1285/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1285 / 2011 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1285 /2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ρένα Ασημακοπούλου, Αντιπρόεδρο, Αθανάσιο Κουτρομάνο, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Ευφημία Λαμπροπούλου και Γεράσιμο Φουρλάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 23 Μαΐου 2011, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό Οικονομίας και Οικονομικών, ο οποίος κατοικοεδρεύει στην Αθήνα και εν προκειμένω από τον Προϊστάμενο της ΔΟΥ Χαλκίδας, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια Ελένη Πασαμιχάλη, πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Σ. Μ. Μ., κατοίκου ..., 2. Π. Μ. του Α., κατοίκου ..., 3. Ι. Τ. του Κ., κατοίκου ... και 4. Δ. Τ., κατοίκου ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Σπυρίδωνα Σούλη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ..

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20-8-2004 αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων, και με την από 19-10-2004 ανακοίνωση δίκης του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Χαλκίδας και συνεκδικάστηκαν . Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 331/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 112/2008 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά το αναιρεσείον με την από 24-12-2008 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Χρυσόστομος Ευαγγέλου ανέγνωσε την από 12-5-2011 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η εκ μέρους του δικαστηρίου της ουσίας παραβίαση των περιεχομένων στα άρθρα 173 και 200 Α.Κ. ερμηνευτικών κανόνων των δικαιοπραξιών μπορεί να γίνει ευθέως ή εκ πλαγίου, οπότε δημιουργούνται, αντιστοίχως, οι αναιρετικοί λόγοι των αριθμών 1 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ. Ευθεία παραβίαση υπάρχει όταν α) το δικαστήριο της ουσίας, ενώ διαπιστώνει ρητώς ή εμμέσως, κατά τη μη υποκείμενη σε αναιρετικό έλεγχο κρίση του, την ύπαρξη κενού ή ασάφειας στη δικαιοπραξία ως προς την έννοια της δηλώσεως βουλήσεως, παραλείπει να προσφύγει στις γενικές ερμηνευτικές αρχές των άρθρων 173 και 200 Α.Κ. προς διακρίβωση του νοήματος της δηλώσεως βουλήσεως ή να παραθέσει στην απόφασή του τα πραγματικά εκείνα στοιχεία από τα οποία προκύπτει η εφαρμογή των κανόνων αυτών, β) προέβη σε εσφαλμένη υπαγωγή των πραγματικών του διαπιστώσεων στους εν λόγω κανόνες και ιδίως στα αξιολογικά κριτήρια της καλής πίστεως και των συναλλακτικών ηθών (Ολ.Α.Π. 7/2006, Α.Π. 472/2009). Για να είναι ορισμένος ο λόγος αυτός πρέπει να γίνεται επίκληση στο αναιρετήριο ότι το δικαστήριο διαπίστωσε, ρητά ή έμμεσα, κενό ή αμφιβολία στις δηλώσεις των συμβαλλομένων και ότι παρά τη διαπίστωση αυτή παρέλειψε να προσφύγει στις ερμηνευτικές αρχές των άρθρων 173 και 200 του Α.Κ. ή ότι προσέφυγε μεν, αλλά εσφαλμένα υπήγαγε σ' αυτές τις πραγματικές διαπιστώσεις του (Α.Π. 783/1999, 1199/1998, 1714/1991).

Στην προκειμένη περίπτωση με τον πρώτο από το άρθρο 559 αριθ.1 ΚΠολΔ λόγο του αναιρετηρίου προβάλλεται ότι: "Το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, απέρριψε την ασκηθείσα έφεση του Ελληνικού Δημοσίου κατά της υπ' αριθ. 331/2005 αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Χαλκίδας, η οποία είχε δεχθεί ως βάσιμη την ανακοπή των αναιρεσιβλήτων και είχε ακυρώσει την 5732/2000 ταμειακή βεβαίωση του Προϊσταμένου της ΔΟΥ Χαλκίδας, με την αιτιολογία ότι "ουδέποτε οι αναιρεσίβλητοι υπέγραψαν ως εγγυητές κάποια από τις συμβάσεις που συνομολογήθηκαν μεταξύ της NUTRIMIX (οφειλέτριας) και της ΕΤΒΑ Α.Ε., αλλά ούτε και την συμβολαιογραφική πράξη ρύθμισης των οφειλών της πρώτης που απέρρεαν από τις 20-9-1989, 24-4-1991 και 19-7-1990 συμβάσεις". Η κρίση αυτή του δικαστηρίου είναι εσφαλμένη ενόψει των ορισμών των διατάξεων των άρθρων 173 και 200 του Α.Κ. .

Στην κρινόμενη υπόθεση αμφιβολία για την έννοια του περιεχομένου των δανειακών συμβάσεων που συνήψε η ως άνω εταιρία με την ΕΤΒΑ ΑΕ έχει δημιουργηθεί, καθόσον, όπως προκύπτει και από το παρατιθέμενο στην προσβαλλόμενη απόφαση περιεχόμενο των εν λόγω συμβάσεων, ενώ σε αυτές έχει συμπεριληφθεί το άρθρο 15 α, το οποίο αναμφιβόλως θεμελιώνει την ευθύνη των αναιρεσιβλήτων ως εγγυητών, αμέσως μετά ακολουθεί η φράση "Διαγράφεται το άρθρο 15 α". Το δευτεροβάθμιο επομένως δικαστήριο όφειλε- ενόψει της επαναλήψεως κατά τα ανωτέρω του κρίσιμου άρθρου 15 α σε όλες τις δανειακές συμβάσεις- να κάνει δεκτό ότι από τις συμβάσεις αυτές ερμηνευόμενες, όπως απαιτεί η καλή πίστη και τα συναλλακτικά ήθη, προκύπτει ότι οι ήδη αναιρεσίβλητοι είχαν υπογράψει ως εγγυητές και ως εκ τούτου νομίμως εκδόθηκε σε βάρος τους η ένδικη πράξη ταμειακής βεβαίωσης. Έτσι το δευτεροβάθμιο δικαστήριο παραβίασε του κανόνες ουσιαστικού δικαίου των άρθρων 173 και 200 του Α.Κ.". Ο λόγος αυτός είναι απαράδεκτος, διότι δεν γίνεται επίκληση στο αναιρετήριο ότι το Εφετείο διαπίστωσε ρητά ή έμμεσα κενό ή αμφιβολία στις δηλώσεις των συμβαλλομένων στις δανειακές συμβάσεις και ότι παρά τη διαπίστωση αυτή παρέλειψε να προσφύγει στους ερμηνευτικούς κανόνες των άρθρων 173 και 200 του Α.Κ. ή ότι προσέφυγε μεν σ' αυτούς, αλλά τους παραβίασε με εσφαλμένη υπαγωγή.

Με τον δεύτερο από το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ λόγο του αναιρετηρίου προβάλλεται ότι η προσβαλλόμενη απόφαση στερείται νόμιμης βάσης, διότι έχει πλημμελείς αιτιολογίες σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης. Ειδικότερα, προβάλλεται ότι η κρίση του Εφετείου ότι οι αναιρεσίβλητοι ουδέποτε υπέγραψαν ως εγγυητές κάποια από τις συμβάσεις που συνομολογήθηκαν μετά της "NYTRIMIX A.E." και της ΕΤΒΑ Α.Ε., αλλά ούτε και την συμβολαιογραφική πράξη ρύθμισης των οφειλών της πρώτης που απέρρεαν από τις 20-9-1989, 24-4-1991 και 19-7-1990 συμβάσεις είναι προφανώς εσφαλμένη ενόψει του περιεχομένου των ανωτέρω δανειακών συμβάσεων, στο άρθρο 15 α των οποίων αναφέρεται ότι οι αναιρεσίβλητοι εγγυώνται ανεπιφύλακτα και σε ολόκληρο ο καθένας από αυτούς για οποιαδήποτε υποχρέωση του οφειλέτη, η εγγυητική τους δε ευθύνη δεν αναιρείται από την προσθήκη περί διαγραφής του άρθρου 15 α που περιέχεται στις ανωτέρω συμβάσεις, καθόσον αφενός μεν αυτή διαφέρει από το υπόλοιπο κείμενο των συμβάσεων, αφετέρου δε, και αντιθέτως προς την κρίση του δευτεροβαθμίου δικαστηρίου, η διαγραφή αυτή δε φέρει την υπογραφή των συμβαλλομένων μερών ...". Ο λόγος αυτός είναι απαράδεκτος, διότι υπό την επίφαση της θεμελιώσεώς του στην αναιρετική πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, πλήττει ευθέως την ανεπίδεκτη αναιρετικού ελέγχου εκτίμηση των αποδείξεων από το Εφετείο (άρθρο 561 παρ.1 ΚΠολΔ).

Κατ' ακολουθίαν πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση. Τα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων πρέπει να επιβληθούν σε βάρος του αναιρεσείοντος, λόγω της ήττας του (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ), μειωμένα κατ' άρθρο 22 του ν. 2397/1957.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 24-12-2008 αίτηση του Ελληνικού Δημοσίου για αναίρεση της υπ' αριθ. 112/2008 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών.

Καταδικάζει το αναιρεσείον στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ.

Κρίθηκε, αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 6 Ιουλίου 2011.

H ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του στην Αθήνα στις 20 Ιουλίου 2011.

H ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ