1281/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1281 / 2011 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1281/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ρένα Ασημακοπούλου, Αντιπρόεδρο, Αθανάσιο Κουτρομάνο, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Ευφημία Λαμπροπούλου και Γεράσιμο Φουρλάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 9 Μαΐου 2011, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: 1. Ελληνικού Δημοσίου που εκπροσωπείται νόμιμα και 2. Προϊσταμένου της ΔΟΥ Β'Κεφαλαίου Αθηνών που εδρεύει στην Αθήνα και 3. Προϊσταμένου της ΔΟΥ ΦΑΒΕ Αθηνών, που κατοικοεδρεύει στην Αθήνα, οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο Δημήτριο Κατωπόδη, πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Ανώνυμης Τραπεζικής Εταιρείας με την επωνυμία "ΙΟΝΙΚΗ και ΛΑΪΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, 2. Ανώνυμης Τραπεζικής Εταιρείας με την επωνυμία "ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα και 3. Τραπεζικής Εταιρείας με την επωνυμία "BANK OF AMERICA NATIONAL TRUST AND SAVINGS ASSOCIATION" που εδρεύει στον Αγ. Φραγκίσκο Καλιφόρνιας ΗΠΑ και εκπροσωπείται νόμιμα από τον διευθυντή του Υποκαταστήματος στην Αθήνα. Η πρώτη εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Κωνσταντίνο Τσενέ ο οποίος δήλωσε την αλλαγή της επωνυμίας της, σε ΑΛΦΑ ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΕ με τον διακριτικό τίτλο "ΑLPHA BANK", η δεύτερη εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Κωνσταντίνο Παναγόπουλο, και η 3η εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Κωνσταντίνο Αλεξίου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 24-12-1990 ανακοπή των ήδη αναιρεσειόντων και την από 17-12-1990 της ήδη γ' αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών, και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2437/1991 του ίδιου Δικαστηρίου και 6256/1992 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 1-6-1993 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Ευαγγέλου Χρυσόστομος ανέγνωσε την από 28-4-2011 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, οι πληρεξούσιοι των αναιρεσιβλήτων την απόρριψη της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την προσβαλλόμενη υπ' αριθ. 6256/1992 απόφαση του Εφετείου Αθηνών συνεκδικάσθηκαν και έγιναν δεκτές κατ' ουσίαν οι αντίθετες εφέσεις του Ελληνικού Δημοσίου και της Τράπεζας "BANK OF AMERIKA NATIONAL TRUST AND SAVINGS ASSOCIATON" κατά της υπ' αριθ. 2437/1991 αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, με την οποία απερρίφθησαν οι ανακοπές των άνω εκκαλούντων και της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος κατά του .../1990 πίνακα κατάταξης δανειστών της συμβολαιογράφου Αθηνών Ειρήνης Σταθοπούλου. Με την προσβαλλόμενη απόφαση έγινε δεκτός ο λόγος της ανακοπής της Τράπεζας BANK OF AMERIKA και κρίθηκε ότι εσφαλμένα κατετάγη το Ελληνικό Δημόσιο στο πλειστηρίασμα του δευτέρου ακινήτου για το ποσό των 1.539.558 δρχ. που αφορούσε φόρους της εταιρίας ΙΑΣ, καθόσον δέχθηκε το Εφετείο ότι η καθής η εκτέλεση Α. Λ. ήταν απλό μέλος του Δ.Σ. της εταιρίας ΙΑΣ και δεν είχε κάποια πρόσθετη ιδιότητα (διευθύνοντος συμβούλου, διαχειριστή, εκκαθαριστή) από εκείνες που θεμελιώνουν κατά το άρθρο 10 του Ν. 542/1977, που γίνεται επίκληση στην ανακοπή, ευθύνη για τα χρέη της εταιρίας από φόρους. Περαιτέρω δέχθηκε το Εφετείο ότι δεν γίνεται επίκληση άλλου λόγου θεμελιωτικού αντίστοιχης ευθύνης της καθής η εκτέλεση. Κατά το μέρος αυτό μεταρρύθμισε τον προσβαλλόμενο πίνακα και στο ποσό των 1.539.558 δρχ κατέταξε στη θέση του Δημοσίου την ως άνω ανακόπτουσα Τράπεζα, ενώ απέρριψε την ανακοπή του Ελληνικού Δημοσίου.

Ο από το άρθρο 559 αριθ. 8 Κ.Πολ.Δ. λόγος αναίρεσης ιδρύεται όταν το δικαστήριο παρά τον νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Ως πράγματα, η μη λήψη υπόψη των οποίων από το δικαστήριο της ουσίας, ιδρύει τον από το άρθρο 559 αριθμ. 8 ΚΠολΔ προβλεπόμενο αναιρετικό λόγο, νοούνται οι πραγματικοί ισχυρισμοί των διαδίκων που τείνουν στη θεμελίωση αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντένστασης, όχι δε και οι μη νόμιμοι, απαράδεκτοι, αόριστοι και αλυσιτελείς ισχυρισμοί, οι οποίοι δεν ασκούν επίδραση στην έκβαση της δίκης και στους οποίους το δικαστήριο δεν υποχρεούται να απαντήσει (ΟλΑΠ 14/2004, 421/2009).

Περαιτέρω, από τις διατάξεις των άρθρων 979 παρ. 2, 933 και 585 παρ. 2 ΚΠολΔ σε συνδυασμό προς εκείνες των άρθρων 216 παρ. 1 και 217 ΚΠολΔ, προκύπτει ότι το δικόγραφο της ανακοπής κατά του πίνακα κατάταξης πρέπει να περιέχει, εκτός από τα στοιχεία που αναφέρονται στα άρθρα 118 και 120 του ίδιου Κώδικα, και τους λόγους αυτής, ώστε να παρέχεται η δυνατότητα στον καθού να αμυνθεί και στο δικαστήριο να ελέγξει τη νομική και ουσιαστική βασιμότητα της απαίτησης καθώς και την ύπαρξη του προνομίου της.

Ειδικότερα, η ανακοπή, ως εισαγωγικό δικόγραφο της περί την εκτέλεση δίκης, πρέπει να περιέχει ακριβή περιγραφή της απαίτησης της οποίας ζητείται η κατάταξη και του προνομίου της, δηλαδή παράθεση των πραγματικών περιστατικών τα οποία κατά νόμο θεμελιώνουν την ενεργητική νομιμοποίηση του ανακόπτοντος, αλλά και τη συγκεκριμένη έννομη σχέση από την οποία πηγάζει η απαίτησή του και το προνόμιό της.

Η ελλιπής παράθεση των περιστατικών τούτων καθιστά την ανακοπή αόριστη και ως εκ τούτου απορριπτέα, μη δυνάμενη να συμπληρωθεί με τις προτάσεις ή με την αναφορά σε άλλα έγγραφα (ΑΠ 440/2004). Αν δε ο λόγος της ανακοπής συνίσταται σε μόνο την απλή αμφισβήτηση και άρνηση της απαιτήσεως του καταταγέντος ή του προνομιακού χαρακτήρα αυτής, στον καταταγέντα και καθ` ου η ανακοπή δανειστή ανήκει το βάρος της επικλήσεως και της αποδείξεως των παραγωγικών της απαιτήσεως ή του προνομίου της πραγματικών γεγονότων (Α.Π. 1340/2004).

Με τον πρώτο από το άρθρο 559 αριθ.8 ΚΠολΔ λόγο του αναιρετηρίου προβάλλεται ότι το Εφετείο παρά τον νόμο δεν έλαβε υπόψη του τον περιεχόμενο στην ανακοπή του αναιρεσείοντος ισχυρισμό του ότι η ΔΟΥ ΦΑΒΕ Αθηνών αναγγέλθηκε στον διενεργούμενο πλειστηριασμό κατά της καθής η εκτέλεση Α. Λ. για απαίτησή της για την οποία αυτή ευθύνεται όχι μόνο με την προσωπική της περιουσία κατά το ν. 542/1977, αλλά και ως εγγυήτρια της πρωτοφειλέτριας εταιρίας Α.Ε.

ΙΑΣ. Από την επισκόπηση της ανακοπής του Ελληνικού Δημοσίου προκύπτει ότι σ' αυτήν ενσωματώνεται, μεταξύ άλλων, η υπ' αριθ. 11628/20/9-5-1989 αναγγελία του Διευθυντή της ΦΑΒΕ Αθηνών προς την υπάλληλο του πλειστηριασμού για την προνομιακή κατάταξη του Ελληνικού Δημοσίου απαιτήσεώς του κατά της καθής η εκτέλεση ύψους 30.403.248 δρχ.

που προέρχεται από φόρους κατά της εταιρίας ΙΑΣ, για την καταβολή των οποίων η καθής η εκτέλεση ευθύνεται "ως εγγυήτρια της εταιρίας ΙΑΣ και με βάση το άρθρο 11 του ν. 542/1977". Ζήτησε δε το ανακόπτον, επικαλούμενο με τον μοναδικό λόγο της ανακοπής του την παραπάνω αναγγελία και την ευθύνη της καθής η εκτέλεση με βάση το ν. 542/1977, να καταταγεί επί πλέον στον πίνακα κατάταξης για τα αναφερόμενα στην ανακοπή χρηματικά ποσά.

Από την εκτίμηση του όλου περιεχομένου της ανακοπής και της ενσωματωμένης σ' αυτήν αναγγελίας της απαίτησης, σε συνδυασμό και με τις από 12-12-1991 πρωτόδικες προτάσεις του αναιρεσείοντος, στις οποίες γίνεται λόγος για ευθύνη της καθής η εκτέλεση μόνο με βάση το άρθρο 10 του Ν 542/1977, προκύπτει ότι τα περί εγγυήσεως συνέχονται και αναφέρονται στην εκ του νόμου εγγυητική ευθύνη της καθής η εκτέλεση για τα χρέη από φόρους της εταιρίας ΙΑΣ, σύμφωνα με τα άρθρα 10 και 11 του Ν. 542/1977 και δεν γίνεται επίκληση αυτοτελούς κατά τις διατάξεις του Α.Κ.

ευθύνης της καθής η εκτέλεση από εγγύηση. Αλλά και αν ακόμη εκτιμηθεί ότι γίνεται τέτοια επίκληση, η ως άνω αναγγελία του Δημοσίου και η ανακοπή του ήταν κατά τούτο αόριστη, αφού δεν γίνεται αναφορά ότι η εγγύηση καταρτίσθηκε εγγράφως σύμφωνα με το άρθρο 849 του Α.Κ.( Α.Π. 1635/2008 ), στοιχείο που δεν γίνεται επίκληση ούτε προκύπτει από τις άνω πρωτόδικες προτάσεις του Δημοσίου ότι συμπληρώθηκε με τις τελευταίες, ούτε ως άμυνα κατά της κατ' αυτού ανακοπής της Τράπεζας, που αμφισβήτησε την απαίτησή του.

Εφόσον, όμως, και υπό την ανωτέρω εκδοχή ο περί ευθύνης της καθής η εκτέλεση από εγγύηση ισχυρισμός προβλήθηκε αορίστως, δεν ήταν αυτός ουσιώδης και το Εφετείο που δεν τον έλαβε υπόψη του δεν υπέπεσε στην αναιρετική πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ.8 ΚΠολΔ. Επομένως, είναι αβάσιμος ο περί του αντιθέτου εξεταζόμενος λόγος του αναιρετηρίου.

Με τον δεύτερο από το άρθρο 559 αριθ. 11 γ' ΚΠολΔ λόγο του αναιρετηρίου προβάλλεται ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη του τα αποδεικτικά μέσα που επικαλέσθηκε και προσκόμισε το αναιρεσείον για την απόδειξη της εγγυητικής ευθύνης της Α. Λ.. Ο λόγος αυτός είναι αβάσιμος, διότι στηρίζεται στην εσφαλμένη προϋπόθεση ότι προβλήθηκε με την ανακοπή και ερευνήθηκε νόμιμος ισχυρισμός περί εγγυητικής ευθύνης της άνω οφειλέτριας.

Κατ' ακολουθίαν, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και να επιβληθούν τα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, που έχουν χωριστή υπεράσπιση, σε βάρος του αναιρεσείοντος Ελληνικού Δημοσίου, μειωμένα κατά το άρθρο 22 του ν. 3693/1957.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 1-6-1993 αίτηση του Ελληνικού Δημοσίου για αναίρεση της υπ' αριθ. 6256/1992 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών.

Επιβάλλει σε βάρος του αναιρεσείοντος τα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει για κάθε αναιρεσίβλητη στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ.

Κρίθηκε, αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 28 Ιουνίου 2011.

H ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ και

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του στην Αθήνα στις 20 Ιουλίου 2011.

Η ΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ