Supreme Court dismisses appeal rejecting unilateral employer contract modification claim due to lack of evidence.

Απόφαση 1221 / 2013 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1221/2013

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αντώνιο Αθηναίο, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, (κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Δημητρίου Πατινίδη), Δημήτριο Μουστάκα, Δημήτριο Κόμη (κωλυομένου του Αρεοπαγίτου Νικολάου Τρούσα), Ασπασία Καρέλλου και Αγγελική Αλειφεροπούλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 23 Απριλίου 2013, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ν. Μ. του Δ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Νεραντζώ Καρατσιόβη και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ΑΡΤΑΪΚΗ Α.Ε.", που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Κωνσταντίνο Φραγκανδρέα και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 10/5/2005 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Άρτας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 84/2006 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 240/2008 του Εφετείου Ιωαννίνων. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 3/9/2009 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ασπασία Καρέλλου ανέγνωσε την από 24/2/2011 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως.

Η πληρεξούσια του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, από τις διατάξεις των άρθρων 648 και 652 Α.Κ. προκύπτει ότι στη σύμβαση εργασίας η ρύθμιση κάθε θέματος που ανάγεται στην οργάνωση και λειτουργία της επιχειρήσεως για την επίτευξη των σκοπών της ανήκει στον εργοδότη και αποτελεί εκδήλωση του διευθυντικού δικαιώματος αυτού. Έτσι ο εργοδότης δικαιούται να καθορίζει το είδος, τον τόπο, το χρόνο, τις συνθήκες εργασίας και γενικά τους όρους αυτής, εφόσον οι όροι αυτοί δεν έχουν προσδιορισθεί από κανόνες δικαίου ή την εργασιακή σύμβαση πάντοτε όμως με το βασικό περιορισμό που τίθεται από τα αντικειμενικά όρια του άρθρου 281 ΑΚ, με την έννοια ότι ο εργοδότης δεν μπορεί να ασκεί αυτό καταχρηστικά.

Περαιτέρω, από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 648 και 652 Α.Κ. με τη διάταξη του άρθρου 7 εδ. α' του ν. 2112/1920 που ορίζει ότι "πάσα μονομερής μεταβολή των όρων της υπαλληλικής συμβάσεως βλάπτουσα τον υπάλληλο θεωρείται ως καταγγελία ταύτης, δι' ήν ισχύουσιν οι διατάξεις του παρόντος νόμου", προκύπτει ότι μονομερής μεταβολή θεωρείται κάθε τροποποίηση των όρων εργασίας από τον εργοδότη που γίνεται κατ' αθέτηση της εργασιακής συμβάσεως.

Στην περίπτωση αυτή ο μισθωτός μπορεί να αντιδράσει με τους εξής τρόπους: α) να αποδεχθεί τη μεταβολή, οπότε συνάπτεται, κατά το άρθρο 361 ΑΚ νέα σύμβαση, τροποποιητική της αρχικής, η οποία είναι έγκυρη εφόσον δεν αντιβαίνει σε απαγορευτική διάταξη νόμου ή β) να θεωρήσει τη μονομερή βλαπτική μεταβολή ως καταγγελία από την πλευρά του εργοδότη και να αποχωρήσει από την εργασία, αξιώνοντας την καταβολή της νόμιμης αποζημιώσεως ή γ) να εμμείνει στη σύμβαση και να ζητήσει την τήρηση των συμβατικών όρων.

Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 1 Κ.Πολ.Δ., λόγος αναιρέσεως για παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου ιδρύεται, αν αυτός εφαρμοσθεί, αν και κατά τις σχετικές παραδοχές της αποφάσεως του δικαστηρίου της ουσίας, δεν υπάρχουν οι πραγματικές προϋποθέσεις εφαρμογής του ή αντίθετα, όταν δεν εφαρμοσθεί, μολονότι, κατά τις παραδοχές αυτές συντρέχουν οι πραγματικές προϋποθέσεις εφαρμογής του ή εφαρμοσθεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή και κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 19 του ίδιου Κώδικα, ιδρύεται λόγος αναιρέσεως, αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Δεν ιδρύεται όμως ο λόγος αυτός αναιρέσεως, όταν υπάρχουν ελλείψεις αναγόμενες στην εκτίμηση των αποδείξεων και ειδικότερα στην ανάλυση και στάθμιση αυτών και την αιτιολόγηση της εξαγωγής από αυτές του αποδεικτικού πορίσματος, αρκεί τούτο να εκτίθεται πλήρως, σαφώς και χωρίς αντιφάσεις.

Στην προκείμενη περίπτωση το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφαση δέχθηκε ανελέγκτως τα ακόλουθα: Την 1/7/1996 η εναγομένη και ήδη αναιρεσίβλητη, η οποία διατηρεί επιχείρηση παραγωγής και εμπορίας σκυροδέματος στην περιοχή "..." Ν.Αρτας και διαθέτει για τις ανάγκες της επιχειρήσεως της 24 φορτηγά αυτοκίνητα, καθώς επίσης διατηρεί συνεργείο επισκευής των φορτηγών αυτοκινήτων της προσέλαβε τον ενάγοντα και ήδη αναιρεσείοντα, με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας αορίστου χρόνου, για να εργασθεί ως βοηθός μηχανοτεχνίτη.

Ο ενάγων εργάσθηκε στην άνω επιχείρηση μέχρι την 4/5/2005, οπότε αποχώρησε από την εργασία του, ισχυριζόμενος ότι είχε επέλθει μονομερής βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας του και ότι θεωρούσε την αποχώρηση του ως άτακτη καταγγελία της συμβάσεως εργασίας από την πλευρά της εναγομένης. Συνεχίζει το Εφετείο, ότι ο ισχυρισμός αυτός του ενάγοντος δεν αποδεικνύεται βάσιμος και δεν επιβεβαιώνεται από τα αποδεικτικά μέσα.

Και τούτο γιατί αποδείχθηκε ότι ο ενάγων είχε συμφωνήσει με το νόμιμο εκπρόσωπο της εναγομένης να αποχωρήσει οικειοθελώς από την εργασία του στο τέλος του μηνός Φεβρουαρίου 2005,προκειμένου να απασχοληθεί στο συνεργείο του πεθερού του Γ. Π. και ακολούθως σε ανταγωνιστική εταιρεία και ότι στη συνέχεια άλλαξε γνώμη και συμπεριφορά και αρνείτο να εκτελεί τις εργασίες που του ανέθετε ο προϊστάμενος του προκειμένου να προκαλέσει την απόλυση του.

Έτσι δεν αληθεύει το γεγονός ότι μεταβλήθηκαν μονομερώς οι όροι της εργασίας του, αφού δεν αποδείχθηκε ότι εξαναγκάστηκε να παραμείνει καθ' όλη τη διάρκεια του ημερήσιου ωραρίου της απασχολήσεως του έξω από το χώρο της εργασίας του χωρίς να εργάζεται εξαιτίας κακόβουλης άρνησης του νομίμου εκπροσώπου της εναγομένης να αποδέχεται την προσφερόμενη από αυτόν εργασία.

Δέχεται .ακολούθως το Εφετείο, ότι η αναλήθεια του ως άνω ισχυρισμού του ενάγοντος ενισχύεται και από το γεγονός ότι στην από 10/3/2005 εξώδικη πρόσκληση - απάντηση του ενάγοντος δεν γίνεται καμία απολύτως αναφορά για μονομερή μεταβολή των όρων εργασίας του. Αυτό έγινε για πρώτη φορά στις 3/5/2005 κατά τη συζήτηση της διαφοράς των διαδίκων ενώπιον της αρμόδιας Επιθεώρησης Εργασίας, ενώ αρνήθηκε να επανέλθει στην εργασία του, αν και η εναγομένη τον κάλεσε με την από 8/3/2005 εξώδικη πρόσκληση.

Καταλήγει δε το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφαση ότι, ενόψει των προαναφερομένων, δεν υφίσταται μονομερής βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας του ενάγοντος εκ μέρους της εναγομένης που να παρίσταται κατά αντικειμενική κρίση αφόρητη για τον εργαζόμενο ενάγοντα η συνέχιση της εργασιακής του σχέσης, ούτε υπήρξε τέτοια διατάραξη των σχέσεων των διαδίκων, ώστε να επέφερε μείωση της προσωπικότητας του ενάγοντος που να καθιστούσε αδύνατη τη συνέχιση της εργασίας του.

Κατ' ακολουθίαν των παραδοχών αυτών το Εφετείο, αφού εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση που είχε δεχθεί τα αντίθετα και ερεύνησε εκ νέου την αγωγή την απέρριψε ως κατ' ουσίαν αβάσιμη. Κρίνοντας έτσι το Εφετείο, ορθά δεν εφάρμοσε τις διατάξεις του άρθρου 7 παρ. 1 του ν. 2112/1920, καθόσον με τις ως άνω παραδοχές δεν συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις εφαρμογής τους στην κρινόμενη υπόθεση, ούτε διέλαβε ανεπαρκείς, ασαφείς και ενδοιαστικές αιτιολογίες στην προσβαλλόμενη απόφαση, για τα ασκούντα ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης ζητήματα.

Οι παραπάνω αιτιολογίες είναι μεν συνοπτικές αλλά επαρκείς και στηρίζουν πλήρως το αποδεικτικό πόρισμα και το διατακτικό της προσβαλλόμενης αποφάσεως, οι δε αντίθετες αιτιάσεις του αναιρεσείοντες που προβάλλονται με τους δύο λόγους αναιρέσεως από το άρθρο 559 αρ. 1 και 19 Κ.Πολ.Δ. είναι αβάσιμες.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 3/9/2009 αίτηση για αναίρεση της 240/2008 αποφάσεως του Εφετείου Ιωαννίνων.

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 4 Ιουνίου 2013.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 13 Ιουνίου 2013.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ