1306/2009 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1306 / 2009 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Αριθμός 1306/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Καλαμίδα, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Διονύσιο Γιαννακόπουλο, Ιωάννη - Σπυρίδωνα Τέντε, Βασίλειο Φούκα και Γεώργιο Γεωργέλλη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 23 Μαρτίου 2009, με την παρουσία και της Γραμματέως Χριστίνας Σταυροπούλου, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος:..., o οποίος εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξουσίους δικηγόρους του Κων/νο Κουτσουλέλο και Νικόλαο Νάκο.

Του αναιρεσιβλήτου: ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Δημήτριο Βλάχο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 4 Φεβρουαρίου 2000 ανακοπή του αναιρεσείοντος που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4196/2002 οριστική του ιδίου Δικαστηρίου και 3628/2006 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας ζητεί ο αναιρεσείων με την από 10 Οκτωβρίου 2006 αίτησή του ως και τους από 18 Ιουνίου 2007 πρόσθετους επ' αυτής λόγους αναίρεσης .

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Γεωργέλλης, ανέγνωσε την από 13 Μαρτίου 2009 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να γίνει δεκτός ο τέταρτος λόγος της αναίρεσης κατά το μέρος που αφορά την με αριθ. 82/2006 ένορκη βεβαίωση και ν' απορριφθούν οι λοιποί λόγοι (κύριοι και πρόσθετοι).

Οι πληρεξούσιοι του αναιρεσείοντος ζήτησαν την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψη της καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται και αν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Από τη διάταξη αυτή, σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 106, 335 και 338 ΚΠολΔ, προκύπτει ότι "πράγματα" κατά την έννοια της πρώτης από αυτές (άρθρο 559 αριθ. 8) που προτάθηκαν ή δεν προτάθηκαν, των οποίων η λήψη ή μη λήψη υπόψη από το δικαστήριο ιδρύει τον προβλεπόμενο από αυτή λόγο αναιρέσεως, αποτελούν οι αυτοτελείς ισχυρισμοί των διαδίκων που θεμελιώνουν ή καταλύουν τη βάση της αγωγής, ανταγωγής, ενστάσεως ή αντενστάσεως, και ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, όχι δε και ο ισχυρισμός που συνέχεται με την ιστορική αιτία της αγωγής, της ένστασης ή της αντένστασης, που αποτελεί αιτιολογημένη άρνηση αυτής ο οποίος αποκρούεται ή γίνεται δεκτός με την παραδοχή ή την απόρριψη, αντίστοιχα, ως αβασίμων ή βασίμων των θεμελιωτικών της αγωγής ένστασης ή αντένστασης πραγματικών γεγονότων.

Εξάλλου, δεν αποτελούν "πράγματα" και τα επικαλούμενα από τους διαδίκους αποδεικτικά μέσα και, πολύ περισσότερο, η αξιολόγηση από το δικαστήριο του περιεχομένου των εγγράφων και των λοιπών αποδεικτικών μέσων. Επομένως, δεν ιδρύεται ο ανωτέρω λόγος αναιρέσεως αν δεν λήφθηκαν υπόψη επιχειρήματα ή συμπεράσματα από την εκτίμηση των αποδείξεων, έστω και αν προτείνονται ως λόγος εφέσεως, όπως και οι νομικοί ισχυρισμοί ή η νομική επιχειρηματολογία των διαδίκων, ούτε οι ισχυρισμοί που ανάγονται στην κατ` ορθή ερμηνεία έννοια του εφαρμοστέου νόμου .

Επίσης, δεν ιδρύεται ο πιο πάνω λόγος αναιρέσεως, αν το δικαστήριο έλαβε υπόψη του ισχυρισμό αλλά τον απέρριψε για οποιονδήποτε λόγο τυπικό ή ουσιαστικό, γιατί η απόρριψη αυτή σημαίνει ότι έχει ληφθεί υπόψη ο ισχυρισμός, ανεξάρτητα αν δεν έγινε δεκτός (Α.Π.238/2008 Α.Π.20/2007).

Εξετέρου κατά τη διάταξη του άρθρου 527 Κ.Πολ.Δ. ως "νέοι ισχυρισμοί" που υπόκεινται στην καθιερούμενη από την ίδια διάταξη απαγόρευση νοούνται μόνον όσοι τείνουν στη θεμελίωση ή κατάλυση του ουσιαστικού δικαιώματος και όχι οι αρνητικοί ισχυρισμοί θεμελιωτικών ενστάσεων πραγματικών περιστατικών ή διαδικαστικών προϋποθέσεων της δίκης.(Α.Π. 284/2008). Κατ' ακολουθίαν ο δεύτερος λόγος αναίρεσης από τον αριθ.14 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ. με τον οποίο προβάλλεται η αιτίαση ότι το Εφετείο παρά το νόμο δεν κήρυξε απαράδεκτους τους κατά πρώτον ενώπιον αυτού με την έφεση προβληθέντας από τον καθού η ανακοπή και ήδη αναιρεσίβλητο προβληθέντας ισχυρισμούς προς απόκρουση της από το άρθρο 862 Α.Κ. ένστασης (λόγου της ένδικης ανακοπής) αυτού (ανακόπτοντος - εφεσίβλητου και ήδη αναιρεσείοντος) είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος καθόσον όλα τα επικαλούμενα προς θεμελίωση του λόγου αυτού πραγματικά περιστατικά αποτελούν αρνητικούς του λόγου της ανακοπής ισχυρισμούς και ειδικότερα του αποδιδόμενου σ' αυτόν (καθού η ανακοπή) πταίσματός του ως προς το ότι έγινε αδύνατη η ικανοποίησή του ως δανειστή από την πρωτοφειλέτρια και όχι πραγματικούς ισχυρισμούς με την προεκτεθείσα έννοια του όρου ώστε να υπόκεινται στην από το άρθρο 527 του Κ.Πολ.Δ. απαγόρευση.

Κατά τη διάταξη του αριθμού 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, επιτρέπεται αναίρεση, αν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Ως "πράγματα", κατά την έννοια της διατάξεως αυτής, νοούνται αυτοτελείς πραγματικοί ισχυρισμοί, οι οποίοι τείνουν σε θεμελίωση, κατάλυση ή παρακώλυση του δικαιώματος, που ασκείται με την αγωγή, την ένσταση ή αντένσταση, όχι όμως και οι με την ιστορική αιτία της αγωγής, της ενστάσεως ή αντενστάσεως συνεχόμενοι ισχυρισμοί, που αποτελούν αιτιολογημένη άρνηση αυτής, οι οποίοι και αποκρούονται με την παραδοχή ως βασίμων των θεμελιωτικών της αγωγής ή της ενστάσεως ή αντενστάσεως πραγματικών γεγονότων.

Επίσης δεν αποτελούν πράγματα κατά την έννοια της ανωτέρω διατάξεως ούτε η επίκληση των αποδεικτικών μέσων και του περιεχομένου των αποδείξεων αλλ' ούτε και τα επιχειρήματα ή συμπεράσματα που διατυπώνονται από την εκτίμηση των αποδείξεων. Εξάλλου κατά την ίδια διάταξη ιδρύεται λόγος αναιρέσεως αν το δικαστήριο, κατ` εσφαλμένη εκτίμηση των διαδικαστικών εγγράφων, έλαβε υπόψη ισχυρισμούς που δεν προτάθηκαν νόμιμα .

Εξάλλου, η διάταξη του άρθρου 240 ΚΠολΔ, που αφορά τον τρόπο επαναφοράς ισχυρισμών που υποβλήθηκαν σε προηγούμενη συζήτηση στο ίδιο ή ανώτερο δικαστήριο, δεν έχει εφαρμογή επί αρνήσεως της ιστορικής βάσεως της αγωγής, ακριβώς διότι η άρνηση αυτή δεν αποτελεί ισχυρισμό κατά την έννοια της εν λόγω διατάξεως.

Κατ'ακολουθίαν ο τρίτος λόγος της αναίρεσης και ο δεύτερος πρόσθετος από τον αριθ.8 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ. με τους οποίους προβάλλεται η αιτίαση ότι το Εφετείο παρά το νόμο έλαβε υπόψη του ισχυρισμούς του καθού η ανακοπή οι οποίοι επαναφέρθηκαν σ' αυτό όχι παραδεκτά με τον προβλεπόμενο από το άρθρο 240 Κ.Πολ.Δ.

τρόπο αλλά διά της ενσωματώσεως των πρωτόδικων προτάσεων στις προτάσεις που κατέθεσε αυτός στο εν λόγω Δικαστήριο είναι απορριπτέοι προεχόντως ως απαράδεκτοι διότι όλοι οι επικαλούμενοι για τη θεμελίωση των λόγων αυτών ισχυρισμοί αποτελούν αρνητικούς ισχυρισμούς του ένδικου λόγου της ανακοπής από το άρθρο 862 του Α.Κ.

και όχι ισχυρισμούς κατά την έννοια των ανωτέρω διατάξεων. Επίσης απορριπτέος προεχόντως ως απαράδεκτος είναι και ο πέμπτος λόγος της ανακοπής κατά το σκέλος του από τον αριθμό 8 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ. καθόσον δεν πρόκειται για αιτιάσεις που αφορούν πραγματικούς ισχυρισμούς κατά την προεκτεθείσα του όρου έννοια αλλά για τέτοιες που αφορούν επιχειρήματα και συμπεράσματα από τις αποδείξεις.

Κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 559 αριθμ. 11 Κ.Πολ.Δικ. κατά την οποία επιτρέπεται αναίρεση αν το Δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη αποδείξεις που δεν προσκομίσθηκαν, δεν αρκεί η προσκομιδή του εγγράφου, αλλά πρέπει να γίνεται και νόμιμη επίκληση αυτού με τις προτάσεις και όχι με την προσθήκη στο Εφετείο.

Στην προκειμένη περίπτωση με τον τέταρτο λόγο της αναίρεσης από τον αριθ. 11 περ. β του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ και κατά το σχετικό μέρος αυτού προβάλλεται η αιτίαση ότι το Εφετείο παρά το νόμο έλαβε υπόψη και στήριξε την σχετική περί ανυπαρξίας οποιασδήποτε υπαιτιότητας του καθού η ανακοπή ως προς το ότι κατέστη αδύνατη η ικανοποίηση της απαίτησή του από την πρωτοφειλέτρια στην με αριθ..../12-1-2006 ένορκη βεβαίωση του υιού του καθού η ανακοπή...

διότι δεν προσκομίσθηκε αυτή νόμιμα με τις προτάσεις που αυτός κατέθεσε στο Εφετείο. Ο λόγος αυτός της αναίρεσης είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός διότι από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων προκύπτει ότι η ένορκη αυτή βεβαίωση, στην οποία το Εφετείο έδωσε και ιδιαίτερη βαρύτητα και στήριξε τη σχετική κρίση του περί ανυπαρξίας οποιασδήποτε υπαιτιότητας του καθού η ανακοπή ως προς το ότι κατέστη αδύνατη η ικανοποίηση αυτού από την πρωτοφειλέτρια, λήφθηκε υπόψη χωρίς να έχει προσκομισθεί νόμιμα και τούτο διότι ναι μεν αναφέρεται (χειρόγραφα) ως προσκομιζόμενη και επικαλούμενη στις προτάσεις που κατέθεσε ο καθού η ανακοπή στο Εφετείο ως σχετικό με αύξοντα αριθμό 40 πλήν όμως τούτο δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα καθόσον οι προτάσεις κατατέθηκαν με τα σχετικά στις 11-1-2006 όπως προκύπτει από τη σχετική βεβαίωση του Γραμματέα που υπάρχει στο σώμα αυτών, η δε ένορκη βεβαίωση δόθηκε στον Ειρηνοδίκη Αμαρουσίου την επόμένη, δηλαδή στις 12-1-2006, ημερομηνία κατά την οποία και συζητήθηκε η υπόθεση χωρίς μάλιστα να παρασταθεί στο ακροατήριο ο πληρεξούσιος δικηγόρος του καθού η ανακοπή, ο οποίος είχε καταθέσει από την προηγουμένη ημέρα σχετική δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ.

Την μη νόμιμη προσκόμιση της ένορκης αυτής βεβαίωσης πρόβαλε ο ανακόπτων εφεσίβλητος στο Εφετείο με τη προσθήκη των προτάσεων που κατέθεσε στις 17-1-2006.

Συνεπώς πρέπει να γίνει δεκτή η αναίρεση κατά τον βάσιμο τούτο λόγο και ν' αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση παρελκούσης ύστερα απ' αυτά της έρευνας των λοιπών λόγων.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθ. 2628/2006 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο συγκροτούμενο από άλλους δικαστές.

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 9 Απριλίου 2009. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του την 1η Ιουνίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ