Legislator Case Law & Legislation
1275/2013 AI generated

Supreme Court dismisses appeal on expropriation compensation, rejecting claims for land value reduction due to loss of building rights and pollution.

Case Number 1275/2013
Court / Authority
Jurisdiction Greece (EL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court dismissed the company's appeal against the First Instance Court's ruling on expropriation compensation. The court held that the loss of building rights on remaining land parcels did not justify a value reduction claim, while a partial reduction was granted for specific non-buildable areas. The appeal was rejected because the First Instance Court's assessment of evidence regarding land value and pollution impact was considered final and unreviewable.

Legislator headnote

AI generated

Art. 33 of Law 2971/2008; The presumption of benefit for expropriated owners is rebuttable only upon specific request within two months of the compensation determination, and the court's evaluation of evidence regarding land value reduction and pollution impact constitutes a final judgment not subject to appellate review.

Keywords

AI generated
expropriation compensation presumption of benefit land value reduction building rights loss appellate review standard pollution impact rebuttable presumption

Cited Legislation

AI generated
Art. 33 of Law 2971/2008
Art. 559 para. 19 of the Code of Civil Procedure

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Απόφαση 1275 / 2013 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1275/2013

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Γιαννούλη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γρηγόριο Κουτσόπουλο, Παναγιώτη Ρουμπή, Δημητρούλα Υφαντή και Ιωάννα Πετροπούλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 17 Μαΐου 2013, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ALFA GLASS Ανώνυμη Εμπορική Εταιρεία Υαλοπινάκων" και το διακριτικό τίτλο "ALFA GLASS Α.Ε.", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα η οποία εκπροσωπήθηκε δια της πληρεξουσίας δικηγόρου της Χρυσάνθης Ζαχαράκη και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Του Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό Οικονομικών (πρώην Οικονομίας και Οικονομικών), κατοικοεδρεύοντα στην Αθήνα και τον Γενικό Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης Αττικής που κατοικοεδρεύει στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε δια του Παρέδρου του ΝΣΚ Αλέξανδρο Ροϊλό, με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ.2 ΚΠολΔ και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-3-2009 αίτηση της ήδη αναιρεσείουσας, την από 23-2-2009 αίτηση του ήδη αναιρεσιβλήτου και τις από 15-1-2009, 6-11-2009 και 11-11-2009 αιτήσεις προσώπων που δεν είναι διάδικοι στην παρούσα υπόθεση,που κατατέθηκαν στο Εφετείο Αθηνών. Συνεκδικάσθηκαν και εκδόθηκε η 5317/2010 απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου. Την αναίρεση της ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 21-10-2011 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης, Ιωάννα Πετροπούλου, ανέγνωσε την από 10-10-2012 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή κατά το άρθρο 33 παρ 1, 2, 3, 4 και 6 του ν. 2971/2008 "Το τεκμήριο της ωφελείας των ιδιοκτητών κατά τις διατάξεις του ν. 653/1977 είναι μαχητό και κρίνεται μετά την κήρυξη της απαλλοτριώσεως από το αρμόδιο για το προσδιορισμό της αποζημιώσεως Εφετείο, κατά την ένδικη διαδικασία του παρόντος άρθρου (παρ. 1). Ο εικαζόμενος ιδιοκτήτης ή ο αξιών δικαιώματα επί του απαλλοτριούμενου, εφόσον θεωρεί ότι δεν υφίσταται το τεκμήριο της ωφέλειας, μπορεί με αίτηση του να ζητήσει από το φορέα του έργου τη διόρθωση του κτηματολογικού πίνακα κηρύξεως της απαλλοτριώσεως.

Η υποβολή της αιτήσεως δεν αναστέλλει τις διαδικασίες της απαλλοτριώσεως (παρ. 2). Η αίτηση υποβάλλεται εντός ανατρεπτικής προθεσμίας δύο μηνών από την έκδοση της αποφάσεως περί προσωρινού ή απ' ευθείας οριστικού προσδιορισμού της αποζημιώσεως, και παραπέμπεται μετά τη λήξη της προθεσμίας προς εξέταση σε τριμελή Επιτροπή ... (παρ. 3).

Η Επιτροπή συγκαλείται από τον Πρόεδρο αυτής και μετά από αυτοψία και έλεγχο των στοιχείων προβαίνει το αργότερο εντός τριών (3) μηνών στην σύνταξη της εκθέσεως σχετικά με την ωφέλεια ή μη του ακινήτου λόγω του έργου, αιτιολογώντας πλήρως τους λόγους και συνδέοντας τους ιδία με την δυνατότητα "προσβάσεως του ακινήτου στο έργο ή τα έργα, που περιλαμβάνονται στη ζώνη απαλλοτριώσεως, τη δημιουργία επιπτώσεων στις χρήσεις του ακινήτου και την κατά τις ισχύουσες διατάξεις αρτιότητα και οικοδομησιμότητά του (παρ. 4) ...

Η αίτηση του ιδιώτη μαζί με την έκθεση της Επιτροπής και τα στοιχεία της απαλλοτριώσεως αποστέλλονται από την αρχή που κήρυξε την αναγκαστική απαλλοτρίωση, στο κατά την παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου δικαστήριο. Ο πρόεδρος, του δικαστηρίου ορίζει δικάσιμο σε χρόνο όχι βραχύτερο από τριάντα (30) ημέρες ατό την κατάθεση των στοιχείων σε αυτόν ...

Το δικαστήριο εκτιμώντας ελεύθερα τα αποδεικτικά μέσα, που προσήχθησαν από τους διαδίκους γενικά ... οφείλει να εκδώσει απόφαση ... Κατά της αποφάσεως του Εφετείου επιτρέπεται μόνον το ένδικο μέσο της αναιρέσεως ..." και κατά το άρθρο 37 του ιδίου νόμου "Η ισχύς του παρόντος νόμου αρχίζει: α) των διατάξεων του άρθρου 33 μετά την πάροδο ενός (1) μηνός από τη δημοσίευση του στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και εφαρμόζεται και για τις αναγκαστικές απαλλοτριώσεις, που δεν έχουν μέχρι την έναρξη ισχύος του συντελεσθεί ..." Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων συνάγεται, ότι καθιερώνεται το μαχητό του (θεσπισθέντος ως αμάχητου με το ν. 653/1977) τεκμηρίου ωφέλειας των ιδιοκτητών απαλλοτριούμενων ακινήτων, ορίζεται βραχεία (δίμηνη) ανατρεπτική προθεσμία - με αφετηρία τον προσωρινό η απ' ευθείας οριστικό προσδιορισμό της αποζημιώσεως - μέσα στην οποία οφείλει ο ιδιοκτήτης να υποβάλλει στο φορέα του έργου αίτηση για τη διόρθωση του κτηματολογικού πίνακα ως προς το απαλλοτριούμενο, για το οποίο θεωρεί ότι δεν υφίσταται το τεκμήριο της ωφέλειας, ότι ο φορέας του έργου μετά το πέρας της άνω δίμηνης προθεσμίας υποβάλλει την αίτηση σε Τριμελή Επιτροπή, η οποία οφείλει το αργότερο μέσα σε τρεις μήνες να προβεί στη σύνταξη σχετικής εκθέσεως, που στη συνέχεια αποστέλλεται μαζί με την αίτηση στο Εφετείο, ώστε να αποφανθεί για την κατάρριψη ή όχι του τεκμηρίου (ΑΠ 992/2009, 1318/2009 και 2128/2009), και ότι το Εφετείο" σε περίπτωση που, παρά την εμπρόθεσμη υποβολή της αιτήσεως στο φορέα του έργου, η ως άνω τριμελής επιτροπή δεν προβεί στην σύνταξη της σχετικής εκθέσεως εκτός της ως άνω τρίμηνης προθεσμίας, μπορεί να επιληφθεί και βάσει αυτοτελούς αιτήσεως υποβαλλομένης μετά την πάροδο της προθεσμίας αυτής σ' αυτό.

Εξάλλου, ο αναιρετικός λόγος του αριθμού του άρθρου 559 ΚΠολΔ αναφέρεται μόνο στις δικονομικές ακυρότητες, εκείνες δηλ. που ανάγονται στη διαδικασία και είναι συνέπεια εφαρμογής οικονομικών διατάξεων, όχι δε σε ακυρότητες του ουσιαστικού δικαίου η παράβαση των οποίων ελέγχεται αναιρετικά με τον αφαιρετικό λόγο του αριθμού 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, ο οποίος ιδρύεται αν παραβιάστηκε κανόνας ουσιαστικού δικαίου.

Ο κανόνας δε δικαίου παραβιάζεται, αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του, ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν έπρεπε καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα.

Στην προκειμένη περίπτωση από την παραδεκτή επισκόπηση (άρθρ. 561 παρ. 2ΚΠολΔ) του δικογράφου της αίτησης και από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι η αναιρεσείουσα με την από 31.3.2009 αίτησή της ενώπιον του Εφετείου Αθηνών επικαλέστηκε ότι με την 28.965/2006 απόφαση του Γενικού Γραμματέα της Περιφέρειας Αττικής, που δημοσιεύθηκε νόμιμα, όπως διορθώθηκε με την 8575/2007 απόφαση αυτού, κηρύχθηκε αναγκαστικώς απαλλοτριωτέα για λόγους δημόσιας ωφέλειας και ειδικότερα.

για τη διάνοιξη του Βόρειου Τμήματος της ανατολικής περιφερειακής λεωφόρου Ασπροπύργου έκταση συνολικού 33.619.83 τ.μ., στην οποία περιλαμβάνονται και τα ακίνητα της αναιρεσείουσας εταιρείας με αριθμούς κτηματολογικού πίνακα 11 και 13και ότι με την αρ. 884/2008 απόφαση που Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών καθορίστηκε προσωρινή τιμή μονάδος αποζημιώσεως.

Ζήτησε δε α) να καθοριστεί οριστική τιμή μονάδος αποζημιώσεως μεγαλύτερη εκείνης, που καθορίσθηκε προσωρινά με την παραπάνω απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών β)να καθορισθεί ιδιαίτερη αποζημίωση για τα αναφερόμενα σ' αυτή τμήματα των απαλλοτριωθέντων ακινήτων που απέμειναν εκτός απαλλοτρίωσης και γ) να αναγνωρισθεί ότι δεν υποχρεούται σε αυτοαποζημίωση ούτε σε αποζημίωση τρίτων καθ' όσον δεν ωφελήθηκε από την απαλλοτρίωση.

Το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφαση απέρριψε την αίτηση κατά το υπό στοιχείο γάμα μικρό (γ) αίτημά της ως απαράδεκτη, διότι ενόσω η ένδικη απαλλοτρίωση, κηρυχθείσα στις 7.6.2006, υπάγεται στη ρύθμιση του άρθρου 33 του ν. 2971/2001, έπρεπε για το παραδεκτό της να έχει τηρηθεί η προβλεπόμενη από το άρθρο 33 παρ.1, 2, 3, 4 και 6 του άνω νόμου διαδικασία και να υποβληθεί αίτηση στο φορέα του έργου εντός δυο μηνών από τη δημοσίευση (20.10.2008) της αποφάσεως περί προσωρινού καθορισμού της αποζημιώσεως, και τέτοια αίτηση η αναιρεσείουσα ούτε επικαλείται ούτε προκύπτει ότι υποβλήθηκε, παρά μόνον η κρινόμενη αίτηση που κατατέθηκε ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου στις 9.4.2009, με την επισήμανση, ότι η από 8.1.2008 αίτηση της αναιρεσείουσας που υποβλήθηκε στο φορέα που κήρυξε την απαλλοτρίωση στις 14.1.2008, δεν μπορεί να θεωρηθεί ως αίτηση του άρθρου 33 παρ.2και 3 του ν. 2971/2001 αφού σε αυτή ουδόλως περιλαμβάνεται αίτημα περί διορθώσεως του κτηματολογικού πίνακα σχετικά με το τεκμήριο ωφέλειας.

Έτσι που έκρινε το Εφετείο, ορθά, κατ' εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 33 του ν.2971/2001 με τις οποίες προβλέπεται ειδική διαδικασία προβολής των αξιώσεων λόγω αμφισβητήσεως του τεκμηρίου ωφελείας των ιδιόκτητα απαλλοτριούμενων ακινήτων (άρθρ.1 ν. 653/1977) αναιρετική προθεσμία, δυο μηνών από τη δημοσίευση της αποφάσεως περί προσωρινού καθορισμού της αποζημιώσεως για την υποβολή της σχετικής αίτησης στο φορέα του έργου, κήρυξε απαράδεκτο και πρέπει, ο από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, πρώτος λόγος της αιτήσεως αναιρέσεως, με τον οποίο προσάπτεται στην αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια της παράβασης των διατάξεων αυτών διότι στο πλαίσιο του οριστικού προσδιορισμού της αποζημίωσης απαλλοτριωθέντος ακινήτου, μπορεί να υποβληθεί και αίτημα για την αναγνώριση του ιδιοκτήτη του ακινήτου, το οποίο αποκτά πρόσωπο σε διανοιγόμενη οδό ότι δεν είναι ωφελούμενος από την απαλλοτρίωση, πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος, ως επί εσφαλμένης προϋποθέσεως στηριζόμενος, καθ' όσον το Εφετείο, δεν απέρριψε το με το προεκτεθέν περιεχόμενο αίτημα, της κρινόμενης αίτησης για έλλειψη αρμοδιότητας.

Επειδή κατά τη διάταξη του άρθρου 17 παρ. 2 του Συντάγματος "Κανένας δεν στερείται την ιδιοκτησία του παρά μόνο για δημόσια ωφέλεια, που έχει αποδειχθεί με τον προσήκοντα τρόπο, όταν και όπως ο νόμος ορίζει, και πάντοτε αφού προηγηθεί πλήρης αποζημίωση, που να ανταποκρίνεται στην αξία, την οποία είχε το απαλλοτριούμενο κατά το χρόνο της συζήτησης στο δικαστήριο για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημίωσης.

Αν ζητηθεί απευθείας ο οριστικός προσδιορισμός της αποζημίωσης λαμβάνεται υπόψη η αξία κατά το χρόνο της σχετικής συζήτησης στο δικαστήριο". Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 13 παρ. 4 του Ν. 2882/2001 "Εάν απαλλοτριωθεί τμήμα ακινήτου με αποτέλεσμα η αξία του τμήματος, που απομένει στον ιδιοκτήτη, να μειωθεί ή το τμήμα αυτό να γίνει άχρηστο για τη χρήση που προορίζεται, με την απόφαση προσδιορισμού της αποζημίωσης για το απαλλοτριούμενο τμήμα προσδιορίζεται και ιδιαίτερη αποζημίωση για το τμήμα που απομένει στον ιδιοκτήτη, η οποία καταβάλλεται μαζί με την αποζημίωση για το απαλλοτριούμενο".

Κατά τις διατάξεις δε του άρθρου 20 παρ. 2 και 4 του ιδίου Κώδικα "μέσα σε τριάντα ημέρες από την κοινοποίηση της απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου κάθε ενδιαφερόμενος δικαιούται και αν ακόμη δεν υπήρξε διάδικος στη δίκη για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημίωσης να ζητήσει τον οριστικό προσδιορισμό αυτής.

Εάν η απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου δεν επιδόθηκε, η προθεσμία για την άσκηση της αίτησης οριστικού προσδιορισμού της αποζημίωσης είναι σε κάθε περίπτωση έξι μήνες από τη δημοσίευση της απόφασης. Εάν η προθεσμία για την άσκηση της αίτησης παρήλθε άπρακτη η αποζημίωση που προσδιορίστηκε προσωρινά καθίσταται οριστική για τον ενδιαφερόμενο που δεν άσκησε αίτηση".

Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων συνάγονται τα ακόλουθα: 1) Για να είναι πλήρης η αποζημίωση, η οποία οφείλεται ως αντάλλαγμα για τη στέρηση της ιδιοκτησίας, πρέπει να περιλαμβάνει όχι μόνο την αξία του απαλλοτριουμένου τμήματος του ακινήτου, αλλά και τη ζημία που υφίσταται ο ιδιοκτήτης γιατί το τμήμα, που του απομένει μετά την απαλλοτρίωση, γίνεται άχρηστο ή μειώνεται η αξία του. 2) Στην περίπτωση αυτή (μειώσεως αξίας ...) ο ιδιοκτήτης της δικαιούται να ζητήσει τον καθορισμό και την παροχή ιδιαίτερης αποζημιώσεως, γ) Αν ο ιδιοκτήτης δεν ζήτησε τον καθορισμό και την παροχή τέτοιας αποζημιώσεως κατά τη δίκη του προσωρινού προσδιορισμού της αποζημιώσεως, που οφείλεται για το τμήμα που απαλλοτριώθηκε, μπορεί να ζητήσει τον καθορισμό αυτής απευθείας από το Εφετείο, είτε με την αίτηση, με την οποία ζητεί τον οριστικό καθορισμό τιμής μονάδας αποζημιώσεως για το απαλλοτριωθέν τμήμα, είτε με ιδιαίτερη αίτηση, η οποία πρέπει να υποβληθεί σε τέτοιο χρόνο, ώστε να είναι δυνατός ο ενιαίος καθορισμός της ιδιαίτερης αποζημιώσεως για το απαλλοτριωθέν και για το τμήμα, που απέμεινε, με την ίδια απόφαση.

Και 4) ο καθορισμός της ιδιαίτερης αποζημιώσεως μπορεί να επιδιωχθεί και με αίτηση απ1 ευθείας στο Εφετείο και μετά την πάροδο της εξάμηνης προθεσμίας, όταν δεν έχει επιδοθεί η απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου, η οποία καθόρισε την προσωρινή τιμή μονάδας αποζημιώσεως για το τμήμα, που απαλλοτριώθηκε, εφόσον δεν υπήρχε αίτημα καθορισμού και για το τμήμα, που απέμεινε μετά την απαλλοτρίωση, και ως εκ τούτου αυτό (αίτημα καθορισμού τιμής μονάδας για το εναπομείναν) δεν αποτέλεσε αντικείμενο της δίκης εκείνης.

Δεν συντρέχει, όμως η περίπτωση αυτή, όταν στη δίκη για τον προσωρινό καθορισμό της αποζημιώσεως ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου υποβλήθηκε από τον καθού η αίτηση εικαζόμενο δικαιούχο της αποζημιώσεως ανταίτηση για τον καθορισμό ιδιαίτερης αποζημιώσεως για το τμήμα του ακινήτου, που απέμεινε μετά την απαλλοτρίωση μέρους αυτού, αλλά το δικαστήριο εκείνο δεν ασχολήθηκε με την ανταίτηση αυτή και δεν καθόρισε ιδιαίτερη αποζημίωση, οπότε θεωρείται ότι την απέρριψε σιωπηρώς.

Έτσι, στην περίπτωση αυτή, το εν λόγω αίτημα αποτέλεσε αντικείμενο της δίκης για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημιώσεως, οπότε η αίτηση για τον οριστικό καθορισμό της ιδιαίτερης αποζημιώσεως για το τμήμα του ακινήτου, που απέμεινε μετά την απαλλοτρίωση, πρέπει να επιβληθεί ενώπιον του Εφετείου, εφόσον η απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου δεν έχει επιδοθεί, εντός της εξάμηνης προθεσμίας από τη δημοσίευση της.

Εξάλλου, ανεπαρκής ή αντιφατική αιτιολογία που έχει ως συνέπεια την αναίρεση για έλλειψη νομίμου βάσεως, υπάρχει όταν από το αιτιολογικό της αποφάσεως δεν προκύπτει κατά τρόπο σαφή και χωρίς αντιφάσεις, τα πραγματικά περιστατικά τα οποία σύμφωνα με το νόμο είναι αναγκαία για τη θεμελίωση του κανόνα δικαίου που εφαρμόστηκε στη συγκεκριμένη περίπτωση, όχι όμως και όταν υπάρχουν ελλείψεις αναγόμενες στην ανάλυση και στάθμιση τω αποδεικτικών μέσων και γενικότερα στην εκτίμηση των αποδείξεων εφ' όσον το εξ αυτών πόρισμα εκτίθεται σαφώς, ενώ εξάλλου, ως ζητήματα των οποίων η μη απαλλοτρίωση ή η αιτιολόγηση κατά τρόπο ανεπαρκή ή αντιφατικό στερεί την απόφαση από τη νόμιμη βάση της, νοούνται μόνον οι ισχυρισμοί που έχουν αυτοτελή ύπαρξη, δηλαδή εκείνοι που τείνουν στη θεμελίωση ή την κατάλυση δικαιώματος, που ασκήθηκε είτε ως επιθετικό είτε ως αμυντικό μέσο, όχι όμως και τα απλά πραγματικά ή νομικά επιχειρήματα που συνέχονται με την αξιολόγηση και στάθμιση των αποδείξεων, για τα οποία η έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας δεν ιδρύει λόγο αναιρέσεως.

Στην προκειμένη περίπτωση η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση δέχθηκε ανελέγκτως αναφορικά με το αίτημα καθορισμού ιδιαίτερης αποζημίωσης του άρθρου 31 παρ4ΚΑΑΑ (Ν. 2882/2001) για τη μείωση της αξίας των τμημάτων των ακινήτων της αναιρεσείουσας εταιρείας που απέμειναν μετά την απαλλοτρίωση, τ' ακόλουθα πραγματικά περιστατικά.

Με την υπ' αριθ. 28965/2006 απόφαση του Γενικού Γραμματέα Περιφερείας Αττικής, η οποία δημοσιεύθηκε νόμιμα, όπως η απόφαση αυτή διορθώθηκε με την υπ' αριθ. 8575/2007 απόφαση του άνω Γενικού Γραμματέα, κηρύχθηκε αναγκαστική απαλλοτρίωση ακινήτων για λόγους δημόσιας ωφέλειας και ειδικότερα για τη διάνοιξη της Ανατολικής Περιφερειακής λεωφόρου Ασπροπύργου -βόρειο τμήμα από χ.θ.1+400 έως 2+410, στο ...

Αττικής, συνολικού εμβαδού έκτασης 33.619,83 τ.μ. Τα κτηματολογικά στοιχεία έχουν εγκριθεί με την υπ' αρ. Δ12/0/38163/2003 απόφαση από την Δ/νση του ΥΠΕΧΩΔΕ ΓΓΔΕ. Η απαλλοτρίωση αυτή, κηρύχθηκε υπέρ του Δημοσίου και με δαπάνες της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Έργων του ΥΠΕΧΩΔΕ και ειδικότερα σε βάρος του έργου 2002 Σ60 7870004 της ΣΑΕΟ787 της ΕΡΓΟΣΕ των Δημοσίων Επενδύσεων κατά το οικονομικό έτος 2006.

H απαλλοτριωθείσα εδαφική έκταση βρίσκεται στην ευρύτερη κτηματική περιφέρεια του Δήμου Ασπροπύργου Αττικής και στις ειδικές θέσεις "ΔΥΟ ΠΕΥΚΑ" ή "ΚΥΡΙΛΛΟ" και "ΛΑΚΚΟ ΣΚΛΗΡΟΥ" και εξυπηρετείται από όλα τα δίκτυα των οργανισμών κοινής ωφέλειας και συγκεκριμένα από δίκτυο ΕΥΔΑΠ. ΟΤΕ και ΔΕΗ, πλην αποχετεύσεως.

Κείται στην εκτός σχεδίου πόλεως περιοχή εκτός Γ. Π. Σ. και εντός της ΖΟΕ Ασπροπύργου. Η ΖΟΕ Ασπροπύργου θεσμοθετήθηκε με το ΦΕΚ 1085Δ/1996 και σύμφωνα με αυτό η άνω απαλλοτριωθείσα έκταση βρίσκεται στη ζώνη χονδρεμπορίου. Στην περιοχή αυτή επιτρέπεται η κατασκευή εγκαταστάσεων χονδρικού εμπορίου, εγκαταστάσεων εμπορικών εκθέσεων, κτιρίων αποθηκεύσεως, πρακτορείων μεταφορών, κτιρίων σταθμεύσεως και πρακτορείων διακινήσεως και χώρων στάθμευσης βαρέων οχημάτων.

Ο συντελεστής καλύψεως των γηπέδων είναι ίσος με 20 %, ενώ ο συντελεστής δομήσεως ανάλογα με την επιλεχθείσα χρήση είναι 0,2 ή 0,3.Πλησίον αυτής βρίσκονται οι αποθηκευτικοί χώροι της ζυθοποιίας "ΜΥΘΟΣ", καθώς και της εταιρείας με την επωνυμία "ALFA GLASS" και σε απόσταση περί τα 500μ.οι εγκαταστάσεις των εταιρειών "DAEWOO", "ΜΑΝΤΗ", ''BMW", "MERCEDES" και "ΣΑΡΑΚΑΚΗ".

Περαιτέρω η απαλλοτριωθείσα έκταση βρίσκεται σε απόσταση περί τα 800μ. από τον κόμβο 4 της Αττικής οδού και περί τα 3000μ από το θράσιο Νοσοκομείο. Απέχει δε περί τα 3 λεπτά από τον σταθμό του Προαστιακού Σιδηροδρόμου Ασπροπύργου και από το Εμπορευματικό Κέντρο του ΟΣΕ και συνδέεται με την Αθήνα με αστική συγκοινωνία.

Στην απαλλοτριούμενη εδαφική έκταση περιλαμβάνονται και οι υπ. αριθ. 11 και 13.1 και 13.2 ιδιοκτησίες επί των οποίων αξιώνει δικαιώματα κυριότητας η αιτούσα εταιρεία με την επωνυμία "ALFA GLASS Α.Ε.". Ειδικότερα, η υπ. αρ. 11 ιδιοκτησία είχε πριν την απαλλοτρίωση εμβαδόν 16.145τμ. και ήταν άρτια και οικοδομήσιμη. Για τις ανάγκες της απαλλοτριώσεως από την άνω ιδιοκτησία απαλλοτριώθηκε τμήμα 800,40 τ.μ.

και απέμεινε εκτός τμήμα αυτού 15.344,60 τ.μ., το οποίο παραμένει άρτιο και οικοδομήσιμο. Ήδη η αιτούσα επικαλείται ότι το απομένον εκτός απαλλοτριώσεως τμήμα της ιδιοκτησίας της υφίσταται μείωσης της αξίας του κατά 25%, εξ αιτίας της ηχητικής και ατμοσφαιρικής μολύνσεως, λόγω της άμεσης γειτνίασης του με την νέα οδό ταχείας κυκλοφορίας, αλλά και εξ αιτίας του αποκλεισμού της προσβάσεως του σε αυτή, λόγω του ότι κατασκευάζεται κλειστή με μπάρες και με υψομετρική διαφορά και η σύνδεση του απαιτεί κατασκευή κόμβου εισόδου, η οποία δεν είναι δυνατή, διότι δεν επαρκεί το πρόσωπο του επ' αυτής.

Από τις προσκομιζόμενες όμως αποδείξεις δεν προκύπτει η βασιμότητα των άνω ισχυρισμών της αιτούσας και πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι. Πιο συγκεκριμένα, δεν υφίσταται η επικαλούμενη μείωση, αφού, όπως έχει προαναφερθεί, η διανοιγόμενη λεωφόρος κατασκευάζεται στο αυτό επίπεδο με τις εκατέρωθεν αυτής ιδιοκτησίες και συνεπώς και με την παραπάνω, δεν θα είναι κλειστή, ταχείας κυκλοφορίας και με μπόρες και ούτε θα υπάρξει αποκλεισμός της προσβάσεως των εκατέρωθεν ιδιοκτησιών, αφού αντίθετα έχουν δοθεί οδηγίες για την κατασκευή τέτοιων προσβάσεων.

Επίσης, δεν προέκυψε και ότι θα επιβαρύνεται με εκπομπές ρύπων και θορύβων. Εξάλλου, οι περιλαμβανόμενες στην απαλλοτριωθείσα εδαφική έκταση υπ' αριθ. 13.1 και 13.2 ιδιοκτησίες, που φέρεται ότι ανήκουν στην ίδια ως άνω (Alfa Glass Α.Ε.), πριν την απαλλοτρίωση είχαν συνολική έκταση 38.201.40 τ.μ. Οι ιδιοκτησίες αυτές συγκροτήθηκαν από την συνένωση σε ένα ενιαίο ακίνητο τριών επιμέρους ιδιοκτησιών, που αποκτήθηκαν κατά κυριότητα από την αιτούσα, δυνάμει των υπ' αριθ. .../1999, .../1999 και .../1999 συμβολαίων του Συμβολαιογράφου Αθηνών Γεωργίου Παπαθεοδώρου, εμβαδού 21.543.41 τ.μ., 8.520,99 τ.μ.

και 8.520,99 τ.μ. αντιστοίχως και συνολικού εμβαδού 38.585,39 τ.μ., που ήταν άρτιες και οικοδομήσιμες, και μετά την απαλλοτρίωση παλαιότερα 383,99 τ.μ., συνολικού εμβαδού 38.201,40 τ.μ. Επί αυτού του ενιαίου ακινήτου, με βάση τις υπ' αριθ. 483/1999 και 303/2003 οικοδομικές άδειες έχουν ανεγερθεί κτιριακές εγκαταστάσεις συνολικού όγκου 56.471,67 τ.μ., στις οποίες ασκεί την επιχειρηματική της δραστηριότητα (επεξεργασία και εμπορία ύαλων).

Για τις ανάγκες τις απαλλοτριώσεως απαλλοτριώθηκε από την 13.1 ιδιοκτησία τμήμα 2.573,90 τ.μ. και από την 13.2 ιδιοκτησία τμήμα 3.892,32 τ.μ. και συνολικά απαλλοτριώθηκαν 6.466,22 τ.μ. και απέμειναν εκτός απαλλοτριώσεως τρία τμήματα και συγκεκριμένα το ένα 29.558,32 τ.μ., το οποίο είναι άρτιο και οικοδομήσιμο, το δεύτερο 1.903,52 τ.μ.

στην υπ' αριθ. 13.1 ιδιοκτησία, το οποίο είναι άρτιο κατά παρέκκλιση, αλλά όχι και οικοδομήσιμο, διότι, λόγω του στενόμακρου και ακανόνιστου σχήματος του, δεν έχει τις απαιτούμενες αποστάσεις από τα όρια με την διανοιγόμενη οδό και τις όμορες ιδιοκτησίες και το τρίτο 273,34 τ.μ. στην υπ' αριθ. 13.2 ιδιοκτησία, το οποίο είναι μη άρτιο και μη οικοδομήσιμο.

Ήδη η αιτούσα επικαλείται ότι τα άνω εκτός απαλλοτριώσεως τμήματα της ιδιοκτησίας της υφίστανται μείωση της αξίας τους και ειδικότερα το πρώτο των 29.558,32 τ.μ., κατά ποσοστό 22,62 %, διότι η απότμηση από αυτό της απαλλοτριωθείσας εδαφικής έκτασης έχει ως συνέπεια τη μείωση του αύλειου χώρου της επιχειρήσεως της, που χρησιμοποιείται για την αποθήκευση, επεξεργασία και διακίνηση μεγάλου όγκου και ποσοτήτων ύαλων, το δεύτερο των 1.903,34 τ.μ.

κατά ποσοστό 90% και το τρίτο των 273,34τ.μ. κατά ποσοστό 95%, διότι, πέραν του ότι το δεύτερο καθίσταται μη οικοδομήσιμο και το τρίτο μη άρτιο και μη οικοδομήσιμο, υφίστανται ηχητική και ατμοσφαιρική μόλυνση, λόγω της άμεσης γειτνιάσεως τους με την νέα οδό ταχείας κυκλοφορίας, αλλά και διότι αυτή κατασκευάζεται με υψομετρική διαφορά και αποκλείεται η πρόσβαση τους σ' αυτή με μπάρες.

Η απότμηση από την συνολική έκταση της άνω, αιτούσας της απαλλοτριωθείσας εκτάσεως δεν θεμελιώνει αξίωση -ιδιαίτερης αποζημιώσεως για την απομένουσα εκτός απαλλοτριώσεως εδαφική έκταση των 29.552,32 τ.μ., διότι ναι μεν μειώθηκε ο αύλειος χώρος της επιχειρήσεως της, κατά την κρίση όμως του Δικαστηρίου τούτου, το γεγονός αυτό δεν επηρέασε τη λειτουργικότητα και τις ανάγκες της ως προς το χώρο για την ασφαλή και απρόσκοπτη κίνηση των φορτηγών διακινήσεως των εμπορευμάτων, για τη στάθμευση τους έως τη φόρτωση και την εκφόρτωση και γενικά την κάλυψη των αναγκών της για αποθηκευτικούς χώρους και συνεπώς το σχετικό αίτημα της αιτούσας αυτής κατά το μέρος αυτό είναι απορριπτέο ως αβάσιμο.

Περαιτέρω όμως οι απομένουσες εκτός απαλλοτριώσεως εδαφικές εκτάσεις της αιτούσας των 1.903,52 τ.μ. της υπ' αριθ. 13.1 ιδιοκτησίας και των 273,34 τ.μ. της υπ' αριθ. 13.2 ιδιοκτησίας λόγω του ότι μετά την απαλλοτρίωση η πρώτη κατέστη μη οικοδομήσιμη και η δεύτερη μη άρτια και μη οικοδομήσιμη, υφίστανται μείωση της αξίας τους. Το ποσοστό της μείωσης, λαμβανομένου υπόψη του εμβαδού τους και του ότι και τα δύο τμήματα τα απομένοντα εκτός απαλλοτριώσεως είναι μη οικοδομήσιμα και το δεύτερο και μη άρτιο, πρέπει να καθορισθεί σε 20% για το πρώτο των 1.903,52 τ.μ, επί της αξίας των 150 € ανά τ.μ., που έχει καθορισθεί για την υπ' αριθ. 13.1 ιδιοκτησία της αιτούσας και σε ποσοστό 50°/ο για το δεύτερο των 273,34 τ.μ. επί της αξίας των 170 € ανά τ.μ., που έχει καθορισθεί για την υπ' αριθ. 13.2 ιδιοκτησία της αιτούσας. Μείωση της αξίας αυτών, λόγω ηχητικής και ατμοσφαιρικής μολύνσεως, σύμφωνα με τα παραπάνω γενόμενα δεκτά για την υπ' αριθ. 11 ιδιοκτησία της ίδιας αιτούσας, δεν δικαιολογείται, κατά την κρίση του Δικαστηρίου.

Συνεπώς, το σχετικό αίτημα της αιτούσας "ως προς τα τμήματα αυτά είναι βάσιμο κατά ένα μέρος.

Με το δεύτερο λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως προσάπτεται στην αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση, η πλημμέλεια από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, διότι το Εφετείο προκειμένου να καταλήξει στο αποδεικτικό ως άνω πόρισμα αναφορικά με το ποσοστό μείωσης της αξίας των τμημάτων της ιδιοκτησίας των αναιρεσειόντων που απέμειναν μετά την απαλλοτρίωση δεν αναφέρει τη δευτερεύουσα χρήση των ακινήτων της περιοχής των οποίων κατά συνέπεια δεν υπάρχει δυνατότητα εκμετάλλευση. Ο λόγος αυτός της αιτήσεως αναιρέσεως είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος καθ' όσον υπό την επίφαση της από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλειας, πλήττεται η ανέλεγκτη περί πραγμάτων κρίση του Εφετείου και οι ως ανωτέρω αιτιάσεις συνέχονται με την αξιολόγηση και στάθμιση του σαφούς αποδεικτικού πορίσματος που έχει εξαχθεί από αυτές. Επειδή, με βάση τα προεκτιθέμενα, πρέπει να απορριφθεί η από 21.10.2011 αίτηση για αναίρεση της 5317/2010 οριστικής απόφασης του Εφετείου Αθηνών, και να μη επιβληθεί σε βάρος της αναιρεσείουσας εταιρείας, ως ηττηθείσας, δικαστική δαπάνη, λόγω μη υποβολής σχετικού αιτήματος από το αναιρεσίβλητο Ελληνικό Δημόσιο.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 21.10.2011 αίτηση για αναίρεση της 5317/2010 οριστικής απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 7 Ιουνίου 2013.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 17 Ιουνίου 2013.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ