1289/2014 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1289 / 2014 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1289/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Γεράσιμο Φουρλάνο, Εμμανουήλ Κλαδογένη και Βασίλειο Πέππα, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 28 Απριλίου 2014, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1.Κ. Κ. του Θ., κατοίκου ..., 2. Θ. Κ. του Δ., 3. Β. Δ. Κ. το γένος Η. Μ., και 4. Κ. Κ. Δ., κατοίκων ..., για τον εαυτό τους ατομικά και ως εξ αδιαθέτου κληρονόμων του Ι. Κ., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Παρασκευή Σαββίδου.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Θ. Μ. του Μ., 2.Α. Μ. του Θ., κατοίκου ..., 3. Π. Μ. του Θ., και 4. Μ. Μ. του Θ., κατοίκων ..., ως νομίμων εξ αδιαθέτου κληρονόμως της Β. συζ. Θ. Μ., το γένος Θ. Κ., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γεώργιο Ευθυμιάδη.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 19-9-2006 αγωγή της αρχικής αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Κοζάνης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 247/2009 του ίδιου Δικαστηρίου και 33/2013 του Εφετείου Δυτ. Μακεδονίας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από2-12-2013 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Βασίλειος Πέππας, ανέγνωσε την από10-4-2014 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να γίνουν δεκτοί οι λόγοι της αίτησης αναίρεσης. Η πληρεξούσια των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Σύμφωνα με το άρθρο 19ΚΠολΔ, όπως αντικαταστάθηκε με άρθρο 4 παρ. 2 ν.3994/11 (ΦΕΚ Α' 165/25-7-11). "Στην αρμοδιότητα των Μονομελών Εφετείων υπάγονται οι εφέσεις κατά των αποφάσεων των Μονομελών Πρωτοδικείων και στην αρμοδιότητα των Τριμελών Εφετείων υπάγονται οι εφέσεις κατά των αποφάσεων των Πολυμελών Πρωτοδικείων της περιφέρειάς τους".

Κατά δε το άρθρο 72 του ίδιου νόμου: Στις δίκες που κατά την εισαγωγή του παρόντος νόμου είναι εκκρεμείς στον πρώτο βαθμό, οι διαδικαστικές πράξεις ρυθμίζονται από τις διατάξεις του, όσες όμως είχαν ενεργηθεί πριν από την εισαγωγή του ρυθμίζονται από το προγενέστερο δίκαιο (παρ. 2) ...Το παραδεκτό των ενδίκων μέσων, το επιτρεπτό των προβαλλόμενων λόγων και ο χρόνος της άσκησής τους κρίνονται σύμφωνα με το νόμο που ισχύει κατά το χρόνο που δημοσιεύεται η απόφαση.

Στα ένδικα μέσα που είχαν ασκηθεί πριν από την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου εφαρμόζονται οι διατάξεις της παραγράφου 2 (παρ.4)...Στην αρμοδιότητα των Μονομελών Δικαστηρίων του άρθρου 19 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας υπάγονται οι εφέσεις που ασκούνται μετά τη δημοσίευση του παρόντος νόμου (παρ. 13). Εξ άλλου, κατά την έννοια των παρ. 2 και 3 του άρθρου 31 ΚΠολΔ, σε περίπτωση κύριων συναφών δικών, υπαγόμενων αυτοτελώς σε διάφορα καθ' ύλην αρμόδια δικαστήρια, αποκλειστικώς αρμόδιο καθ' ύλην και κατά τόπον είναι το ιεραρχικώς ανώτερο δικαστήριο.

Περαιτέρω, κατά την έννοια του άρθρου 559 αρ. 5ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται, αν το δικαστήριο εσφαλμένα δέχθηκε ότι είναι αρμόδιο ή αναρμόδιο, με την επιφύλαξη όμως των διατάξεων του άρθρου 47 ΚΠολΔ, σύμφωνα με τις οποίες δεν υπόκειται σε προσβολή με ένδικο μέσο απόφαση Πρωτοδικείου, Πολυμελούς ή Μονομελούς, για το λόγο ότι η υπόθεση ανήκει στην αρμοδιότητα του Ειρηνοδικείου, και απόφαση Πολυμελούς Πρωτοδικείου για υπόθεση της αρμοδιότητας του Μονομελούς.

Από τις διατάξεις αυτές συνάγεται ότι ο παραπάνω λόγος αναίρεσης δημιουργείται, μόνον όταν υπάρχει σφάλμα του δικαστηρίου της ουσίας σχετικά με τη δική του υλική αρμοδιότητα ή αναρμοδιότητα, η οποία ως ένσταση αφορά τη δημόσια τάξη και επομένως λαμβάνεται υπόψη αυτεπαγγέλτως σε κάθε στάση της δίκης και στον Άρειο Πάγο, εφόσον τα περιστατικά που τη συγκροτούν προκύπτουν από την προσβαλλόμενη απόφαση ή προβλήθηκαν στο δικαστήριο της ουσίας (ΑΠ 82/2011, 638/2012, 1408/2012).

Στην ένδικη περίπτωση, από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων, προκύπτουν τα ακόλουθα : Το Μονομελές Πρωτοδικείο Κοζάνης, με την 247/09 οριστική του απόφαση, υποχρέωσε τους εναγομένους και ήδη αναιρεσείοντες, κατά μερική παραδοχή της από 19/9/06 αγωγής της αρχικής ενάγουσας, στη δικονομική θέση της οποίας υπεισήλθαν οι ήδη αναιρεσίβλητοι, λόγω θανάτου της, να καταβάλουν στους τελευταίους, ως χρηματική ικανοποίηση για ηθική βλάβη από αδικοπραξία, το συνολικό ποσό των 5.000 ευρώ.

Κατά της εν λόγω αποφάσεως οι εναγόμενοι και ήδη αναιρεσείοντες άσκησαν (πριν την έναρξη ισχύος του ν. 3994/11) την από 29/8/10 έφεσή τους και προσδιορίστηκε δικάσιμος αυτής ενώπιον του Εφετείου Δυτικής Μακεδονίας (Τριμελούς, εφόσον η έφεση ασκήθηκε πριν την ισχύ του ν. 3994/11), για τις 5/10/11. Ακολούθως, οι υπεισελθόντες στη δικονομική θέση της αρχικής ενάγουσας, ήδη αναιρεσίβλητοι, άσκησαν την (αντίθετη) από 26/9/11 έφεσή τους κατά της ίδιας απόφασης (μετά την έναρξη ισχύος του ν. 3994/11) και προσδιορίστηκε δικάσιμος αυτής ενώπιον του Μονομελούς Εφετείου Δυτικής Μακεδονίας, για τις 5/12/12.

Κατά την παραπάνω δικάσιμο το Μονομελές Εφετείο Δυτικής Μακεδονίας προχώρησε στη συζήτηση τόσο της εκκρεμούς ενώπιόν του εφέσεως των αναιρεσιβλήτων, όσο και της εκκρεμούς ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Μακεδονίας εφέσεως των αναιρεσειόντων, που δεν είχε εισαχθεί ενώπιόν του προς συζήτηση, αλλά ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Δυτικής Μακεδονίας και είχε αναβληθεί για τις 6/11/13, οπότε αναβλήθηκε εκ νέου για τις 3/12/14, τις οποίες συνεκδίκασε.

Επί των εν λόγω εφέσεων εξέδωσε την ήδη προσβαλλόμενη 33/13 απόφασή του, με την οποία απέρριψε κατ' ουσίαν την από 29/8/10 έφεση των αναιρεσειόντων, δέχτηκε κατ' ουσίαν την από 26/9/11 έφεση των αναιρεσιβλήτων, εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση και δικάζοντας επί της ως άνω αγωγής, κατά μερική παραδοχή αυτής, υποχρέωσε τους αναιρεσείοντες να καταβάλουν στους αναιρεσίβλητους το συνολικό ποσό των 8.600 ευρώ, νομιμοτόκως από την επίδοση της αγωγής.

Έτσι, όμως, το Μονομελές Εφετείο Δυτικής Μακεδονίας υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρου 559 αρ. 5 ΚΠολΔ. Τούτο, διότι λαμβανομένου υπόψη ότι υπήρχαν δύο κύριες συναφείς δίκες, από τις οποίες η προγενέστερη εκκρεμούσε στο Τριμελές Εφετείο, ενώ η μεταγενέστερη στο Μονομελές Εφετείο, αποκλειστική αρμοδιότητα προς εκδίκασή τους είχε το ιεραρχικώς ανώτερο δικαστήριο, δηλαδή το Τριμελές Εφετείο Δυτικής Μακεδονίας, κατ' ανάλογη εφαρμογή της ρύθμισης του άρθρου 31 παρ. 3 και 2 ΚΠολΔ.

Συνεπώς, ο πρώτος λόγος της αιτήσεως αναιρέσεως, με τον οποίο αποδίδεται στην αναιρεσιβαλλομένη η ανωτέρω αναιρετική πλημμέλεια (τα περί της οποίας περιστατικά οι αναιρεσείοντες είχαν επικαλεστεί στο Μονομελές Εφετείο Δυτικής Μακεδονίας με τις έγγραφες προτάσεις τους) είναι βάσιμος.

Κατόπιν τούτων, κατά παραδοχή του παραπάνω λόγου, πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση αναιρέσεως, να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση στο αρμόδιο καθ' ύλην και κατά τόπο δικαστήριο (άρθρο 580 παρ. 2 ΚΠολΔ) ενώ παρέλκει η έρευνα του δευτέρου λόγου της αιτήσεως. Τα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων θα επιβληθούν σε βάρος των αναιρεσιβλήτων, λόγω της ήττας τους (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ), κατά τ' αναφερόμενα στο διατακτικό. Τέλος, πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή στον καταθέσαντα του παραβόλου που κατατέθηκε για την άσκηση της ένδικης αίτησης (άρθρ. 495§4 ΚΠολΔ.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 33/2013 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Δυτικής Μακεδονίας.

Παραπέμπει την υπόθεση στο Τριμελές Εφετείο Δυτικής Μακεδονίας.

Επιβάλλει σε βάρος των αναιρεσιβλήτων τα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, τα οποία προσδιορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στον καταθέσαντα τούτο.

Κρίθηκε, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, 2 Ιουνίου 2014.Και

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, την 12 Ιουνίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ