1273/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1273 / 2012 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1273/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Χαράλαμπου Ζώη), Παναγιώτη Ρουμπή, Βασίλειο Λαμπρόπουλο, Μιλτιάδη Σπυρόπουλο και Γεώργιο Σακκά, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 18 Μαΐου 2012, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Α. συζύγου Μ. Π., το γένος Π. Χ., κατοίκου ..., έως και 47) α) Π. Π. του Α., χήρα Δ. Π., β) Κ. Π. του Δ., κατοίκων ..., γ) Β. Π. του Δ., κατοίκου ....

Οι υπό στοιχεία 5α, 5β, 13, 21α, 21β, 21γ, 38δ, 38ε, 38στ, 38ζ αναιρεσείοντες δεν εμφανίστηκαν στο ακροατήριο ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο. Ο υπό στοιχείο 5γ αναιρεσείων Σ. Σ. του Α. παραστάθηκε αυτοπροσώπως λόγω της δικηγορικής του ιδιότητας. Άπαντες οι λοιποί αναιρεσείοντες εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Σταύρο Σιμιτζή και κατέθεσαν προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό των Οικονομικών, κατοικοεδρεύοντα στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον Αλέξανδρο Ροϊλό, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Στο σημείο αυτό, ο συνήγορος των αναιρεσειόντων, αφού έλαβε το λόγο από τον Πρόεδρο, δήλωσε ότι: Ο υπό στοιχείο 3 αναιρεσείων Δήμος Μίκρας Θεσσαλονίκης, κατόπιν συγχωνεύσεως καταργήθηκε και ανήκει πλέον στον Δήμο Θέρμης Θεσσαλονίκης.

Το υπό στοιχείο 3α αναιρεσείον Δημοτικό Σχολείο του Δημοτικού Διαμερίσματος Κάτω Σχολαρίου μεταβιβάσθηκε κατά πλήρη κυριότητα, νομή και κατοχή στον Δήμο Μίκρας Θεσσαλονίκης και κατόπιν συγχωνεύσεώς του στον Δήμο Θέρμης Θεσσαλονίκης.

Η υπό στοιχείο 8γ αναιρεσείουσα Μ. χήρα Ι. Α., το γένος Γ. Μ., απεβίωσε στις 13/4/2009 σύμφωνα με την προσκομισθείσα υπ' αριθμό 25/Δ/2009 ληξιαρχική πράξη θανάτου της ληξιάρχου Δήμου Μίκρας Θεσσαλονίκης, και την παρούσα δίκη συνεχίζουν οι μοναδικές εξ αδιαθέτου κληρονόμοι αυτής α) Ν. σύζυγος Β. Κ., το γένος Ι. Α., κάτοικος ..., β) Δ. σύζυγος Ε. Α., το γένος Ι. Α., κάτοικος ..., οι οποίες εκπροσωπήθηκαν από τον ίδιο ως άνω δικηγόρο και κατέθεσαν προτάσεις.

Η υπό στοιχείο 10ε αναιρεσείουσα Ε. συζ. Ι. Β., απεβίωσε στις 18-9-2011 σύμφωνα με την προσκομισθείσα υπ' αριθ. 77/Α/2011 ληξιαρχική πράξη θανάτου του Δήμου Θέρμης Θεσσαλονίκης και την παρούσα δίκη συνεχίζουν οι μοναδικοί εξ αδιαθέτου κληρονόμοι αυτής : α) Δ. Β. του Ι., β) Κ. Β. του Ι., κατοίκων ..., γ) Α. Β. του Ι., κατοίκου ..., δ) Α. συζύγου Ι. Π. το γένος Ι. Β., κατοίκου ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον ίδιο ως άνω δικηγόρο και κατέθεσαν προτάσεις.

Ο υπό στοιχείο 15ε αναιρεσείων Α. Σ. του Ι. απεβίωσε στις 1/4/2009 σύμφωνα με την προσκομισθείσα υπ' αριθμό 22/Δ/2009 ληξιαρχική πράξη θανάτου της ληξιάρχου Δήμου Μίκρας Θεσσαλονίκης, και την παρούσα δίκη συνεχίζουν οι μοναδικοί εξ αδιαθέτου κληρονόμοι αυτού α) Ι. Σ. του Α., β) Α. σύζυγος Ι. Σ., γ) Μ. Σ. του Ι., δ) Κ. Σ. του Ι., κάτοικοι ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον ίδιο ως άνω δικηγόρο και κατέθεσαν προτάσεις.

Ο υπό στοιχείο 16α αναιρεσείων Ε. Κ. του Σ., απεβίωσε στις 13/9/2008 σύμφωνα με την προσκομισθείσα υπ' αριθμό 89/10/2008 ληξιαρχική πράξη θανάτου του ληξιάρχου Δήμου Θεσσαλονίκης, και την παρούσα δίκη συνεχίζουν οι μοναδικοί εξ αδιαθέτου κληρονόμοι αυτού α) Κ. Φ. του Ι., β) Σ. Φ. του Ι., γ) Κ. Κ. του Σ., δ) Ι. Γ. του Π., ε) Θ. σύζυγος Δ. Σ., το γένος Π. Γ., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον ίδιο ως άνω δικηγόρο και κατέθεσαν προτάσεις.

Ο υπό στοιχείο 16β.1 αναιρεσείων Ι. Φ. του Α., απεβίωσε στις 24/10/2010 σύμφωνα με την προσκομισθείσα υπ' αριθμό 67/11/2010 ληξιαρχική πράξη θανάτου του ληξιάρχου Δήμου Θεσσαλονίκης, και την παρούσα δίκη συνεχίζουν οι μοναδικοί εξ αδιαθέτου κληρονόμοι αυτού α) Κ. Φ. του Ι., β) Σ. Φ. του Ι. οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον ίδιο ως άνω δικηγόρο και κατέθεσαν προτάσεις.

Η υπό στοιχείο 20.α αναιρεσείουσα Φ. χήρα Χ. Κ., απεβίωσε στις 12-1-2012 και την παρούσα δίκη συνεχίζουν οι μοναδικοί εξ αδιαθέτου κληρονόμοι: α) Ι. Κ. του Χ., β) Γ. Κ. του Χ., γ) Π. Κ. του Χ., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον ίδιο ως άνω δικηγόρο και κατέθεσαν προτάσεις.

Ο υπό στοιχείο 42θ αναιρεσείων Σ. Ζ. του Θ. απεβίωσε στις 13/5/2008 και την παρούσα δίκη συνεχίζει η ως εκ διαθήκης κληρονόμος του Β. Ζ. του Σ., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον ίδιο ως άνω δικηγόρο και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις με αριθμό κατάθεσης 5314/1998, 5243/1998, 5091/1998, 509/1998, 388/1999, 634/1999, 162/1990, 66/1999, 161/1999, 154/1999, 130/1999, 121/1999, 106/1999, 11/1999 αιτήσεις καθορισμού οριστικής τιμής μονάδος αποζημιώσεως των ήδη αναιρεσειόντων και προσώπων που δεν είναι διάδικοι στην παρούσα δίκη, που κατατέθηκαν στο Εφετείο Αθηνών και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 275/2000 μη οριστική και 1924/2002 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου, την αναίρεση των οποίων ζήτησαν οι αναιρεσείοντες με την από 26/11/2002 αίτησή τους.

Εκδόθηκε η 1013/2004 απόφαση του Αρείου Πάγου, που αναίρεσε τις ως άνω αποφάσεις του Εφετείου Θεσσαλονίκης και παρέπεμψε την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση, κατά το μέρος που αναιρέθηκαν οι προσβαλλόμενες αποφάσεις, στο ίδιο Εφετείο συντιθέμενο από άλλους δικαστές.

Εκδόθηκε η 1829/2006 απόφαση του οριστική του ίδιου Δικαστηρίου, την αναίρεση της οποίας ζήτησαν οι αναιρεσείοντες με την από 28/6/2007 αίτησή τους, επί της οποίας εκδόθηκε η 1473/2009 απόφαση του Αρείου Πάγου που ανέβαλλε τη συζήτηση της υπόθεσης. Την υπόθεση επανέφεραν προς συζήτηση οι αναιρεσείοντες με την από 20/10/2009 κλήση τους και κατόπιν ματαιώσεως με την από 3/12/2010 κλήση τους. Επί της αιτήσεως εκδόθηκε η 1215/2011 απόφαση του Αρείου Πάγου που κήρυξε την συζήτηση της αιτήσεως απαράδεκτη. Την υπόθεση επανέφεραν προς συζήτηση οι αναιρεσείοντες με την από 18-11-2011 κλήση τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Σακκάς ανέγνωσε την από 6/10/2008 έκθεση του ήδη αποχωρήσαντος από την υπηρεσία Αρεοπαγίτη Ελευθέριου Μάλλιου, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή των λόγων αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθμ. 19 ΚΠολΔ πρώτου και δευτέρου, του τρίτου και του εβδόμου και την απόρριψη των λοιπών.

Ο πληρεξούσιος των παραστάντων αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1. Από τις προσκομιζόμενες υπ' αριθμ. 679Ε/8-11-2011, 671Ε/6-12-2011, 667Ε/5-12-2011, 687Ε/8-12-2011, 685Ε/8-12-2011, 689Ε/8-12-2011 εκθέσεις επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης ..., υπ' αριθμ. 5085Ε/29-11-2011, 5086Ε/29-11-2011, 5088Ε/29-11-2011, 5087Ε/29-11-2011 εκθέσεις επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Αθηνών ... προκύπτει ότι επιδόθηκε νομίμως και εμπροθέσμως στους αναιρεσείοντες Ά. Σ., Μ. χήρα Δ. Κ., Α. Λ., Γ. Μ., Ν. Μ., Κ. Μ., Μ. Α., Ι. Α., Ε. Α. και Ι. Α. αντίγραφο της από 24-10-2011 κλήσεως προς παράσταση αυτών κατά των ανωτέρω δικάσιμο (18-5-2012). Στους αναιρεσείοντες αυτούς έχει προεπιδοθεί και αντίγραφο της από 28-6-2007 ένδικης αιτήσεως αναιρέσεως, όπως προκύπτει από τις εκθέσεις επιδόσεως υπ' αριθμ.6928Δ, 6922Δ, 6926Δ, 6924Δ, 6920Δ/3-12-2008, 6931Δ/4-12-2008 του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης ... και 5527Δ, 5529Δ, 5528Δ και 5530Δ/5-12-2008 του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Αθηνών .... Όμως αυτός δεν εμφανίστηκαν στο ακροατήριο κατά την εκφώνηση της υποθέσεως από τη σειρά του οικείου πινακίου, ούτε παραστάθηκαν κατά νόμιμο τρόπο κατά τη συζήτησή της. Επομένως η συζήτηση της υποθέσεως πρέπει να προχωρήσει παρά την απουσία των πιο πάνω αναιρεσειόντων (αρθρ.576 παρ.2 ΚΠολΔ).

2. Από τις διατάξεις των άρθρων 286 παρ.1 στοιχ.α' και 290 ΚΠολΔ, που εφαρμόζονται κατ' αρθρο 573 παρ.1 του ίδιου Κώδικα και στην αναιρετική διαδικασία, συνδυαζόμενες και προς τις διατάξεις των άρθρων 1846 και 1847 ΑΚ, προκύπτει ότι εφόσον επέλθει διακοπή της δίκης λόγω θανάτου ενός διαδίκου, οι εκ διαθήκης ή εξ αδιαθέτου κληρονόμος του, δύνανται να υπεισέλθουν στη θέση του δικαιοπαρόχου τους με την άσκηση των επιτρεπόμενων από το νόμο ένδικων μέσων ή με δήλωση συνέχισης εκκρεμούς δίκης.

Στην προκειμένη περίπτωση, από τα προσκομισθέντα κατά τη συζήτηση έγγραφα (ληξιαρχικές πράξεις θανάτου, πιστοποιητικά εγγυτέρων συγγενών, μη δημοσίευσης διαθήκης κ.λπ.) προκύπτει ότι νομίμως συνεχίζουν τη δίκη με δήλωσή τους οι νομιμοποιούμενοι προς τούτο εξ αδιαθέτου και εκ διαθήκης κληρονόμοι ορισμένων αναιρεσειόντων που απεβίωσαν μετά την άσκηση της αναιρέσεως.

Ειδικότερα προέκυψαν τα ακόλουθα: 1)Η υπό στοιχ.γγ αναιρεσείουσα Μ. χήρα Ι. Α., το γένος Γ. Μ. απεβίωσε στις 13-4-2009 και τη δίκη συνεχίζουν επ' ονόματί της οι εξ αδιαθέτου κληρονόμος της α)Ν. σύζυγος Β. Κ., το γένος Ι. Α. και β)Δ. σύζυγος Ε. Α., το γένος Ι. Α., 2)Η υπό στοιχείο 10ε αναιρεσείουσα Ε. συζ.Ι. Β. απεβίωσε στις 18-9-2011 και τη δίκη συνεχίζουν επ' ονόματί της οι εξ αδιαθέτου κληρονόμοι της α) Δ.

Β. του Ι., β) Κ. Β. του Ι., γ) Α. Β. του Ι. και δ) Α. σύζυγος Ι. Π. το γένος Ι. Β., 3)Ο υπό στοιχείο 15ε αναιρεσείων Α. Σ. του Ι. απεβίωσε στις 1-4-2009 και τη δίκη συνεχίζουν οι εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του α)Ι. Σ. του Α., β) Α. σύζυγος Ι. Σ., γ) Μ. Σ. του Ι., δ)Κ. Σ. του Ι., 4)Ο υπό στοιχείο 16α αναιρεσείων Ε. Κ. του Σ. απεβίωσε στις 13-9-2008 και τη δίκη συνεχίζουν οι εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του α) Κ.

Φ. του Ι., β) Σ. Φ. του Ι., γ) Κ. Κ. του Σ., δ) Ι. Γ. του Π. και ε) Θ. σύζυγος Δ. Σ., το γένος Π. Γ.. 5)Ο υπό στοιχείο 16β.1 αναιρεσείων Ι. Φ. του Α. απεβίωσε στις 24-10-2010 και τη δίκη συνεχίζουν οι εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του α)Κ. Φ. του Ι., β)Σ. Φ. του Ι., γ)Η υπό στοιχείο 20.α αναιρεσείουσα Φ. χήρα Χ. Κ. απεβίωσε στις 12-1-2012 και τη δίκη συνεχίζουν οι εξ αδιαθέτου κληρονόμοι της α) Ι.

Κ. του Χ., β) Γ. Κ. του Χ. και γ) Π. Κ. του Χ. και 7) Ο υπό στοιχείο 42θ αναιρεσείων Σ. Ζ. του Θ. απεβίωσε στις 13-5-2008 και συνεχίζει τη δίκη η εκ διαθήκης κληρονόμος του Β. Ζ. του Σ..

3. Κατά το άρθρο 13 παρ.4 του ν.δ.797/1971, που έχει στην προκειμένη περίπτωση εφαρμογή ως εκ του χρόνου κηρύξεως της απαλλοτρίωσης (1997) και του σημείου που βρισκόταν η απαλλοτρίωση κατά την έναρξη ισχύος του ν. 2882/2001, "εν περιπτώσει αναγκαστικής απαλλοτριώσεως τμήματος ακινήτου, ως εκ της οποίας το εναπομένον εις τον ιδιοκτήτη τμήμα υφίσταται σημαντικήν υποτίμησην της αξίας αυτού, ή καθίσταται άχρηστον δια την δ' ην προορίζεται χρήση, δια της αυτής περί καθορισμού της αποζημιώσεως αποφάσεως προσδιορίζεται και παρέχεται ιδιαίτερα δι' αυτήν αποζημίωσις εις τον ιδιοκτήτην ομού μετά της καταβαλλομένης δια το απαλλοτριούμενον τμήμα". Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ.19 ΚΠολΔ η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και έτσι ιδρύεται ο προβλεπόμενος από τη διάταξη αυτή λόγος αναίρεσης και όταν έχει αιτιολογίες ανεπαρκείς επί ζητήματος που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Ανεπάρκεια της αιτιολογίας υπάρχει όταν στο αιτιολογικό της απόφασης, που συνιστά την ελάσσονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, δεν εκτίθενται με πληρότητα και σαφήνεια όλα τα στοιχεία που απαιτούνται βάσει του πραγματικού του κανόνα δικαίου που εφαρμόστηκε για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνησή της.

Στην προκειμένη περίπτωση, με τον πρώτο λόγο αναιρέσεως προσάπτεται στην προσβαλλομένη η απόφαση η αιτίαση ότι περιέχει ανεπαρκείς αιτιολογίες σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, διότι κατά τον καθορισμό ιδιαίτερης, κατά το άρθρο 13 παρ.4 του ν.δ.797/1971, αποζημίωσης δέχεται ότι για το κτίσμα, που υπάρχει εντός του εκτός απαλλοτρίωσης τμήματος του με αριθμό Κ.Π. 103 ακινήτου, υφίσταται μείωση της αξίας του κατά ποσοστό 40%, χωρίς να αναφέρει την αγοραία αξία του ανά κυβικό μέτρο, ενώ για την Κ.Π. 115 ιδιοκτησία, ενώ δέχεται ότι τα απομένοντα εκτός της απαλλοτρίωσης δύο τμήματά της εμβαδού 3.845 τ.μ. και 1878 τ.μ. αντίστοιχα, υφίστανται μείωση της αξίας τους κατά ποσοστό 60% το πρώτο εδαφικό τμήμα και κατά ποσοστό 70% το δεύτερο εδαφικό τμήμα, δεν αποφαίνεται και δεν αναφέρει πραγματικά περιστατικά προσδιοριστικά της ανά τ.μ. οριστικής τιμής μονάδος αποζημιώσεως. Όπως όμως προκύπτει από την προσκομιζόμενη υπ' αριθμ.215/2008 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης, η αναιρεσιβαλλομένη απόφαση διορθώθηκε ως προς την παραπάνω έλλειψη της Κ.Π. 115 ιδιοκτησίας και καθόρισε τη μείωση της αξίας των ως άνω τμημάτων της επί της ανά τ.μ. οριστικής τιμής μονάδος αποζημιώσεως που καθορίστηκε με την υπ' αριθμ. 1924/2002 απόφαση του ίδιου Εφετείου.

Συνεπώς, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως κατά το σκέλος του αυτό είναι απορριπτέος ως αβάσιμος. Ακολούθως, όσον αφορά όμως το κτίσμα που περιλαμβάνεται στο εκτός απαλλοτριώσεως εδαφικό τμήμα της Κ.Π. 103 ιδιοκτησίας, πράγματι η πληττόμενη απόφαση ενώ δέχεται ότι υφίσταται μείωση της αξίας του, δεν αναφέρει την αγοραία αξία του ανά κυβικό μέτρο. Η ελλιπής και ανεπαρκής αυτή παραδοχή καθιστά ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο ως προς την ορθή εφαρμογή της διατάξεως του άρθρου 13 παρ.4 ν.δ.797/1971. Επομένως, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως κατά το σκέλος του αυτό, με τον οποίο προσάπτεται στην προσβαλλομένη απόφαση η αιτίαση από το άρθρο 559 αριθ.19 ΚΠολΔ, είναι βάσιμος. Η έρευνα των λοιπών αιτιάσεων από το άρθρο 559 αριθ.1,8 και 9 ΚΠολΔ, που αναφέρονται στον πρώτο λόγο της αναίρεσης και αφορούν το ίδιο κεφάλαιο, παρέλκει.

4. Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ.19 ΚΠολΔ η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και έτσι ιδρύεται ο προβλεπόμενος από τη διάταξη αυτή λόγος αναιρέσεως και όταν έχει αιτιολογίες αντιφατικές, διότι στην περίπτωση αυτή λόγω της αντιφάσεως των αιτιολογιών δεν προκύπτει ποία πραγματικά περιστατικά δέχθηκε το δικαστήριο της ουσίας προς στήριξη του διατακτικού της προσβαλλομένης αποφάσεώς του και συνεπώς δεν δύναται να κριθεί περαιτέρω αν ορθώς εφαρμόστηκε ο νόμος.

Στην προκειμένη περίπτωση, με το δεύτερο λόγο αναιρέσεως προσάπτεται στην αναιρεσιβαλλομένη απόφαση αιτίαση ότι το Εφετείο παρόλο που δέχεται ότι τα με αριθμό Κ.Π. 34, 55, 55α, 70, 81, 93, 103, 113, 115, 124, 128, 129, 131, 139, 151, 184, 185, 177, 178, 215, 232, 232α, 271 και 362 εκτός απαλλοτριώσεως απομένοντα τμήματα των ακινήτων υφίστανται σημαντική υποτίμηση της αξίας τους, παρά ταύτα όμως με αντιφατικές αιτιολογίες υποχρέωσε τους ιδιοκτήτες τους να συμμετάσχουν στις δαπάνες της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης με αυτοαποζημίωση και αποζημίωση των παροδίων ιδιοκτητών και έτσι δεν καθόρισε οριστική τιμή μονάδος αποζημίωσης και για τα αναγκαστικώς απαλλοτριωθέντα τμήματα των αυτοαποζημιώσεων και αποζημιώσεων και παροδίων ιδιοκτητών.

Από την προσβαλλομένη απόφαση προκύπτει ότι το Εφετείο δέχεται αντιφατικά, ότι τα ανωτέρω εναπομείναντα εκτός απαλλοτριώσεως τμήματα υφίστανται μείωση της αγοραίας αξίας τους εξαιτίας της αποτμήσεως του απαλλοτριουμένου μέρους και στη συνέχεια ότι ωφελούνται από την διαπλάτυνση της Εθνικής Οδού Θεσσαλονίκης-Νέων Μουδανίων (Τμήμα Καρδία-Καλλικράτειας) και έτσι υποχρέωσε τους ιδιοκτήτες τους να συμμετάσχουν εν μέρει στην αυτοαποζημίωση και την αποζημίωση υπέρ τρίτων.

Οι παραδοχές αυτές του Εφετείου ενέχουν αντίφαση, με αποτέλεσμα να καθιστούν ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο της εφαρμογής των κανόνων του ουσιαστικού δικαίου, στους οποίους η πληττόμενη απόφαση στηρίζεται. Επομένως, ο δεύτερος λόγος του αναιρετηρίου, που πλήττει την απόφαση για παραβίαση της διάταξης από το άρθρο 559 αριθ.19 ΚΠολΔ, είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός κατά το σκέλος του αυτό.

Παρέλκει δε η έρευνα των λοιπών αιτιάσεων από το άρθρο 559 αρ.1, 8, 10 και 17 ΚΠολΔ, που διαλαμβάνονται στον ίδιο λόγο αναιρέσεως και αναφέρονται στο ίδιο κεφάλαιο. Περαιτέρω, με τον ίδιο λόγο αναιρέσεως κατά το δεύτερο σκέλος του προσάπτεται στην πληττόμενη απόφαση η αιτίαση, ότι με ανεπαρκείς και αντιφατικές αιτιολογίες δέχτηκε ότι τα απομείναντα εκτός απαλλοτριώσεως τμήματα ακινήτων με αριθμούς Κ.Π. 53, 54, 57, 66, 68, 95, 106, 109, 110, 145, 146, 147, 152, 153, 158, 161, 162, 164, 179, 187, 190, 195, 245, 236, 297, 301, 312, 322, 325, 134, 104, 237, 118, 448 και 454 δεν υφίστανται μείωση της αγοραίας αξίας τους και έτσι υποχρέωσε τους ιδιοκτήτες τους να συμμετάσχουν στη δαπάνη της αναγκαστικής απαλλοτρίωσης με αυτοαποζημίωση και αποζημίωση των παροδίων ιδιοκτητών.

Όπως διατυπώνεται ο λόγος αυτός, υπό την επίκληση της παραβιάσεως των διατάξεων των άρθρων 17, 20, 93 παρ.4 του Συντάγματος, 6 παρ.1 της ΕΣΔΑ και του άρθρου 1 του Πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ (αρθρ. 559 αριθ.1), στην πραγματικότητα πλήττεται απαραδέκτως η αναιρετικώς ανέλεγκτη κρίση του Εφετείου (αρθρ. 561 παρ.1 ΚΠολΔ).

Επομένως, ο δεύτερος λόγος του αναιρετηρίου κατά το δεύτερο σκέλος του πρέπει να απορριφθεί.

5. Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ.9 περ.γ' ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν το δικαστήριο άφησε αίτηση αδίκαστη. Ως "αίτηση", κατά την ως άνω διάταξη νοείται αυτή που αποτελεί ιδιαίτερο κεφάλαιο της δίκης και δημιουργεί αντίστοιχη εκκρεμότητα της δίκης, δηλαδή αίτημα ή βάση αγωγής, ανταγωγής, κύριας ή αυτοτελούς πρόσθετης παρέμβασης, ανακοπής ή ένδικου μέσου.

Στην προκειμένη περίπτωση, με τον τρίτο λόγο της αναιρέσεως προσάπτεται στην αναιρεσιβαλλομένη απόφαση η αιτίαση ότι παρέλειψε να αποφανθεί για τον καθορισμό οριστικής τιμής μονάδος αποζημίωσης για τα συστατικά των ακινήτων με αριθμούς Κ.Π. 54, 55, 55α, 81, 93, 95, 103, 106, 107, 109, 110, 128, 131, 139, 146, 147, 151, 158, 164, 177, 178, 232, 232α και 236 που αναφέρονται στην αίτηση αναιρέσεως. Πράγματι, από την επισκόπηση των υπ' αριθμ. 5091/1998 και 634/99 αιτήσεων των αναιρεσειόντων προκύπτει ότι αυτοί είχαν ζητήσει και τον καθορισμό οριστικής τιμής μονάδος για τα αναφερόμενα στην αίτηση αναιρέσεως συστατικά, που διαλαμβάνονται στα ανωτέρω ακίνητα, παρά ταύτα το Εφετείο δεν ερεύνησε το ανωτέρω αίτημα, το οποίο άφησε αδίκαστο, πλην των συστατικών που αναφέρονται για το ΚΠ 57 ακίνητο, διότι έλαβε υπόψη το αίτημα και το απέρριψε. Έτσι το Εφετείο υπέπεσε στη νομική πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθ.9 περ.γ' ΚΠολΔ και άρα ο συναφής τρίτος λόγος αναιρέσεως είναι βάσιμος.

6. Κατά τη διάταξη του άρθρου 561 παρ.1 ΚΠολΔ η εκτίμηση από το δικαστήριο της ουσίας πραγματικών γεγονότων δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου. Τούτο σημαίνει ότι, εάν με λόγο αναιρέσεως πλήττεται η αξιολόγηση από το δικαστήριο της ουσίας των αποδεικτικών στοιχείων και τελικά η ουσιαστική κρίση του, ο λόγος αυτός πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος.

Στην προκειμένη περίπτωση, οι αναιρεσείοντες, υπό την επίκληση εσφαλμένης ερμηνείας και εφαρμογής των άρθρων 17 παρ.2 του Συντάγματος, 6 της ΕΣΔΑ, 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ και 13 παρ.4 ν.δ. 797/1971, στην πραγματικότητα πλήττουν απαραδέκτως την αναιρετικώς ανέλεγκτη κρίση του Εφετείου ότι τα εκτός απαλλοτριώσεως τμήματα των ακινήτων, με αριθμούς ΚΠ 19, 53, 54, 55, 55α, 57, 66, 68, 93, 95, 103, 106, 109, 110, 128, 131, 139, 145, 146, 147, 152, 153, 158, 161, 162, 164, 177, 178, 179, 185, 187, 190, 236, 248, 297, 301, 312, 322, 325, 134, 448 και 454, δεν έχουν υποστεί καμία μείωση της αγοραίας αξίας τους, ενώ κατ' αυτούς υπέστησαν σε ποσοστό τουλάχιστον 50% επί της οριστικής τιμής μονάδος αποζημίωσης που καθορίστηκε.

Συνεπώς, ο συναφής τέταρτος λόγος του αναιρετηρίου πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος.

7. Με τον πέμπτο λόγο κατά το πρώτο σκέλος του και τον έκτο λόγο της αναίρεσης προσάπτεται στην αναιρεσιβαλλομένη απόφαση η αιτίαση, ότι κατά παράβαση του άρθρου 559 αριθ.11 εδ.α' και β' ΚΠολΔ, έλαβε υπόψη την τεχνική έκθεση του διορισθέντος από το αναιρεσίβλητο τεχνικού συμβούλου Σ. Ζ. για τον προσδιορισμό της αξίας των απαλλοτριωθέντων ακινήτων και των επ' αυτών επικειμένων, καθώς και διάφορα αποδεικτικά μέσα (σχεδιαγράμματα, φωτογραφίες κ.λπ.), που δεν προσδιορίζει ειδικότερα, τα οποία το αναιρεσίβλητο προσκόμισε και επικαλέστηκε εκπροθέσμως με την προσθήκη των προτάσεών του. Ο λόγος όμως αυτός πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος, διότι δεν προσκομίζεται η προσθήκη αυτή των προτάσεων του αναιρεσιβλήτου, ώστε να ερευνηθεί η τυχόν βασιμότητά του. Επίσης με τον πέμπτο λόγο της αναιρέσεως κατά το δεύτερο σκέλος του αποδίδεται στην πληττόμενη απόφαση η αιτίαση ότι έλαβε υπόψη την ανωτέρω έκθεση, χωρίς να συμμορφωθεί στην υπ' αριθμ. 1013/2004 απόφαση του Αρείου Πάγου (Δ' Τμήμα), η οποία δέχτηκε ως βάσιμο σχετικό λόγο σε προηγούμενη συζήτηση άλλη αιτήσεως αναιρέσεως με την αιτιολογία ότι κατατέθηκε η έκθεση αυτή εκπροθέσμως. Ο λόγος αυτός αλυσιτελώς προβάλλεται, διότι δεν αποκλείεται το αποδεικτικό μέσο να προσκομισθεί εμπρόθεσμα σε άλλη συζήτηση.

8. Σύμφωνα με το άρθρο 559 του ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται μόνο για τους λόγους που περιοριστικά αναφέρονται στο άρθρο αυτό. Ανάμεσα στους λόγους αυτούς δεν περιλαμβάνονται και οι παραδρομές κατά τη σύνταξη της απόφασης εξαιτίας των οποίων έγιναν λάθη γραφικά, για τη διόρθωση των οποίων προβλέπουν ειδικώς τα άρθρα 315 επ. ΚΠολΔ.

Στην προκειμένη περίπτωση με τον έβδομο λόγο αναιρέσεως πλήττεται η αναιρεσιβαλλομένη με την αιτίαση, ότι παρόλο που ο πληρεξούσιος δικηγόρος του Ι. Α. του Ν. δήλωσε στο ακροατήριο του Εφετείου και καταχωρήθηκε στα πρακτικά ότι ο αναιρεσείων αυτός απεβίωσε την 1-11-2004 και δεν εισάγεται ως προς αυτόν η υπόθεση, παρά ταύτα το Εφετείο, προφανώς εκ παραδρομής, δέχτηκε ότι ο πληρεξούσιος δικηγόρος του Σταύρος Σιμιτζής παραιτήθηκε από το δικόγραφο της από 14-12-1998 (αριθ. κατ. 5091/1998) αιτήσεως για καθορισμό οριστικής τιμής μονάδος αποζημιώσεως και περιέλαβε διάταξη στο διατακτικό, κατά την οποία "Θεωρεί ότι δεν εισάγεται η με αριθμό 5091/1998 αίτηση ως προς τον Ι. Α. του Ν. ...". Η ανωτέρω δήλωση του πληρεξουσίου δικηγόρου σημαίνει ότι οι αναιρεσείοντες παραιτούνται από την κλήση τους ως προς τον ανωτέρω αναιρεσείοντα, είναι δε αυτή η παραίτηση ισχυρή και έχει ως συνέπεια ότι η ως άνω κλήση θεωρείται πως δεν ασκήθηκε, σύμφωνα με τα άρθρα 294 εδ.α' , 295 παρ.1 εδ.α' και 297 περ.α' ΚΠολΔ. Επομένως, πρόκειται περί γραφικού λάθους, το οποίο οφείλεται σε παραδρομή.

Συνεπώς, ο έβδομος λόγος της αναιρέσεως πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος, αφού η πλημμέλεια αυτή της προσβαλλομένης απόφασης, άσχετη προς τις πλημμέλειες από τα εδάφια 20 και 17 αρθρ.559 του ΚΠολΔ, που επικαλούνται οι αναιρεσείοντες κληρονόμοι του ανωτέρω αποβιώσαντος Ν. Κ. και Δ. Α. (με Α.Κ.Π. 61, 62 και 63), δεν ιδρύουν λόγο αναίρεσης, αλλά λόγο διόρθωσης της απόφασης. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να αναιρεθεί εν μέρει η προσβαλλομένη απόφαση, να παραπεμφθεί η υπόθεση μόνο κατά το αναιρούμενο ως άνω μέρος της, για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, πλήν εκείνων που δίκασαν προηγουμένως, κατά το άρθρο 580 παρ.3 ΚΠολΔ, όπως ίσχυε πριν την αντικατάστασή του με το άρθρο 12 παρ.4 του ν. 4055/2012, ενόψει του ότι η υπόθεση εκφωνήθηκε αρχικά και άρχισε η εκδίκασή της, κατ' άρθρο 281 ΚΠολΔ, κατά τη δικάσιμο της 27-3-2009, κατά την οποία εκδόθηκε η υπ' αριθμ.1473/2009 απόφαση του Δικαστηρίου τούτου, με την οποία αναβλήθηκε η πρόοδος της δίκης μέχρι να προσκομιστεί η απαιτούμενη κατά νόμο άδεια της Δημαρχιακής Επιτροπής του αναιρεσείοντος Δήμου Μίκρας Θεσσαλονίκης. Τέλος πρέπει το αναιρεσίβλητο να καταδικαστεί στη δικαστική δαπάνη των παρόντων αναιρεσειόντων (αρθρ.176 και 183 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 1829/2006 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης κατά το μέρος που αναφέρεται στο σκεπτικό της παρούσας.

Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το αναιρούμενο μέρος, για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές. Και

Καταδικάζει το αναιρεσίβλητο στη δικαστική δαπάνη των παρόντων αναιρεσειόντων, την οποία ορίζει σε τρεις χιλιάδες (3.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 15 Ιουνίου 2012.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 5 Ιουλίου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ