Supreme Court dismisses appeal on will invalidity, upholding lower court's evidence assessment and rejecting vague procedural complaints.

Απόφαση 1309 / 2023 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1309/2023

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Μαρία Μουλιανιτάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Μαρουλιώ Δαβίου, Μαρία Κουφούδη, Γεώργιο Καλαμαρίδη, Αθανάσιο Θεοφάνη-Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ, δημόσια, στο ακροατήριό του, στις 19 Οκτωβρίου 2022, με την παρουσία και του Γραμματέα Π. Μ., για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Τ.-Μ. Β. του Α., συζ. T. K., κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ζαφείριο Τσολακίδη, και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Ι. Β. του Α., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε μετά των πληρεξουσίων δικηγόρων του: 1) Δήμητρας Μπάτσου, που ανακάλεσε την από 18-10-2022 δήλωση για παράσταση, κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, και παραστάθηκε στο ακροατήριο και 2) Γεωργίου Σφυρή, που κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 5-2-2013 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: ..., 2634/2017 μη οριστικές, 1028/2019 οριστική του ιδίου Δικαστηρίου και 2533/2021 του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 4.10.2021 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, οι πληρεξούσιοι του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την κρινόμενη από 04.10.2021 αίτηση αναιρέσεως, προσβάλλεται η, αντιμωλία των διαδίκων και κατά την διαδικασία, εκδοθείσα, υπ' αριθμ. 2533/2021 τελεσίδικη απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών, το οποίο δέχθηκε την από 18.11.2019 έφεση του αναιρεσιβλήτου, μετά των από 16.12.2020 προσθέτων λόγων αυτής, κατά της υπ' αριθμ. 1028/2019 οριστικής αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, το οποίο είχε απορρίψει την από 05.02.2013 αγωγή αυτού (αναιρεσιβλήτου) περί αναγνωρίσεως ακυρότητας ιδιόγραφης διαθήκης.

Η αίτηση αυτή αναιρέσεως ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553§1 στοιχ. β', 556§1, 558 εδάφ. α', 564§1, 566§1, 147§2 του Κ.Πολ.Δ.). Επομένως, είναι παραδεκτή (άρθρο 577§1 του Κ.Πολ.Δ.) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς τους λόγους της (άρθρο 577§2 του Κ.Πολ.Δ.). Η προσβαλλόμενη δικαστική απόφαση υπήρξε κατάληξη της ακόλουθης διαδικαστικής διαδρομής:

Με την από 05.02.2013 αγωγή που απηύθυνε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών και έστρεψε κατά της αναιρεσείουσας ο αναιρεσείων ζήτησε να αναγνωρισθεί από το πρωτοβάθμιο δικαστήριο η ακυρότητα της από ... ιδιόγραφης διαθήκης της μητέρας αυτού και της αναιρεσίβλητης, η οποία (ιδιόγραφη διαθήκη) δημοσιεύθηκε και κηρύχθηκε κύρια, για το λόγο ότι δεν είχε γραφεί, χρονολογηθεί και υπογραφεί από τη διαθέτιδα.

Επί της αγωγής αυτής εκδόθηκε το πρώτον η υπ' αριθμ. ... απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, με την οποία, αφού αναβλήθηκε η έκδοση της οριστικής του αποφάσεως, διατάχθηκε η διενέργεια γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης. Ακολούθως, η υπόθεση επανήλθε ενώπιον του αυτού Δικαστηρίου και, συζητήσεως γενομένης, με την υπ' αριθμ. 2634/2017 απόφαση, αναβλήθηκε και πάλι η έκδοση οριστικής αποφάσεως και διατάχθηκε η επανάληψη της συζητήσεως προκειμένου να επαναληφθεί η διενέργεια γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης.

Μετά τη διενέργεια της δεύτερης πραγματογνωμοσύνης, η υπόθεση επανήλθε ενώπιον του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου και, συζητήσεως γενομένης, απορρίφθηκε η ως άνω αγωγή, εκδοθείσης της υπ' αριθμ. 1028/2019 οριστικής αποφάσεως. Μετά τη δημοσίευση της απορριπτικής πρωτόδικης αποφάσεως, ο αναιρεσίβλητος προσέβαλε αυτή με την απευθυνθείσα στο Τριμελές Εφετείο Αθηνών και στραφείσα κατά της αναιρεσείουσας από 18.11.2019 έφεσή του, μετά των από 16.12.2020 προσθέτων λόγων αυτής, συζητήσεως δε γενομένης, η έφεση, μετά των προσθέτων αυτής λόγων, έγινε δεκτή κατά τύπους και κατ'ουσίαν, εξαφανίσθηκε η εκκαλούμενη πρωτόδικη απόφαση, διακρατήθηκε η υπόθεση από το δευτεροβάθμιο δικαστήριο, αναδικάσθηκε η αγωγή, έγινε δεκτή ως παραδεκτή, νόμιμη και κατ' ουσίαν βάσιμη, αναγνωρίσθηκε η ακυρότητα της επίδικης διαθήκης και συμφηφίσθηκαν εν όλω τα δικαστικά έξοδα.

Την απόφαση αυτή του δευτεροβαθμίου δικαστηρίου προσβάλλει η αναιρεσείουσα με την από 04.10.2021 αίτησή της, που απευθύνεται στο Δικαστήριο τούτο, στρέφεται κατά του νικήσαντος στην έκκλητη δίκη αναιρεσιβλήτου, και ζητεί την αναίρεσή της. Το δευτεροβάθμιο δικαστήριο για την εκφορά της τελεσίδικης κρίσεώς του δέχθηκε, όπως προκύπτει από την παραδεκτή (άρθρο 561§1 του Κ.Πολ.Δ.) επισκόπηση της προσβαλλομένης αποφάσεώς του, τα ακόλουθα, κατ' αντιγραφήν, πραγματικά περιστατικά, τα οποία προέκυψαν από τα κατονομαζόμενα αποδεικτικά μέσα: "Από την επανεκτίμηση των ενόρκων καταθέσεων των μαρτύρων των διαδίκων, οι οποίες δόθηκαν στο ακροατήριο του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου κατά τη δικάσιμο της 03.06.2013 και περιέχονται στα με αριθμό ...

πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, από την από 04.02.2015 (από παραδρομή αναφέρεται ως ημερομηνία σύνταξής της η ...) και με αριθμό ... έκθεση γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης του ειδικού δικαστικού γραφολόγου Ε. Α., από την από ... και με αριθμό ... έκθεση γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης της ειδικής δικαστικής γραφολόγου Χ.

Ν., από τις με αριθμούς 33/26.04.2013 και 4.527/30.04.2013 ένορκες βεβαιώσεις των μαρτύρων Λ. Τ. και Ε. - Σ. Χ. ενώπιον της Ειρηνοδίκη ... και της Ειρηνοδίκη Αθηνών αντίστοιχα, οι οποίες δόθηκαν με επιμέλεια του ενάγοντος, ύστερα από προηγούμενη νόμιμη και εμπρόθεσμη κλήτευση του αντίκλητου δικηγόρου της εναγόμενης [άρθρα 143 και 270 § 2 εδάφιο 3 ΚΠολΔ, όπως ίσχυαν πριν τον ν. 4335/2015 (βλ.

τη με αριθμό 1256Γ/23.04.2013 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Αθηνών Χ. Μ.)], από τις με αριθμούς 4529/30.04.2013, 4530/30.04.2013 και 4531/30.04.2013 ένορκες βεβαιώσεις των μαρτύρων Ι. Ν., A. S. και Α. Γ. αντίστοιχα, ενώπιον της Ειρηνοδίκη Αθηνών, οι οποίες δόθηκαν με επιμέλεια της εναγόμενης, ύστερα από προηγούμενη νόμιμη και εμπρόθεσμη κλήτευση του αντίκλητου δικηγόρου του ενάγοντα (βλ.

τη με αριθμό 2579Ε/25.04.2013 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Πειραιά Γ. Π.), από την από 21.01.2013 ένορκη κατάθεση του μάρτυρα Κ. Μ. του Ι., η οποία δόθηκε ενώπιον του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου στο πλαίσιο συντηρητικής απόδειξης με βάση τη με αριθμό 7668/2012 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, από τις φωτογραφίες, που προσκομίζει η εναγόμενη και από το video που επικαλείται και προσκομίζει ο ενάγων των οποίων η γνησιότητα δεν αμφισβητήθηκε (άρθρα 444 § 1 περίπτωση γ', 448 § 2, 457 § 4 ΚΠολΔ), και από όλα ανεξαιρέτως έστω και μη ειδικώς κατωτέρω μνημονευόμενα έγγραφα τα οποία προσκομίζουν και επικαλούνται οι διάδικοι και τα οποία λαμβάνονται υπόψη είτε για άμεση απόδειξη είτε για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων (μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται και έγγραφα επικαλούμενα και προσκομιζόμενα από τους διαδίκους για πρώτη φορά στον παρόντα βαθμό δικαιοδοσίας όχι όμως από πρόθεση στρεψοδικίας ή βαριά αμέλεια (άρθρο 529 § 1 ΚΠολΔ), αποδεικνύονται κατά την κρίση του δικαστηρίου τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά:

Η Χ. Β. του Α., μητέρα των διαδίκων στις ... συνέταξε μία ιδιόγραφη διαθήκη, με την οποία εγκαθιστούσε ως κληρονόμους της, την εναγομένη θυγατέρα της σε ένα (1) διαμέρισμα στην Αθήνα, επί της οδού ... και τον ενάγοντα - υιό της στο σύνολο της ακίνητης περιουσίας της στην .... Κατά το έτος 2002, η διαθέτιδα ασθένησε από κροταφική αρτηρίτιδα, συνεπεία δε της εκφυλιστικής αυτής ασθένειας, στις ..., ήταν πλέον, όπως θα εκτεθεί ειδικότερα εν συνεχεία, μόνιμα κατάκοιτη με σπαστική τετραπάρεση, βαριές διαταραχές τοπικού και χρονικού προσανατολισμού, διαταραχές κρίσης και πρόσφατης μνήμης, αφασικές διαταραχές, απώλεια ούρων, αναγνώριζε με δυσκολία τα οικεία της πρόσωπα και αδυνατούσε να επιμεληθεί τον εαυτό της.

Για τους ανωτέρω λόγους, κατόπιν αιτήσεως των τέκνων της και του συζύγου της, Α. Β. του Ι., το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών με την υπ' αριθ. 7040/08 απόφασή του έθεσε την ανωτέρω σε πλήρη στερητική δικαστική συμπαράσταση ενώ η εναγόμενη ορίστηκε ως δικαστική συμπαραστάτριά της. Στις 24.10...., η Χ. Β. απεβίωσε στην Αθήνα καταλείποντας ως πλησιέστερους συγγενείς τα ως άνω αναφερόμενα τέκνα της - διαδίκους, δεδομένου ότι ο σύζυγος της είχε προαποβιώσει.

Μετά το θάνατο της ο Κ. Μ., δικηγόρος και επί σειρά ετών οικογενειακός φίλος των γονέων των διαδίκων, γνωστοποίησε στους διαδίκους στις ... ότι η μητέρα τους είχε συντάξει τις από ... και από ... ιδιόγραφες διαθήκες τις οποίες του είχε παραδώσει (βλ. κατάθεση Μαλτέζου στα πλαίσια της συντηρητικής απόδειξης).

Ειδικότερα η δεύτερη διαθήκη είχε το ακόλουθο περιεχόμενο: " Συμπληρωματική διαθήκη μου. Σήμερον την ... και εν συνεχεία προγενεστέρας διαθήκης μου υπό ημερομηνία ... που επιθυμώ να παραμείνει εν ισχύει καθ' όλο το γράμμα και το πνεύμα αυτής, εγώ η Χ. σύζυγος Α. Β., το γένος Ρ., ευρισκόμενη εις την οικίαν μας, ...

Αθήνα, καθορίζω τα της κληρονομικής μου διαδοχής για την εις ... ακίνητον περιουσίαν μου ως κατωτέρω: Ονομάζω καθολικούς κληρονόμους μου τα δύο μοναδικά τέκνα μου Ι. Α. Β. και Τ. - Μ. Α. Β., της εις ...ν ακινήτου περιουσίας μου ως λεπτομερώς αυτή αναφέρεται στο υπό ημερομηνία ... προικοσύμφωνό μου συνημμένο και προσκεκολλημμένο στην παρούσα διαθήκη υπό τον όρον:

Ουδείς εκ των ιδίων ή των απογόνων των θα έχει το δικαίωμα να μεταβιβάσει, να δωρήσει, να εκποιήσει και γενικώς να αποξενωθεί έστω και το ελάχιστο τμήμα προς πάντα τρίτον άνευ της ομοθύμου συγκαταθέσεως όλων των μερών που έλκουν δικαίωμα ιδιοκτησίας. Μαζί με την ευχή μου που τους δίνω ολόψυχα θέλω να γίνει ένα συνυποσχετικό εκμεταλλεύσεως της κτηματικής αυτής κληρονομιάς εν τω συνόλω της εν πνεύματι αγάπης και αλληλοκατανοήσεως λαμβάνοντας έκαστος εκ του εισοδήματος της οικογενειακής αυτής επιχειρήσεως χρηματικό ποσόν ανάλογον με το τμήμα της κυριότητος που του ανήκει ήτοι κατανομή κατά ρίζας.

Εν Αθήναις. τη ... Η Μάννα σας Χ. Β.". Ο Κ. Μ. επειδή στη συμπληρωματική ως άνω διαθήκη η διαθέτιδα έθεσε, ως όρο ότι κανένας από τους κληρονόμους ή τους απογόνους τους δεν θα έχει δικαίωμα να εκποιήσει μέρος της περιουσίας στην ... χωρίς την συγκατάθεση όλων των μέρων, που έλκουν δικαίωμα ιδιοκτησίας, πρότεινε στους διαδίκους την κατάρτιση έτερης διαθήκης φερόμενης, ως συνταχθείσας από τη διαθέτιδα, με το ίδιο περιεχόμενο με την από ...

ιδιόγραφη διαθήκη χωρίς όμως τον ανωτέρω όρο και για το λόγο αυτό απέστειλε με τηλεομοιοτυπία (fax) σε αμφότερους, σχετικό σχέδιο διαθήκης προκειμένου αυτοί να το εγκρίνουν. Εν συνεχεία ο Κ. Μ. στις ... απέστειλε στην εναγομένη έτερο φαξ στο οποίο ανέφερε ότι η θανούσα του είχε διαβάσει ένα σχέδιο της 15.08.2007 διαθήκης το οποίο δεν του είχε δώσει αλλά θυμόταν το περιεχόμενο του και το κατέγραψε ο ίδιος υπό τη μορφή σχεδίου.

Σύμφωνα με τον Κ. Μ. στο εν λόγω σχέδιο η θανούσα κατέλειπε μόνο το διαμέρισμα στην εναγομένη και δεν έκανε μνεία για την περιουσία της .... Παρά πόδας του φαξ αυτού ανέφερε μεταξύ άλλων (...). Εάν εντοπιστεί η ανωτέρω διαθήκη διότι κάπου θα υπάρχει δεν χρειάζεται ουδεμία άλλη μνεία για την εν ... ακίνητο περιουσία της διότι αυτή κληρονομικώ δικαιώματι περιέρχεται στο όνομα σας από κοινού και εξ αδιαιρέτου ... .

Εν ενάντια περιπτώσει εάν καταθέσω και τις δύο υπάρχουσες διαθήκες, ως επιβάλλει ο νόμος, θα δημιουργηθούν τρομακτικά έξοδα ... . ΥΓ Αυτή η διαθήκη ... πρέπει κατά τη γνώμη μου να βρεθεί. Στην περίπτωση αυτή η όλη υπόθεση και για τα δύο ακίνητα θα στοιχίσει ελάχιστα. Εάν μου δώσετε εντολή εγώ θα την εντοπίσω." (βλ.

απολογητικό υπόμνημα εναγομένης). Πλην όμως ο ενάγων αποδεχόμενος, ως γνήσια, μόνο την πρώτη διαθήκη προέβη στις νόμιμες ενέργειες και η από ... ιδιόγραφη διαθήκη δημοσιεύθηκε με το με αριθμό ... πρακτικό συνεδρίασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών και κηρύχθηκε κυρία με τα με αριθμό ... πρακτικά και απόφαση του ίδιου δικαστηρίου.

Περαιτέρω, η εναγόμενη μερίμνησε και δημοσιεύθηκε η από ... ιδιόγραφη διαθήκη με το με αριθμό ... πρακτικό συνεδρίασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών και κηρύχθηκε ως κυρία με τα με αριθμό ... πρακτικά και απόφαση του ίδιου δικαστηρίου. Εν συνεχεία ο ενάγων άσκησε την κρινόμενη αγωγή επικαλούμενος ότι η από ...

ιδιόγραφη διαθήκη είναι άκυρη, διότι λόγω των προβλημάτων υγείας που αντιμετώπιζε η κληρονομουμένη, δε γράφτηκε ούτε υπογράφτηκε από αυτή, αλλά από τρίτο πρόσωπο ενώ παράλληλα υπέβαλε έγκληση σε βάρος της εναγομένης και του Κ. Μ. - ο οποίος εν συνεχεία απεβίωσε - για τα αδικήματα της κακουργηματικής πλαστογραφίας και απάτης Δικαστηρίου.

Υπό τα προεκτιθέμενα κρίσιμο ζήτημα προκειμένου να διαπιστωθεί εάν όντως η Χ. Β. έγραψε και υπέγραψε τη διαθήκη αποτελεί η κατάσταση της υγείας της, ενόψει του ισχυρισμού του εκκαλούντα ότι κατά το φερόμενο χρόνο σύνταξής της, εκείνη λόγω των χρόνιων προβλημάτων υγείας δεν είχε την πνευματική διαύγεια αλλά και τη σωματική ικανότητα να συντάξει την ένδικη διαθήκη.

Από την με ημερομηνία 11.01.2021 ιατρική γνωμάτευση του παθολόγου - λοιμωξιολόγου ... και Διευθυντή της Διεύθυνσης Υγειονομικού του Γενικού ... Δ. Χ., θεράποντα ιατρού της θανούσας, ο οποίος την εξέταζε τόσο στο ιατρείο του όσο και στο 251 Γενικό Νοσοκομείο της Αεροπορίας, επί σειρά ετών προκύπτει ότι εκείνη διαγνώστηκε στις 17.09.2002 με συμπτώματα κροταφικής αρτηρίτιδας.

Η θεραπεία της για το νόσημα αυτό περιελάμβανε, ως κύριο φάρμακο την κορτιζόνη σε σχετικά μεγάλες δόσεις γεγονός που της επέφερε, ως παρενέργεια αδυναμία των άκρων. Ο εν λόγω ιατρός εξέτασε τη Χ. Β. στις 10.10.2002, 21.10.2002, 25.10.2002, 25.11.2002, 07.01.2003, 17.02.2003, 17.03.2003, 16.05.2003, 21.07.2003, 29.08.2003, 01.09.2003, 12.01.2004, 02.02.2004, 01.03.2004, 05.04.2004, 24.05.2004, 15.09.2004, 24.11.2004, 29.11.2004, 11.01.2005, 05.02.2005, 23.02.2005, 15.04.2005, 24.05.2005, 14.06.2005, 14.11.2005, 24.11.2005, 07.02...., 13.06...., 24.06...., 19.07....

αλλά και άλλες φορές στη συνέχεια μέχρι το θάνατο της το έτος ..., οπότε γνώριζε εξ ιδίων την κλινική εικόνα, το ιστορικό της, το πως εξελίχθηκε η νόσος και τις συνέπειες της. Η Χ. Β. παρουσίαζε διαρκώς επιδεινούμενη μυϊκή ατροφία των κάτω άκρων, γεγονός που την ανάγκασε από ένα σημείο και μετά να μένει κλινήρης.

Λόγω της δυσκολίας στη μετακίνησή της, ο εν λόγω ιατρός εκλήθη να την εξετάσει αρκετές φορές κατ' οίκον και συγκεκριμένα την 19.12.2002, 26.01.2003, 14.05.2003, 26.05.2003, 04.06.2003, 08.07.2003, 10.07.2003, 03.09.2003, 30.10.2003, 09.12.2003, 28.04.2004, 03.08.2004 αλλά και άλλες φορές στη συνέχεια μέχρι το θάνατο της το έτος .... Στις αρχές του έτους 2003, η Χ. Β. εμφάνισε συμπτώματα κατάθλιψης και έλαβε σχετική φαρμακευτική αγωγή από ...ς.

Όπως προκύπτει από το βιβλιάριο υγείας της, της χορηγήθηκαν - μεταξύ άλλων - τα φάρμακα Forsamax και Calcioral εγκαίρως για την οστεοπόρωση, Eflexor, Zoloft και Anafranil για την κατάθλιψη και τον πονοκέφαλο, Tavor για τις έντονες κρίσεις άγχους, Topamac ως σταθεροποιητής και Neurontin για τον πονοκέφαλο. Σε προσπάθεια αποδέσμευσής της από την κορτιζόνη, της χορηγήθηκε Azathioprine στην αρχή ως συνοδό φάρμακο μαζί με την κορτιζόνη για την αρτηρίτιδα και κατόπιν μόνο του (άνευ κορτιζόνης).

Τον Μάιο 2003, όπως προκύπτει και από το βιβλιάριο της Χ. Β., διαγνώστηκε με εξωπυραμιδική συνδρομή ήτοι τρέμουλο, σταδιακή απώλεια της κινητικότητας στα τέσσερα άκρα, καθώς και απραξία στα άκρα, απώλεια ισορροπίας, συχνές παραισθήσεις, νοητική έκπτωση και διαταραχές στον προσανατολισμό που αργότερα εξελίχθηκαν σε γενικευμένη νοητική έκπτωση - άνοια.

Η Χ. Β. παράλληλα με την σοβαρή κινητική διαταραχή στο πλαίσιο της εξωπυραμιδικής συνδρομής παρουσίασε τον Μάρτιο του έτους 2004 επιδείνωση της κατάθλιψης. Σχετικές οι συνταγογραφήσεις την 01.03.2004 και την 05.04.2004. Ομοίως έχουν γνωματεύσει οι ιατροί κ. Τ. - ... (23.03.2004), κ. Μ. - ... (15.09.2004) και κ. Β. - ... (15.09.2004). Ο τελευταίος ήταν ο θεράπων ...

ιατρός της από το έτος 2003 και είχε την επιμέλεια και επιστασία της συνταγογράφησης φαρμάκων από τους καθ' ύλην αρμόδιους ιατρούς, σε ό,τι αφορούσε την νευρολογική της θεραπεία. Από τον Ιανουάριο του 2005 η Χ. Β. παρουσίασε και ένα χρόνιο επιδεινούμενο οργανικό ψυχοσύνδρομο, όπως αυτό προκύπτει από το βιβλιάριο της στο οποίο αναφέρεται διαρκώς και τακτικώς από περισσότερες ειδικότητες ιατρών, (23.03.2005 κ.

Η. Αντισμήναρχος Διευθυντής ... Κλινικής ..., 25.03.2005, 14.06.2005, 02.07.2005, 05.10.2005 κ. Θ. ... ... ..., 23.06...., 28.06...., 21.08.... κ. Χ. Η. ..... Κλινικής ..., 18.12.... κ. Π. ... ψυχοθεραπευτής), ενώ ελάμβανε αντιψυχωσικά φάρμακα από θεράποντα ιατρό της - νευρολόγο I. Β. και συνεχής αγωγή με αριπιπραζόλη (Abilify) για τις εξάρσεις που παρουσίαζε (φωνές, κλάμα δίχως λόγο, ένταση, θυμός).

Η Χ. Β. παρουσίαζε από τα μέσα του 2005 και εντεύθεν, σοβαρή επιβράδυνση της ροής της σκέψης της με σοβαρές διαταραχές συγκέντρωσης και πρόσφατης μνήμης, σύγχυση, αδυναμία συγκρότησης σκέψης, αδυναμία έκφρασης του λόγου, ενώ από τα μέσα του έτους ... η οργανική βλάβη του εγκεφάλου είχε προχωρήσει σε τέτοιο βαθμό ώστε να εμφανιστούν γενικευμένα ανοϊκά συμπτώματα, όπως αποπροσανατολισμός, απώλεια πρόσφατης μνήμης, αδυναμία συγκέντρωσης και οποιασδήποτε κρίσης/αντίληψης.

Τότε της χορηγήθηκε από τον ιατρό κ. I. Β. (04.06....) και γκαλανταμίνη (Reminyl) - φάρμακο για την άνοια - μαζί με την υπόλοιπη αγωγή, στη συνέχεια και από τους κ. Η. Χ., Επιμελητή ... Κλινικής ... (13.06...., 28.06...., 21.08....), κ. Χ. (22.09....), ιατρό .... Σύμφωνα με την από 31.01.2008 ιατρική βεβαίωση του εν λόγω ιατρού η ασθενής ήταν χρονίως κατακεκλιμένη και παρουσίαζε σοβαρού βαθμού αφασική διαταραχή (αδυναμία επικοινωνίας) και βαρεία εξωπυραμιδική συνδρομή (τύπου Parkinson).

Κατά τον ιατρό η πνευματική διαύγεια της Χ. Β. επιδεινωνόταν σταδιακά, κάτι που έγινε εμφανές ήδη από τις 24.11.2004, όταν της χορηγήθηκε για πρώτη φορά αντιψυχωτική αγωγή και την επηρέαζε από τότε σε σταδιακά αυξανόμενο βαθμό στην καθημερινότητα της και στο να αποφασίζει για τις υποθέσεις της. Η ως άνω γνωμάτευση του θεράποντα ιατρού της θανούσας ενισχύεται από την αντίστοιχη του ιατρού νευρολόγου Διευθυντή παθολογικού Τομέα στο 251 Γ.Ν.Αεροπορίας Σμηνάρχου Α.

Κ. καθώς και από την από 10.12.2020 ιατρική πραγματογνωμοσύνη του θεράποντα ιατρού της νευρολόγου - ψυχίατρου Ι. Β.. Ειδικότερα σύμφωνα με τον Ι. Β. τον Απρίλιο 2003, όπως προκύπτει και από το βιβλιάριο της Χ. Β., ο τότε διευθυντής της Νευρολογικής Κλινικής του ... κ. Γ. και ο κ. Κ., ... του ίδιου νοσοκομείου, μετέπειτα διευθυντής της Κλινικής διαγιγνώσκουν παρκινσονική και εξωπυραμιδική συνδρομή (και για το λόγο αυτό της χορηγείται σχετική φαρμακευτική αγωγή, Madopar), η οποία και επιβεβαιώνεται λίγο αργότερα την 16.05.2003 από τον μετέπειτα διευθυντή της Παθολογικής Κλινικής κ.

Δ. Χ. ως εξωπυραμιδική συνδρομή. Η Χ. Β. παράλληλα με την σοβαρή κινητική διαταραχή στο πλαίσιο της εξωπυραμιδικής συνδρομής (άτυπου παρκινσονισμού), που επιδεινώνεται σταδιακά με υποκινησία και δυσκαμψία των τεσσάρων άκρων, απραξία, έλλειψη προγραμματισμού κινήσεως, αστάθεια στάσης, βάδισης, παρουσιάζει το 2004 ψυχική κατάθλιψη, ψύχωση.

Από τον Ιανουάριο δε του 2005 παρουσίασε και ένα χρόνιο επιδεινούμενο οργανικό ψυχοσύνδρομο. Είναι δε αυτό χρόνιο και όχι οξύ και παροδικό, διότι διαγιγνώσκεται διαρκώς και τακτικώς από περισσότερες ειδικότητες ιατρών, ήδη από τον Ιανουάριο του 2005 και εντεύθεν, (23.03.2005 κ. Η. Αντισμήναρχος Διευθυντής Ψυχιατρική Κλινική .../ 25.03.2005. 14.06.2005, 02.07.2005. 05.10.2005, κ.

Θ. ... ..., 23.06...., 28.06.2005, 21.08.... κ. Χ. Η. Επιμελητή ... Κλινικής .../18.12.... κ. Π. ... ψυχοθεραπευτής) ενώ της είχε ήδη χορηγηθεί διαρκώς αγωγή με αριπιπραζόλη (Abilify) για τις εξάρσεις που παρουσίαζε. Επειδή η Χ. Β. έπασχε από εξωπυραμιδική συνδρομή δεν επιτρεπόταν να της χορηγηθεί δραστική αντιψυχωτική αγωγή διότι τα φάρμακα αυτά έχουν συχνά εξωπυραμιδικές παρενέργειες και επιφέρουν περαιτέρω μείωση της κινητικότητας.

Τέλος σύμφωνα με τον Ι. Β. ως ειδικό σε κινητικές διαταραχές αποκλείεται σε ασθενή με διάγνωση εξωπυραμιδικής συνδρομής το έτος 2003, που δεν ανταποκρίνεται σε ντοπαμινική αγωγή, η γραφή του να βελτιώνεται το ..., όταν όλη η νευρολογική κατάσταση του ασθενούς έχει συνολικά επιδεινωθεί. Αυτό διότι δεν επιδεινώνονται μόνο τα κάτω άκρα αλλά και τα άνω καθώς και η νοητική ικανότητα.

Κατά το θεράποντα ιατρό της Χ. Β. δεν υπάρχει καμία φαρμακευτική ή άλλη αγωγή με τα τωρινά δεδομένα, ικανή να βελτιώσει την κατάσταση κάποιου ασθενή με αυτή τη διάγνωση. Μόνο μια επιβράδυνση των επιπλοκών θα ήταν δυνατή, η οποία περιορίζεται αποκλειστικά στις αναγκαίες για την επιβίωση λειτουργίες όπως, σίτιση από γαστροστομία, αντιψυχωτική αγωγή, κινησιοθεραπεία και σε καμία περίπτωση στη νοητική λειτουργία της ασθενούς που έχει ήδη εκπέσει.

Το ίδιο ακριβώς συμπέρασμα αφορά και στην Χ. Β., η κλινική πορεία της οποίας από το έτος 2003 και εντεύθεν επιδεινωνόταν σταδιακά, με μυϊκή αδυναμία, δυσκαμψία, σταδιακή απώλεια της κινητικότητας των τεσσάρων άκρων και του κορμού, που κατέληξε, ως ήταν αναμενόμενο, σε πλήρη απώλεια κινητικότητας των τεσσάρων άκρων και του κορμού, σε πλήρη αδυναμία γλώσσας, έκφρασης - κατανόησης γλώσσας τετραπληγία και πλήρη καθήλωση στην κλίνη.

Τα ως άνω αναφερόμενα για την κατάσταση της υγείας της Χ. Β. ενισχύονται και από τα ακόλουθα έγγραφα των νοσηλειών της στο 251 νοσοκομείο .... Ειδικότερα μεταξύ άλλων από το με ημερομηνία εισαγωγής 29.06.2007 φύλλο νοσηλείας προκύπτει ότι η Χ. Β. δεν ήταν σε θέση να ενημερώσει τους ιατρούς για την κατάσταση της υγείας της "...όπως αναφέρει η συνοδός της (η ίδια δεν είναι σε θέση να δώσει πληροφορίες) ...

η ασθενής στο σπίτι είναι κλινήρης το μεγαλύτερο μέρος της μέρας αλλά μπορεί να περπατήσει με βοήθεια. Τρώει μόνο αλεσμένες τροφές ... είναι διεγερτική κατά διαστήματα και δεν είναι προσανατολισμένη ... ." όσον αφορά τη νευρολογική της εκτίμηση "Δυσχερής η εξέταση γιατί η ασθενής δεν συνεργάζεται ... .". Στο από 21.12.2007 δελτίο εισαγωγής (φύλλο νοσηλείας) του 251 ... ... "ασθενής κλινήρης τα τελευταία χρόνια λόγω ψυχιατρικού νοσήματος μη προσανατολισμένη σε τόπο χρόνο ... .".

Σύμφωνα με το από 02.07.2009 δελτίο εισαγωγής (φύλλο νοσηλείας) του 251 ... "ασθενής με ιστορικό άνοιας δεν αναγνωρίζει... .", το από 15-9-2009 δελτίο εισαγωγής (φύλλο νοσηλείας) του 251 ... "δεν μιλάει απαντάει μόνο με άνοιγμα - κλείσιμο οφθαλμών και βλεμματικές κινήσεις κλινήρης από 4ετίας ..." και το από 13.10.2009 φύλο νοσηλείας του 251 ... "η ασθενής είναι από ετών κλινήρης λόγω βαριάς άνοιας τελικού σταδίου ...".

Η εναγόμενη με τις έγγραφες προτάσεις της ισχυρίζεται ότι κατά το χρόνο γραφής της διαθήκης η μητέρα της είχε σαφή βελτίωση στην υγεία της και στην γραφοκινητική της κατάσταση προς επίρρωση δε του ισχυρισμού της προσκομίζει μεταξύ άλλων γνωμοδοτήσεις των ιατρών Η. Β. ... Π. Β. ..., Α. Δ. ... και Λ. Σ. νευρολόγου οι οποίοι, αφού ήλεγξαν το βιβλιάριο υγείας της διαθέτιδας και λοιπά έγγραφα γνωμοδότησαν ότι η Χ.

Β. είχε την πνευματική και σωματική δυνατότητα να συντάξει την ένδικη διαθήκη. Επειδή οι ιατροί αυτοί δεν εξέτασαν ποτέ τη θανούσα, δεν έχουν ίδια αντίληψη της κλινικής εικόνας της και της πνευματικής κατάστασης της, παρά μόνο ενδείξεις για την κατάσταση της υγείας της (βλ. ψυχιατρική γνωμοδότηση του Α.

Δ. " ... παρότι τα δεδομένα αναφορικά με την ικανότητα της θανούσης Χ.Β. δεν είναι επαρκή καθώς απουσιάζουν ιατρικοί φάκελοι, καταθέσεις θεραπόντων ιατρών κλπ ... η ύπαρξη του ιατρικού βιβλιαρίου έτους ... της ασθενούς το οποίο περιέχει κατά τρόπο αντικειμενικό τις διαγνώσεις των παθήσεων και την αγωγή ... σε συνδυασμό με τα λοιπά στοιχεία ...

παρέχουν σημαντικές ενδείξεις για την κατάσταση της υγείας της"). Πλην όμως δεν είναι δυνατόν να εκφέρεται επιστημονική άποψη στηριζόμενη σε ενδείξεις, χωρίς να έχει υπάρξει προσωπική επαφή με την ασθενή και ιδίως για τόσο σοβαρά και χρόνια προβλήματα υγείας όπως αυτά που αντιμετώπιζε η Χ. Β.. Κατά την κρίση του δικαστηρίου άμεση και πλήρη γνώση, όσον αφορά την κατάσταση της υγείας της Χ.

Β. έχουν μόνο οι θεράποντες ιατροί της και ιδίως ο Δ. Χ., ο οποίος επι σειρά ετών εξέταζε αυτήν και ως εκ τούτου έχει εικόνα της σωματικής και πνευματικής της κατάστασης κατά το χρόνο που φέρεται ότι συνετάγη η ένδικη διαθήκη. Σύμφωνα με τις διαπιστώσεις του Δ. Χ. από τα μέσα του έτους ... η οργανική βλάβη του εγκεφάλου της Χ.

Β. είχε προχωρήσει σε τέτοιο βαθμό ώστε να εμφανιστούν γενικευμένα ανοϊκά συμπτώματα, όπως αποπροσανατολισμός, απώλεια πρόσφατης μνήμης, αδυναμία συγκέντρωσης και οποιασδήποτε κρίσης/αντίληψης. Πρέπει να αναφερθεί ότι ο συγκεκριμένος ιατρός δημόσιου νοσοκομείου δεν συνδέεται με κάποιον από τους διαδίκους με φιλική ή άλλου είδους σχέση, ενώ και η εναγομένη συνομολογεί ότι ήταν θεράπων ιατρός της μητέρας της, για τους λόγους δε αυτούς στη δική του ιατρική γνωμάτευση δίδει ιδιαίτερη βαρύτητα το Δικαστήριο.

Εξάλλου σύμφωνα με τα διδάγματα της κοινής πείρας και λογικής δεν δικαιολογείται μία ασθενής, η οποία κατά την εναγομένη τον Αύγουστο του έτους ... είχε πνευματική και σωματική ικανότητα, τον Ιούνιο του 2007 να μην είναι σε θέση να ενημερώσει τους ιατρούς για την κατάσταση της υγείας της, να είναι κλινήρης το μεγαλύτερο μέρος της μέρας, να περπατά μόνο με βοήθεια, να τρώει αλεσμένες τροφές, να είναι διεγερτική κατά διαστήματα και μη προσανατολισμένη, ως προκύπτει από τα δημόσια έγγραφα του 251 Νοσοκομείου τα οποία έχουν συνταχθεί σε ανύποπτο σε σχέση με παρούσα δίκη χρόνο.

Η εναγομένη ισχυρίζεται ότι το έτος 2007 χειροτέρευσε αιφνιδίως η κατάσταση της υγείας της μητέρας της διότι αυτή υπέστη εγκεφαλικό. Ο ισχυρισμός αυτός κρίνεται απορριπτέος καθόσον η ουσιαστική του βασιμότητα δεν προέκυψε από μάρτυρα η έγγραφο. Εξάλλου εάν πράγματι η Χ. Β. είχε υποστεί εγκεφαλικό τότε θα αναφερόταν από τους θεράποντες ιατρούς της.

Υπό τα προεκτιθέμενα αποδεικνύεται ότι η μητέρα των διαδίκων αντιμετώπιζε τις ως άνω αναφερόμενες εκφυλιστικές νόσους οι οποίες της προκάλεσαν σωματικά και νοητικά προβλήματα, επηρεάζοντας την κινητικότητα της αλλά και την πνευματική της διαύγεια. Οι ασθένειες αυτές ήταν χρόνιες και έβαιναν επιδεινούμενες με την πάροδο του χρόνου παρά τη λήψη σχετικής θεραπείας, ως προκύπτει από τους θεράποντες ιατρούς της Χ.

Β. και την ως άνω περιγραφόμενη κατάσταση της υγείας της. Επέφεραν δε νοητική έκπτωση με αποτέλεσμα τον Αύγουστο του ... εκείνη να μην δύναται να γράψει ιδιοχείρως την ένδικη διαθήκη. Περαιτέρω αποδεικνύεται ότι επι της ασκηθείσας αγωγής του ενάγοντα το Π.Πρωτοδικείο Αθηνών δυνάμει της με αριθμό ... απόφασης του διέταξε την επανάληψη της συζήτησης της υπόθεσης στο ακροατήριο, για τη διεξαγωγή γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης όσον αφορά το κύρος της από ...

ιδιόγραφης διαθήκης. Με την από 23.03.2015 κλήση του ενάγοντα επισπεύτηκε η συζήτηση της αγωγής αφού συνετάγη η με αριθμό ... έκθεση γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης του ειδικού δικαστικού γραφολόγου Ε. Α., ο οποίος είχε διοριστεί, ως πραγματογνώμονας με την προαναφερθείσα απόφαση. Ειδικότερα, όπως προκύπτει από την εν λόγω πραγματογνωμοσύνη, μεταξύ των εγγράφων με δειγματικές γραφές που παρείχαν οι διάδικοι στον πραγματογνώμονα ήταν και ένα ημερολόγιο της θανούσας το οποίο περιελάμβανε 9 εγγραφές που έγιναν στις ....

Ο πραγματογνώμονας αναφέρει ότι πριν από το έτος 2002 η γραφή της θανούσας χαράσσεται συνήθως με γρήγορη ταχύτητα ρυθμικά και αυθόρμητα είναι συνδεδεμένη και ομοιογενής. Στα διαθέσιμα δείγματα γραφής των ετών ... παρατηρείται μείωση της ταχύτητας χάραξης και αυξανόμενος ομοιογενής γραφικός τρόμος (τρέμουλο).

Οι μορφές αποδίδονται λιγότερο ευδιάκριτα και χαράσσονται με μεγαλύτερη δυσκολία τα ιδιαίτερα όμως ατομικά γραφολογικά χαρακτηριστικά, όπως η δομή των γραμμάτων και οι συνδέσεις δεν μεταβάλλονται. Με βάση τις παραπάνω διαπιστώσεις ο πραγματογνώμονας εκτιμώντας τις δειγματικές γραφές που έχουν γραφεί εως το έτος 2003 διαπίστωσε σε σχέση με τη διαθήκη ουσιαστικές διαφοροποιήσεις στο ρυθμό, την ταχύτητα, τον έλεγχο χάραξης, την ποιότητα χάραξης και τις συνδέσεις.

Εκτιμώντας, ως πολύ σημαντικές, τις προαναφερόμενες διαφορές πιθανολογεί ότι η επίδικη διαθήκη δεν έχει γραφεί από τη Χ. Β. με βάση την κατάσταση της υγείας της έως και το έτος 2003. 'Οσον αφορά τα τελευταία χρονικά δείγματα γραφής (Οκτώβριος έως Δεκέμβριος 2004) αυτά εμφανίζουν επίσης γραφολογικές ομοιότητες δομής με την υπό κρίση γραφή ενώ παράλληλα ο ρυθμός, η ποιότητα χάραξης, η ταχύτητα και η διάσταση είναι διαφοροποιημένα σε σχέση με τα προγενέστερα δείγματα γραφής έχοντας σχετικές ομοιότητες με αυτά της επίδικης διαθήκης χωρίς ωστόσο να ταυτοποιούνται.

Συνεκτιμώντας ότι τα εν λόγω δείγματα έχουν τεθεί με διαφορετικό γραφικό όργανο (μολύβι) σε σχέση με την υπό κρίση γραφή, ότι είναι μικρής σχετικά έκτασης και ότι απέχουν 1, 1/2 περίπου χρόνο από τη σύνταξη της διαθήκης ο πραγματογνώμονας έκρινε ότι δεν μπορεί να εξαχθεί ασφαλές συμπέρασμα περί της σύνδεσης τους η μη με τη γραφή της διαθήκης.

Λόγω των ασαφειών, ελλείψεων και μη επαρκών αιτιολογιών της ως άνω με αριθμ κατ. ... έκθεσης γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο με την με αριθμ. 2634/2017 απόφαση του διέταξε τη διενέργεια νέας γραφολογικής πραγματογνωμοσύνης διορίζοντας, ως πραγματογνώμονα, τη Χ. Ν.. 'Οσον αφορά την ...

έκθεση πραγματογνωμοσύνης της Χ. Ν. λεκτέα τα ακόλουθα: Η έρευνα σχετικά με τη γνησιότητα γραφής και υπογραφής είναι εφικτή και επιστημονικά ασφαλής όταν 1) εξετάζονται το πρωτότυπα των συγκριτικών εγγράφων και του αμφισβητούμενου εγγράφου 2) όταν τα έγγραφα του συγκριτικού υλικού είναι ποιοτικά και ποσοτικά επαρκή, δηλαδή προέρχονται από χρόνο ανύποπτο, είναι πλησιόχρονα, δηλαδή κοντά στο χρόνο προέλευσης του αμφισβητούμενου εγγράφου, 3) τα έγγραφα του συγκριτικού υλικού είναι αναμφισβήτητα γνήσια.

Εν προκειμένω η εναγόμενη προσκόμισε το ίδιο ως άνω αναφερόμενο ημερολόγιο της θανούσας (χαρακτηρίστηκε από την πραγματογνώμονα με τον αριθμό Σ1) του έτους 2004 το οποίο είναι το πιο πλησιόχρονο στην κρινόμενη διαθήκη. Το ημερολόγιο περιλαμβάνει τις 9 εγγραφές που προεκτέθηκαν. Κατά την πραγματογνώμονα η γραφή της Χ. Β. μέχρι και τις ... είναι αποδιοργανωμένη. Το γράψιμο εξελίσσεται με δυσκολία και μειωμένη ελευθερία. Χαρακτηρίζεται από τρεμούλιασμα, ανομοιογένεια, ανακρίβεια, σπασμωδική πίεση, απότομες αλλαγές στο μέγεθος και μορφές που παράγουν γωνίες, όπου δεν έπρεπε να υπάρχουν. Η γραφή δεν είναι σταθερή, η δομή των γραμμάτων είναι ανεπαρκής, η ταχύτητα αργή και η κίνηση ταλαντευόμενη.

Συνεπώς οι εγγραφές αυτές εμφανίζουν όμοια εικόνα γραφικής δυσχέρειας με τη γραφή του αμέσως προγενέστερου διαστήματος (βλ σελ. 22 της πραγματογνωμοσύνης). Πλην όμως οι τελευταίες τρεις εγγραφές στο ημερολόγιο του 2004 εμφανίζουν μία διαφορετική εικόνα της γράφουσας. Ειδικότερα κατά την πραγματογνώμονα παρατηρείται μεν τρέμουλο και δυσκολία στη γραφή, ωστόσο υπάρχει περισσότερος έλεγχος, σταθερότητα και ομοιογένεια.

Συνεπώς με βάση τις ως άνω παραδοχές της πραγματογνώμονα εμφανίζονται στα τρία αυτά κείμενα για πρώτη φορά χαρακτηριστικά ξένα σε σχέση με την μέχρι τότε γραφική κατάσταση της Χ. Β., όπως αυτή προκύπτει από τα πλησιόχρονα έγγραφα (ήτοι τις προγενέστερες καταγραφές του ημερολογίου και τα έγγραφα των ετών ...) ενώ παράλληλα άλλαξε και το γραφικό μέσο που χρησιμοποιείται από στυλογράφο σε μολύβι. Η διαφοροποίηση αυτή προκύπτει και στην 34/2015 πραγματογνωμοσύνη του Ε. Α. στην οποία αναφέρεται, ως προεκτέθηκε, ότι στα τελευταία δείγματα γραφής (Οκτώβριος, Δεκέμβριος 2004) η γραφή αποκτά μεγαλύτερη σταθερότητα και έλεγχο ενώ ο ρυθμός, η ποιότητα χάραξης, η ταχύτητα και η διάσταση είναι διαφοροποιημένα σε σχέση με τα προγενέστερα χρονικά δείγματα γραφής έχοντας ομοιότητες με αυτά της διαθήκης. Η πραγματογνώμονας Χ. Ν. αναφέρει ότι από το σύνολο του πλησιόχρονου συγκριτικού υλικού (ήτοι του ημερολογίου) προκύπτει ότι η γραφή της Χ. Β. εμφανίζει μεγάλες αυξομειώσεις στην ένταση των παθολογικών σημείων με αποτέλεσμα να επηρεάζεται αντίστοιχα η ομοιογένεια, η σταθερότητα, ο έλεγχος, ο ρυθμός της γραφής και η ποιότητα του γραφικού νήματος.

Συνεπώς αμφότεροι οι πραγματογνώμονες διαπίστωσαν ότι τα δείγματα γραφής Οκτωβρίου, Δεκεμβρίου 2004 διαφοροποιούνται ουσιωδώς στην ποιότητα και τη δυναμικότητα της χαράξεως σε σχέση με την προγενέστερη γραφή της Χ. Β.. Η πραγματογνώμονας αποδίδει τη σημαντική αυτή διαφοροποίηση κατά πιθανολόγηση στην φαρμακευτική αγωγή της θανούσας.

Ως προελέχθη η έρευνα σχετικά με τη γνησιότητα γραφής και υπογραφής είναι εφικτή και επιστημονικά ασφαλής όταν μεταξύ άλλων παραγόντων τα έγγραφα του συγκριτικού υλικού είναι αναμφισβήτητα γνήσια. Προς τούτο η πραγματογνώμονας όφειλε εφόσον διαπίστωσε έλλειψη ομοιογένειας του συγκριτικού υλικού να βεβαιωθεί από γραφολογικά ευρήματα ότι αναμφισβήτητα η γραφή των τριών τελευταίων εγγραφών του ημερολογίου έχει γραφεί από τη Χ.

Β. και αποτελεί γνήσια γραφή της. Η κρίση του δικαστηρίου για τα ανωτέρω ενισχύεται και από την αλλαγή του μέσου γραφής που είναι μολύβι, αν και το σύνολο του συγκριτικού υλικού είναι γραμμένο με στυλογράφο, ενώ παράλληλα στο κείμενο του Δεκεμβρίου εμπλέκονται γράμματα του ελληνικού αλφάβητου με το λατινικό καθόσον αναγράφεται "...

και μετά η ... κατοική στην ..." ενώ αντίστοιχη καταγραφή δεν περιλαμβάνεται στο συγκριτικό υλικό. Πλην όμως η πραγματογνώμονας αντί να αξιολογήσει τα παραπάνω ευρήματα και να βεβαιωθεί με γραφολογικά δεδομένα ότι η γραφή των τριών τελευταίων κειμένων έχει γίνει από τη Χ. Β., αρκέστηκε σε μία γενικόλογη πιθανολόγηση και αποδέχθηκε την εν λόγω γραφή, ως γνήσια, περιλαμβάνοντας την στο συγκριτικό υλικό, εν συνεχεία δε επι της γραφής αυτής στήριξε τις παραδοχές της πραγματογνωμοσύνης της, κάνοντας πολλαπλές αντιπαραθέσεις γραμμάτων προκειμένου να καταδείξει την ομοιότητα των συγκρινόμενων γραφών.

Περαιτέρω όταν η πραγματογνώμονας διαπίστωσε ότι στην υπο κρίση διαθήκη το μέγεθος των γραμμάτων ήταν αισθητά μικρότερο σε σχέση με τη συνήθη γραφή της Χ. Β. κατέληξε και πάλι πιθανολογώντας στο συμπέρασμα ότι τόσο η κατάθλιψη από την οποία έπασχε όσο και η λήψη των αντιψυχωσικών φαρμάκων (σε συνδυασμό με την ηλικία της) θα μπορούσαν ενδεχομένως να προκαλέσουν μεγάλη μείωση του μεγέθους των γραμμάτων της.

Συνεπώς και στην περίπτωση αυτή που η γραφή της επίδικης διαθήκης δεν είναι αντίστοιχη σε μέγεθος με τη φυσιολογική γραφή της Χ. Β., ως αυτή προκύπτει από το συγκριτικό υλικό, τη διαφοροποίηση αυτή η πραγματογνώμονας δεν την προσέγγισε γραφολογικά αλλά μη αιτιολογώντας πλήρως και ειδικώς, ως όφειλε, το μικρό μέγεθος της γραφής προέβη σε μία γενικόλογη αναφορά ότι η κατάθλιψη τα φάρμακα και το γήρας θα μπορούσαν ενδεχομένως να την προκαλέσουν.

Σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν η πραγματογνώμονας περιέλαβε στο συγκριτικό υλικό γραφή, η οποία, εφόσον δεν αποδείχθηκε με βεβαιότητα ότι έχει τα γραφολογικά γνωρίσματα της Χ. Β. δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή ως γραφή της και επ' αυτού του υλικού θεμελίωσε το πόρισμα της ότι η ένδικη διαθήκη έχει συνταχθεί στις ...

από τη μητέρα των διαδίκων και έχει υπογραφεί από αυτήν. Περαιτέρω η πραγματογνώμονας δεν αιτιολόγησε, ως όφειλε την αιτία μείωσης του μεγέθους της γραφής της θανούσας αρκούμενη σε μία εξω-γραφολογική πιθανολόγηση. Για τους ως άνω λόγους το πόρισμα της πραγματογνωμοσύνης ότι η ένδικη διαθήκη έχει γραφεί και υπογραφεί από τη θανούσα κρίνεται ως μη πειστικό .

Η κρίση του Δικαστηρίου για τα ανωτέρω ενισχύεται και από τα ακόλουθα 1) ως προεκτέθηκε η θανούσα έπασχε από χρόνιες ασθένειες εξαιτίας των οποίων η πορεία της υγεία της έβαινε επι τω χείρω γεγονός που αντιβαίνει στη βελτίωση της γραφικής της κατάστασης που διαπίστωσαν αμφότεροι οι πραγματογνώμονες 2) στην ένδικη διαθήκη χρησιμοποιούνται φράσεις και νομικοί όροι όπως κατανομή κατά ρίζας αν και η μητέρα των διαδίκων δεν είχε νομική παιδεία και κατάρτιση διότι ήταν δασκάλα 3) αν και η μητέρα των διαδίκων ήταν ιδιαίτερα επιμελής και κατέγραφε λεπτομερώς τις καθημερινές δραστηριότητες της στο ημερολόγιο της εντούτοις ουδόλως προσκομίστηκαν ως συγκριτικό υλικό χειρόγραφα της του έτους 2005 και μετέπειτα γεγονός που καταδεικνύει κατά την κρίση του Δικαστηρίου ότι για λόγους υγείας εκείνη αδυνατούσε να γράψει οποιοδήποτε κείμενο ποσό μάλλον να το υπογράψει, 4) ως προεκτέθηκε σύμφωνα με το από 15.09.2009 δελτίο εισαγωγής (φύλλο νοσηλείας) του 254 ...

το οποίο έχει συνταχθεί σε ανύποπτο χρόνο σε σχέση με την ένδικη διαφορά η διαθέτιδα φέρεται να είναι κατάκοιτη από 4ετίας, 5) η εναγόμενη στο απολογητικό της υπόμνημα αναφέρει ότι έλαβε γνώση της ένδικης διαθήκης μέσα στο έτος ... όταν σε ταξίδι της στην Ελλάδα της επιδείχθηκε από τον πατέρα της δακτυλογραφημένο σχέδιο της από ...

διαθήκης αναφέροντας ης ότι η μητέρα της είχε γράψει διαθήκη με αυτό το περιεχόμενο. Ομοίως ο Κων/νος Μαλτέζος κατέθεσε ότι έλαβε γνώση της ένδικης διαθήκης τον Αύγουστο του έτους ... (βλ. ένορκη κατάθεση του στα πλαίσια της συντηρητικής απόδειξης). Πλην όμως οι ισχυρισμοί αυτοί κρίνονται απορριπτέοι ως κατ'ουσίαν αβάσιμοι.

Αυτό διότι στις ιδιόχειρες σημειώσεις του Κ. Μ. με ημερομηνία ... επί του με αριθμ. ... πιστοποιητικού μεταγραφής του Υποθηκοφυλακείου Αθηνών αναφέρονται μεταξύ άλλων και τα ακόλουθα: "Α. Τ. - Μ. σε φιλώ ... . Αύριο αρχίζει ο αγώνας επισπεύσεως ορισμού ΔΙΚΑΣΤΙΚΟΥ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΤΟΥ για το 2ο ΔΙΑΜΕΡΙΣΜΑ ΣΤΟ ΟΝΟΜΑ ΣΟΥ ΚΑΙ ΓΟΝΙΚΗ ΠΑΡΟΧΗ ακινήτων ...

στο όνομα αμφοτέρων. Με αγάπη Κ.". Η σχετική αναφορά του πληρεξούσιου δικηγόρου στις ... προς την εναγομένη καταδεικνύει ότι δεν υπήρχε κατά το χρόνο αυτό η ένδικη διαθήκη, διότι άλλως δεν θα υφίστατο λόγος για γονικές παροχές, εφόσον το ιδιοκτησιακό καθεστώς του ακινήτου της ... είχε ήδη από το έτος ... ρυθμιστεί με την ένδικη διαθήκη και αμφότεροι κατά τους ισχυρισμούς τους γνώριζαν αυτό, 6) η εναγομένη δυνάμει του με αριθμ. ...

τελεσίδικου βουλεύματος παραπέμπεται να δικαστεί ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών για 1) για πλαστογραφία μετά χρήσεως επι σκοπώ πορισμού περιουσιακού οφέλους δια βλάβης τρίτου που συνολικά υπερβαίνει το ποσό των 120.000 ευρώ και 2) απάτη ενώπιον Δικαστηρίου περιουσιακού όφελους και αντίστοιχης ζημίας που υπερβαίνει το ποσό των 120.000 ευρώ.

Πρέπει να σημειωθεί ότι το βούλευμα εκδόθηκε μετά την με αριθμ. ... πραγματογνωμοσύνη. Σύμφωνα με όσα προεκτέθηκαν αποδείχθηκε ότι η από ... ένδικη ιδιόγραφη διαθήκη είναι πλαστή και ως τούτου άκυρη, διότι δεν γράφηκε και δεν υπογράφηκε από την μητέρα των διαδίκων. ... .". Ο λόγος αναιρέσεως από τον αριθμό 11γ' του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., κατά τον οποίο επιτρέπεται αναίρεση αν το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν, ελέγχεται ουσιαστικά αβάσιμος, αν αποδεικνύεται από την προσβαλλόμενη απόφαση ότι το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη τα αποδεικτικά μέσα που επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι προς απόδειξη των ισχυρισμών τους.

Προς τούτο αρκεί η γενική αναφορά του είδους του αποδεικτικού μέσου (μάρτυρες, έγγραφα κτλ), που έλαβε υπόψη του το δικαστήριο, χωρίς την ανάγκη ειδικής μνείας και αξιολογήσεως εκάστου ή της διακρίσεως από ποιά αποδεικτικά μέσα προκύπτει άμεση και από ποιά έμμεση απόδειξη. Για την ίδρυση του λόγου αυτού αναιρέσεως αρκεί μόνη η ύπαρξη αμφιβολιών για το αν το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη όλα τα αποδεικτικά μέσα που επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι, τα οποία ήταν υποχρεωμένο να λάβει υπόψη, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 338 έως 340 του Κ.Πολ.Δ., υπό την προϋπόθεση ότι το πραγματικό γεγονός, που επικαλείται ο διάδικος προς απόδειξη με το αποδεικτικό μέσο, ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, δηλαδή επιδρά στο διατακτικό της προσβαλλομένης αποφάσεως (Ολ.Α.Π. 2/2008, Α.Π. 25/2023).

Εξάλλου, δεν επιβάλλεται από κάποια διάταξη νόμου η ειδική μνεία και η χωριστή αξιολόγηση καθενός από τα αποδεικτικά μέσα, που επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι, αλλά αρκεί η γενική μνεία των κατ' είδος αποδεικτικών μέσων, που λήφθηκαν υπόψη. Μόνο αν από τη γενική αυτή αναφορά, σε συνδυασμό με το περιεχόμενο της αποφάσεως, δεν προκύπτει, κατά τρόπο αναμφίβολο, ότι λήφθηκε υπόψη κάποιο συγκεκριμένο αποδεικτικό μέσο, στοιχειοθετείται ο αναιρετικός αυτός λόγος.

Περαιτέρω, δεν συνάγεται ότι δεν έχει ληφθεί υπόψη έγγραφο από μόνο το γεγονός ότι μνημονεύονται στην πληττόμενη απόφαση όλα τα έγγραφα, εκτός από εκείνο στο οποίο αναφέρεται η αναιρετική αιτίαση (Ολ.Α.Π. 8/2016, Ολ.Α.Π. 2/2008, Α.Π. 25/2023, Α.Π. 136/2022, Α.Π. 83/2021, Α.Π. 50/2020). Έτι περαιτέρω, ο λόγος αυτός αναιρέσεως δεν ιδρύεται όταν το δικαστήριο δεν προσέδωσε στο αποδεικτικό μέσο την αποδεικτική βαρύτητα που υποστηρίζει ο αναιρεσείων ότι αυτό έχει, διότι με την αιτίαση αυτή πλήττεται η αναιρετικώς ανέλεγκτη εκτίμηση των αποδείξεων που προβλέπεται από τη διάταξη του άρθρου 561§1 του Κ.Πολ.Δ. (Α.Π. 889/2020, Α.Π. 498/2018, Α.Π. 208/2018).

Για τον έλεγχο της ουσιαστικής βασιμότητας του αναιρετικού αυτού λόγου είναι αναγκαία η προσκομιδή των αποδεικτικών μέσων, τα οποία αφορά η εν λόγω αναιρετική αιτίαση, προκειμένου να διακριβωθεί το επικαλούμενο περιεχόμενο αυτών, με βάση το οποίο θα ελεγχθεί η λήψη ή η μη λήψη τους από το δικαστήριο της ουσίας (Α.Π. 1252/2022, Α.Π. 681/2022, Α.Π. 342/2020, Α.Π. 388/2018, ΑΠ 12/2015), ενώ ο λόγος αυτός (από το άρθρο 559 αριθμ. 11γ' του Κ.Πολ.Δ.) πλήττει την προσβαλλόμενη απόφαση για σφάλματα, τα οποία έχουν γίνει κατά την έρευνα της αλήθειας ή όχι των πραγματικών περιστατικών, δηλαδή τα σφάλματα αυτά αναφέρονται στα αποδεικτικά στοιχεία με βάση τα οποία καταστρώνεται η ελάσσων πρόταση του νομικού συλλογισμού.

Επομένως, ο λόγος αυτός αναιρέσεως δεν μπορεί να ιδρυθεί όταν το δικαστήριο της ουσίας απορρίπτει την αγωγή ή την ένσταση ως αόριστη ή νόμω αβάσιμη ή δεν εισέρχεται στην αποδεικτική διαδικασία, αφού, στις περιπτώσεις αυτές, το δικαστήριο της ουσίας δεν προβαίνει σε έρευνα των πραγματικών περιστατικών (Α.Π. 1409/2018, Α.Π. 663/2017, Α.Π. 481/1991).

Περαιτέρω, κατά την έννοια της διατάξεως του άρθρου 559 αριθμ. 19 του Κ.Πολ.Δ., λόγος αναιρέσεως για έλλειψη νόμιμης βάσεως της αποφάσεως ιδρύεται όταν από τις αιτιολογίες της δεν προκύπτουν σαφώς τα πραγματικά περιστατικά που είναι αναγκαία για να κριθεί αν, στην συγκεκριμένη περίπτωση, συντρέχουν οι όροι εφαρμογής της διατάξεως ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε ή δεν συντρέχουν, ώστε να αποκλείεται η εφαρμογή της, καθώς και όταν η απόφαση δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες ελλιπείς ή αντιφατικές ως προς τον νομικό χαρακτηρισμό των πραγματικών περιστατικών, τα οποία έγιναν δεκτά και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Από τη διάταξη αυτή, που αποτελεί κύρωση της παραβάσεως του άρθρου 93§3 του Συντάγματος 1975/1986/2001/2008/2019, προκύπτει ότι ο προβλεπόμενος από αυτή λόγος ιδρύεται όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά (έλλειψη αιτιολογίας) ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνησή του (ανεπαρκής αιτιολογία) ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους (αντιφατική αιτιολογία) (Ολ.Α.Π. 1/1999).

Ειδικότερα, αντιφατικές αιτιολογίες έχει η απόφαση, όταν τα πραγματικά περιστατικά που αναγράφονται σ' αυτή και στηρίζουν το αποδεικτικό πόρισμά της για κρίσιμο ζήτημα, δηλαδή για ζήτημα αναφορικά με ισχυρισμό των διαδίκων που τείνει στην θεμελίωση ή κατάλυση του επίδικου δικαιώματος, συγκρούονται μεταξύ τους και αλληλοαναιρούνται, αποδυναμώνοντας έτσι την κρίση της αποφάσεως για την υπαγωγή ή μη της συγκεκριμένης ατομικής περιπτώσεως στο πραγματικό συγκεκριμένου κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που συνιστά και τον νομικό χαρακτηρισμό της ατομικής περιπτώσεως.

Αντιστοίχως, ανεπάρκεια αιτιολογίας υπάρχει όταν από την απόφαση δεν προκύπτουν σαφώς τα περιστατικά που είτε είναι κατά τον νόμο αναγκαία για την στοιχειοθέτηση στην συγκεκριμένη περίπτωση της διατάξεως ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε, είτε αποκλείουν την εφαρμογή της, όχι όμως όταν υφίστανται ελλείψεις στην ανάλυση, στάθμιση και γενικώς στην εκτίμηση των αποδείξεων, εφόσον το πόρισμα από την εκτίμηση των αποδείξεων εκτίθεται με σαφήνεια και πληρότητα (Ολ.Α.Π. 15/...).

Το κατά νόμο αναγκαίο περιεχόμενο της ελάσσονος προτάσεως προσδιορίζεται από τον εκάστοτε εφαρμοστέο κανόνα ουσιαστικού δικαίου, του οποίου το πραγματικό πρέπει να καλύπτεται πλήρως από τις παραδοχές της αποφάσεως στο αποδεικτικό της πόρισμα και να μην καταλείπονται αμφιβολίες. Ελλείψεις αναγόμενες μόνο στην ανάλυση και στάθμιση των αποδεικτικών μέσων και γενικότερα ως προς την αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, αν αυτό διατυπώνεται σαφώς, δεν συνιστούν ανεπαρκείς αιτιολογίες (Α.Π. 448/2020, Α.Π. 1633/2018).

Με τους πρώτο και δεύτερο λόγους αναιρέσεως ψέγεται το δευτεροβάθμιο δικαστήριο διότι, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, υπέπεσε στην αναιρετική πλημμέλεια από τον αριθμό 11γ του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ. και, τούτο, διότι δεν έλαβε υπόψη του γνωμοδοτήσεις προσώπων με ειδικές γνώσεις επιστήμης που επικαλέσθηκε ενώπιον του δευτεροβαθμίου Δικαστηρίου και προσκόμισε.

Ειδικότερα, διατείνεται ότι το δευτεροβάθμιο δικαστήριο, καίτοι ο βασικός ισχυρισμός αυτής (αναιρεσείουσας) ήταν η εγκυρότητα της από ... ιδιόγραφης διαθήκης, αγνόησε και δεν έλαβε υπόψη του ώστε να αξιοποιήσει αποδεικτικά α) τις από 17.09.2013 και 21.01.2016 εκθέσεις αναλύσεως βιολογικού υλικού και ταυτοποιήσεως DNA του επιστημονικού εργαστηρίου ... ..., οι οποίες συντάχθηκαν από τον Γ.

Φ., διδάκτορα μοριακής βιολογίας και γενετικής και γενικό διευθυντή του Ευρωπαϊκού Κέντρου ... δια των οποίων πιστοποιείται ότι το γενετικό προφίλ του ατόμου από το οποίο έλαβε δείγμα γενετικού υλικού (της κοινής μητέρας των διαδίκων αδελφών) είναι πλήρως συμβατό με το μικτό γενετικό προφίλ του πειστηρίου που εξέτασε (η από ...

ιδιόγραφη διαθήκη) και, τοιουτοτρόπως, εξάγεται το συμπέρασμα ότι η ως άνω διαθήκη προέρχεται από την κοινή μητέρα των διαδίκων αδελφών και τις από Δεκεμβρίου ... γραφολογική μελέτη και έκθεση γραφολογικών παρατηρήσεων της γραφολόγου Μ. Κ., την από ... μελέτη διερευνήσεως γνησιότητας της από ... ιδιόγραφης διαθήκης και την από ...

γραφολογικές παρατηρήσεις της γραφολόγου Χ. Τ. σε σχέση με την αυτή ως άνω ιδιόγραφη διαθήκη. Οι λόγοι αυτοί αναιρέσεως παραδεκτώς προβάλλονται, αλλ' είναι αβάσιμοι. Συγκεκριμένα, το δευτεροβάθμιο δικαστήριο στο απόσπασμα της αποφάσεώς του που παρατίθεται ανωτέρω διαβεβαιώνει ότι για τον σχηματισμό της δικανικής του κρίσεως έλαβε υπόψη όλα τα αναφερόμενα κατ' είδος αποδεικτικά μέσα χωρίς να αγνοήσει κάποιο από αυτά.

Είναι αλήθεια ότι στις παραδοχές του εξαίρει ορισμένα αποδεικτικά μέσα, όπως τις γραφολογικές πραγματογνωμοσύνες που διατάχθηκαν από το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο από πραγματογνώμονες "βοηθούς του δικαστηρίου", χωρίς αυτό να σημαίνει ότι αγνόησε τα όσα διαλαμβάνουν στις εκθέσεις τους τα λοιπά πρόσωπα που έχουν ιδιαίτερες γνώσεις και προσλήφθηκαν από αμφότερα τα διάδικα μέρη για να επιστηρίξουν τις απόψεις τους.

Δεν υπάρχει λοιπόν αμφιβολία περί του ότι το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο εξετίμησε όλα τα αποδεικτικά μέσα, έστω και αν δεν προσέδωσε σε καθένα από αυτά την αποδεικτική αξία που αποδίδει κάθε διάδικο μέρος. Ακόμη πιο συγκεκριμένα πρέπει να επισημανθεί ότι όσον μεν αφορά τις εκθέσεις του μοριακού βιολόγου Γ.

Φ. το δευτεροβάθμιο δικαστήριο προφανέστατα δεν αρκέστηκε στη διαπίστωση του γεγονότος ότι ίσως το έγγραφο επί του οποίου συντάχθηκε το κείμενο της από ... διαθήκης είχε αγγίξει μία ή περισσότερες φορές η φερόμενη ως συντάκτρια της διαθήκης, αλλά αναζήτησε την αλήθεια του πραγματικά κρισίμου γεγονότος ότι η γραφή, η χρονολόγηση και η υπογραφή του κειμένου της διαθήκης έγιναν από τα χέρια της φερόμενης συντάκτριας.

Περαιτέρω, όσον αφορά τις μελέτες των γραφολόγων Μ. Κ. και Χ. Τ. πρέπει να σημειωθεί περαιτέρω ότι δεν αγνοήθηκαν, αλλά συνεκτιμήθηκαν και με άλλα πραγματικά περιστατικά, πέραν της γραφής, της χρονολογήσεως και της υπογραφής της από ... ιδιόγραφης διαθήκης, αφορώντα την ικανότητα, ψυχική και σωματική, της φερομένης ως συντάκτριας αυτής να προβει στις ως άνω πράξεις.

Με τον τρίτο (επικουρικά) προβαλλόμενο λόγο αναιρέσεως προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η αναιρετική πλημμέλεια από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ. διότι το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο που την εξέδωσε, καίτοι δεν έλαβε υπόψη του τις ανωτέρω εκθέσεις και μελέτες, κατέληξε σε αντίθετο αποδεικτικό πόρισμα, χωρίς να αιτιολογήσει γιατί απέκλινε από αυτές (εκθέσεις και μελέτες), με αποτέλεσμα η απόφασή του να στερείται νόμιμης βάσεως.

Ο λόγος αυτός αναιρέσεως είναι προεχόντως αόριστος εφόσον στο αναιρετήριο δεν αναφέρεται ενάριθμα η διάταξη του ουσιαστικού δικαίου που παραβιάσθηκε, αλλά αντιθέτως, η επικαλούμενη αναιρετική πλημμέλεια ανάγεται στην εκτίμηση των αποδείξεων και ειδικότερα στην ανάλυση, στάθμιση, και αιτιολόγηση του πορίσματος που έχει εξαχθεί από αυτές, στην οποία το δικαστήριο προβαίνει ανέλεγκτα, κατ' άρθρο 561§1 του Κ.Πολ.Δ., εφόσον το πόρισμα από την εκτίμηση αυτή εκτίθεται σαφώς.

Συνεπώς, ενόψει των ανωτέρω και αφού δεν υπάρχει άλλος λόγος αναιρέσεως προς κρίση, πρέπει η αίτηση αναιρέσεως να απορριφθεί. Ακολούθως, πρέπει να διαταχθεί η εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο, ενόψει της ήττας της αναιρεσείουσας (άρθρο 495§3 εδάφ. ε' του Κ.Πολ.Δ..) και να καταδικασθεί, κατά παραδοχή σχετικού αιτήματος του, καταθέσαντος προτάσεις, αναιρεσιβλήτου, η αναιρεσείουσα, λόγω της ήττας της, στα δικαστικά έξοδα αυτού (άρθρα 176, 183, 189§1, 191§2 Κ.Πολ.Δ.).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 04.10.2021 αίτηση της Τ. - Μ. Β. του Α. συζύγου T. K. για αναίρεση της υπ' αριθμ. 2533/2021 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Διατάσσει την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του παραβόλου, που έχει καταθέσει η αναιρεσείουσα. Και

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων ευρώ (2.700,00€).

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 7 Ιουνίου 2023.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 30 Αυγούστου 2023.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ