Supreme Court dismisses appeal against administrative decision regarding mandatory withdrawal of legal aid cases under specific legislation.

Απόφαση 1242 / 2023 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1242/2023

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους δικαστές, Μαριάνθη Παγουτέλη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Δήμητρα Ζώη, Ιωάννα Μαργέλλου-Μπουλταδάκη, Δημητρία Στρούζα-Ξένου-Κοκολέτση και Τριανταφυλλιά Πατρώνα, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο κατάστημά του, την 18 Οκτωβρίου 2022, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει την υπόθεση, μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Ε. Μ. του Δ., κατοίκου ..., 2) Α. Β. του Π., κατοίκου ..., 3) Β. Β. του Π., κατοίκου ..., 4) Ά. Π. του Ι., κατοίκου ..., 5) Η. Κ. του Π., κατοίκου ..., 6) Ζ. Π. του Α., κατοίκου ..., 7) Α. Φ. του Γ., κατοίκου ... και 8) Π. Β. του Γ., κατοίκου ..., που παραστάθηκαν δια δηλώσεως (ΚΠολΔ 242 παρ.2) του πληρεξουσίου δικηγόρου Παναγιώτη Λαζαράτου, ο οποίος δεν κατέθεσε προτάσεις, εκτός του με α/α 7ου Φ. Α. του Γ., που παραιτήθηκε την 29-3-2022 από το δικόγραφο της από 30-9-2021 παρούσης αίτησης αναιρέσεως.

Του αναιρεσίβλητου: Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία "2η Διοίκηση Υγειονομικής Περιφέρειας (Δ.Υ.ΠΕ.) Πειραιώς και Αιγαίου", όπως εκπροσωπείται νόμιμα, που εδρεύει στον Άγιο Ιωάννη Ρέντη Αττικής και παραστάθηκε δια δηλώσεως (ΚΠολΔ 242 παρ.2) της πληρεξουσίας δικηγόρου Παρασκευής Γεωργίου, η οποία κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 22-3-2019 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Πειραιώς. Εκδόθηκαν η 1287/2020 οριστική απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου και, κατόπιν ασκήσεως εφέσεως, η 255/2021 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας, ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 30-9-2021 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε με τη σειρά της από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Εισηγήτρια ορίσθηκε η Αρεοπαγίτης Δήμητρα Ζώη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 294, 296, 297 και 299 ΚΠολΔ, που εφαρμόζονται, σύμφωνα με το άρθρο 573 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα, και στη διαδικασία της δίκης για την αναίρεση, προκύπτει ότι η παραίτηση ολική ή μερική από το δικόγραφο της αιτήσεως αναιρέσεως, για την οποία αρκεί η ύπαρξη γενικής μόνο πληρεξουσιότητας στο πρόσωπο του δικηγόρου του παραιτούμενου διαδίκου (ΑΠ 2/2017, 219/2012), μπορεί να γίνει ή με προφορική δήλωση προτού αρχίσει η προφορική συζήτηση της υπόθεσης, ή με δικόγραφο που επιδίδεται στον αντίδικο του παραιτουμένου, και επιφέρει αντίστοιχη (αναλόγως του περιεχομένου και της έκτασής της) κατάργηση της δίκης (ΟλΑΠ 4/2012, 20/1999).

Ως δικόγραφο νοείται κάθε έγγραφο που συντάσσεται από το διάδικο ή το δικαστικό πληρεξούσιό του, για την πιστοποίηση των διαδικαστικών πράξεων που ενεργούν ή από το δικαστήριο, και το οποίο (έγγραφο), κατ' άρθρο 118 ΚΠολΔ, είτε υποβάλλεται στο δικαστήριο, είτε επιδίδεται από τον ένα διάδικο στον άλλο. Με βάση τα ανωτέρω η παραίτηση από το δικόγραφο της αιτήσεως αναιρέσεως μπορεί να γίνει και με εξώδικη δήλωση, εφόσον φέρει τα στοιχεία του άρθρου 118 ΚΠολΔ (ΟλΑΠ 744/1982, ΑΠ 439/2017).

Η παραίτηση από το δικόγραφο της αιτήσεως αναιρέσεως, για την οποία αρκεί η ύπαρξη γενικής μόνο πληρεξουσιότητας στο πρόσωπο του δικηγόρου του παραιτουμένου, έχει ως αποτέλεσμα ότι η αίτηση αναιρέσεως θεωρείται πως δεν ασκήθηκε και η δίκη καταργείται χωρίς να είναι αναγκαία η έκδοση αποφάσεως που να κηρύσσει την κατάργησή της.

Δεν αποκλείεται όμως και η έκδοση αποφάσεως του δικαστηρίου που να αναγνωρίζει το κύρος της παραίτησης και να κηρύσσει καταργημένη τη δίκη (ΑΠ 1915/2017, 1253/2017, 219/2012). Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την, από 5-4-2022, έκθεση του γραμματέως του Αρείου Πάγου Ιωάννη Ποντίκη, κατά την ως άνω ημερομηνία κατατέθηκε σ' αυτόν η από 29-3-2022 δήλωση παραίτησης του έβδομου αναιρεσείοντος, Α.

Φ. του Γ., από το δικόγραφο της υπ' αριθμ. καταθ. 132/2022 αιτήσεως για αναίρεση της υπ' αριθμ. 255/2021 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς. Η δήλωση αυτή παραιτήσεως του ως άνω αναιρεσείοντος από το δικόγραφο της αιτήσεως αναιρέσεως κατατέθηκε από τη δικηγόρο Αθηνών 'Αννα Πεχλιβάνη, στην οποία είχε δοθεί η σχετική με ημερομηνία 5-4-2022 εξουσιοδότηση από τον δικηγόρο Αθηνών Παναγιώτη Λαζαράτο, τον οποίο είχε διορίσει ως πληρεξούσιό του προς τούτο ο ως άνω αναιρεσείων με την από 23-2-2022 υπεύθυνη δήλωσή του, ενώ αντίγραφο της ως άνω δηλώσεως επιδόθηκε στο αναιρεσίβλητο, όπως προκύπτει από την υπ' αριθμ. 1457 Ε/6-4-2022 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή της περιφέρειας του Εφετείου Αθηνών Η.

Μ.. Η γενόμενη με τον προαναφερόμενο τρόπο παραίτηση του ως άνω αναιρεσείοντος από το δικόγραφο της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως είναι έγκυρη (άρθρο 297 ΚΠολΔ), κατά τα προεκτεθέντα και επέφερε τα αποτελέσματά της, δηλαδή η αίτηση αναιρέσεως θεωρείται αναδρομικά ότι δεν ασκήθηκε (άρθρα 295 παρ. 1, 299 ΚΠολΔ).

Επομένως, ενόψει του ότι ο ως άνω έβδομος των αναιρεσειόντων συνδέεται με σχέση απλής ομοδικίας με τους λοιπούς αναιρεσείοντες, πρέπει να χωρισθεί η υπόθεση ως προς τον διάδικο αυτό και να κηρυχθεί καταργημένη η προκείμενη δίκη ως προς αυτόν. Με την υπό κρίση, από 1-10-2021 (υπ' αριθμ. εκθ. καταθ. 93/2021), αίτηση διώκεται η αναίρεση της εκδοθείσας αντιμωλία των διαδίκων κατά την ειδική διαδικασία των εργατικών διαφορών υπ' αριθμ. 255/2021 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Πειραιά.

Η εν λόγω αίτηση αναιρέσεως ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρ. 552, 553, 556, 558, 564 παρ.3, 566 παρ.1 ΚΠολΔ) και ως εκ τούτου είναι παραδεκτή (άρθ. 577 παρ.1 ΚΠολΔ) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθ. 577 παρ.3 ΚΠολΔ). Στην προκειμένη περίπτωση, με την από 22-3-2019 αγωγή οι ενάγοντες και ήδη αναιρεσείοντες ισχυρίσθηκαν ότι ως ιατροί με τις αναφερόμενες ειδικότητες προσλήφθηκαν από το ΙΚΑ, και ότι, υπό την ιδιότητά τους αυτή παρείχαν τις υπηρεσίες τους με συμβάσεις εξηρτημένης εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου, αρχικά στις μονάδες υγείας του ΙΚΑ και εν συνεχεία, στις μονάδες πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας του Ε.Ο.Π.Υ.Υ..

Ότι με το Ν. 4238/2014 η αρμοδιότητα παροχής υπηρεσιών πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας μεταφέρθηκε από τον Ε.Ο.Π.Υ.Υ. στις Δ.Υ.Πε, οι δε υπηρετούντες στον Ε.Ο.Π.Υ.Υ. και προηγουμένως στις μονάδες υγείας του ΙΚΑ ιατροί, σύμφωνα με τα άρθρα 16 και 17 του ανωτέρω νόμου τέθηκαν σε καθεστώς διαθεσιμότητας, έχοντας δικαίωμα, να υποβάλουν αιτήσεις για τη μεταφορά των εργασιακών τους σχέσεων στις Δ.Υ.Πε, υπό τον όρο, όμως, ότι κατά την ανάληψη της υπηρεσίας τους θα προσκομίσουν βεβαίωση διακοπής του ελευθέριου επαγγέλματος, το οποίο είχαν δικαίωμα να ασκούν από την έναρξη των συμβάσεων εργασίας τους και παράλληλα με την παροχή των υπηρεσιών τους αρχικά στο ΙΚΑ και εν συνεχεία στον Ε.Ο.Π.Υ.Υ..

Ότι, λόγω πλήθους δικαστικών προσφυγών που ακολούθησαν με σκοπό τη διατήρηση του υφιστάμενου εργασιακού καθεστώτος και συγκεκριμένα της πλήρους απασχόλησης των ιατρών στις Δ.Υ.Πε με δυνατότητα παράλληλης άσκησης ελευθέριου επαγγέλματος, εκδόθηκε ο Ν. 4461/2017, με το άρθρο 26 του οποίου θεσπίστηκε εκ νέου η υποχρέωση παύσης του ελευθέριου επαγγέλματος και υποχρεώθηκαν οι ιατροί και οι οδοντίατροι, που κατά τον χρόνο δημοσίευσής του, παρείχαν υπηρεσίες στις Δ.Υ.Πε δυνάμει προσωρινών διαταγών ή δικαστικών αποφάσεων και δεν είχαν καταταγεί σε θέσεις κλάδου ιατρών/οδοντιάτρων Ε.Σ.Υ.

ή δεν είχαν αξιολογηθεί ή δεν είχαν υποβάλει την κατ' άρθρο 17 του Ν. 4238/2014 αίτηση διακοπής ελευθέριου επαγγέλματος, να υποβάλουν, εφόσον ήθελαν να καταταγούν σε θέσεις κλάδου ιατρών - οδοντιάτρων του Ε.Σ.Υ., το αργότερο έως τις 31.12.2018, επικυρωμένο αντίγραφο παραίτησής τους από το δικόγραφο και το δικαίωμα αίτησης, αγωγής, προσφυγής ή ένδικου μέσου που έχουν ασκήσει ενώπιον πολιτικού ή διοικητικού δικαστηρίου από και λόγω της εφαρμογής των άρθρων 16 και 17 του Ν. 4238/2014, καθώς και από τις αξιώσεις για τις οποίες έχει εκδοθεί ή θα εκδοθεί δικαστική απόφαση.

Ότι, κατ' εφαρμογή του ανωτέρου άρθρου και λόγω μη συμμόρφωσής τους προς τις επιταγές αυτού απολύθηκαν αυτοδικαίως την 1.1.2019 από τη Διοίκηση του εναγόμενου και ήδη αναιρεσίβλητου Ν.Π.Δ.Δ., στο οποίο είχαν μεταφερθεί και ενταχθεί οι μονάδες υγείας στις οποίες παρείχαν τις υπηρεσίες τους. Ότι, ωστόσο, η εν λόγω διάταξη του άρθρου 26 του Ν. 4461/2017, κατά το μέρος που τους υποχρεώνει σε παραίτηση από εκκρεμή ένδικα βοηθήματα και μέσα, παραβιάζει την αρχή της διάκρισης των λειτουργιών (άρθρα 26 και 87 του Συντάγματος) και το δικαίωμα σε παροχή δικαστικής προστασίας (άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγματος και το άρθρο 6 παρ. 1 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προστασία των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών), ενώ, κατά το μέρος που με αυτήν επιβάλλονται ιδιαιτέρως επαχθείς συνέπειες σε βάρος της επαγγελματικής τους σταδιοδρομίας και του εργασιακού τους μέλλοντος, δηλαδή η διακοπή του ελευθέριου επαγγέλματός τους, χωρίς πρόβλεψη μεταβατικού καθεστώτος και χωρίς να συντρέχει λόγος δημοσίου συμφέροντος που να δικαιολογεί τη ρύθμιση αυτή, παραβιάζει τις αρχές της ισότητας, της αναλογικότητας, της προστατευόμενης εμπιστοσύνης του πολίτη και της οικονομικής ελευθερίας (άρθρα 4 παρ. 1, 5 παρ. 1 και 3 του Συντάγματος), καθώς και το Πρώτο Πρόσθετο Πρωτόκολλο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την Προστασία των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών.

Ότι, επικουρικά και σε περίπτωση που κριθεί ότι η διάταξη του άρθρου 26 του Ν. 4461/2017 δεν είναι αντίθετη στο Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ, η απόλυσή τους είναι άκυρη, διότι η αιτιολογία στις διαπιστωτικές πράξεις απόλυσης που εξέδωσε ο Διοικητής του εναγόμενου είναι ασαφής και αόριστη, καθόσον αναφέρει γενικά ότι "δεν πληρούν τις προϋποθέσεις που προβλέπουν οι διατάξεις του άρθρου 26 του ν. 4461/2017 για την ένταξή τους σε θέσεις κλάδου ιατρών - οδοντιάτρων Ε.Σ.Υ", χωρίς να προσδιορίζεται ποία εκ των δύο προϋποθέσεων δεν πληροί ο καθένας και, ειδικότερα, εάν παρέλειψαν να προσκομίσουν εντός της τασσόμενης προθεσμίας τη βεβαίωση διακοπής του ελευθέριου επαγγέλματος ή την παραίτηση από το δικόγραφο ή το δικαίωμα αίτησης, αγωγής, προσφυγής ή ένδικου μέσου που είχαν ασκήσει ενώπιον πολιτικού ή διοικητικού δικαστηρίου.

Με βάση το ιστορικό αυτό ζητούσαν να αναγνωριστεί η ακυρότητα της απόλυσής τους και να υποχρεωθεί το εναγόμενο να συνεχίσει να αποδέχεται την προσηκόντως προσφερόμενη εργασία τους υπό τους ίδιους όρους που την παρείχαν και πριν την απόλυσή τους, με διατήρηση όλων των δικαιωμάτων τους, χωρίς διακοπή του ελευθέριου επαγγέλματος τους και με καταβολή των νόμιμων αποδοχών τους, καθώς και να απειληθεί σε βάρος του χρηματική ποινή τριακοσίων (300) ευρώ για κάθε ημέρα άρνησης συμμόρφωσής του προς την άνω υποχρέωση.

Επί της ως άνω αγωγής εκδόθηκε από το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών η, με αριθμ. 1287/2020, οριστική απόφαση με την οποία, απορρίφθηκε η αγωγή κατά το μέρος που ασκήθηκε από τους ενάγοντες και ήδη αναιρεσείοντες κατά του πρώτου εναγομένου και ήδη αναιρεσιβλήτου. Κατά της ως άνω αποφάσεως ασκήθηκε η από 27-7-2020 έφεση των εναγόντων και ήδη αναιρεσειόντων, επί της οποίας εκδόθηκε η υπ'αριθμ. 255/2021 αναιρεσιβαλλομένη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς, η οποία κατά το ενδιαφέρον τον αναιρετικό έλεγχο μέρος δέχθηκε τα εξής: "...

Υπό τις ανωτέρω νομικές παραδοχές η αγωγή, κατά τη βάση της, με την οποία επιδιώκεται η αναγνώριση της αντίθεσης στο Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ της διάταξης του άρθρου 26 του Ν. 4461/2017, βάσει του οποίου απολύθηκαν οι ενάγοντες με συνακόλουθη συνέπεια την ακυρότητα της απόλυσής τους και την υποχρέωση του εναγομένου (ήδη αναιρεσιβλήτου) να αποδέχεται την προσηκόντως προσφερόμενη εργασία τους, είναι μη νόμιμη, όπως ορθώς έκρινε η εκκαλουμένη.

Τούτο διότι, σύμφωνα με όσα αναλυτικά εκτέθηκαν στην αμέσως προηγηθείσα νομική σκέψη, η πρώτη προϋπόθεση που έθεσε η διάταξη του άρθρου 26 παρ. 3 στοιχ. γ περ. αα υποπερ. ααα του Ν. 4461/2017, προκειμένου να ολοκληρωθεί η διαδικασία ένταξης και των εναγόντων στον κλάδο ιατρών-οδοντιάτρων του Ε.Σ.Υ., ήτοι η παύση δραστηριότητας του ελευθέριου επαγγέλματος τους μέχρι την 31.12.2018, δεν αντίκεινται σε διατάξεις του Συντάγματος, ούτε σε υπερνομοθετικής ισχύος διατάξεις, όπως αντίθετα, αλλά αβάσιμα, οι τελευταίοι ισχυρίζονται.

Συνεπώς, και εφόσον οι ενάγοντες δεν επικαλούνται ότι πληρούν αυτήν τη μία εκ των σωρευτικά τιθέμενων προϋποθέσεων της διάταξης του άρθρου 26 παρ. 3 στοιχ. γ του Ν. 4461/2017, η οποία, ως αυτοτελής επιμέρους ρύθμιση, κρίνεται συνταγματική και συνεπώς ισχυρή, η δε μη πλήρωση αυτής και μόνο αρκεί για την τιθέμενη συνέπεια της αυτοδίκαιης απόλυσής τους από 1.1.2019, μη νόμιμα ισχυρίζονται ότι η αυτοδίκαιη αυτή απόλυσή τους, έστω και αληθής υποτιθέμενη, είναι άκυρη.

Σημειώνεται ότι όπως εκτέθηκε στην ανωτέρω νομική σκέψη, η ρύθμιση της διάταξης του άρθρου 26 παρ. 3 στοιχ. γ περ. αα και περ. ββ υποπερ. ααα του Ν. 4461/2017 και η ρύθμιση της διάταξης του άρθρου 26 παρ. 3 στοιχ. γ περ. ββ υποπερ. βββ του ίδιου νόμου υπόκεινται αυτοτελώς σε έλεγχο συνταγματικότητας, δεδομένου και του ότι οι προϋποθέσεις που αυτές θέτουν, προκειμένου να ενταχθούν (και) οι ενάγοντες στον κλάδο ιατρών-οδοντιάτρων του Ε.Σ.Υ., τίθενται μεν σωρευτικά όχι όμως και συμπλεκτικά, αφού η δυνατότητα πλήρωσης εκάστης αυτών δεν εξαρτάται, ούτε απαιτεί την πλήρωση της άλλης.

Κατ' αποτέλεσμα, εφόσον οι ενάγοντες δεν επικαλούνται ότι πληρούν την πρώτη προϋπόθεση περί διακοπής της δραστηριότητας του ελευθέριου επαγγέλματος τους το αργότερο μέχρι τις 31.12.2018, η μη πλήρωση δε αυτής και μόνο αρκεί για την τιθέμενη συνέπεια της αυτοδίκαιης απόλυσής τους από 1.1.2019, παρέλκει, καθώς αποβαίνει άνευ εννόμου αποτελέσματος, η αιτούμενη κρίση περί μη εφαρμογής στην ένδικη περίπτωση, λόγω τυχόν αντισυνταγματικότητας, της ρύθμισης που αφορά τη δεύτερη προϋπόθεση, περί παραίτησης των εναγόντων από το δικόγραφο και δικαίωμα ένδικων βοηθημάτων και μέσων, αναφορικά με τυχόν δικαιώματά τους από και λόγω του Ν. 4638/2014.

Και αυτό διότι, έστω και αντισυνταγματική η συγκεκριμένη ρύθμιση της διάταξης του άρθρου 26 παρ. 3 στοιχ. γ περ. ββ υποπερ. βββ του Ν. 4461/2017, η για το λόγο αυτό μη εφαρμογή της στην ένδικη περίπτωση, δεν θα ήταν ικανή να μεταβάλει το αποτέλεσμα της παρούσας δίκης. Επομένως, δεν έσφαλε το πρωτοβάθμιο δικαστήριο αλλά κατ' ορθή ερμηνεία και εφαρμογή του νόμου απέρριψε την αγωγή ως μη νόμιμη ως προς την ανωτέρω βάση της, απορριπτομένων ως αβάσιμων όσων αντίθετων υποστηρίζουν οι εκκαλούντες με τον πρώτο και το δεύτερο λόγους εφέσεως. 'Εσφαλε, όμως, η εκκαλουμένη που απέρριψε την αγωγή ελλείψει δικαιοδοσίας ως προς τη βάση της με την οποία οι ενάγοντες και ήδη εκκαλούντες ζήτησαν να αναγνωρισθεί η ακυρότητα της απολύσεώς τους επικαλούμενοι ότι η αιτιολογία στις διαπιστωτικές πράξεις απολύσεως είναι ασαφής και αόριστη, καθόσον δεν ζητούν με την αγωγή την ακύρωση των ως άνω ατομικών διοικητικών πράξεων ώστε να θεωρηθεί η διαφορά ως διοικητική και να υπαχθεί στη δικαιοδοσία των διοικητικών δικαστηρίων, όπως κατ' εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή του νόμου έκρινε το πρωτοβάθμιο δικαστήριο αλλά πρόκειται για ζήτημα που κατ' άρθρ. 2 ΚΠολΔ επιτρέπεται να εξετασθεί παρεμπιπτόντως από τα αρμόδια πολιτικά δικαστήρια, στα πλαίσια της υπό κρίση διαφοράς από παροχή εργασίας με σύμβαση ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου.

Πρέπει, επομένως, να γίνει δεκτή η έφεση κατ' ουσία, μόνο ως προς τον τρίτο λόγο της, με τον οποίο οι εκκαλούντες παραπονούνται για την ανωτέρω κρίση της εκκαλουμένης και να εξαφανιστεί αυτή μόνο ως προς το ανωτέρω κεφάλαιό της. Ακολούθως, πρέπει να κρατηθεί και δικασθεί η αγωγή μόνο ως προς την ανωτέρω βάση της (κεφάλαιο IV της αγωγής), επί της οποία λεκτέα τα εξής:

Ισχυρίζονται οι ενάγοντες ότι οι πράξεις απολύσεώς τους στερούνται σαφούς και ειδικής αιτιολογίας γιατί αναφέρουν γενικά ότι "δεν πληρούν τις προϋποθέσεις που προβλέπουν οι διατάξεις του άρθρου 26 του ν. 4461/2017 για την για την ένταξή τους σε θέσεις κλάδου ιατρών/οδοντιάτρων Ε.Σ.Υ.", χωρίς να προσδιορίζεται ποία δεν πληροί ο καθένας και, ειδικότερα, εάν παρέλειψαν να προσκομίσουν εντός της τασσόμενης προθεσμίας τη βεβαίωση διακοπής του ελευθέριου επαγγέλματος ή την παραίτηση από το δικόγραφο ή το δικαίωμα αίτησης, αγωγής, προσφυγής ή ένδικου μέσου που είχαν ασκήσει ενώπιον πολιτικού ή διοικητικού δικαστηρίου.

Με το περιεχόμενο αυτό η αγωγή κρίνεται μη νόμιμη και απορριπτέα και ως προς τη βάση της αυτή, διότι η απόλυση, κατ' εφαρμογή του άρθρου 26 του Ν. 4461/2017, επέρχεται αυτοδικαίως ως συνέπεια, λόγω μη τήρησης των σωρευτικά τιθέμενων από αυτήν προϋποθέσεων, χωρίς το κύρος της να εξαρτάται από τη διαπιστωτική της απόλυσης πράξη που εκδίδει ο Διοικητής της οικείας Δ.Υ.Πε....Ουδαμώς δε ισχυρίζονται οι ενάγοντες ότι απολύθηκαν μολονότι πληρούσαν τις ανωτέρω προϋποθέσεις, αντιθέτως από το όλο πνεύμα της αγωγής προκύπτει ότι, αν και δεν πληρούσαν τις ανωτέρω προϋποθέσεις, επιθυμούν να συνεχιστεί η σχέση εργασίας τους με το εναγόμενο υπό το προηγούμενο νομοθετικό καθεστώς που τους επέτρεπε την παράλληλη άσκηση ελεύθερου επαγγέλματος.

Ενόψει των προηγουμένων, πρέπει η έφεση να γίνει δεκτή κατ' αποδοχή του βάσιμου τρίτου (τελευταίου) λόγου κατ' ουσίαν και αφού εξαφανιστεί η εκκαλούμενη απόφαση ως προς τον λόγο αυτόν, απορριπτομένων των λοιπών ως αβασίμων, να εξαφανιστεί η εκκαλουμένη μόνο κατά το κεφάλαιό της που αφορά στην απόρριψη του υπό στοιχείο IV κεφαλαίου της αγωγής ελλείψει δικαιοδοσίας των πολιτικών δικαστηρίων και ακολούθως, αφού κρατηθεί και δικασθεί η αγωγή ως προς το ανωτέρω κεφάλαιό της, να απορριφθεί ως μη νόμιμη".

Με το άρθρο 4 παρ. 1 του Συντάγματος ορίζεται ότι: "Οι Έλληνες είναι ίσοι ενώπιον του Νόμου". Η αρχή της ισότητας, η οποία καθιερώνεται με το άρθρο αυτό του Συντάγματος, αποτελεί συνταγματικό κανόνα που επιβάλλει στον κοινό νομοθέτη, όταν πρόκειται να ρυθμίσει ουσιωδώς όμοιες καταστάσεις ή σχέσεις ή κατηγορίες προσώπων να μην τις μεταχειρίζεται κατά τρόπο ανόμοιο, είτε με τη μορφή ενός χαριστικού μέτρου ή προνομίου που δεν συνδέεται με αξιολογικά κριτήρια, είτε με την επιβολή μιας αδικαιολόγητης επιβάρυνσης ή της αφαίρεσης δικαιωμάτων που αναγνωρίζονται από γενικότερο κανόνα, εκτός εάν η ιδιαίτερη ρύθμιση υπαγορεύεται από ειδικές περιστάσεις που τη δικαιολογούν ή επιβάλλεται από λόγους γενικότερου, κοινωνικού ή δημόσιου συμφέροντος, δημιουργουμένης διαφορετικά ανισότητας στη νομοθετική μεταχείριση της αυτής κατηγορίας (Ολ ΑΠ 17/2015, Ολ ΑΠ 24/2006).

Η παραβίαση της συνταγματικής αυτής αρχής ελέγχεται από τα δικαστήρια, ώστε να διασφαλίζεται η πραγμάτωση του κράτους δικαίου και η ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας εκάστου με ίσους όρους. Κατά τον δικαστικό αυτό έλεγχο, ο οποίος είναι έλεγχος ορίων και όχι έλεγχος της ορθότητας των νομοθετικών επιλογών, αναγνωρίζεται στον κοινό νομοθέτη η ευχέρεια να ρυθμίζει με ενιαίο ή με διαφορετικό τρόπο τις ποικίλες προσωπικές ή πραγματικές καταστάσεις και σχέσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις υφιστάμενες κοινωνικές, οικονομικές, επαγγελματικές ή άλλες συνθήκες, που συνδέονται με κάθε μια από τις καταστάσεις ή σχέσεις αυτές, με βάση γενικά και αντικειμενικά κριτήρια, που βρίσκονται σε συνάφεια προς το αντικείμενο της ρύθμισης.

Πρέπει, όμως, η επιλεγόμενη ρύθμιση να κινείται μέσα στα όρια που διαγράφονται από την αρχή της ισότητας και τα οποία αποκλείουν την εκδήλως άνιση μεταχείριση προσώπων που τελούν υπό τις αυτές ή παρόμοιες συνθήκες ή την αυθαίρετη εξομοίωση προσώπων που τελούν υπό ουσιωδώς διαφορετικές συνθήκες. Και μπορεί μεν, σε όλως εξαιρετικές περιπτώσεις, ο νομοθέτης να θεσπίζει αποκλίσεις από τη συνταγματική αρχή της ισότητας, με την προϋπόθεση, όμως, ότι οι σχετικές ρυθμίσεις δικαιολογούνται από επιτακτικούς λόγους δημοσίου συμφέροντος, είναι πρόσφορες για την επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού και τηρείται η αρχή της αναλογικότητας (Ολ ΑΠ 24/2006, ΑΠ 1313/2020, ΑΠ 1504/2018, Ολ ΣτΕ 1286/2012).

Κατά το άρθρο 5 παρ. 1 του Συντάγματος "καθένας έχει δικαίωμα να αναπτύσσει ελεύθερα την προσωπικότητά του και να συμμετέχει στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της Χώρας, εφόσον δεν προσβάλλει τα δικαιώματα των άλλων και δεν παραβιάζει το Σύνταγμα ή τα χρηστά ήθη". Με τη διάταξη αυτή, ανάγεται σε ατομικό δικαίωμα η συμμετοχή στην εν γένει οικονομική δραστηριότητα και κατοχυρώνεται η οικονομική ελευθερία.

Ιδιαίτερη εκδήλωση της οικονομικής ελευθερίας είναι η ελευθερία στην εργασία, δηλαδή το δικαίωμα καθενός να εργάζεται, χωρίς να παρεμποδίζεται σχετικώς και να επιλέγει ο ίδιος, χωρίς περιορισμό, το είδος, τον τόπο και τη διάρκεια της απασχόλησής του (άρθρο 22 παρ. 1 του Συντάγματος). Η ελευθερία αυτή περιλαμβάνει την ελευθερία των συμβάσεων (ελευθερία σύναψης και καταγγελίας της σύμβασης εργασίας, ελευθερία επιλογής του αντισυμβαλλομένου, ελευθερία διαμόρφωσης του περιεχομένου της σύμβασης κ.λπ.), όπως ορίζεται και στη διάταξη του άρθρου 361 ΑΚ.

Με την ελευθερία των συμβάσεων, ως εκδήλωση του δικαιώματος της οικονομικής ελευθερίας, δεν συνάδει, κατ' αρχήν, οποιαδήποτε μεταγενέστερη επέμβαση του νομοθέτη, περιοριστική της ελευθερίας αυτής, εκτός εάν μια τέτοια επέμβαση δικαιολογείται από το ότι η άσκηση της ελευθερίας προσβάλλει δικαιώματα τρίτων ή προσκρούει σε άλλες διατάξεις του Συντάγματος ή ενέχει προσβολή των χρηστών ηθών ή, τέλος, αποβαίνει σε βάρος της εθνικής οικονομίας (Ολ ΑΠ 33/2002, 4/1998, ΑΠ 1464/2021, 410/2017).

Η συνδρομή περιστατικών, τα οποία, κατ' εξαίρεση, καθιστούν δικαιολογημένη μια επέμβαση του νομοθέτη, περιοριστική του δικαιώματος της οικονομικής ελευθερίας, ερευνάται από τα δικαστήρια και κρίνεται αυτοτελώς σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, ύστερα από στάθμιση των συνθηκών, υπό τις οποίες αφενός καταρτίσθηκε και λειτούργησε ο επίμαχος συμβατικός δεσμός και αφετέρου εκδηλώθηκε η συνταγματικώς αμφισβητούμενη νομοθετική παρέμβαση (Ολ ΑΠ 6/2015, ΑΠ 1464/2021, 1056/2020, 1504/2018).

Κατά το άρθρο 25 παρ. 1 του Συντάγματος "τα δικαιώματα του ανθρώπου ως ατόμου και ως μέλους του κοινωνικού συνόλου και η αρχή του κοινωνικού κράτους δικαίου τελούν υπό την εγγύηση του Κράτους. Όλα τα κρατικά όργανα υποχρεούνται να διασφαλίζουν την ανεμπόδιστη και αποτελεσματική άσκησή τους.... Οι κάθε είδους περιορισμοί που μπορούν κατά το Σύνταγμα να επιβληθούν στα δικαιώματα αυτά πρέπει να προβλέπονται είτε απευθείας από το Σύνταγμα είτε από το νόμο, εφόσον υπάρχει επιφύλαξη υπέρ αυτού και να σέβονται την αρχή της αναλογικότητας".

Η εν λόγω αρχή, η οποία κατατείνει στην εκλογίκευση των επαχθών παρεμβάσεων της κρατικής εξουσίας στα ατομικά και κοινωνικά δικαιώματα του ανθρώπου και πολίτη, παραβιάζεται όταν η συγκεκριμένη κρατική παρέμβαση δεν είναι: α) πρόσφορη για την επίτευξη του σκοπού που επιδιώκεται με αυτήν, β) αναγκαία για την επίτευξη τούτου, με την έννοια ότι το αυτό αποτέλεσμα δεν μπορεί να επιτευχθεί με ένα ανώδυνο ή ηπιότερο μέσο και γ) αναλογική "εν στενή εννοία", δηλαδή να τελεί σε εσωτερική αλληλουχία προς τον επιδιωκόμενο σκοπό, ώστε η αναμενόμενη ωφέλεια να μην είναι ποιοτικά και ποσοτικά κατώτερη από τη βλάβη που προκαλείται (Ολ ΑΠ 6/2018, 27/2008).

Με βάση τα ανωτέρω, ο έλεγχος της αναλογικότητας υπό στενή έννοια απαιτεί συσχετισμό δυο συγκρίσιμων μεγεθών, αφενός του περιοριστικού μέτρου και αφετέρου του επιδιωκόμενου σκοπού. Η εξειδίκευση των μεγεθών αυτών πρέπει να γίνεται με βάση τα προστατευόμενα συμφέροντα, η διαδικασία δε ελέγχου της αναλογικότητας απαιτεί τον προσδιορισμό της προσβολής καθενός από τα αντίρροπα συμφέροντα, σε συνδυασμό με την ανάγκη της προστασίας τους στη συγκεκριμένη περίπτωση (Ολ ΑΠ 6/2018, 6/2013).

Ένα νομοθετικό μέτρο προσκρούει στην αρχή της αναλογικότητας μόνο αν είναι από τη φύση του προφανώς ακατάλληλο για τον σκοπό που επιδιώκει ο νόμος ή υπερακοντίζει προφανώς τον σκοπό του (ΣτΕ 857/2019, 4212/2013, 4171/2012). Εξάλλου, η μακρόχρονη διατήρηση της ισχύος ενός ευνοϊκού για ορισμένη κατηγορία προσώπων καθεστώτος δεν αποτελεί, κατά το Σύνταγμα, πρόσκομμα για τη μεταβολή του, δεδομένου ότι ένας γενικός περιορισμός της νομοθετικής λειτουργίας, στηριζόμενος σε μόνο το επισφαλές κριτήριο του ευνοϊκού για ορισμένη κατηγορία προσώπων χαρακτήρα μιας υφισταμένης ρύθμισης θα κατέληγε, ενόψει της ευρύτητάς του, στη διαιώνισή της και θα οδηγούσε, περαιτέρω, στην παράλυση της δράσης του νομοθέτη και στη ματαίωση της, κατά το Σύνταγμα, αποστολής του να ρυθμίζει τις έννομες σχέσεις, σύμφωνα με τις επιταγές του δημοσίου συμφέροντος, όπως αυτές διαμορφώνονται από τις διαρκώς μεταβαλλόμενες συνθήκες, και, ειδικότερα, να ασκεί την παρεχομένη σε αυτόν ευχέρεια κατά την εφαρμογή του κρατικού οικονομικού προγραμματισμού (ΑΠ 264/2020).

Κατ' ακολουθίαν όλων των παραπάνω συνάγεται ότι, σε περίπτωση συνδρομής σοβαρού λόγου δημοσίου ή κοινωνικού συμφέροντος, είναι επιτρεπτός ο περιορισμός των πάσης φύσης δικαιωμάτων, εάν υπό τις δεδομένες συνθήκες κρίνεται αναγκαίος και πρόσφορος για την εξυπηρέτηση του δημοσίου ή κοινωνικού συμφέροντος και συμβατός με την αρχή της αναλογικότητας (ΑΠ 1464/2021, 264/2020, ΣτΕ 493/2015).

Ακόμη, η αρχή της ασφάλειας του δικαίου, η οποία απορρέει από την αρχή του κράτους δικαίου και ιδίως από τις διατάξεις των άρθρων 2 παρ. 1 και 25 παρ. 1 εδ. α` του Συντάγματος (πρβλ. Α.Ε.Δ. 14/2013, ΑΠ 1464/2021) και ειδικότερη εκδήλωση της οποίας αποτελεί η αρχή της προστατευόμενης εμπιστοσύνης του διοικουμένου (πρβλ.

Α.Ε.Δ. 11/2003), επιβάλλει σαφήνεια και προβλέψιμη εφαρμογή των εκάστοτε θεσπιζόμενων κανονιστικών ρυθμίσεων. Με άλλους λόγους, η ασφάλεια δικαίου αποσκοπεί στη συνεχή, συνεπή και σταθερή εξέλιξη του δικαίου, αποκλείοντας τις αιφνίδιες μεταβολές. Η προστασία της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης, εξεταζόμενη από τη σκοπιά του πολίτη, επιβάλλει την προστασία της εμπιστοσύνης του τελευταίου στη διατήρηση και στην αξιοπιστία της κρατικής δράσεως, βάσει της οποίας προέβη σε κάποιες ενέργειες ή στην οποία στήριξε προσδοκίες.

Περαιτέρω, ο νομοθέτης έχει την ευχέρεια να θεσπίζει μεταβατικές διατάξεις, εφόσον κατά την κρίση του αυτό επιβάλλεται για την ομαλή μετάβαση στην εφαρμογή νέου καθεστώτος, ιδίως μάλιστα όταν επέρχεται μεταβολή των ρυθμίσεων, που παγίως ισχύουν από μακρού χρόνου και αφορούν πλήθος επαγγελμάτων, η άσκηση των οποίων επί αρκετές δεκαετίες έχει οργανωθεί με βάση αυτές και, συνεπώς, επηρεάζουν σημαντικά την οικονομική δραστηριότητα της Χώρας (Ολ ΑΠ 6/2018).

Οι αρχές, όμως της ασφάλειας δικαίου, της προστατευόμενης εμπιστοσύνης και της χρηστής διοίκησης δεν εμποδίζουν τον κοινό νομοθέτη, να λαμβάνει μέτρα εντός του πλαισίου της συνταγματικής τάξης για έννομες σχέσεις ή καταστάσεις, για το μέλλον ακόμα και για το παρελθόν εφόσον οι ανάγκες το επιβάλλουν (ΑΠ 1464/2021, ΟλΣτΕ 734/2016, ΣτΕ 2429/2018, 1554/2018).

Ειδικότερα το Σύνταγμα δεν αποκλείει στον κοινό νομοθέτη, εκτός των ειδικώς σε αυτό προβλεπομένων περιπτώσεων (άρθρα 7 παρ. 1, 77 παρ. 2 και 78 παρ. 2 του Συντάγματος), εφόσον τηρείται η αρχή της αναλογικότητας, να ρυθμίζει αναδρομικώς έννομες σχέσεις και δικαιώματα που έχουν αποκτηθεί με την έκδοση γενικών κανόνων (Ολ ΑΠ 3/2016, ΟλΣτΕ 734/2016, ΣτΕ 3613/2013) ακόμα και κατά τρόπο διαφορετικό βάσει διατάξεων προϊσχυσάντων κανόνων δικαίου, έστω και αν οι έννομες σχέσεις ή τα δικαιώματα κρίνονται ενώπιον των δικαστηρίων ή έχουν αναγνωρισθεί με τελεσίδικες ή αμετάκλητες δικαστικές αποφάσεις, εφόσον οι ρυθμίσεις αυτές είναι γενικής εφαρμογής και δεν ρυθμίζουν μεμονωμένη σχέση, υπαγορεύονται από επιτακτικούς λόγους γενικού συμφέροντος και δεν προσβάλλουν τον πυρήνα και την ουσία του δικαιώματος της δικαστικής προστασίας, σεβόμενες την αρχή της αναλογικότητας (ΑΕΔ 14/2013, ΣτΕ 1773/2020).

Εξάλλου, κατά το άρθρο 1 του πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, που κυρώθηκε (μαζί με τη Σύμβαση) με το ν.δ. 53/1974 και έχει, σύμφωνα με το άρθρο 28 παρ. 1 του Συντάγματος, αυξημένη έναντι των κοινών νόμων ισχύ, ορίζεται "Παν φυσικόν ή νομικόν πρόσωπον δικαιούται σεβασμού της περιουσίας του. Ουδείς δύναται να στερηθή της ιδιοκτησίας αυτού ειμή δια λόγους δημοσίας ωφελείας και υπό τους προβλεπομένους, υπό του νόμου και των γενικών αρχών του διεθνούς δικαίου όρους.

Αι προαναφερόμεναι διατάξεις δεν θίγουσι το δικαίωμα παντός κράτους όπως θέση εν ισχύι νόμους ους ήθελε κρίνει αναγκαίον προς ρύθμισιν της χρήσεως αγαθών συμφώνως προς το δημόσιον συμφέρον ή προς εξασφάλισιν της καταβολής φόρων ή άλλων εισφορών ή προστίμων". Με τη διάταξη αυτή κατοχυρώνεται ο σεβασμός της περιουσίας του προσώπου, το οποίο μπορεί να τη στερηθεί μόνο για λόγους δημόσιας ωφέλειας.

Στην έννοια της περιουσίας περιλαμβάνονται όχι μόνο τα εμπράγματα δικαιώματα, αλλά και τα δικαιώματα "περιουσιακής φύσεως" και τα κεκτημένα "οικονομικά συμφέροντα" και ειδικότερα απαιτήσεις, είτε αναγνωρισμένες με δικαστική ή διαιτητική απόφαση, είτε απλώς γεννημένες κατά το εθνικό δίκαιο, εφόσον υπάρχει νόμιμη προσδοκία, με βάση το ισχύον, έως την προσφυγή στο δικαστήριο, δίκαιο, ότι μπορούν να ικανοποιηθούν δικαστικά (Ολ ΑΠ 40/1998, ΑΠ 1464/2021, 1504/2018).

Όμως, όπως συνάγεται από την παράγραφο 2 του ως άνω άρθρου του παραπάνω πρωτοκόλλου, ο κοινός νομοθέτης δεν εμποδίζεται να προβεί στη λύση/κατάργηση ενοχικής συμβάσεως, τροποποιώντας την υπάρχουσα νομοθετική ρύθμιση, υπό το κράτος της οποίας η σύμβαση εκείνη καταρτίσθηκε και να καθορίσει τις συνέπειες της λύσεως αυτής.

Τούτο διότι, η λύση της ενοχικής συμβάσεως δια του νόμου και η εντεύθεν απώλεια των εξ αυτής ενοχικών δικαιωμάτων τινός των συμβαλλόμενων δεν προσκρούει στη διάταξη του παραπάνω πρωτοκόλλου, δεδομένου ότι δεν θίγεται το δικαίωμα του κράτους να θέσει σε ισχύ νόμους τους οποίους ήθελε κρίνει αναγκαίο προς ρύθμιση της χρήσεως αγαθών σύμφωνα με το δημόσιο συμφέρον (ΑΠ 1464/2021, 410/2017).

Εξάλλου, με τη διάταξη του άρθρου 17 παρ. 1 και 2 του ν. 3918/2011 (ΦΕΚ A' 31), όπως η πρώτη παράγραφος τροποποιήθηκε με τα άρθρα 72 παρ. 2 ν. 3984/2011 (ΦΕΚ Α' 150), 10 παρ. 1 και 13 παρ. 1 ν. 4052/2012, ΦΕΚ Α' 41), συστάθηκε νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου με την επωνυμία "Εθνικός Οργανισμός Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (Ε.Ο.Π.Υ.Υ. )", που τελεί υπό την εποπτεία του Υπουργείου Υγείας και Κοινωνικής Ασφάλισης, με έδρα το Μαρούσι Αττικής, στο οποίο ορίστηκε ότι μεταφέρονται και εντάσσονται, ως υπηρεσίες, αρμοδιότητες και προσωπικό, ο κλάδος υγείας του Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ.

με τις μονάδες υγείας του, το κέντρο διάγνωσης ιατρικής της εργασίας του Ι.Κ.Α. με το σύνολο του εξοπλισμού του, οι κλάδοι υγείας του Ο.Γ.Α. και του Ο.Α.Ε.Ε. και ο Ο.Π.Α.Δ., ως προς τις παροχές σε είδος. Σύμφωνα δε με τη διάταξη του άρθρου 26 του ιδίου νόμου, το διοικητικό, ιατρικό, νοσηλευτικό, παραϊατρικό και λοιπό προσωπικό, καθώς και οι δικηγόροι με έμμισθη εντολή, που υπηρετούν στις περιφερειακές υπηρεσίες του Ι.Κ.Α.-Ε.Τ.Α.Μ.

που εντάσσονται στον Ε.Ο.Π.Υ.Υ., μεταφέρεται στον τελευταίο από την ημερομηνία ένταξής τους σε αυτόν. Το ανωτέρω ιατρικό προσωπικό μεταφέρεται με την ίδια εργασιακή σχέση, την οργανική θέση, βαθμό, κλάδο και ειδικότητά που κατέχει. Κατ' εφαρμογή των διατάξεων του ως άνω νόμου εκδόθηκε η Φ.80000/32115/2009/28.12.2011 κοινή απόφαση των Υπουργών Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης, Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης (ΦΕΚ Β' 3010/29.12.2011), με την οποία ορίζεται ότι από 1.1.2012 μεταφέρονται στον Ε.Ο.Π.Υ.Υ.

από το Ι.Κ.Α. -Ε.ΤΑ.Μ. οι Νομαρχιακές Μονάδες Υγείας, οι Τοπικές Μονάδες Υγείας, τα Τοπικά Ιατρεία, τα Διαγνωστικά Κέντρα, οι Υγειονομικές Υπηρεσίες που δεν αποτελούν οργανικές μονάδες και λειτουργούν μέχρι τότε ενταγμένες στις υπηρεσίες ασφάλισης του Ιδρύματος κλπ, που αποτελούν, σύμφωνα με το άρθρο 3 παρ. 3 του π.δ 266/1989 (όπως η παρ. 3 αντικαταστάθηκε με το άρθρο 2 του π.δ. 363/1992) μαζί με τις λοιπές αναφερόμενες εκεί υπηρεσίες, τις Υπηρεσίες Υγείας του Ι.Κ.Α.

Επίσης, με το άρθρο 29 παρ. 1 του ίδιου ως άνω νόμου, όπως ίσχυε πριν την τροποποίηση του με το άρθρο 53 παρ. 2α του Ν. 4368/2016 (ΦΕΚ Α` 21) ορίζεται ότι ο Ε.Ο.Π.Υ.Υ. αποτελεί καθολικό διάδοχο των εντασσόμενων φορέων και υπεισέρχεται στα δικαιώματα και υποχρεώσεις αυτών (ΑΠ 800/2018, ΑΠ 702/2015). Με το Ν. 4238/2014 (ΦΕΚ Α' 38/17.02.2014) "Πρωτοβάθμιο Εθνικό Δίκτυο Υγείας (Π.Ε.Δ.Υ.), αλλαγή σκοπού Ε.Ο.Π.Υ.Υ.

και λοιπές διατάξεις" συνεστήθη Πρωτοβάθμιο Εθνικό Δίκτυο Υγείας (Π.Ε.Δ.Υ.), εντασσόμενο στο ΕΣΥ και στο Ελληνικό Δημόσιο, όπου με το άρθρο 7 του εν λόγω νόμου μεταφέρθηκαν όλες οι μονάδες υγείας του Ε.Ο.Π.Υ.Υ. σε αυτό. Επίσης, στο άρθρο 16 (Διαθεσιμότητα υπαλλήλων Ε.Ο.Π.Υ.Υ.) του ίδιου νόμου ορίζονται τα ακόλουθα: "1.

Το σύνολο του μόνιμου και με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου (Ι.Δ.Α.Χ.) ιατρικού, οδοντιατρικού, νοσηλευτικού, επιστημονικού, παραϊατρικού, τεχνικού, διοικητικού προσωπικού των μονάδων Υγείας του Ε.Ο.Π.Υ.Υ. τίθεται, αυτοδικαίως, από την ισχύ του παρόντος, σε καθεστώς διαθεσιμότητας με ταυτόχρονη κατάργηση των θέσεων που κατέχει.

Οι ανωτέρω υπάλληλοι παραμένουν σε καθεστώς διαθεσιμότητας επί έναν (1) μήνα και εν συνεχεία, μετατάσσονται/μεταφέρονται, μετά από αίτησή τους, με τους όρους και τις προϋποθέσεις του επόμενου άρθρου, σε οργανικές θέσεις που συνιστώνται για το σκοπό αυτό στις Διοικήσεις των αντίστοιχων, χωροταξικά, Υγειονομικών Περιφερειών (Δ.Υ.Πε.), όπως προβλέπεται με την παρ. 4 του άρθρου 17 του ν. 4224/2013 (ΦΕΚ Α' 288).

Με απόφαση του Υπουργού Υγείας καθορίζεται η χωροταξική κατανομή, ανά Υγειονομική Περιφέρεια, των υφιστάμενων Μονάδων Υγείας του Ε.Ο.Π.Υ.Υ.. Στους υπαλλήλους που τίθενται σε καθεστώς διαθεσιμότητας καταβάλλονται τα τρία, τέταρτα (3/4) των αποδοχών τους, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις. Κατά τη διάρκεια της διαθεσιμότητας, εξακολουθούν να καταβάλλονται από το φορέα οι προβλεπόμενες ασφαλιστικές εισφορές εργοδότη και ασφαλισμένου που αναλογούν για κύρια σύνταξη, επικουρική ασφάλιση, πρόνοια και υγειονομική περίθαλψη.

Οι εισφορές αυτές από τη θέση του υπαλλήλου σε διαθεσιμότητα και για το χρονικό διάστημα που αυτή διαρκεί προσδιορίζονται στο 75% των αποδοχών αυτού. 2.... 3. Οι διαπιστωτικές πράξεις για τη θέση σε καθεστώς διαθεσιμότητας των ανωτέρω υπαλλήλων εκδίδονται από το όργανο διοίκησης του Φορέα προέλευσης", ενώ με το άρθρο 17 (Κινητικότητα υπαλλήλων Ε.Ο.Π.Υ.Υ.

προς Δ.Υ.Πε.) του ίδιου νόμου προβλέφθηκαν τα ακόλουθα: "1. Εκ των υπαλλήλων των παραγράφων 1 και 2 του προηγούμενου άρθρου, που έχουν τεθεί σε καθεστώς διαθεσιμότητας, οι ιατροί/οδοντίατροι, μόνιμοι και Ι.Δ.Α.Χ., μετατάσσονται/μεταφέρονται αναδρομικά από την ημερομηνία λήξης του χρόνου διαθεσιμότητας, με την ίδια εργασιακή σχέση, σε οργανικές θέσεις πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης, που συνιστώνται για το σκοπό αυτόν, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 1 του προηγούμενου άρθρου, κατόπιν αιτήσεώς τους, περί αποδοχής της εν λόγω θέσης, λαμβανομένων υπόψη και των ρυθμίσεων της παρ. 18 του άρθρου 32 του ν. 2190/1994, όπως ισχύει.

Το λοιπό προσωπικό των ως άνω παραγράφων 1 και 2 μετατάσσεται/ μεταφέρεται αναδρομικά από την ημερομηνία λήξης του χρόνου διαθεσιμότητας, με την ίδια εργασιακή σχέση, κατόπιν αιτήσεώς τους, περί αποδοχής της εν λόγω θέσης. Η ισχύς των προηγούμενων εδαφίων αρχίζει την 4η Μαρτίου 2014" [όπως ισχύουν τα ανωτέρω εδάφια μετά την αντικατάστασή τους από το άρθρο πρώτο υποπαρ. 1.5.

ν. 4254/2014 (ΦΕΚ Α' 85/7.4.2014)]. Οι ανωτέρω αιτήσεις υποβάλλονται από τους ενδιαφερομένους, εντός επτά (7) εργασίμων ημερών από την ημερομηνία έκδοσης των διαπιστωτικών πράξεων της ως άνω παραγράφου 3 του προηγούμενου άρθρου. Οι εν λόγω αιτήσεις, οι οποίες υπέχουν θέση υπεύθυνης δήλωσης του ν. 1599/1986 (ΦΕΚ Α` 75), υποβάλλονται από τους ενδιαφερομένους στις αρμόδιες υπηρεσίες των κατά τόπους περιφερειακών διοικητικών μονάδων του Ε.Ο.Π.Υ.Υ., οι οποίες με ευθύνη τους τις διαβιβάζουν στις αντίστοιχες υπηρεσίες των Δ.Υ.Πε.

υποδοχής, εντός τριών ημερών. Το ιατρικό/οδοντιατρικό προσωπικό που ασκεί, παράλληλα, ελευθέριο επάγγελμα και το οποίο έχει υποβάλει αίτηση αποδοχής θέσης πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης σε Δ.Υ.Πε., οφείλει, κατά το χρόνο ανάληψης υπηρεσίας και προκειμένου να αναλάβει, να προσκομίσει στην αρμόδια υπηρεσία της Δ.Υ.Πε.

υποδοχής βεβαίωση διακοπής δραστηριότητας ή εναλλακτικά, στην περίπτωση που χωρίς δική του υπαιτιότητα είναι αδύνατη η άμεση λήψη αντίστοιχης βεβαίωσης, επικυρωμένο αντίγραφο της αίτησης διακοπής δραστηριότητας προς την αρμόδια Δημόσια Οικονομική Υπηρεσία (Δ.Ο.Υ.). Στην τελευταία αυτή περίπτωση, η βεβαίωση διακοπής δραστηριότητας κατατίθεται στην αρμόδια υπηρεσία υποδοχής, από τον υπόχρεο, αμέσως μετά τη λήψη της, το αργότερο εντός μηνάς από την ανάληψη υπηρεσίας, άλλως απολύεται αυτοδικαίως. 2.

Σε περίπτωση μη εμπρόθεσμης υποβολής της σχετικής αίτησης αποδοχής ο υπάλληλος που έχει τεθεί σε καθεστώς διαθεσιμότητας απολύεται, αυτοδικαίως, μετά την πάροδο του προκαθορισμένου χρόνου των παραγράφων 1 και 2 του άρθρου 16 του παρόντος. 3. Στην περίπτωση που ο μετατασσόμενος/μεταφερόμενος υπάλληλος δεν παρουσιαστεί στην αρμόδια υπηρεσία του φορέα υποδοχής, προκειμένου να αναλάβει υπηρεσία, απολύεται αυτοδικαίως. 4.

Οι πράξεις μετάταξης/μεταφοράς των εν λόγω υπαλλήλων εκδίδονται από το αρμόδιο όργανο διοίκησης του Φορέα υποδοχής". Στο άρθρο 18 δε του ίδιου νόμου ορίζεται ότι εντός οκταμήνου από την ολοκλήρωση της μετάταξης/μεταφοράς, το ιατρικό προσωπικό αξιολογείται και κατατάσσεται σε θέσεις κλάδου ιατρών/οδοντιάτρων του Ε.Σ.Υ.

που θα ενταχθούν στο Π.Ε.Δ.Υ., σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 26. Εξάλλου, με το άρθρο 21 παρ. 9 του ν. 4238/2014 ορίστηκε ότι: "Η νόμιμη εκπροσώπηση των μονάδων που μεταφέρονται, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος, δικαστική και εξώδικη ανήκει στους διοικητές των οικείων Υγειονομικών Περιφερειών. Εκκρεμείς δίκες που αφορούν διαφορές ή υποθέσεις των εντασσόμενων μονάδων, του ιατρικού, νοσηλευτικού και λοιπού προσωπικού που μετατάσσεται ή μεταφέρεται, συνεχίζονται από τις Διοικήσεις των Υγειονομικών Περιφερειών (Δ.Υ.Πε.), χωρίς να επέρχεται διακοπή δίκης.

Δικαστικές αποφάσεις που εκδίδονται ισχύουν έναντι των Δ.Υ.Πε.. Εκκρεμείς δίκες που αφορούν διαφορές ή υποθέσεις του πάσης φύσεως προσωπικού των ανωτέρω μονάδων που δεν μεταφέρεται ή μετατάσσεται στις Δ.Υ.Πε. συνεχίζονται από τον Ε.Ο.Π.Υ.Υ. χωρίς να επέρχεται διακοπή και οι δικαστικές αποφάσεις ισχύουν έναντι του Ε.Ο.Π.Υ.Υ.".

Από τις προαναφερόμενες διατάξεις του Ν. 4238/2014 προκύπτει ότι οι ιατροί και οδοντίατροι και δη οι προερχόμενοι από τον κλάδο υγείας του ΙΚΑ, που συνδέονταν με αυτό με ειδικές συμβάσεις του Ν.Δ. 1204/1972 και οι οποίοι εντάχθηκαν στον Ε.Ο.Π.Υ.Υ. με το άρθρο 26 του Ν. 3918/2011 και είχαν τη δυνατότητα παράλληλης ενάσκησης δραστηριότητας ελευθέριου επαγγέλματος, έπρεπε πλέον να επιλέξουν είτε μόνον την τελευταία δραστηριότητα είτε την απασχόληση στον δημόσιο τομέα υγείας, παρότι μέχρι τη νομοθετική αυτή ρύθμιση δεν υφίστατο γι' αυτούς ασυμβίβαστο μεταξύ άσκησης ελευθέριου επαγγέλματος και απασχόλησης στον Ε.Ο.Π.Υ.Υ.

ή προηγουμένως στο Ι.Κ.Α.. Προς αντιμετώπιση των θεμάτων που δημιουργήθηκαν από την έλλειψη μεταβατικής περιόδου προσαρμογής των ως άνω ιατρών/οδοντιάτρων του Ε.Ο.Π.Υ.Υ, επαναρρυθμίσθηκε η ως άνω διαδικασία, με το άρθρο 26 του Ν. 4461/2017 (ΦΕΚ A' 38) με τίτλο άρθρου "Ιατροί/οδοντίατροι, ελεύθεροι επαγγελματίες των άρθρων 16 και 17 του ν. 4238/2014 και του ν. 4254/2014" και ορίσθηκε ότι "1.

Οι ιατροί και οδοντίατροι των άρθρων 16 και 17 του ν. 4238/2014 (Α 38), που παρέχουν προσωρινά τις υπηρεσίες τους στις Δ.Υ.Πε, δυνάμει σχετικών προσωρινών διαταγών ή δικαστικών αποφάσεων, ή για τους οποίους έχουν εκδοθεί προσωρινές διαταγές ή δικαστικές αποφάσεις που δεν εφαρμόστηκαν από τις Δ.Υ.Πε., εφόσον δεν έχουν καταταγεί σε θέσεις κλάδου ιατρών και οδοντιάτρων Ε.Σ.Υ.

ή δεν έχουν αξιολογηθεί ή δεν έχουν υποβάλει την αίτηση της παρ. 1 του άρθρου 17 του ν. 4238/2014 (Α' 38), δύνανται, μέχρι τις 30.9.2017, ακόμη και εάν έχει εκδοθεί για αυτούς διαπιστωτική πράξη απόλυσης ή οι αποφάσεις ασφαλιστικών μέτρων, δυνάμει των οποίων παρέχουν προσωρινά τις υπηρεσίες τους, απώλεσαν εκ των υστέρων την ισχύ τους, να υποβάλουν στις αρμόδιες υπηρεσίες των οικείων Δ.Υ.Πε.

αίτηση ένταξής τους στον κλάδο ιατρών Ε.Σ.Υ. σε οργανικές θέσεις πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης, συσταθείσες ήδη ή συνιστώμενες για το σκοπό αυτό στις Δ.Υ.Πε σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 17 του ν. 4224/2013 (Α 288) είτε συνεχίζουν να ασκούν παράλληλα το ελευθέριο επάγγελμά τους είτε όχι. Οι ρυθμίσεις της παρ. 18 του άρθρου 32 του ν. 2190/1994 (Α' 28) λαμβάνονται υπ' όψιν. 2.

α) Οι ιατροί και οδοντίατροι των άρθρων 16 και 17 του ν. 4238/2014, οι οποίοι, από τη μεταφορά/μετάταξή τους στις Δ.Υ.Πε. συνέχισαν να παρέχουν τις υπηρεσίες τους σε αυτές, ασκώντας παράλληλα το ελευθέριο επάγγελμά τους, παρά την ύπαρξη σχετικών απορριπτικών δικαστικών αποφάσεων ή προσωρινών διαταγών και αποφάσεων ασφαλιστικών μέτρων που εκ των υστέρων απώλεσαν την ισχύ τους, για τους οποίους δεν έχει εκδοθεί διαπιστωτική πράξη απόλυσης, έχουν επίσης τη δυνατότητα επανυποβολής/υποβολής της αίτησης της παραγράφου 1 του παρόντος, μέσα στην ίδια παραπάνω προθεσμία, β) Στους ιατρούς και οδοντιάτρους της περίπτωσης α', για το χρονικό διάστημα από τη μεταφορά/μετάταξή τους μέχρι τις 30.9.2017, δεν εφαρμόζονται οι περί αυτοδίκαιης απόλυσης διατάξεις του άρθρου 17 του ν. 4238/2014.

Περαιτέρω, αυτοί, για την απασχόληση και την παροχή των υπηρεσιών τους στις Δ.Υ.Πε., για ολόκληρο το παραπάνω χρονικό διάστημα, αμείβονται με τις αποδοχές ιατρού / οδοντιάτρου Π.Ε. γ) Όσοι από τους ιατρούς και οδοντιάτρους της παραγράφου αυτής δεν επανυποβάλουν/υποβάλουν μέχρι τις 30.9.2017 την κατά την παράγραφο I του παρόντος αίτηση ένταξης απολύονται αυτοδικαίως.

Τα καταβληθέντα ή καταβληθησόμενα έως την απόλυση από τις Δ.Υ.Πε σε αυτούς ποσά δεν αναζητούνται ως αχρεωστήτως καταβληθέντα. 3. α) Οι ιατροί και οδοντίατροι των παραγράφων 1 και 2, οι οποίοι επανυποβάλουν/υποβάλουν την αίτηση ένταξης σε οργανικές θέσεις της παραγράφου 1, εφόσον δεν έχουν κριθεί, αξιολογούνται και κατατάσσονται σε θέσεις κλάδου ιατρών/οδοντιάτρων Ε.Σ.Υ.

που εντάσσονται στο ΠΕΔΥ, μέχρι τις 31.12.2018. Μέχρι την κατάταξή τους, αμείβονται με τις αποδοχές ιατρού / οδοντιάτρου Π.Ε.. β) Με απόφαση του Υπουργού Υγείας συνιστάται και συγκροτείται, σε κάθε Δ.Υ.Πε., μέχρι τις 15.8.2017 όπως η φράση "μέχρι τις 30.4.2017 της αρχικής διάταξης αντικαταστάθηκε με την φράση μέχρι τις 15.8.2017 με το άρθρο 74 του ν. 4486/2017 ΦΕΚ A' 115), πενταμελές Συμβούλιο αξιολόγησης των ιατρών/οδοντιάτρων, το οποίο αποτελείται από τον Διοικητή της ΔΥ.Πε., ως Πρόεδρο, με αναπληρωτή του τον αρμόδιο για θέματα ΠΦΥ Υποδιοικητή της Υ.Πε, και τέσσερα (4) μέλη, με τους αναπληρωτές τους, που είναι ιατροί με βαθμό Διευθυντή και έχουν την ίδια ή συναφή ειδικότητα με αυτήν του/των κάθε φορά αξιολογούμενων.

Εφόσον πρόκειται για αξιολόγηση οδοντιάτρου/ων δύο (2) από τα τέσσερα (4) μέλη, με τους αναπληρωτές τους, είναι οδοντίατροι με βαθμό Διευθυντή και, ελλείψει αυτών, με βαθμό Επιμελητή Α'. Οι ιατροί και οδοντίατροι αυτοί επιλέγονται με κλήρωση αντιστοίχως από τον κατάλογο των Διευθυντών Ε.Σ.Υ. της ειδικότητας και τον κατάλογο των οδοντιάτρων Διευθυντών και Επιμελητών Α`, οι οποίοι υπηρετούν στα νοσοκομεία και τα ΚΥ/ΜΥ ΠΕΔΥ της Δ.Υ.Πε.

Με την ίδια απόφαση ορίζεται και ο γραμματέας του Συμβουλίου από τους υπαλλήλους Π.Ε. της Διεύθυνσης Ανθρώπινου Δυναμικού της Δ.Υ.Πε. Η θητεία του Συμβουλίου λήγει στις 30.11.2018. γ) Οι κατατασσόμενοι στις θέσεις, κλάδου ιατρών/οδοντιάτρων Ε.Σ.Υ., κατά τα παραπάνω, υποχρεούνται: αα) το αργότερο μέχρι τις 31.12.2018 να προβούν σε διακοπή της δραστηριότητας του ελευθέριου επαγγέλματος τους, ββ) εντός δέκα (10) εργασίμων ημερών από την αίτησή τους της διακοπής της δραστηριότητας του ελευθέριου επαγγέλματος τους στην αρμόδια φορολογική αρχή, να προσκομίσουν στην αρμόδια υπηρεσία της οικείας Δ.Υ.Πε :

ααα) βεβαίωση διακοπής της δραστηριότητας του ελευθέριου επαγγέλματος τους και, εφόσον αυτό δεν είναι δυνατόν, αντίγραφο της αίτησης διακοπής της δραστηριότητας προς την αρμόδια Δ.Ο.Υ., με την υποχρέωση της κατάθεσης της βεβαίωσης διακοπής της δραστηριότητας εντός προθεσμίας ενός (1) μηνός από την προσκόμιση της προαναφερόμενης αίτησης, και βββ) επικυρωμένο αντίγραφο παραίτησής τους από το δικόγραφο και το δικαίωμα αίτησης, αγωγής, προσφυγής ή ένδικου μέσου που έχουν ασκήσει ενώπιον οποιουδήποτε δικαστηρίου, πολιτικού ή διοικητικού, από και λόγω της εφαρμογής των άρθρων 16 και 17 του ν. 4238/2014, καθώς και από αξιώσεις για τις οποίες έχει εκδοθεί ή θα εκδοθεί δικαστική απόφαση.

Μέχρι την προσκόμιση των παραπάνω εγγράφων από τους υπόχρεους, η έκδοση/εφαρμογή της διαπιστωτικής πράξης κατάταξής τους αναστέλλεται και αυτοί εξακολουθούν να διέπονται ως προς την υπηρεσιακή τους σχέση από τις σχετικές διατάξεις του Υπαλληλικού Κώδικα για την κατηγορία υπαλλήλων Π.Ε., και να αμείβονται με τις οικείες αποδοχές ιατρού/οδοντιάτρου Π.Ε..

Σε περίπτωση μη προσκόμισης των παραπάνω εγγράφων εντός των προαναφερομένων χρόνων και προθεσμιών, αυτοί απολύονται αυτοδικαίως και αζημίως. 4. Τα οριζόμενα στην περίπτωση γ` της παραγράφου 3 ισχύουν και εφαρμόζονται και στους ιατρούς και οδοντιάτρους των άρθρων 16 και 17 του ν. 4238/2014, για τους οποίους έχει εκδοθεί διαπιστωτική πράξη κατάταξης και οι οποίοι παρέχουν τις υπηρεσίες τους στις Δ.Υ.Πε, ασκώντας παράλληλα το ελευθέριο επάγγελμά τους, δυνάμει προσωρινών διαταγών ή δικαστικών αποφάσεων. 5.

Οι διατάξεις της παραγράφου 1 και των περιπτώσεων α' και γ' της παραγράφου 3 εφαρμόζονται αναλόγως στους ιατρούς/οδοντιάτρους της υποπαραγράφου ΙΖ. 1 της παρ. ΙΖ του άρθρου πρώτου του ν. 4254/2014 (Α 85), οι οποίοι υπηρετούν σε δημόσια νοσοκομεία και παρέχουν προσωρινά τις υπηρεσίες τους σε αυτά, δυνάμει προσωρινών διαταγών ή δικαστικών αποφάσεων είτε συνεχίζουν να ασκούν παράλληλα το ελευθέριο επάγγελμά τους είτε όχι.

Η αξιολόγηση και κατάταξη του προσωπικού αυτού στον κλάδο ειδικευμένων ιατρών Ε.Σ.Υ. πραγματοποιείται από το Συμβούλιο Αξιολόγησης Ιατρών της παραγράφου Δ2 της υποπαραγράφου ΙΖ. 1 της παρ. ΙΖ του άρθρου πρώτου του ν. 4254/2014, το οποίο συγκροτείται με απόφαση του Υπουργού Υγείας μέχρι τις 15.8.2017, με θητεία μέχρι τις 30.11.2018" (όπως η φράση "μέχρι τις 30.4.2017" της αρχικής διάταξης αντικαταστάθηκε με την φράση "μέχρι τις 15.8.2017" με το άρθρο 74 του ν. 4486/2017).

Με τις παραπάνω διατάξεις του Ν. 4461/2017 ο νομοθέτης όρισε ότι οι ιατροί και οδοντίατροι, οι οποίοι είχαν προσφύγει δικαστικά κατά της προβλεφθείσας διαδικασίας κατάταξής τους με τις διατάξεις των άρθρων 16 και 17 του Ν. 4238/2014 και είτε έχουν δικαιωθεί, ακόμα και αν είχε εκδοθεί διαπιστωτική πράξη απόλυσής τους, είτε δεν έχουν δικαιωθεί ή η υπέρ αυτών δικαστική απόφαση ασφαλιστικών μέτρων έχασε την προσωρινή ισχύ της, εφόσον όμως για τους τελευταίους δεν έχει εκδοθεί διαπιστωτική πράξη απόλυσής τους, έπρεπε εκ νέου να επιλέξουν είτε την απασχόληση στον δημόσιο τομέα υγείας είτε την άσκηση της ιατρικής ως ελευθέριου επαγγέλματος, ορίζοντας, όμως, σε αντίθεση με τις προεκτεθείσες διατάξεις του ν. 4238/2014, μεταβατική προθεσμία για την επιλογή εκ μέρους των υπαγομένων στις διατάξεις ιατρών-οδοντιάτρων μέχρι τις 31.12.2018.

Σύμφωνα με τη αιτιολογική έκθεση του άρθρου 26 του Ν. 4461/2017 σκοπός της ως άνω ρύθμισης ένταξης των ιατρών οδοντιάτρων στο δημόσιο τομέα υγείας με πλήρη και αποκλειστική απασχόληση είναι η ορθή λειτουργία και ανάπτυξη του δημοσίου συστήματος υγείας προς όφελος των ασθενών, των πολιτών και της δημόσιας υγείας της χώρας που καθιστά επιβεβλημένη την πλήρη και αποκλειστική απασχόληση του ιατρικού προσωπικού που επιλέγει να ενταχθεί και να προσφέρει σ' αυτό τις υπηρεσίες του με την επισήμανση ότι οι ιατροί-οδοντίατροι που εντάσσονται στο Ε.Σ.Υ.

και παρέχουν τις υπηρεσίες τους στο δημόσιο σύστημα υγείας δεν είναι δυνατόν να είναι διαφορετικών ταχυτήτων. Ειδικότερα, οι ως άνω διατάξεις θεσπίσθηκαν προς το σκοπό διαμόρφωσης, κατ' επιλογή του νομοθέτη, χάριν του δημοσίου συμφέροντος και στα πλαίσια υποχρέωσης του Κράτους να μεριμνά για τη δημόσια υγεία (άρθρο 21 § 3 του Συντάγματος) και να παρέχει αυτό και οι οργανισμοί κοινωνικής ασφάλισης υπηρεσίες υγείας υψηλού επιπέδου (Ολ ΑΠ 6/2013), ενιαίου συστήματος ορθολογικής, αποτελεσματικής και διαρκούς παροχής υπηρεσιών Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας (Π.Φ.Υ.), με τη σύσταση εντός του Εθνικού Συστήματος Υγείας (Ε.Σ.Υ.) ενός καθολικού, ενιαίου και αποκεντρωμένου Πρωτοβάθμιου Εθνικού Δικτύου Υγείας (Π.Ε.Δ.Υ.), που λειτουργεί στις Διοικήσεις Υγειονομικών Περιφερειών (Δ.Υ.Πε) της Χώρας, οπότε, κατά λογική ακολουθία, θα έπρεπε πλέον όλοι οι απασχολούμενοι ιατροί να τελούν υπό ακριβώς όμοιο, νομικό και πραγματικό καθεστώς των ιατρικών τους υπηρεσιών, αφού όλοι θα απασχολούνται σε οργανικές θέσεις, οι οποίες, μάλιστα, αν δεν υπήρχαν θα συστήνονταν προς το σκοπό αυτό.

Ο ανωτέρω σκοπός, που αποβλέπει στην καλύτερη και αποδοτικότερη διαμόρφωση και οργάνωση ενός ενιαίου συστήματος παροχής υπηρεσιών Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας και στον εξορθολογισμό του δικτύου πρωτοβάθμιας περίθαλψης και της αντίστοιχης δημοσιονομικής δαπάνης, αποτελεί άνευ ετέρου σκοπό δημοσίου συμφέροντος (ΑΠ 1464/2021).

Για την επίτευξή του, συνεπώς, είναι αναγκαία αφενός η στελέχωση των δημόσιων δομών παροχής υπηρεσιών Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας του Π.Ε.Δ.Υ. με ιατρικό προσωπικό, ενιαία αντιμετωπιζόμενο και απασχολούμενο υπό το ίδιο νομικό και πραγματικό καθεστώς, αφετέρου δε η εξάλειψη οποιοσδήποτε ανισότητας μεταξύ των μελών του ιατρικού προσωπικού.

Έτσι, για το λόγο αυτό και ενόψει ότι όλοι πλέον οι ιατροί θα απασχολούνταν σε οργανικές θέσεις εργασίας, οι αυτοδικαίως και άμεσα μεταφερόμενοι από τον Ε.Ο.Π.Υ.Υ., προερχόμενοι από τους καταργηθέντες Κλάδους Υγείας του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, θα έπρεπε κατά τον Ν. 4238/2014, λόγω και της πρόβλεψης περί κατάληψης οργανικών θέσεων εργασίας, κατόπιν αίτησής τους, να επιλέξουν είτε την πλήρη και αποκλειστική απασχόληση στο δημόσιο τομέα υγείας, υπό καθεστώς όμοιο με αυτό των άλλων υπηρετούντων ιατρών του Ε.Σ.Υ., [οι οποίοι, όπως προκύπτει από τις διατάξεις του άρθρου 24 του Ν. 1397/1983 "Εθνικό Σύστημα Υγείας" (Α` 143) και του άρθρου 11 παρ.1 του Ν. 2889/2001 "Εθνικό Σύστημα Υγείας και άλλες διατάξεις" (ΦΕΚ 37 Α), όπως αντικαταστάθηκε ως άνω με το άρθρο 36 του Ν. 4272/2014 (ΦΕΚ Α 145) είναι πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης, ...

μόνιμοι δημόσιοι λειτουργοί, οι οποίοι απαγορεύεται να ασκούν παραλλήλως την ιατρική ως ελεύθερο επάγγελμα ( Ολ ΣτΕ 1997/2015, ΣτΕ 2871/2020, 329/2012)], είτε την άσκηση της ιατρικής ως ελευθέριου επαγγέλματος, που νομίμως ασκούσαν πριν από τις διατάξεις του εν λόγω νόμου, με τη θέσπιση, δηλαδή, ασυμβίβαστου μεταξύ άσκησης ελευθέριου επαγγέλματος και αποκλειστικής απασχόλησης στις δημόσιες δομές υγείας.

Περαιτέρω, οι υπόψη ρυθμίσεις για τη μεταφορά/μετάταξη σε οργανικές θέσης πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης που συστήνονται για το σκοπό αυτό στις δημόσιες δομές Π.Φ.Υ. του Π.Ε.Δ.Υ. και των απασχολούμενων αρχικά στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ και ακολούθως στον Ε.Ο.Π.Υ.Υ. ιατρών με συμβάσεις του άρθρου 10 του ν.δ. 1204/1972 και η ανάληψη υπηρεσίας με απαιτούμενη πλέον διακοπή του ελευθέριου επαγγέλματος που νομίμως μπορούσαν πριν να ασκούν, ναι μεν επέφεραν ανατροπή της προηγηθείσας κατάστασης, πλην όμως, παρίστανται πρόσφορες και αναγκαίες για την επίτευξη του επιδιωκόμενου από το νομοθέτη δημοσίου συμφέροντος σκοπού, που συνίσταται στην ορθή λειτουργία, ανάπτυξη, εξορθολογισμό του δημοσίου συστήματος υγείας και της αντίστοιχης δημόσιας δαπάνης από τη λειτουργία του με την ενιαία αντιμετώπιση του απασχολούμενου ιατρικού προσωπικού με το ίδιο νομικό καθεστώς, προς όφελος των ασθενών, των πολιτών και της δημόσιας υγείας της χώρας που καθιστά επιβεβλημένη την πλήρη και αποκλειστική απασχόληση του ως άνω ιατρικού προσωπικού που επιλέγει να ενταχθεί και να προσφέρει σ' αυτό τις υπηρεσίες του και συνεπώς στη θεραπεία δημοσίου συμφέροντος και της προάσπισης της υγείας των πολιτών, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 21 του Συντάγματος, στο πλαίσιο της εφαρμογής της συνταγματικής αρχής του κοινωνικού κράτους δικαίου (πρβλ.

Ολ ΑΠ 6/2013, ΣτΕ 2027/2002, ΣτΕ 1678/2002) και οι οποίες υπαγορεύθηκαν από τη μεταβολή των αντιλήψεων του νομοθέτη ως προς τον τρόπο οργάνωσης της παροχής πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, αλλά και από επιτακτικούς δημοσιονομικούς λόγους, αφού με τα σύγχρονα δεδομένα δεν δικαιολογείται η διατήρηση διαφορετικών εργασιακών καθεστώτων στο χώρο της δημόσιας υγείας (ΑΠ 1240/2022, ΑΠ 1464/2021).

Συνεπώς, στα πλαίσια του επιτρεπόμενου δικαστικού ελέγχου της τήρησης των αρχών της προσφορότητας και αναλογικότητας, οι διαρθρωτικές αυτές μεταρρυθμίσεις, δεν είναι προδήλως απρόσφορες και δεν υπερβαίνουν προδήλως το απαραίτητο για την επίτευξη του επιδιωκόμενου σκοπού μέτρο. Ούτε προσβάλλουν την οικονομική και επαγγελματική ελευθερία των ιατρών που απασχολούνταν υπό διττό καθεστώς, καθόσον αυτοί είχαν το δικαίωμα επιλογής είτε της συνέχισης του ελευθέριου επαγγέλματος τους και μάλιστα με αύξηση των ωρών απασχόλησής τους και συνακόλουθα αύξηση και των εισοδημάτων τους, είτε της παροχής των ιατρικών τους υπηρεσιών στον τομέα της δημόσιας υγείας με πλήρη και αποκλειστική απασχόληση σε οργανικές θέσεις εργασίας, μόνον δε η τυχόν μείωση των συνολικών μηνιαίων εισοδημάτων που μέχρι τις επίμαχες ρυθμίσεις αθροιστικώς εσόδευαν από το ελευθέριο επάγγελμα και από την εργασία τους υπό ειδικό καθεστώς, δεν συνιστά παραβίαση των προστατευόμενων από το άρθρο 5 του Συντάγματος ελευθεριών, ενώ, είναι και σύμφωνη, με τις διατάξεις του άρθρου 1 του Πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου για την Προστασία των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, επέμβαση σε περιουσιακά αγαθά, που προβλέπεται από τον νόμο και δικαιολογείται από λόγους δημοσίου συμφέροντος (ΑΠ 1464/2021).

Ακόμη, πρέπει να σημειωθεί ότι η αρχή της προστατευόμενης εμπιστοσύνης δεν προστατεύει την προσδοκία διατήρησης συγκεκριμένης νομοθετικής ρύθμισης, την οποία ο νομοθέτης έχει την ευχέρεια να μεταβάλει για το μέλλον, ούτε επιβάλλει τη διατήρηση για πάντα του ειδικού καθεστώτος υπό το οποίο πρόσφεραν οι ιατροί τις υπηρεσίες τους στο ΙΚΑ, βάσει συμβάσεων του άρθρου 10 του ν.δ. 1204/1972, ενόψει και της κατά το Σύνταγμα ευρύτατης εξουσίας του νομοθέτη, όσον αφορά την οργάνωση της δημόσιας υγείας που επίσης προστατεύεται συνταγματικά (άρθρο 21 του Συντάγματος), υπό τον όρο ότι τα θεσπιζόμενα μέτρα δεν οδηγούν στην ανατροπή του δικαιώματος στην προστασία της υγείας, περίπτωση που δεν συντρέχει εν προκειμένω, ομοίως δε η μακρόχρονη διατήρηση ενός ευνοϊκού για ορισμένη κατηγορία προσώπων νομοθετικού καθεστώτος δεν αποτελεί, κατά το Σύνταγμα, πρόσκομμα για τη μεταβολή του, αφού διαφορετικά η δράση του νομοθέτη θα οδηγείτο σε παράλυση (ΑΠ 1464/2021).

Εξάλλου, όπως προεκτέθηκε, οι ιατροί και οδοντίατροι, οι οποίοι υπάγονταν στο ρυθμιστικό πεδίο της διάταξης του άρθρου 26 παρ. 1 και 2 του Ν. 4461/2017 και των οποίων η ένταξή τους ή μη στο Ε.Σ.Υ παρέμενε εκκρεμής δικαιούνταν να υποβάλλουν αίτηση ένταξης για την ευδοκίμηση της οποίας ετίθεντο δύο προϋποθέσεις και πιο συγκεκριμένα α) η παύση της δραστηριότητας του ελευθερίου επαγγέλματος του αιτούντος ιατρού μέχρι 31.12.2018 (άρθρο 26 παρ. 3 στ.

γ περ.αα και περ. ββ υποπερ. ααα) και β) παραίτηση από το δικόγραφο και το δικαίωμα επί πάσης φύσεως αξιώσεων που έχουν ανακύψει από και λόγω της εφαρμογής του Ν. 4238/2014 (άρθρο 26 παρ.3 στ. γ περ. ββ υποπερ βββ). Ο παρεμπίπτων έλεγχος της συνταγματικότητας της ως άνω διάταξης, ως προς τις ως άνω προϋποθέσεις που θέτει η διάταξη για την υποβολή της αίτησης ένταξης στο Ε.Σ.Υ.

των ως άνω ιατρών, τυγχάνει αυτοτελούς εκτίμησης για καθεμία προϋπόθεση καθότι η διαπίστωση της συνταγματικότητας μιας επιμέρους ρύθμισης και της ως εκ τούτου μη εφαρμογής της δεν συνεπάγεται την αυτόθροη διαπίστωση όλων των ρυθμίσεων μιας νομοθετικής διάταξης και της μη εφαρμογής της στο σύνολό της.

Στην προκειμένη δε περίπτωση η ως άνω διάταξη αξιώνει τη συνδρομή δύο περιπτώσεων για να γίνει δεκτή η αίτηση ένταξης, η δε πλήρωση καθεμίας από αυτές μπορεί να γίνει αυτοτελώς και χωρίς να εξαρτάται από την πλήρωση της άλλης. Τούτο άλλωστε συνάγεται και από τη διάταξη της παρ.2 περ. α του άρθρου 26 του Ν. 4461/2017 με την οποία ορίζεται ότι δικαίωμα υποβολής αίτησης ένταξης στον κλάδο των ιατρών του ΕΣΥ έχουν και οι ιατροί των άρθρων 16 και 17 του ν. 4238/2014 που συνέχισαν να παρέχουν τις υπηρεσίες τους στις Δ.Υ.Πε.

ασκώντας παράλληλα το ελευθέριο επάγγελμά τους, παρά την ύπαρξη απορριπτικών δικαστικών αποφάσεων, προσωρινών διαταγών και ασφαλιστικών μέτρων για τους οποίους δεν έχει εκδοθεί διαπιστωτική πράξη απόλυσης, οπότε ως προς αυτούς, στην περίπτωση που έχει εκδοθεί απορριπτική απόφαση που έχει γίνει αποδεκτή από τον αιτούντα ή που δεν υπόκειται σε ένδικα μέσα, δεν συντρέχει νόμιμη περίπτωση προσκόμισης από τον αιτούντα την ένταξη στο ΕΣΥ ιατρό, επικυρωμένου αντίγραφου παραίτησης από το δικόγραφο και το δικαίωμα αίτησης κλπ.

καθώς και παραίτησης από αξιώσεις που έχουν ασκηθεί ενώπιον των Δικαστηρίων, εφόσον αυτές έχουν απορριφθεί.

Στην προκειμένη περίπτωση με τον πρώτο λόγο αναίρεσης εκ του αριθμού 1 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ οι αναιρεσείοντες προσάπτουν στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια ότι με την κρίση της ότι υπόκεινται σε αυτοτελή έλεγχο της συνταγματικότητας καθεμία από τις δύο ρυθμίσεις της διάταξης του άρθρου 26 παρ. 3 στ.γ περ.

αα του Ν. 4461/2017 που θέτει ως προϋποθέσεις ένταξης των ιατρών στο ΕΣΥ: α) την απαγόρευση άσκησης ελευθερίου επαγγέλματος με υποχρέωση διακοπής της ως άνω δραστηριότητας μέχρι 31.12.2018 (άρθρο 26 παρ.3 στ. γγ περ.αα και υποπερ. ααα) και β) την παραίτηση από ένδικα μέσα και βοηθήματα ενώπιον των Δικαστηρίων από αξιώσεις από και λόγω των διατάξεων των άρθρων 16 και 17 του ν. 4238/2014 καθώς και από αξιώσεις για τις οποίες έχει εκδοθεί ή θα εκδοθεί δικαστική απόφαση από την ως άνω αιτία (άρθρο 26 παρ.3 στ.

γγ περ. αα και υποπερ. βββ), εσφαλμένα ερμήνευσε τις ως άνω διατάξεις και ήχθη στο συμπέρασμα ότι, έστω και αν είναι αντισυνταγματική η συγκεκριμένη ρύθμιση που αφορά τη δεύτερη προϋπόθεση περί παραίτησης των αναιρεσειόντων από το δικόγραφο και δικαίωμα από ένδικα μέσα αναφορικά με τα δικαιώματά τους από και λόγω του Ν. 4638/2014, η, για τον λόγο αυτό, μη εφαρμογή της δεν θα ήταν ικανή να μεταβάλει το αποτέλεσμα της δίκης καθότι αυτοί (αναιρεσείοντες) δεν επικαλούνταν ότι πληρούν την πρώτη προϋπόθεση της διακοπής της άσκησης του ελευθερίου επαγγέλματος, καθότι οι ως άνω προϋποθέσεις δεν μπορεί να τύχουν αυτοτελούς εκτίμησης για το λόγο ότι αμφότερες συμπλέκονται άρρηκτα και συνακόλουθα και ο συγκεκριμένος έλεγχος συνταγματικότητας καταλαμβάνει την ερμηνεία και εφαρμογή το σύνολο της ως άνω ρύθμισης συνδυαστικά.

Ο ως άνω πρώτος λόγος αναίρεσης είναι απορριπτέος ως αβάσιμος. Και τούτο διότι το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο με την παραδοχή ότι η ως άνω ρύθμιση της διάταξης του άρθρου 26 παρ.3 στοιχ. γ περ. αα και περ. ββ υποπερ ααα του Ν. 4461/2017 και η ρύθμιση της διάταξης της περ. ββ υποπερ. βββ του στοιχ. γ της παρ.3 του ιδίου άρθρου υπόκεινται αυτοτελώς σε έλεγχο συνταγματικότητας με την αιτιολογία ότι δεν τίθενται συμπλεκτικά, αφού η δυνατότητα πλήρωσης εκάστης αυτών δεν απαιτεί την πλήρωση της άλλης και ότι, εφόσον οι ενάγοντες δεν επικαλούνται ότι πληρούν την πρώτη προϋπόθεση περί διακοπής της δραστηριότητας του ελευθερίου επαγγέλματος μέχρι 31.12.2018, η μη πλήρωση της προϋπόθεσης αυτής και μόνο αρκεί για την τιθέμενη συνέπεια της αυτοδίκαιης απόλυσής τους από 1.1.2019 και κατόπιν τούτου αποβαίνει άνευ εννόμου αποτελέσματος η αιτούμενη κρίση περί μη εφαρμογής λόγω αντισυνταγματικότητας της ρύθμισης που αφορά τη δεύτερη προϋπόθεση περί παραίτησης των εναγόντων από το δικόγραφο και το δικαίωμα ενδίκων βοηθημάτων, αναφορικά με τα τυχόν δικαιώματά τους από και λόγω των διατάξεων του Ν. 4238/2014, ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε τις ως άνω διατάξεις των υποπεριπτώσεων ααα και βββ του άρθρου 26 παρ. 3 στ.

γ περ. αα και περ. ββ του Ν. 4461/2017, δεδομένου ότι οι ως άνω ρυθμίσεις ελέγχονται αυτοτελώς ως προς τη συνταγματικότητα εκάστης από αυτές με συνέπεια να καθίσταται άνευ αντικειμένου ο αιτούμενος έλεγχος της συνταγματικότητας της διάταξης που θέτει ως προϋπόθεση τη δήλωση παραίτησης από το δικαίωμα και το δικόγραφο ασκηθέντων ενδίκων βοηθημάτων και μέσων (αγωγής, αίτησης ασφαλιστικών μέτρων, ενδίκων μέσων κλπ.), εφόσον δεν πληρούται η προϋπόθεση διακοπής της άσκησης του ελευθερίου επαγγέλματος των ιατρών που επιθυμούν να ενταχθούν στο ΕΣΥ κατ' εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 26 του ως άνω νόμου (4461/2017), αφού η ως άνω μη διακοπή από μόνη της με την πάροδο της ως άνω προθεσμίας (31.12.2018) οδηγεί στην αυτοδίκαιη απόλυση του υπηρετούντος στον Ε.Ο.Π.Υ.Υ.

ιατρού. Το γεγονός δε ότι μπορεί να προσβληθεί η συνταγματικότητα της ως άνω ρύθμισης αυτοτελώς και μόνο ως προς τη διάταξή της που επιβάλλει από 31.12.2018 τη διακοπή της άσκησης της ελεύθερης επαγγελματικής δραστηριότητας των ως άνω ιατρών συνάγεται και από τη διάταξη της παρ. 2 περ. α του άρθρου 26 του ν. 4461/2017 από την οποία προκύπτει ότι δικαίωμα υποβολής αίτησης ένταξης στον κλάδο των ιατρών του ΕΣΥ έχουν και οι ιατροί των άρθρων 16 και 17 του ν. 4238/2014 που συνέχισαν να παρέχουν τις υπηρεσίες τους στις Δ.Υ.Πε.

ασκώντας παράλληλα το ελευθέριο επάγγελμά τους, παρά την ύπαρξη απορριπτικών δικαστικών αποφάσεων, προσωρινών διαταγών και ασφαλιστικών μέτρων ως προς τους οποίους δεν έχει εκδοθεί διαπιστωτική πράξη απόλυσης, οπότε οι ιατροί αυτοί για τους οποίους, κατά την υποβολή της αίτησης ένταξης, δεν εκκρεμεί αίτημα δικαστικής προστασίας (και ως εκ τούτου δεν συντρέχει νόμιμη περίπτωση παραίτησης από το δικόγραφο και το δικαίωμα αίτησης, αγωγής, προσφυγής ή ένδικου μέσου που έχουν ασκήσει ενώπιον οποιουδήποτε δικαστηρίου καθώς και από αξιώσεις για τις οποίες έχει εκδοθεί ή θα εκδοθεί δικαστική απόφαση) δύνανται να προσβάλλουν την αντισυνταγματικότητα της ως άνω διάταξης μόνο κατά το σκέλος που επιβάλλει σ' αυτούς να διακόψουν από 31.12.2018 την άσκηση παράλληλα και του ελευθερίου επαγγέλματος τους.

Επιπρόσθετα ο ως άνω λόγος αναίρεσης στηρίζεται και επί εσφαλμένης προϋπόθεσης, καθότι από την παραδεκτή επισκόπηση του δικογράφου της από 22.3.2019 αγωγής τους, για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, προκύπτει ότι οι ενάγοντες και ήδη αναιρεσείοντες δεν ισχυρίζονται ότι έχουν ασκήσει αγωγή ή αίτηση ασφαλιστικών μέτρων κατά του αντιδίκου τους που να αφορά αξίωσή τους που έχει ανακύψει από τις ρυθμίσεις των άρθρων 16 και 17 του Ν. 3238/2014 και συνεπώς το δικαστήριο της ουσίας δεν μπορούσε να ελέγξει παρεμπιπτόντως τη συνταγματικότητα ή αντισυνταγματικότητα της διάταξης της ως άνω υποπερίπτωσης βββ του άρθρου 26 παρ. 3 στοιχ.

γ περ. αα του Ν. 4461/2017, που ρυθμίζει την παραίτηση, εκ μέρους του αιτούντος την ένταξη ιατρού στο δημόσιο σύστημα υγείας, από το δικόγραφο και το δικαίωμα αίτησης, αγωγής, προσφυγής ή ένδικου μέσου που έχει ασκήσει ενώπιον οποιουδήποτε δικαστηρίου, καθώς και από αξιώσεις για τις οποίες έχει εκδοθεί ή θα εκδοθεί δικαστική απόφαση που έχει ανακύψει από τις ως άνω ρυθμίσεις (του Ν. 3238/2014), καθότι ο παρεμπίπτων έλεγχος αυτής (συνταγματικότητας) από το δικαστήριο οριοθετείται από το αντικείμενο της δίκης, όπως προκύπτει από το δικόγραφο της αγωγής κλπ.

και τη νομική και πραγματική αιτία της διαφοράς και δεν δικαιούται το δικαστήριο στο πλαίσιο του παρεμπίπτοντος ελέγχου να διευρύνει τον έλεγχό του σε άλλη διάταξη ή μέρος της διάταξης που δεν είναι κρίσιμο για την επίλυση της υπόθεσης που εκδικάζει (πρβλ Ολ ΣτΕ 1943/2018), όπως στην προκειμένη υπόθεση, για την οποία οι αναιρεσείοντες, όπως προεκτέθηκε, δεν επικαλούνται ότι έχουν ασκήσει αγωγή ή αίτηση ασφαλιστικών μέτρων κατά του αντιδίκου τους που να αφορά αξίωσή τους που έχει ανακύψει από τις ρυθμίσεις των άρθρων 16 και 17 του ν. 3238/2014.

Σε κάθε, δε, περίπτωση, εφόσον από τις προαναφερθείσες διατάξεις του άρθρου 26 του Ν. 4461/2017 προκύπτει ότι η δήλωση παραίτησης από εκκρεμείς δικαστικές διεκδικήσεις από και λόγω της εφαρμογής του Ν. 4238/2014 είναι υποχρεωτική μόνο για όσους επιλέγουν να ενταχθούν ως ιατροί στο ΕΣΥ και να μην ασκούν το ελευθέριο επάγγελμα του ιατρού, χωρίς να καταργεί γενικά τις σχετικές δίκες ούτε τα ασκηθέντα κατ' εφαρμογή των διατάξεων του 4238/2014 ένδικα βοηθήματα ως προς τους ιατρούς που θα επέλεγαν να συνεχίσουν αυτές (δίκες), η ως άνω διάταξη δεν αντίκειται στα άρθρα 20 παρ. 1 του Συντάγματος και 6 και 13 της ΕΣΔΑ, καθώς και στα άρθρα 17 παρ. 1 του Συντάγματος και 1 του Πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ (πρβλ.

ΣΤΕ 750/2020, ΣΤΕ 1786/2018). Συνακόλουθα και για τους ως άνω λόγους, το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, με την ως άνω κρίση του, δεν υπέπεσε στην, από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ, αναιρετική πλημμέλεια.

Περαιτέρω και με τον δεύτερο και τελευταίο λόγο αναίρεσης που προβάλλεται επικουρικά, οι αναιρεσείοντες προσάπτουν στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια ότι εσφαλμένα έκρινε συνταγματική την προϋπόθεση υποχρεωτικής διακοπής μέχρι 31.12.2018 του ελευθερίου επαγγέλματος των αναιρεσειόντων ιατρών που υπηρετούσαν στο Ε.Ο.Π.Υ.Υ.

με συμβάσεις εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου προκειμένου αυτοί να ενταχθούν στο Ε.Σ.Υ., που έθεσε η διάταξη του άρθρου 26 παρ. 3 στ. γ περ. αα και περ. ββ υποπερ. ααα του Ν. 4461/2017, γιατί η ως άνω ρύθμιση δεν εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον, συνιστά κατά περιεχόμενο αναδρομικό κανόνα δικαίου ρυθμίζοντα υποθέσεις για τις οποίες έχουν εκδοθεί δικαστικές αποφάσεις ή για τις οποίες υπάρχουν εκκρεμείς δίκες και αντίκειται στις συνταγματικές αρχές της αναλογικότητας, της προστατευόμενης εμπιστοσύνης και της προστατευόμενης από το άρθρο 5 του Συντάγματος επαγγελματικής τους ελευθερίας και της προστατευόμενης από το άρθρο 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ περιουσίας, υπό την έννοια της διατήρησης της παράλληλης άσκησης των δύο δραστηριοτήτων των αναιρεσειόντων που είχε παγιωθεί τα προηγούμενα της ως άνω ρύθμισης έτη.

Ο ως άνω δεύτερος λόγος είναι απορριπτέος ως προς όλες τις αιτιάσεις του ως αβάσιμος. Και τούτο διότι, σύμφωνα με όσα προεκτέθηκαν στο οικείο μέρος της μείζονος σκέψης που προηγήθηκε, η ως άνω διάταξη του άρθρου 26 παρ.3 στ. γ περ. αα και περ. ββ υποπερ. ααα του Ν. 4461/2017 κατά το μέρος που αξιώνει για την ένταξη ιατρών-οδοντιάτρων που απασχολούνταν στο Ε.Ο.Π.Υ.Υ.

και πριν την ένταξή τους σ` αυτό σε υπηρεσίες και κλάδους υγείας του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, όπως οι αναιρεσείοντες, στο Εθνικό Σύστημα Υγείας ως πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης να προβούν μέχρι στις 31.12.2018 στη διακοπή της δραστηριότητας του ελευθερίου επαγγέλματος, που μπορούσαν να ασκούν παράλληλα υπό το προϊσχύον της ως άνω διάταξης και των διατάξεων των άρθρων 16 και 17 του Ν. 4238/2014 νομοθετικό καθεστώς, αποσκοπεί στην ορθή λειτουργία, ανάπτυξη και εξορθολογισμό της λειτουργίας του δημοσίου συστήματος υγείας και την ενιαία αντιμετώπιση των ιατρών/οδοντιάτρων που επιλέγουν, με την ως άνω διάταξη του άρθρου 26 του Ν. 4461/2017 να ενταχθούν στο ΕΣΥ, με τους ήδη υπηρετούντες στο Ε.Σ.Υ.

συναδέλφους τους που υπηρετούν με καθεστώς μονιμότητας και πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης χωρίς δυνατότητα παράλληλης άσκησης ελευθερίου επαγγέλματος, δηλαδή με το ίδιο νομικό και ιδιαίτερο μισθολογικό καθεστώς, προς όφελος των ασθενών, των πολιτών και της δημόσιας υγείας της χώρας και συνεπώς στη θεραπεία δημοσίου συμφέροντος που συνίσταται στην προάσπιση της υγείας των πολιτών, σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 21 του Συντάγματος, στο πλαίσιο της εφαρμογής της συνταγματικής αρχής του κοινωνικού κράτους δικαίου.

Ειδικότερα η ως άνω διάταξη κατά το μέρος που απαγορεύει την παράλληλη άσκηση του ελευθερίου επαγγέλματος των εντασσομένων ιατρών στο ΕΣΥ α) δεν παραβιάζει τη συνταγματική αρχή της ισότητας, αλλά, αντιθέτως, αποσκοπεί, κατ' εφαρμογή της συνταγματικής αυτής αρχής, να εφαρμόζεται και ως προς τους ως άνω εντασσόμενους ιατρούς το ίδιο νομικό και μισθολογικό καθεστώς με τους ήδη υπηρετούντες στο ΕΣΥ συναδέλφους τους, στους οποίους, επίσης, απαγορεύεται λόγω της πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησής τους, η παράλληλη άσκηση ελευθερίου επαγγέλματος, β) δεν προσβάλλει την οικονομική και επαγγελματική ελευθερία των ιατρών που απασχολούνταν υπό διττό καθεστώς, καθόσον αυτοί είχαν το δικαίωμα επιλογής είτε της συνέχισης του ελευθέριου επαγγέλματος τους και μάλιστα με αύξηση των ωρών απασχόλησής τους και συνακόλουθα αύξηση και των εισοδημάτων τους, είτε της παροχής των ιατρικών τους υπηρεσιών στον τομέα της δημόσιας υγείας με πλήρη και αποκλειστική απασχόληση σε οργανικές θέσεις εργασίας, ούτε συνιστά παραβίαση των προστατευόμενων από το άρθρο 5 του Συντάγματος ελευθεριών, ούτε των διατάξεων του άρθρου 1 του Πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου για την Προστασία των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών, αφού από τις διατάξεις αυτές δεν απαγορεύεται αλλά, αντίθετα, επιτρέπεται επέμβαση σε περιουσιακά αγαθά, όταν προβλέπεται από το νόμο και δικαιολογείται από λόγους δημοσίου συμφέροντος, όπως στην προκειμένη περίπτωση, γ) δεν προσκρούει, όπως προεκτέθηκε, στην αρχή της αναλογικότητας, αφού η απαγόρευση παράλληλης άσκησης του ελευθερίου επαγγέλματος των ως άνω ιατρών στο Ε.Σ.Υ.

είναι κατάλληλη για τον σκοπό που επιδιώκει ο νόμος, δηλαδή την ενιαία αντιμετώπιση των ιατρών που εντάσσονται στο ΕΣΥ και των ήδη υπηρετούντων σ` αυτό ιατρών, ώστε στο σύνολό τους να τελούν υπό το ίδιο νομικό και οικονομικό καθεστώς, δ) δεν προσκρούει στην αρχή της προστατευόμενης εμπιστοσύνης, καθότι η αρχή αυτή δεν προστατεύει την προσδοκία διατήρησης συγκεκριμένης νομοθετικής ρύθμισης, την οποία ο νομοθέτης έχει την ευχέρεια να μεταβάλει για το μέλλον, ούτε επιβάλλει τη διατήρηση για πάντα του ειδικού καθεστώτος υπό το οποίο πρόσφεραν οι ιατροί τις υπηρεσίες τους στο ΙΚΑ, βάσει συμβάσεων του άρθρου 10 του ν.δ. 1204/1972, ενόψει και της, κατά το Σύνταγμα, ευρύτατης εξουσίας του νομοθέτη, όσον αφορά την οργάνωση της δημόσιας υγείας που επίσης προστατεύεται συνταγματικά (άρθρο 21 του Συντάγματος), υπό τον όρο ότι τα θεσπιζόμενα μέτρα δεν οδηγούν στην ανατροπή του δικαιώματος στην προστασία της υγείας, περίπτωση που δεν συντρέχει εν προκειμένω, ομοίως δε η μακρόχρονη διατήρηση ενός ευνοϊκού, για ορισμένη κατηγορία προσώπων, νομοθετικού καθεστώτος δεν αποτελεί, κατά το Σύνταγμα, πρόσκομμα για τη μεταβολή του (ΑΠ 1464/2021), ε) δεν προσκρούει στις διατάξεις των άρθρων 20 παρ. 1 και 26 παρ. 2 του Συντάγματος, καθότι, από τις διατάξεις αυτές, δεν εμποδίζεται ο κοινός νομοθέτης να λαμβάνει μέτρα για έννομες σχέσεις ή καταστάσεις ακόμα και με αναδρομική ισχύ ακόμα και κατά τρόπο διαφορετικό, έστω και αν οι έννομες σχέσεις ή τα δικαιώματα κρίνονται ενώπιον των δικαστηρίων ή έχουν αναγνωρισθεί με τελεσίδικες ή αμετάκλητες δικαστικές αποφάσεις, εφόσον οι ρυθμίσεις αυτές είναι γενικής εφαρμογής, υπαγορεύονται από επιτακτικούς λόγους γενικού συμφέροντος και δεν προσβάλλουν τον πυρήνα και την ουσία του δικαιώματος της δικαστικής προστασίας, σεβόμενες την αρχή της αναλογικότητας, όπως στην προκειμένη περίπτωση.

Σε κάθε, δε, περίπτωση εφόσον η δήλωση παραίτησης από εκκρεμείς δικαστικές διεκδικήσεις από και λόγω της εφαρμογής του Ν. 4238/2014 είναι υποχρεωτική μόνο για όσους επιλέγουν, δια της υποβολής σχετικής αίτησης, την υπαγωγή τους στις ρυθμίσεις της διάταξης του άρθρου 26 του Ν. 4461/2017, χωρίς να καταργεί γενικά τις σχετικές δίκες ούτε τα ασκηθέντα κατ' εφαρμογή των διατάξεων του 4238/2014 ένδικα βοηθήματα, η ως άνω διάταξη δεν αντίκειται στα άρθρα 20 παρ. 1 και 26 παρ. 3 του Συντάγματος, στο άρθρο 6 της ΕΣΔΑ και στο άρθρο 1 του Πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ (πρβλ.

ΣΤΕ 750/2020, 1786/2018). Επομένως, το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο ορθά έκρινε ότι η ως άνω διάταξη του άρθρου 26 παρ.3 στ.γ περ. αα και περ. ββ υποπερ. ααα του Ν. 4461/2017 δεν αντίκειται στις ως άνω προαναφερθείσες συνταγματικές και υπερνομοθετικής ισχύος διατάξεις και ως εκ τούτου δεν υπέπεσε στην εκ του αριθμού 1 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ αναιρετική πλημμέλεια.

Κατόπιν αυτών και μη υπάρχοντος άλλου λόγου αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί στο σύνολό της η αίτηση αναίρεσης. Τέλος πρέπει να καταδικαστούν οι παριστάμενοι (πλην του έβδομου) αναιρεσείοντες, λόγω της ήττας τους, στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου, που παρέστη και κατέθεσε προτάσεις (άρθρ. 176, 183 και 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), και τα οποία δεν επιβάλλονται μειωμένα, καθότι δεν συντρέχει περίπτωση εφαρμογής της διάταξης του άρθρου 22 Ν. 3693/1957, αφού η δίκη ως προς το ως άνω Ν.Π.Δ.Δ.

δεν διεξήχθη δια του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους (ΑΠ 1324/2020, 540/2020, 1695/2013).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ Θεωρεί ότι δεν ασκήθηκε η, από 30-9-2021 (υπ' αριθμ. εκθ. καταθ. 93/2021), αίτηση του έβδομου των αναιρεσειόντων Α. Φ. του Γ. για αναίρεση της, υπ' αριθμ. 255/2021, αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς.

Απορρίπτει την, από 30-9-2021 (υπ' αριθμ. εκθ. καταθ. 93/2021), αίτηση των λοιπών αναιρεσειόντων (Ε. Μ. του Δ., Α. Β. του Π., Β. Β. του Π., Ά. Π. του Ι., Η. Κ. του Π., Ζ. Π. του Α. και Π. Β. του Γ. για αναίρεση της υπ' αριθμ. 255/2021 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς.

Και Επιβάλλει σε βάρος των ως άνω παρισταμένων αναιρεσειόντων τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσιβλήτου, που ορίζει στο ποσό των χιλίων οκτακοσίων (1.800) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 21 Φεβρουαρίου 2023.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 3 Αυγούστου 2023.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ