Supreme Court quashes appealable judgment for procedural error regarding implied waiver of insurance exclusion clause.

Απόφαση 1227 / 2010 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Αριθμός 1227/2010

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Διονύσιο Γιαννακόπουλο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ελευθέριο Μάλλιο, Γεωργία Λαλούση, Ευτύχιο Παλαιοκαστρίτη και Βασιλική Θάνου-Χριστοφίλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 22 Ιανουαρίου 2010, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) ..., 2) ..., οι οποίοι παραστάθηκαν μετά της πληρεξουσίας δικηγόρου τους Μαρίας Σφέτσου και κατέθεσαν προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Ασφαλιστικής Εταιρίας με την επωνυμία "ΙΝΤΕΡΑΜΕΡΙΚΑΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ ΖΗΜΙΩΝ Α.Ε.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Χαράλαμπο Δρακόπουλο με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 17/11/2003 αγωγή προσώπου που δεν είναι διάδικος στην παρούσα δίκη και την από 19/4/2004 παρεμπίπτουσα αγωγή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 142/2005 μη οριστική και 2912/2006 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και η 3688/2008 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 14/10/2008 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ευτύχιος Παλαιοκαστρίτης ανέγνωσε την από 12/1/2010 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του λόγου της αναίρεσης από το άρθρο 559 αριθμ. 11 ΚΠολΔ και την απόρριψη εκείνου από την περίπτωση 10 του ίδιου άρθρου.

Η πληρεξούσια των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 185, 189, 192, 361 Α.Κ 189 και 192 του Ε.Ν, προκύπτει, ότι η σύμβαση ασφαλίσεως αποδεικνύεται από το ασφαλιστήριο, για το κύρος δε αυτού αρκεί και μόνο η υπογραφή του από τον ασφαλιστή. Περαιτέρω, με βάση τις παρ. 8 και 11 του άρθρου 25 της Κ4 585/1978 ΑΥΕ, που εκδόθηκε κατ' εξουσιοδότηση του άρθρου 6 παρ. 7 του ν. 489/1976, αποκλείονται της ασφάλισης ζημίες που προξενήθηκαν σε χρόνο που ο οδηγός του αυτοκινήτου οχήματος τελούσε υπό την επίδραση οινοπνεύματος ή τοξικών ουσιών, κατά την έννοια και τις προϋποθέσεις του άρθρου 42 του ΚΟΚ.

Ο όρος αυτός, για να είναι δεσμευτικός για τα μέρη της ασφαλιστικής σύμβασης, πρέπει να έχει καταστεί περιεχόμενο της σύμβασης ασφάλισης. Αυτό μπορεί να γίνει είτε με ενσωμάτωση αυτούσιου του όρου στη σύμβαση, είτε με παραπομπή της σύμβασης στους όρους της Κ4 /585/1978/ AYE, και συγκεκριμένα στον παραπάνω όρο.

Αρκεί προς τούτο και η παραπομπή απ ευθείας στο Φ.Ε.Κ, που περιέχει την άνω Υπουργική απόφαση. Για τη δέσμευση του ασφαλισμένου δεν είναι απαραίτητο να υπογράφεται το ασφαλιστήριο και από αυτόν, αλλά αρκεί μόνο να καταβάλλει τα ασφάλιστρα και να παραλαμβάνει το ασφαλιστήριο. Το τελευταίο είναι αποδεικτικό και όχι συστατικό της σύμβασης έγγραφο.

Οι περιεχόμενοι σε αυτό οροί, γενικοί και ειδικοί, δεσμεύουν τον ασφαλιζόμενο. Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρου 261 εδ.β' Κ.Πολ.Δ, που ορίζει, ότι, εφόσον δεν αμφισβητήθηκε η αλήθεια κάποιου ισχυρισμού, απόκειται στο δικαστή να κρίνει σε συνδυασμό και με την τυχόν γενική άρνηση και το σύνολο των ισχυρισμών των διαδίκων, αν συνάγεται ομολογία ή άρνηση, προκύπτει, ότι προϋπόθεση για να συνάγεται από το δικαστήριο της ουσίας ομολογά για κάποιο πραγματικό ισχυρισμό, που αποτελεί στοιχείο της ιστορικής βάσης της αγωγής ή της ενστάσεως, είναι η μη αμφισβήτηση του ισχυρισμού αυτού συνδυαζόμενη με την τυχόν γενική άρνηση και το σύνολο των ισχυρισμών των διαδίκων.

Επομένως αν, υπάρχει τέτοια αμφισβήτηση, η ύπαρξη η μη της οποίας ελέγχεται από τον Άρειο Πάγο και παρά ταύτα το δικαστήριο της ουσίας συνήγαγε ομολογία, υποπίπτει στην πλημμέλεια, που προβλέπεται από το άρθρο 559 αρίθμ. 11 περ. β' του Κ.Πολ.Δ.) Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, δέχτηκε, εκτός των άλλων, και τα εξής:

Η ενάγουσα αναλογικά με την από 19-4-2004 παρεμπίπτουσα αγωγή της ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία ΙΝΤΕΡΑΜΕΡΙΚΑΝ, αποδείχτηκε, ότι είχε ασφαλίσει το ζημιογόνο αυτοκίνητο για το χρονικό διάστημα από 19-4-2001 έως 19-4-2003 με το ... ασφαλιστήριο συμβόλαιο, στο οποίο γίνεται παραπομπή στους όρους της Κ4 585/1978 AYE, που έχει δημοσιευτεί στο ΦΕΚ 795 στο άρθρο 25 παρ 6 και 81 της οποίας ορίζεται, ότι αποκλείονται της ασφάλισης ζημίες, που προξενούνται κατά το χρόνο που ο οδηγός του αυτοκινήτου τελεί υπό την επίδραση οινοπνεύματος ή τοξικών ουσιών κατά την έννοια του άρθρου 42 του ΚΟΚ .

Η σύναψη δε του, ως άνω, όρου και το περιεχόμενο του δέχτηκε, ότι αποδείχτηκαν από σιωπηρή ομολογία των παρεμπιπτόντως εναγομένων, η οποία προέκυψε από το ότι δεν αρνήθηκαν ειδικά την συνομολόγηση του ως άνω, όρου. Όπως, όμως, προκύπτει από τις προτάσεις των, ως άνω, εναγομένων τόσο ενώπιον Πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, όσον και ενώπιον του Εφετείου και την από 3-1-2007 έφεσή τους, δέχτηκαν μόνο ότι μεταξύ αυτών και της παρεμπιπτόντως ενάγουσας ασφαλιστικής εταιρίας είχε καταρτιστεί σύμβαση ασφαλίσεως, ρητά, όμως, αρνήθηκαν, ότι με αυτήν είχε συμφωνηθεί και ο ανωτέρω απαλλακτικός όρος, δεν προσκομίστηκε δε από την ενάγουσα το ασφαλιστήριο το οποίο κατά τους ισχυρισμούς της περιείχε τον όρο αυτό.

Επομένως, το Εφετείο παρά το νόμο συνήγαγε την, ως άνω, ομολογία των εναγομένων και υπέπεσε στην πλημμέλεια από το άρθρο 559 αρίθμ 11 περ. β' του Κ.Πολ.Δ, όπως βάσιμα υποστηρίζουν και οι αναιρεσείοντες με τον 1α λόγο της αναίρεσης ο οποίος πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος. Κατόπιν αυτών, παρέλκει η εξέταση των υπολοίπων λόγων της αναίρεσης και πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο δικαστήριο, του οποίου είναι δυνατή η σύνθεση, από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως και να καταδικαστεί η αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων λόγω της ήττας της (άρθρ. 176, 183 Κ.Πολ.Δ.)., όπως στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 3688/2008 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση, ενώπιον του ίδιου Εφετείου Αθηνών, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων (2.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 14 Μαίου 2010. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 25 Ιουνίου 2010.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ