Supreme Court dismisses appeal for failure to consider facts affecting case outcome under Article 559(8) of Civil Procedure Code.

Απόφαση 1232 / 2009 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Αριθμός 1232/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δημήτριο Κανελλόπουλο, Αντιπρόεδρο, Ελισάβετ Μουγάκου - Μπρίλλη, Μίμη Γραμματικούδη, Ιωάννη Σίδερη και Νικόλαο Μπιχάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 18 Φεβρουαρίου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας που ευρίσκεται σε εκκαθάριση με την επωνυμία "ΑΚΤΗ ΑΤΤΙΚΗ ΑΥΡΑ-Ανώνυμος Εταιρεία Ξενοδοχειακών και Τουριστικών Επιχειρήσεων" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Νικόλαο Μπαλατή, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ..

Των αναιρεσιβλήτων: 1. ΝΠΙΔ με την επωνυμία "ΚΕΝΤΡΟ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα και 2. Ελληνικού Δημοσίου, το οποίο εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα από τον κ. Υπουργό των Οικονομικών. Εκπροσωπήθηκαν το πρώτο από την πληρεξούσια δικηγόρο του Πατρίνα Παπαρρηγοπούλου και το δεύτερο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξουσιά του Βασιλική Παπαθεοδώρου, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε: α) με την από 28-2-1994 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, β) με την από 5-4-1994 ανακοίνωση δίκης του ήδη α' αναιρεσιβλήτου (ΚΕΝΤΡΟ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ) και γ) με την από 24-10-1994 πρόσθετη παρέμβαση του ήδη β' αναιρεσιβλήτου (Ελληνικού ΔημοσΙου) που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 3949/1995 προδικαστική, 4267/2002 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4439/2003 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά η αναιρεσείουσα με την από 16-2-2005 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Νικόλαος Μπιχάκης ανέγνωσε την από 6-12-2006 έκθεση του ήδη αποχωρήσαντος από την υπηρεσία Αρεοπαγίτη, Ζήση Βασιλόπουλου, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. H πληρεξούσιa του παραστάντος αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψή της αίτησης και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή κατά την έννοια του άρθρου 559 αρ.8 ΚΠολΔ ιδρύεται λόγος αναίρεσης και όταν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. "Πράγματα" θεωρούνται οι αυτοτελείς πραγματικοί ισχυρισμοί των διαδίκων που συγκροτούν την ιστορική βάση και επομένως θεμελιώνουν το αίτημα αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντένστασης και όχι ισχυρισμοί που αποτελούν άρνηση της αγωγής κλπ.

ή επιχειρήματα νομικά ή πραγματικά, τα οποία αντλούνται από το νόμο ή από την εκτίμηση των αποδείξεων. Εξάλλου, από τις διατάξεις των άρθρων 335 και 338 επ. ΚΠολΔ συνάγεται ότι το δικαστήριο, για να σχηματίσει τη δικανική πεποίθησή του ως προς τη βασιμότητα ή μη των προβαλλόμενων από τους διαδίκους πραγματικών ισχυρισμών που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη όλα τα νόμιμα αποδεικτικά μέσα που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι για άμεση και έμμεση απόδειξη, χωρίς όμως να είναι ανάγκη να γίνεται ειδική μνεία και χωριστή αξιολόγηση του καθενός από αυτά.

Βέβαια δεν αποκλείεται το δικαστήριο της ουσίας να μνημονεύει και να εξαίρει μερικά από τα αποδεικτικά μέσα, λόγω της, κατά την ελεύθερη κρίση του, μεγαλύτερης σημασίας τους, αρκεί να γίνεται αδιστάκτως βέβαιο από το όλο περιεχόμενο της απόφασης, ότι συνεκτιμήθηκαν όλα τ' αποδεικτικά μέσα που επικαλέστηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι.

Η παράβαση της υποχρέωσης αυτής ιδρύει τον λόγο αναίρεσης του άρθρου 559 αρ.11 γ' του ΚΠολΔ, υπό την προϋπόθεση ότι το πραγματικό γεγονός που επικαλείται ο διάδικος ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, αφού μόνο ένα τέτοιο (ουσιώδες) γεγονός καθίσταται αντικείμενο απόδειξης. Στην προκείμενη περίπτωση με τον πρώτο λόγο της αίτησης προβάλλεται η από τον αρ.8 και ταυτόχρονα η από τον αρ.11 γ' του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλεια της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης και συγκεκριμένα ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη τον ισχυρισμό που πρόβαλε η αναιρεσείουσα με τον πρώτο λόγο της έφεσής της, ότι το δεύτερο αναιρεσίβλητο Ελληνικό Δημόσιο αναγνώρισε αυτήν ως κυρία των επίδικων εκτάσεων, διότι το αρμόδιο τότε Δασαρχείο Πεντέλης με το υπ' αριθμ.

πρωτ. ... έγγραφό του προς τον αρχικό μέτοχο της εταιρίας ..., σε απάντηση αίτησης αυτού, εδήλωσε ότι η συγκεκριμένη επίδικη έκταση "δεν εμπίπτει εις τα διατάξεις του άρθρου 1 του ν.86/1969 περί δασικού κώδικος και ούτε έχει κηρυχθεί αναδασωτέα" και ταυτόχρονα δεν έλαβε υπόψη του το ανωτέρω έγγραφο, το οποίο ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης μολονότι το προσκόμισε με επίκληση.

Ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος, κατά το πρώτο μέρος ως απαράδεκτος αφενός διότι ο φερόμενος ως αγνοηθείς ισχυρισμός δεν ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, δεδομένου ότι δε γίνεται με αυτόν επίκληση κάποιου νόμιμου λόγου κτήσης κυριότητας ακινήτου και αφετέρου διότι αποτελεί πραγματικό επιχείρημα της αναιρεσείουσας που αντλεί από τις αποδείξεις και ειδικότερα από το εν λόγω έγγραφο και κατά το δεύτερο μέρος ως αβάσιμος, διότι από τη γενική βεβαίωση της προσβαλλόμενης απόφασης ότι το Εφετείο σχημάτισε τη δικανική του πεποίθηση και "από όλα ανεξαρτήτως τα έγγραφα τα οποία επικαλούνται και προσκομίζουν νόμιμα οι διάδικοι είτε προς άμεση απόδειξη είτε για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων" και από όλο το περιεχόμενο της απόφασης δεν καταλείπεται καμμία αμφιβολία ότι το Εφετείο έλαβε υπόψη του και το προαναφερόμενο έγγραφο.

Επειδή ως διδάγματα της κοινής πείρας θεωρούνται γενικές αρχές που συνάγονται επαγωγικά από την καθημερινή παρατήρηση της εμπειρικής πραγματικότητας, τη συμμετοχή στις συναλλαγές και τις γενικές τεχνικές ή επιστημονικές γνώσεις οι οποίες έχουν γίνει κοινό κτήμα και χρησιμοποιούνται από το δικαστήριο για την εξειδίκευση των αόριστων νομικών εννοιών και για την έμμεση απόδειξη κρίσιμων γεγονότων ή την εκτίμηση της αποδεικτικής αξίας των αποδεικτικών μέσων που προσκομίστηκαν.

Κατά τη σαφή έννοια του αριθμού 1 παράγρ. 2 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, η παραβίαση των διδαγμάτων αυτών ιδρύει λόγο αναιρέσεως μόνο εάν αυτά χρησιμοποιήθηκαν εσφαλμένα από το δικαστήριο κατά την ερμηνεία κανόνων δικαίου ή την υπαγωγή σ'αυτούς των αποδειχθέντων πραγματικών περιστατικών. Έτσι αποκλείεται η αναίρεση για εσφαλμένη χρησιμοποίησή τους προς έμμεση απόδειξη ή προς εκτίμηση της αποδεικτικής αξίας των αποδεικτικών μέσων που προσκομίσθηκαν.

Στην προκείμενη περίπτωση με το δεύτερο και τελευταίο λόγο της αίτησης αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια της παραβιάσεως των διδαγμάτων της κοινής πείρας και ειδικότερα ότι το Εφετείο έκρινε ότι τα ακίνητα που αναφέρονται στα δωρητήρια συμβόλαια των απώτερων δικαιοπαρόχων της αναιρεσείουσας ...

και ... δεν ταυτίζονται με αυτά που αναφέρονται στις ...., .... και .... πράξεις αποδοχής κληρονομίας της δικαιοπαρόχου της ...., διότι στα ανωτέρω δωρητήρια συμβόλαια δεν αναφέρεται το εμβαδόν των εκτάσεων, ούτε περιγράφονται τα όρια αυτών, αλλά αναφέρεται απλά ότι βρίσκονται στις θέσεις "..." και "..." χωρίς άλλα προσδιοριστικά στοιχεία.

Περαιτέρω υποστηρίζεται ότι το Εφετείο θα έκανε ορθή εκτίμηση και δεν θα κατέληγε στην κρίση αυτή εάν δεν παρέλειπε να χρησιμοποιήσει τα διδάγματα της κοινής πείρας, σύμφωνα με τα οποία στην παλαιά εποχή των ετών 1853 και 1860 δε συνηθιζόταν ούτε επιβαλλόταν η κατάρτιση και επισύναψη τοπογραφικών διαγραμμάτων και οι τίτλοι κτήσεως καταρτίζονταν με απλή υπόδειξη της μεταβιβαζόμενης έκτασης από τους ιδιοκτήτες, οι οποίοι συνήθως δεν είχαν γνώση ούτε της ακριβούς έκτασης ούτε των ορίων και των κυρίων των όμορων ακινήτων.

Ο λόγος αυτός από τον αρ.1 β' του άρθρου 559 ΚΠολΔ είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος, αφού ούτε το παρατιθέμενο συμπέρασμα έχει τον χαρακτήρα διδάγματος κοινής πείρας, με την έννοια που προεκτέθηκε, ούτε χρησιμοποιήθηκε κατά την ερμηνεία κανόνος δικαίου ή την υπαγωγή σ'αυτόν πραγματικών περιστατικών, αλλά πλήττει ευθέως την εκτίμηση των αποδεικτικών μέσων και δη των προαναφερόμενων εγγράφων από το Εφετείο.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 16-2-2005 αίτηση της ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "ΑΚΤΗ ΑΤΤΙΚΗ ΑΥΡΑ, Ανώνυμη Εταιρία Ξενοδοχειακών και Τουριστικών Επιχειρήσεων" για αναίρεση της 4439/2003 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Και

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων τα οποία ορίζει για μεν τον πρώτο σε χίλια οκτακόσια (1800) ευρώ και για το δεύτερο σε τριακόσια (300) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 17 Μαρτίου 2009. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 20 Μαΐου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ