκαν, μεταξύ άλλων "από όλα τα έγγραφα που οι διάδικοι νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν, είτε για να ληφθούν υπόψη ως αυτοτελή αποδεικτικά μέσα, είτε για να χρησιμεύουν ως δικαστικά τεκμήρια, στα οποία συμπεριλαμβάνονται και οι έγγραφες τεχνικές εκθέσεις που προσκομίζουν οι διάδικοι, για τις οποίες δεν προσκομίζουν πρακτικά ή έκθεση, από τα οποία ν' αποδεικνύεται ότι προηγήθηκε νόμιμος διορισμός του συντάκτη τους ως τεχνικού συμβούλου (άρθρ. 392 ΚΠολΔ)", σε συνδυασμό και με το γεγονός ότι στο αιτιολογικό της απόφασης δεν υπάρχει κανένα απολύτως στοιχείο από το οποίο να μπορεί να δημιουργηθεί αμφιβολία για το αν το Εφετείο έλαβε υπόψη του και τα παραπάνω έγγραφα, δεν καταλείπεται καμιά αμφιβολία, ότι το εν λόγω Δικαστήριο, προκειμένου να καταλήξει στο αποδεικτικό του πόρισμα, ως προς τους κρίσιμους ισχυρισμούς των διαδίκων, έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε και τα έγγραφα αυτά από τα οποία μάλιστα το 6203/2002 πωλητήριο συμβόλαιο μνημόνευσε ρητά, χωρίς να είναι υποχρεωμένο να κάνει ειδική μνεία ή χωριστή αξιολόγηση του καθενός από τα υπόλοιπα έγγραφα.

Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 559 αριθμός 8 ΚΠολΔ ιδρύεται λόγος αναίρεσης, όταν το δικαστήριο της ουσίας παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης. Πράγματα, υπό την έννοια της πιο πάνω διάταξης, θεωρούνται οι ασκούντες ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης αυτοτελείς ισχυρισμοί των διαδίκων, που, υπό την προϋπόθεση της νόμιμης πρότασής τους, θεμελιώνουν ιστορικώς το αίτημα της αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντένστασης ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος (Ολ.

ΑΠ 25/2003, 12/2000 και 3/1997). Ο λόγος αυτός της αναίρεσης δεν ιδρύεται, αν το δικαστήριο που δίκασε, έλαβε υπόψη ισχυρισμό που προτάθηκε και τον απέρριψε για οποιονδήποτε τυπικό ή ουσιαστικό λόγο (Ολ ΑΠ 12/1991). Στην προκείμενη περίπτωση, με το δεύτερο, κατά το δεύτερο μέρος του, πρόσθετο λόγο, μέμφονται οι αναιρεσείοντες την προσβαλλόμενη απόφαση για πλημμέλεια από τον αριθμό 8 περίπτ.

β' του άρθρου 559 ΚΠολΔ, γιατί το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη τους αυτοτελείς ισχυρισμούς των αναιρεσειόντων "ως προς τα δικαιώματα των δικαιοπαρόχων τους στο επίδικο ακίνητο, το οποίο τους μεταβίβασαν και για τις πράξεις νομής και κατοχής που είχαν ασκήσει οι ίδιοι αλλά και οι δικοί τους κατά σειρά δικαιοπάροχοι στο ίδιο ακίνητο", που προβλήθηκαν παραδεκτά απ' αυτούς στο πιο πάνω Δικαστήριο ουσίας, με τις προτάσεις τους της συζήτησης μετά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση.

Ειδικότερα, το Εφετείο αγνόησε τους ισχυρισμούς των αναιρεσειόντων, περί του ότι με το ... συμβόλαιο της συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Άννας Ζαχαριάδου - Ταυλαρίδου, οι δικαιοπάροχοί τους - αναιρεσειόντων - και προσθέτως υπέρ αυτών παρεμβαίνοντες στο πρωτοβάθμιο Δικαστήριο πώλησαν και μεταβίβασαν σ' αυτούς κατά πλήρη κυριότητα, νομή και κατοχή ένα αγρό, έκτασης 4.503 τ.μ., που βρίσκεται στη θέση "....", στο Δημοτικό Διαμέρισμα ..., του οποίου αυτοί ήταν κύριοι, νομείς και κάτοχοι και πιο συγκεκριμένα ο Σ1 κατά ποσοστό 25% ή 3/12 εξ αδιαιρέτου, η Σ2 κατά ποσοστό 41,66% ή 5/12 εξ αδιαιρέτου, η...

χήρα Β4, θυγ. Λ κατά ποσοστό 16,66% ή 2/12 εξ αδιαιρέτου και η ... χήρα Β8, θυγ. Ρ κατά ποσοστό 16,66% ή 2/12 εξ αδιαιρέτου, ότι αρχικός κύριος, νομέας και κάτοχος του πιο πάνω αγρού ήταν ο Ν, ο οποίος, από τα χρόνια της Τουρκοκρατίας, τον νεμόταν συνεχώς και αδιαλείπτως, όπως βεβαίωσε και ο Δήμαρχος του Δήμου ... στο με αριθμό Πρωτ. ...

έγγραφό του, το οποίο προσκόμισαν οι πωλητές κατά την υπογραφή του παραπάνω συμβολαίου, ότι μετά το θάνατο του Ν το έτος 1921, ως νόμιμοι εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του υπεισήλθαν στην κυριότητα, νομή και κατοχή του ίδιου ακινήτου η σύζυγός του ... και οι κόρες του Σ3 και Β7, μετά δε το θάνατο της μητέρας τους οι δύο πιο πάνω αδελφές έμειναν μόνες κυρίες, νομείς και κάτοχοι του ακινήτου, κατά ποσοστό 50% εξ αδιαιρέτου, αντίστοιχα, η καθεμία, ότι η απ' αυτές Β7 πέθανε στις 07.04.1968 και στη νομή του ακινήτου υπεισήλθαν από τότε τα τέκνα της Β4, Β5, Β2 και Β3, οι οποίοι αποδέχθηκαν την κληρονομία της με τη ...

δήλωση αποδοχής κληρονομίας του συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Ευστάθιου Πανταζίδη, που μεταγράφηκε νόμιμα, στη συνέχεια δε, πέθαναν η Β2, στις 15.03.1993, αφήνοντας κληρονόμους της τα λοιπά αδέλφια της, ο Β5, στις 14.08.1994, αφήνοντας εκ διαθήκης κληρονόμο του την Σ2 με ποσοστό 2/12 εξ αδιαιρέτου, ο Β4, εγκαθιστώντας με διαθήκη κληρονόμο του τη σύζυγό του Β6, θυγ.

Λ και, τέλος, ο Β3, στις 22.02.1999, εγκαθιστώντας με διαθήκη κληρονόμο του τη σύζυγό του Β2, θυγ. Ρ, ότι, έτσι, όπως αναφέρεται και στη με αριθμό ... δήλωση αποδοχής κληρονομίας της συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Ιφιγένειας Λιμπόνα, μετά τις παραπάνω διαδοχές, τελικοί συγκύριοι του πιο πάνω αγρού ήταν, σε σύνολο ποσοστού 50% ή 6/12 εξ αδιαιρέτου, η Σ2, κατά ποσοστό 16,66% ή 2/12 εξ αδιαιρέτου, η Β6, θυγ.

Λ, κατά ποσοστό 16,66% ή 2/12 εξ αδιαιρέτου και η Β2, θυγ. Ρ, κατά ποσοστό 16,66% ή 2/12 εξ αδιαιρέτου, ότι, στις 20.11.1971 πέθανε και η δεύτερη θυγατέρα του αρχικού κυρίου του αγρού, Σ3 σύζ. Σ4, θυγ. Ν, αφήνοντας εξ αδιαθέτου κληρονόμους της το σύζυγό της ... και τα δύο τέκνα της Σ2 και Σ1, μετά δε και το θάνατο του Σ4, στις 15.03.1972, τα δύο τέκνα του Σ1 και Σ2 έγιναν συγκύριοι του αγρού στο σύνολο του υπολοίπου 50% ή 6/12 εξ αδιαιρέτου κατά ποσοστό 25% ή 3/12 εξ αδιαιρέτου, αποδέχθηκαν δε την κληρονομία με τη με αριθμό ...

δήλωση αποδοχής του συμβολαι-ογράφου Θεσσαλονίκης Ευσταθίου Πανταζίδη, που νόμιμα μεταγράφηκε, ότι, έτσι, οι προαναφερόμενοι δικαιοπάροχοί τους απέκτησαν την κυριότητα του όλου διεκδικούμενου ακινήτου κατά τα προαναφερόμενα ποσοστά, ότι οι ίδιοι εντόπισαν το επίδικο ακίνητο από αγγελία που δημοσιευόταν τακτικά σε ημερήσια εφημερίδα της πόλης τους κατ' εντολή των δικαιοπαρόχων τους, ότι οι πωλητές υπέδειξαν σ' αυτούς τα όρια του επίδικου ακινήτου, εμβαδού 4.503 τ.μ., στο οποίο υπήρχαν τοπογραφικοί πάσσαλοι από τις δύο πλευρές του και περίφραξη από τις άλλες δύο, ότι καθόλο το χρονικό διάστημα των διαπραγματεύσεων και μέχρι την υπογραφή του συμβολαίου αγοράς επισκέφθηκαν αυτοί περισσότερες από δεκαπέντε (15) φορές τον επίδικο αγρό, υπό το φως της ημέρας, χωρίς ποτέ να ενοχληθούν από κανένα, ότι ο συγκεκριμένος αγρός είχε οριοθετηθεί από τους ιδιοκτήτες του και δικαιοπάροχους τους, οι οποίοι μάλιστα είχαν φυτέψει σ' αυτόν ελαιόδεντρα, τα οποία τον οριοθετούσαν πλήρως, ιδιαίτερα προς την ανατολική πλευρά του, πέραν της οποίας και σε μεγάλη απόσταση δεν υπάρχει ούτε ένα δένδρο, ότι κατόπιν αιτήσεων των δικαιοπαρόχων τους είχαν εκδοθεί νόμιμα για το επίδικο ακίνητο το με αριθμό ....

έγγραφο του Δασαρχείου ..., με το συνοδεύον αυτό τοπογραφικό διάγραμμα, καθώς και το με αριθμό Πρωτ. 5598/2002 έγγραφο της ίδιας Αρχής περί μη διεκδίκησης δικαιωμάτων κυριότητας στο επίδικο από το Ελληνικό Δημόσιο, τα οποία προσκόμισαν κατά τη σύνταξή του με αριθμό ...πωλητήριου συμβολαίου, ότι οι δικαιοπάροχοί τους προσκόμισαν και απόσπασμα κτηματολογίου, στο οποίο βεβαιωνόταν, ότι το επίδικο αποτελεί ακίνητο ιδιοκτησίας τους, κατά τα προαναφερόμενα ποσοστά, με ΚΑΕΚ ...

και μη διεκδικούμενο και, τέλος, ότι οι δικαιοπάροχοί τους προσκόμισαν και τα απαραίτητα έγγραφα και πιστοποιητικά από τις αρμόδιες Δ.Ο.Υ., τα οποία αναγράφονται στο προμνημονευόμενο συμβόλαιο, σχετικά με τους φόρους κληρονομίας που κατέβαλαν, τη δήλωση του ακινήτου στις φορολογικές δηλώσεις τους με το Ε9, καθώς και υπογεγραμμένο από μηχανικό τοπογραφικό διάγραμμα.

Ο πρόσθετος αυτός λόγος, ο οποίος αφορά τους πραγματικούς ισχυρισμούς των αναιρεσειόντων, που συνιστούν την ένσταση ίδιας κυριότητάς τους στο επίδικο ακίνητο με παράγωγο, αλλιώς, πρωτότυπο τρόπο (τακτική και έκτακτη χρησικτησία), είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, εφόσον το Εφετείο, με τις παραδοχές του, ότι: "α) Κατά το ίδιο χρονικό διάστημα δεν νεμήθηκε οποιοσδήποτε άλλος τρίτος το ίδιο ακίνητο με τα προσόντα της έκτακτης χρησικτησίας και ιδιαίτερα οι εναγόμενοι ή οι δικαιοπάροχοί τους, όπως αβάσιμα ισχυρίζονται οι εναγόμενοι, προβάλλοντας την ένσταση ιδίας κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία".

β) "Όμως, από τα αποδεικτικά στοιχεία που τέθηκαν υπόψη του Δικαστηρίου, αποδείχθηκε ότι το επίδικο εδαφικό τμήμα δεν συμπίπτει με το παραπάνω μεταβιβασθέν λόγω πωλήσεως στους εναγόμενους ακίνητο, το οποίο, βάσει των τίτλων κτήσεως των δικαιοπαρόχων τους, αντιστοιχεί σε πραγματική έκταση 1.600 τετραγωνικών μέτρων, που εντοπίζεται βορειοδυτικά, σε θέση απέχουσα του επιδίκου, όπως εμφαίνεται στα σχετικά σκαριφήματα του πραγματογνώμονα τοπογράφου μηχανικού Τ", έλαβε υπόψη την προτεινόμενη από τους αναιρεσείοντες ένσταση και την απέρριψε ρητά ως και κατ' ουσίαν αβάσιμη.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 12-2-2008 αίτηση του Χ1 κ.ά. για αναίρεση της 2536/2007 απόφασης του Εφετείου Θεσσαλονίκης, καθώς και τους από 29-10-2009 πρόσθετους λόγους αυτής.

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1800) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 19 Ιανουαρίου 2010. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 8 Ιουλίου 2010.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ