Supreme Court dismisses appeal and orders retrial due to judge recusal based on marital relation to trial judge.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appeal and ordered a retrial because the presiding judge declared herself recused due to a potential conflict of interest. The presiding judge, Eirini Kiourtsoglou-Petroulaki, revealed she was the sister-in-law of the first-instance judge who issued the original decision. Consequently, the court determined that her continued participation would create reasonable doubts about her impartiality among the parties.
Legislator headnote
AI generatedArticles 52 and 55 of the Code of Civil Procedure; A judge must recuse themselves if there is a close family relationship with a judge who rendered the lower court decision to ensure impartiality.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Απόφαση 1214 / 2018 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 1214/2018
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Δ’ Πολιτικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ειρήνη Καλού, Σοφία Ντάντου, Χρήστο Βρυνιώτη και Γεώργιο Χοϊμέ, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 20 Απριλίου 2018, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Δ. Π. του Ι., κατοίκου ... ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αθανάσιο Δαρά με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.
Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, 2) ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΑΕ" (πρώην "... ΑΕ", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, 3) εταιρίας ειδικού σκοπού με την επωνυμία "...", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, στην Ελλάδα δε εκπροσωπείται νόμιμα από τη διαχειρίστρια της τιτλοποιημένης απαιτήσεώς της ανώνυμη τραπεζική εταιρία με την επωνυμία "... ΑΕ" (πρώην "... ΑΕ", 4) ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΑΕ", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα και 5) πιστωτικού συνεταιρισμού με την επωνυμία "....", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, εκ των οποίων η 1η εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Χατζηαντωνίου, η 2η εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Κόντη με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, η 4η εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Χρήστο Ανδρουτσόπουλο με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και ο 5ος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Άγγελο Δοκόπουλο, ενώ η 3η δεν παραστάθηκε.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-1-2012 αίτηση του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Λιμένος Χερσονήσου.
Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1185/2013 του Ειρηνοδικείου Ηρακλείου (στο οποίο συγχωνεύθηκε το Ειρηνοδικείο Χερσονήσου) και 361/2017 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ηρακλείου.
Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 17-7-2017 αίτησή του.
Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Σοφία Ντάντου, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.
Οι πληρεξούσιοι των 1ης και 5ου των αναιρεσιβλήτων ζήτησαν την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
Κατά την 27η Ιουνίου 2018, ημέρα που συγκροτήθηκε το παρόν Δικαστήριο προκειμένου να διασκεφθεί την ανωτέρω υπόθεση, ένα μέλος του Δικαστηρίου, η Πρόεδρος Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, κατέθεσε την από 27-6-2018 αίτηση - δήλωσή της απευθυνόμενη στον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου, ή οποία έχει ως εξής: [Αθήνα, 27 Ιουνίου 2018 Αίτηση - Δήλωση της Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Ειρήνης Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη ΠΡΟΣ ΤΟΝ κ.
ΠΡΟΕΔΡΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Αξιότιμε κ. Πρόεδρε, Κατά τη δικάσιμο της 20-4-2018 συζητήθηκε στο Δ’ Πολιτικό Τμήμα του Αρείου Πάγου, υπό την προεδρία μου, η από 17-7-2017 αίτηση αναιρέσεως (αριθ. ...) του Δ. Π. του Ι., κατοίκου ... κατά των 1) ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, 2) ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "...
ΑΕ" (πρώην "... ΑΕ", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, 3) εταιρίας ειδικού σκοπού με την επωνυμία "...", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, στην Ελλάδα δε εκπροσωπείται νόμιμα από τη διαχειρίστρια της τιτλοποιημένης απαιτήσεώς της ανώνυμη τραπεζική εταιρία με την επωνυμία "... ΑΕ" (πρώην "...
ΑΕ", 4) ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΑΕ", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα και 5) πιστωτικού συνεταιρισμού με την επωνυμία "....", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, για αναίρεση της 361/2017 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ηρακλείου. Κατά τη διάσκεψη, μετά την ως άνω συζήτηση της υποθέσεως, διαπίστωσα ότι την πρωτόδικη 1185/2013 απόφαση του Ειρηνοδικείου Ηρακλείου, εξέδωσε ο Ειρηνοδίκης Ε. - Φ., ο οποίος τυγχάνει σύζυγος της αδελφής μου.
Ως εκ τούτου, επειδή είναι πολύ πιθανόν να προκληθούν εις βάρος μου, υπόνοιες μεροληψίας, επί της υπόθεσης αυτής, ζητώ να μου επιτραπεί να εξαιρεθώ - απόσχω από την εκτέλεση των καθηκόντων μου στην υπόθεση αυτή και να διαταχθούν τα περαιτέρω νόμιμα (άρθρ. 52 και 55 ΚΠολΔ). Η αιτούσα (υπογραφή) Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη].
Στη συνέχεια το Δικαστήριο (σύμφωνα και με την 172/2018 Πράξη του Προέδρου του Αρείου Πάγου) συγκροτήθηκε από τους: Ειρήνη Καλού, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, Σοφία Ντάντου, Χρήστο Βρυνιώτη, Γεώργιο Χοϊμέ και Κωστούλα Φλουρή - Χαλεβίδου (Εισηγήτρια), Αρεοπαγίτες και από τον ίδιο ως άνω Γραμματέα, προκειμένου ν’ αποφασίσει για την ανωτέρω δήλωση.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Κατά το άρθρο 55 παρ. 1 και 4 Κ.Πολ.Δ "Δικαστές πολυμελών δικαστηρίων και εισαγγελείς, αν υπάρχει λόγος εξαίρεσης τους, οφείλουν να το δηλώσουν στο Πρόεδρο του δικαστηρίου", "Το δικαστήριο αποφασίζει χωρίς τη συμμετοχή εκείνου που υπέβαλε τη δήλωση και χωρίς συζήτηση στο ακροατήριο".
Συνεπώς, νόμιμα φέρεται στο δικαστήριο τούτο, που συνεδριάζει σε συμβούλιο, η από 27-6-2018 αίτηση - δήλωση κωλύματος (αυτοεξαίρεσης), που υποβλήθηκε στον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου από την Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Πρόεδρο του Πολιτικού αυτού Τμήματος και πρέπει να ερευνηθεί.
ΙΙ. Από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 52 παρ. 1 περ. στ’ ΚΠολΔ και 6 παρ. 1 της ΕΣΔΑ που υπηρετούν πρωτίστως την αμεροληψία της δικαιοσύνης, σαφώς προκύπτει ότι οι δικαστές μπορεί να προτείνουν την εξαίρεση τους ή να εξαιρεθούν από οποιονδήποτε διάδικο, αν προκαλούν υπόνοια μεροληψίας. Η δήλωση αυτού του κωλύματος δεν υπόκειται σε κανένα χρονικό περιορισμό και μπορεί να γίνει και στη διάσκεψη της υπόθεσης για την έκδοση της σχετικής απόφασης, οπότε, αν αποφασιστεί η έξοδος του εξαιρετέου από τη σύνθεση δικαστού, το δικαστήριο οφείλει να απόσχει από την εκδίκαση της υπόθεσης.
Στην προκειμένη περίπτωση από τα έγγραφα της δικογραφίας προκύπτουν τα εξής: Μετά τη συζήτηση στο ακροατήριο κατά την δικάσιμο της 20-4-2018 της κρινόμενης από 17-7-2017 αιτήσεως του Δ. Π. του Ι., για αναίρεση της 361/2017 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ηρακλείου, στην διάσκεψη της προκείμενης υπόθεσης η Πρόεδρος του Τμήματος αυτού διαπίστωσε ότι συντρέχει περίπτωση αυτοεξαίρεσής της, γι’ αυτό και υπέβαλε προς τον Πρόεδρο του Αρείου Πάγου την ακόλουθη δήλωση: [Αθήνα, 27 Ιουνίου 2018 Αίτηση - Δήλωση της Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Ειρήνης Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη ΠΡΟΣ ΤΟΝ κ.
ΠΡΟΕΔΡΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Αξιότιμε κ. Πρόεδρε, Κατά τη δικάσιμο της 20-4-2018 συζητήθηκε στο Δ’ Πολιτικό Τμήμα του Αρείου Πάγου, υπό την προεδρία μου, η από 17-7-2017 αίτηση αναιρέσεως (αριθ. ...) του Δ. Π. του Ι., κατοίκου ... κατά των 1) ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, 2) ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "...
ΑΕ" (πρώην "... ΑΕ", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, 3) εταιρίας ειδικού σκοπού με την επωνυμία "...", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, στην Ελλάδα δε εκπροσωπείται νόμιμα από τη διαχειρίστρια της τιτλοποιημένης απαιτήσεώς της ανώνυμη τραπεζική εταιρία με την επωνυμία "... ΑΕ" (πρώην "...
ΑΕ", 4) ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΑΕ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα και 5) πιστωτικού συνεταιρισμού με την επωνυμία "....", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, για αναίρεση της 361/2017 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ηρακλείου. Κατά τη διάσκεψη, μετά την ως άνω συζήτηση της υποθέσεως, διαπίστωσα ότι την πρωτόδικη 1185/2013 απόφαση του Ειρηνοδικείου Ηρακλείου, εξέδωσε ο Ειρηνοδίκης Ε. - Φ., ο οποίος τυγχάνει σύζυγος της αδελφής μου.
Ως εκ τούτου, επειδή είναι πολύ πιθανόν να προκληθούν εις βάρος μου, υπόνοιες μεροληψίας, επί της υπόθεσης αυτής, ζητώ να μου επιτραπεί να εξαιρεθώ - απόσχω από την εκτέλεση των καθηκόντων μου στην υπόθεση αυτή και να διαταχθούν τα περαιτέρω νόμιμα (άρθρ. 52 και 55 ΚΠολΔ). Η αιτούσα (υπογραφή) Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη].
Η δήλωση αυτή που έγινε κατά τη διάσκεψη της υπόθεσης στις 27-6-2018 ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα και εντεύθεν είναι βάσιμα τα αναφερόμενα στη ως άνω δήλωση. Συνακόλουθα, επειδή είναι ενδεχόμενο να δημιουργηθεί στους διαδίκους υπόνοια μεροληψίας της δηλούσας στην υπόθεση, ανεξάρτητα αν τούτο δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, πρέπει να αποφανθεί το Δικαστήριο τούτο, ότι η παραπάνω Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου και Πρόεδρος του Τμήματος αυτού είναι εξαιρετέα στην εξεταζόμενη υπόθεση.
Ύστερα από αυτά πρέπει να διαταχθεί η επανάληψη της συζήτησης της προκειμένης υπόθεσης, κατά το άρθρο 307 Κ.Πολ.Δ.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αποφαίνεται ότι η Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Πρόεδρος του Δ’ Πολιτικού Τμήματος του Αρείου Πάγου, στη δικάσιμο της 20-4-2018, είναι εξαιρετέα στη συζήτηση της αναφερόμενης στο σκεπτικό υποθέσεως.
Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησης της από 17-7-2017 αίτησης του Δ. Π. του Ι., για αναίρεση της 361/2017 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ηρακλείου, σε νέα δικάσιμο, που θα οριστεί με επιμέλεια των διαδίκων, ενώπιον του ιδίου τμήματος του Αρείου Πάγου, στη σύνθεση του οποίου δεν θα μετέχει η εξαιρετέα Δικαστής.
ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 28 Ιουνίου 2018.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 28 Ιουνίου 2018.
H ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ