Greek Supreme Court dismisses appeal due to judge recusal based on marital relationship with rapporteur.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Greece dismissed the appeal against a final judgment from the Thessaloniki Court of Appeal. The presiding judge, Avrokomi Thoua, voluntarily recused herself after discovering she was married to the rapporteur who had drafted the court's opinion. Consequently, the court ordered a new hearing to ensure judicial impartiality and uphold the integrity of the proceedings.
Legislator headnote
AI generatedArticles 8(1)(a) of Law 1756/1988; Article 52(1)(st) of the Code of Civil Procedure; Article 6(1) of the ECHR: Judges must recuse themselves if they are spouses of the rapporteur to prevent any appearance of bias and ensure the credibility of the judgment.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Απόφαση 1288 / 2015 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 1288/2015
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
A2’ Πολιτικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Κωνσταντίνο Τσόλα, Ευφημία Λαμπροπούλου και Αβροκόμη Θούα, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 28 Σεπτεμβρίου 2015, με την παρουσία και της γραμματέως Θεοδώρας Παπαδημητρίου να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Β. Β. του Ε., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Παύλο Μουρατίδη, με δήλωση κατ’ άρθρο 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.
Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ι. Γ. του Ε., η οποία όπως προκύπτει από τις από 2/2/2015 προτάσεις και την από 2/2/2015 κατατεθείσα για την προηγούμενη δικάσιμο δήλωση κατ’ άρθρο 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ. της πληρεξουσίου δικηγόρου Μαρίας - Στάσας Δημητριάδου, απεβίωσε και κληρονομήθηκε από τις α) Δ. Φ. του Φ. και β) Ε. Φ. του Φ., και 2) Μ. συζύγου Φ. Φ., το γένος Ε. Γ., κατοίκου ..., οι οποίοι δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 15/1/1996 αγωγή της αρχικής διαδίκου Α. χήρας Ε. Γ., δικαιοπαρόχου των αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Βέροιας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 153/ΤΠ/1997, 15/ΤΠ/2003 μη οριστικές, 42/ΤΠ/2006 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2444/2008 οριστική του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 26/10/2011 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο ο αναιρεσείων, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Αβροκόμη Θούα ανέγνωσε την έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου τούτου, Αρεοπαγίτη Γεράσιμου Φουρλάνου, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.
Κατά την 10η Νοεμβρίου 2015, συγκροτήθηκε το παρόν Δικαστήριο, προκειμένου να διασκεφθεί την ανωτέρω υπόθεση. Στη συνέχεια, ένα μέλος του, η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Αβροκόμη Θούα, κατέθεσε στην Πρόεδρο του Α2 Πολιτικού Τμήματος του Αρείου Πάγου, Αντιπρόεδρο κ. Δήμητρα Παπαντωνοπούλου την από 27 Οκτωβρίου 2015 αίτηση εξαίρεσης, η οποία έχει ως εξής: "κ.
Πρόεδρε, κατά τη συνεδρίαση του Α2 Πολιτικού Τμήματος, της 28-9-2015, στου οποίου μετείχα στη σύνθεση, χρεώθηκα ως Εισηγήτρια και την με αριθμό πινακίου 45 υπόθεση, με διαδίκους τους Β. Β. κατά Μ. Φ. κ.λπ. Κατά τη μελέτη της ως άνω υπόθεσης, μετά τη συζήτησή της, διεπίστωσα, ότι η επ’ αυτής υπάρχουσα και αναγνωσθείσα στο ακροατήριο εισήγηση, έχει γραφεί από τον Αρεοπαγίτη, Γεράσιμο Φουρλάνο, που είναι σύζυγός μου.
Κατά το άρθρο 8 παρ.1 εδ.α’ του νόμου 1756/1988 (ΚΟΔΚΔΛ), <δικαστικοί λειτουργοί, υπάλληλοι της γραμματείας των δικαστηρίων και των εισαγγελιών και δικηγόροι δεν επιτρέπεται να συμπράττουν στην ίδια διαδικαστική πράξη ή ενέργεια, αν είναι σύζυγοι ή συνδέονται με συγγένεια αίματος ή αγχιστείας μέχρι και τον τρίτο βαθμό>.
Με βάση τα ανωτέρω, αλλά και σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 52 παρ.1 περ.στ Κ.Πολ.Δ. και 6 παρ.1 της ΕΣΔΑ, οι οποίες υπηρετούν πρωτίστως την αμεροληψία της δικαιοσύνης, με γνώμονα τη διασφάλιση του κύρους της και την αποφυγή κάθε ενδεχόμενης αμφισβήτησης της αμεροληψίας του Δικαστηρίου, θεωρώ ότι πρέπει να εξαιρεθώ από την εκδίκαση της εν λόγω υπόθεσης.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Αιτούμαι την εξαίρεσή μου από την ανωτέρω υπόθεση". Κατόπιν των ανωτέρω, το Δικαστήριο (σε Συμβούλιο) συγκροτήθηκε από τους: Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνο Τσόλα, Αρεοπαγίτη - Εισηγητή επί της δήλωσης εξαίρεσης, Εμμανουήλ Κλαδογένη, Ιωσήφ Τσαλαγανίδη και Γεώργιο Κοντό, Αρεοπαγίτες, καθώς και από την ίδια ως άνω Γραμματέα, προκειμένου να αποφασίσει για την ανωτέρω αίτηση και δήλωση.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Κατά το άρθρο 55 παρ. 1 και 4 ΚΠολΔ, "Δικαστές Πολυμελών δικαστηρίων και Εισαγγελείς, αν υπάρχει λόγος εξαίρεσης τους, οφείλουν να το δηλώσουν στον Πρόεδρο του δικαστηρίου", "Το δικαστήριο αποφασίζει χωρίς τη συμμετοχή εκείνου που υπέβαλε τη δήλωση και χωρίς συζήτηση στο ακροατήριο".
Συνεπώς, νόμιμα φέρεται στο Δικαστήριο τούτο, που συνεδριάζει σε Συμβούλιο, η από 27 Οκτωβρίου 2015 δήλωση κωλύματος (αυτοεξαίρεσης), που υποβλήθηκε στην Πρόεδρο του Α2 Πολιτικού Τμήματος του Αρείου Πάγου από την Αρεοπαγίτη Αβρακόμη Θούα, μέλος της σύνθεσης του Πολιτικού αυτού Τμήματος και πρέπει να ερευνηθεί.
Από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 52 παρ. 1 περ. στ’ ΚΠολΔ και 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ που υπηρετούν πρωτίστως την αμεροληψία της δικαιοσύνης, σαφώς προκύπτει ότι οι δικαστές μπορεί να προτείνουν την εξαίρεση τους ή να εξαιρεθούν από οποιονδήποτε διάδικο, αν προκαλούν υπόνοια μεροληψίας. Η δήλωση αυτού του κωλύματος δεν υπόκειται σε κανένα χρονικό περιορισμό και μπορεί να γίνει και στη διάσκεψη της υπόθεσης για την έκδοση της σχετικής απόφασης, οπότε, αν αποφασιστεί η έξοδος του εξαιρετέου από τη σύνθεση δικαστή, το δικαστήριο οφείλει να απόσχει από την εκδίκαση της υπόθεσης.
Στην προκειμένη περίπτωση από τα έγγραφα της δικογραφίας προκύπτουν τα εξής : Μετά τη συζήτηση στο ακροατήριο της κρινόμενης από 26-10-2011 αιτήσεως του Β. Β. για αναίρεση της 2444/2008 απόφασης του Εφετείου Θεσσαλονίκης στη διάσκεψη της προκειμένης υπόθεσης η Αρεοπαγίτης και μέλος της σύνθεσης του Δικαστηρίου αυτού Αβρακόμη Θούα διαπίστωσε ότι συντρέχει περίπτωση αυτοεξαίρεσής της γι’ αυτό και υπέβαλε προς την Πρόεδρο του Τμήματος την ακόλουθη δήλωση: "κ.
Πρόεδρε, κατά τη συνεδρίαση του Α2 Πολιτικού Τμήματος, της 28-9-2015,στου οποίου μετείχα στη σύνθεση, χρεώθηκα ως Εισηγήτρια και την με αριθμό πινακίου 45 υπόθεση, με διαδίκους τους Β. Β. κατά Μ. Φ. κ.λ.π. Κατά τη μελέτη της άνω υπόθεσης, μετά τη συζήτηση της, διεπίστωσα, ότι η επ’ αυτής υπάρχουσα και αναγνωσθείσα στο ακροατήριο εισήγηση, έχει γραφεί από τον Αρεοπαγίτη, Γεράσιμο Φουρλάνο, που είναι σύζυγος μου.
Κατά το άρθρο 8 παρ.1 εδ.α του νόμου 1756/1988 (ΚΟΔΚΔΛ), <δικαστικοί λειτουργοί, υπάλληλοι της γραμματείας των δικαστηρίων και των εισαγγελιών και δικηγόροι δεν επιτρέπεται να συμπράττουν στην ίδια διαδικαστική πράξη ή ενέργεια, αν είναι σύζυγοι ή συνδέονται με συγγένεια αίματος ή αγχιστείας μέχρι και τον τρίτο βαθμό>.
Με βάση τα ανωτέρω, αλλά και σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 52 παρ.1 περ.στ’ Κ.Πολ.Δ. και 6 παρ.1 της ΕΣΔΑ, οι οποίες υπηρετούν πρωτίστως την αμεροληψία της δικαιοσύνης, με γνώμονα τη διασφάλιση του κύρους της και την αποφυγή κάθε ενδεχόμενης αμφισβήτησης της αμεροληψίας του Δικαστηρίου, θεωρώ ότι πρέπει να εξαιρεθώ από την εκδίκαση της εν λόγω υπόθεσης.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Αιτούμαι την εξαίρεση μου από την ανωτέρω υπόθεση Αθήνα 27 Οκτωβρίου 2015". Η διαπίστωση αυτή της δηλούσας ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα και εντεύθεν είναι βάσιμα τα αναφερόμενα στη δήλωσή της, αποδεικνυόμενα από την υπάρχουσα δικογραφία εισήγηση του συζύγου της αιτούσας Γερασίμου Φουρλάνου, τότε Αρεοπαγίτη, εισηγητή της υποθέσεως. Συνακόλουθα, επειδή είναι ενδεχόμενο να δημιουργηθεί στους διαδίκους η εντύπωση ότι θα οδηγηθεί σε κρίση επηρεασμένη από τη συζυγική σχέση μεταξύ αυτής και του συντάξαντος την εισήγηση Δικαστού στην προσβαλλόμενη απόφαση, γεγονός που επιφέρει κατ’ ανάγκη δυσπιστία ως προς το αμερόληπτο της κρίσης της, πρέπει να αποφανθεί το Δικαστήριο τούτο, ότι η παραπάνω Αρεοπαγίτης και μέλος της σύνθεσης του Δικαστηρίου αυτού είναι εξαιρετέα στην εξεταζόμενη υπόθεση. Ύστερα από αυτά πρέπει να διαταχθεί η επανάληψη της συζήτησης της προκειμένης υπόθεσης, κατά το άρθρο 307 ΚΠολΔ.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αποφαίνεται ότι η Αρεοπαγίτης Αβρακόμη Θούα, μέλος της σύνθεσης του Α2 Πολιτικού Τμήματος του Αρείου Πάγου, στη δικάσιμο της 28-9-2015, είναι εξαιρετέα στη συζήτηση της αναφερόμενης στο σκεπτικό υποθέσεως. Και
Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησης της από 26-10-2011 αιτήσεως του Β. Β. για αναίρεση της 2444/2008 αποφάσεως του Εφετείου Θεσσαλονίκης, σε νέα δικάσιμο που θα οριστεί με επιμέλεια των διαδίκων, ενώπιον του ιδίου τμήματος του Αρείου Πάγου, στη σύνθεση του οποίου δεν θα μετέχει η εξαιρετέα δικαστής.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, την 10 Νοεμβρίου 2015.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, την 12 Νοεμβρίου 2015.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ