Supreme Court allows appeal against insurance company's liability for hail damage due to causal link error.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Greece partially allowed an appeal against a Third Instance Court decision regarding agricultural hail damage compensation. The appellant argued that the lower court failed to establish a causal link between the hailstorm and damages reported on May 28, 2005, which occurred before the storm. The court found this argument valid because the reported damages could not have been caused by an event happening later. Consequently, the decision was quashed regarding the extent of liability, and the case was remitted for retrial.
Legislator headnote
AI generatedArticles 559(1) and 559(19) of the Code of Civil Procedure; An appeal is admissible if a substantive law rule is violated, specifically when a causal link between the damaging act and the harm is incorrectly established or omitted, rendering the liability finding legally unfounded.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Απόφαση 1213 / 2017 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 1213 2017
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Α1’ Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεράσιμο Φουρλάνο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βασίλειο Πέππα, Γεώργιο Λέκκα, Αθανάσιο Καγκάνη και Ιωάννη Μπαλιτσάρη, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ, δημόσια στο ακροατήριό του, στις 6 Φεβρουαρίου 2017, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Κ. Μ. του Δ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ιωάννη Καραγκούνη, που ανακάλεσε την από 3/2/2017 δήλωση για παράσταση, κατ’ άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, παραστάθηκε στο ακροατήριο και κατέθεσε προτάσεις. Του αναιρεσιβλήτου: Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου με την επωνυμία "ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ" (Ε.Λ.Γ.Α.), που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Αναστασία Κουτσαύτη με δήλωση, κατ’ άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 23/5/2007 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης.
Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 17084/2010 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 1774/2012 του Εφετείου Θεσσαλονίκης.
Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 7/11/2012 αίτησή του.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.
Ο Εισηγητής, Αρεοπαγίτης Αθανάσιος Καγκάνης, ανέγνωσε την από 23/10/2013 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του τετάρτου (κατά το πρώτο σκέλος του) λόγου της αίτησης αναίρεσης κατά το αναφερόμενο στο ακριβές ύψος της προκληθείσας ζημίας κεφάλαιο της προσβαλλομένης και την απόρριψη των λοιπών λόγων αυτής.
Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Κατά τη διάταξη του αρθρ. 559 αρ.1 του ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται ; αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοσθεί ενώ συντρέχουν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του ή αν εφαρμοσθεί ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοσθεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη εφαρμογή (Ολ.
ΑΠ 7/2006, και Ο λ ΑΠ 4/2005). Περαιτέρω κατά τη διάταξη του αριθμού 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, αναίρεση επιτρέπεται, αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και, ιδίως, αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης. Από την υπόψη διάταξη, που αποτελεί κύρωση της παράβασης του άρθρου 93 παρ.3 του Συντάγματος, προκύπτει, ότι ο προβλεπόμενος από αυτή λόγος αναίρεσης, ιδρύεται, όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά (έλλειψη αιτιολογίας) ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται, βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου, για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνηση της (ανεπαρκής αιτιολογία) ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους (αντιφατική αιτιολογία).
Εξάλλου, το, κατά νόμο; αναγκαίο περιεχόμενο της ελάσσονος πρότασης προσδιορίζεται από τον εκάστοτε εφαρμοστέο κανόνα ουσιαστικού δικαίου, του οποίου το πραγματικό πρέπει να καλύπτεται πλήρως από τις παραδοχές της απόφασης στο αποδεικτικό της πόρισμα και να μην καταλείπονται αμφιβολίες (ΑΠ 179/2013, ΑΠ 495/2013, ΑΠ 467/2013, ΑΠ 568/13).
Εξάλλου, κατά το άρθρο 23 του κατ’ εξουσιοδότηση του αριθ.14 παρ.2 ν.1790/1988 "Οργάνωση και Λειτουργία Οργανισμού Ελληνικών Γεωργικών Aσφαλίσεωv και άλλες διατάξεις εκδοθέντος και έχοντος ισχύ νόμου Κανονισμού Προσωπικού ΕΛΓΑ, που κυρώθηκε με την .../20.12.94 Κοινή απόφαση των Υπουργών Προεδρίας και Γεωργίας (ΦΕΚ 949/21.12.94 τευχ.Β) και εφαρμόζεται στην ένδικη περίπτωση ως εκ του χρόνου τέλεσης της αποδιδομένης στον αναίρεσείοντα αδικοπραξίας, "οι τακτικοί υπάλληλοι του ΕΛΓΑ ευθύνονται έναντι του Οργανισμού για κάθε θετική ζημία την οποία προξένησαν σ’ αυτόν από δόλο ή βαρειά αμέλεια κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους.
Επίσης και για τις αποζημιώσεις στις οποίες υποβλήθηκε ο Οργανισμός έναντι τρίτων εξαιτίας παρανόμων πράξεων ή παραλείψεων κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους που έγινε από δόλο ή βαρειά αμέλεια". Τέλος, από το συνδυασμό των άρθρων 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ συνάγεται, ότι αμέλεια, η οποία θεμελιώνει, τόσο τη δικαιοπρακτική, όσο και την αδικαιοπρακτική ευθύνη εκείνου που από ενέργεια ή παράλειψη του προκλήθηκε ζημία, υπάρχει, όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια που απαιτείται στις συναλλαγές, δηλαδή η επιμέλεια την οποία καταβάλλει ο συνετός άνθρωπος μέσα στο κύκλο της επαγγελματικής του δραστηριότητας.
Βαριά χαρακτηρίζεται η αμέλεια, όταν η παρέκκλιση από τη συμπεριφορά του μέσου επιμελούς ανθρώπου είναι σημαντική, ασυνήθης, ιδιαιτέρως μεγάλη, που φανερώνει πλήρη αδιαφορία του δράστη για τα παράνομα σε βάρος τρίτων αποτελέσματα της. Εξ άλλου, η έννοια της βαριάς αμέλειας είναι αόριστη νομική και, επομένως, η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, ως προς την συνδρομή ή όχι βαριάς αμέλειας υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου, ως προς τον εάν τα περιστατικά που το δικαστήριο της ουσίας, δέχθηκε, ανελέγκτως, ως αποδειχθέντα συγκροτούν την έννοια αυτή. (ΑΠ 1306/2007).
Αόριστη νομική έννοια είναι και αυτή της αιτιώδους συνάφειας, που πρέπει να υπάρχει μεταξύ συμπεριφοράς και ζημίας, ώστε να θεμελιώνεται η κατά τη διάταξη του άρθρ. 914 ΑΚ αδικοπρακτική ευθύνη. Αιτιώδης συνάφεια υπάρχει όταν η πράξη ή παράλειψη του ευθυνομένου προσώπου ήταν, κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας ικανή και μπορούσε αντικειμενικά να επιφέρει, κατά τη συνήθη και κανονική πορεία των πραγμάτων, το επιζήμιο αποτέλεσμα. Η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας περί του εάν το ζημιογόνο γεγονός υπήρξε ένας από τους αναγκαίους όρους, για την επέλευση του επιζήμιου αποτελέσματος, συνιστά ανέλεγκτη, περί τα πράγματα, κρίση και δεν ελέγχεται αναιρετικά, ενώ, αντίθετα, ελέγχεται αναιρετικά η κρίση περί του εάν τα κυριαρχικώς δεχθέντα, από το δικαστήριο της ουσίας, ως αποδειχθέντα πραγματικά περιστατικά, θεωρούνται, κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας, ως "πρόσφορος αιτία" επέλευσης της ζημίας, διότι αυτή είναι έννοια νομική, αναγομένη στην ορθή ή μη υπαγωγή των διδαγμάτων της κοινής πείρας στην αόριστη νομική έννοια της "αιτιώδους συνάφειας". (ΑΠ 230/09, 75/2005, 1 195/2005, 1652/06, ΑΠ 180/11).
Με τους πρώτο και δεύτερο λόγους της αναίρεσης προβάλλεται από τον αναιρεσείοντα η, από το άρθρ. 559 αρ.1 και 19 ΚΠολΔ, αιτίαση, με την επίκληση, ότι η προσβαλλομένη απόφαση, κατά παράβαση των, ουσιαστικού δικαίου, διατάξεων των άρθρων 23 του έχοντος ισχύ νόμου κανονισμού της αναιρεσίβλητης, 330 και 914 ΑΚ, έκανε δεκτή, με ανεπαρκείς αιτιολογίες της ελάσσονος πρότασης του αναφερομένου στο πραγματικό (μείζονα πρόταση) των εν λόγω διατάξεων δικανικού της συλλογισμού, ως και ουσιαστικά βάσιμη, την κατ’ αυτού ασκηθείσα αγωγή του αναιρεσιβλήτου Οργανισμού με την οποία ο τελευταίος, υπό την επίκληση συνδρομής βαρείας αμέλειας αυτού κατά την εκτέλεση των καθηκόντων, (του) ζήτησε την αποκατάσταση της θετικής ζημίας, την οποία είχε υποστεί εξαιτίας της επικαλουμένης αδικοπρακτικής συμπεριφοράς του, δεχθείσα ότι η διαπιστωθείσα αμέλεια του κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του εξαρκεί για την έναντι του αναιρεσιβλήτου οργανισμού κατάφαση της ευθύνης του, ενώ, κατά την προαναφερθείσα διάταξη του άρθρ.23 του Κανονισμού του αναιρεσιβλήτου, η τελευταία καταφάσκεται μόνο υπό τη συνδρομή βαρείας αμέλειας.
Στην προκειμένη περίπτωση, από την παραδεκτή επισκόπηση της προσβαλλομένης απόφασης προκύπτει, ότι , αυτή, μετ’ εκτίμηση του συνόλου των από τους διαδίκους νομίμως προσκομισθέντων αποδεικτικών μέσων, δέχθηκε, ως προς την ουσία του κρισίμου ως άνω ζητήματος, τα ακόλουθα: "...Ο ενάγων "Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων-Ελ.ΓΑ...
για την πραγμάτωση των ιδρυτικών του σκοπών λαμβάνει μέτρα πρόληψης των καταστροφών (ενεργητική προστασία) των αγροτικών καλλιεργειών από χαλαζοπτώσεις και στα πλαίσια αυτών εφαρμόζει το Εθνικό Πρόγραμμα Χαλαζικής Προστασίας (Ε.Π.Χ.Π.), με φορέα υλοποίησης αυτού το Κέντρο Μετεωρολογικών Εφαρμογών (ΚΕ.Μ.Ε.), που εδρεύει στον Κρατικό Αερολιμένα Θεσσαλονίκης "Μακεδονία", στο οποίο τοποθετήθηκε ο εναγόμενος, που είναι μετεωρολόγος, από τις 3 Φεβρουαρίου. 1995, ήδη δε από τις 25 Ιουλίου 2002 έχει διορισθεί προϊστάμενος.
Ως αντιχαλαζική περίοδος χαρακτηρίζεται κάθε έτος το διάστημα από την 1η Απριλίου έως τις 30 Σεπτεμβρίου, καθώς τότε αναπτύσσονται έντονα καιρικά φαινόμενα και χαλαζοπτώσεις, που είναι συχνές και καταστροφικές για τις καλλιέργειες. Κατά την περίοδο αυτή οι εργαζόμενοι στον ενάγοντα οργανισμό υπάλληλοι (κυρίως μετεωρολόγοι) παρατηρούν και μελετούν μέσω των οργάνων που διαθέτουν τα καιρικά φαινόμενα και κάθε φορά που γίνεται αντιληπτός ο σχηματισμός χαλαζοφόρου καταιγίδας δίνεται η, εντολή στα ειδικά αεροσκάφη, που εκτελούν πτήσεις, να εντοπίσουν την καταιγίδα, να εισέλθουν σε αυτή και να ενεργήσουν σπορά των νεφών με ειδικό χημικό σκεύασμα (ιωδιούχο άργυρο),με επιδιωκόμενο αποτέλεσμα μέσω της εισαγωγής τεχνητών πυρήνων να αυξηθεί μεν ο αριθμός των χαλαζοκόκκων, καθώς γύρω από αυτούς τους πυρήνες δημιουργούνται νέοι κόκκοι, λόγω της συμπύκνωσης του διαθέσιμου μέσα σε ένα νέφος νερού, πλην όμως αυτοί, να είναι μικρότεροι, όταν δε βγουν από το νέφος και αρχίσουν να πέφτουν προς τη γη, είτε να λιώνουν, λόγω του μικρότερου μεγέθους τους, και να γίνονται βροχή, είτε να προκαλούν ζημιές μικρότερες από αυτές που θα αναμενόταν να προκαλέσουν οι μεγαλύτεροι κόκκοι χαλάζιου.
Το πρόγραμμα προστασίας των καλλιεργειών από το χαλάζι με εναέρια μέσα ανήκει στην κατηγορία των προγραμμάτων τροποποίησης καιρού και εφαρμόζεται από τον ΕΛΓΑ τα τελευταία 25 και πλέον έτη σε περιοχές της Βόρειας και Κεντρικής Ελλάδας. Η ίδια μέθοδος εφαρμόζεται και σε άλλες χώρες, όπως οι Η.Π.Α., η Αργεντινή, ο Καναδάς, η Αυστρία κλπ.
Ο ενάγων ανέθεσε στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης την επιστημονική διερεύνηση της αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας και οικονομικής ανταποδοτικότητας της εφαρμοζόμενης μεθόδου. Το πόρισμα της επιστημονικής ομάδας κατέδειξε, ότι η μέθοδος είναι αποτελεσματική, υπό την έννοια του Θετικού πρόσημου ανά παράμετρο που εξετάστηκε, η δε επιτυχία της στον περιορισμό των ζημιών που προκαλεί το χαλάζι στη γεωργική παραγωγή κυμαίνεται σε ποσοστό 35% έως 72%.
Για την εφαρμογή του προγράμματος αυτού το ΚΕ.Μ.Ε. διαθέτει δύο ραντάρ καιρού ιδιοκτησίας του, εκ των οποίων το ένα είναι εγκατεστημένο στο αεροδρόμιο "Μακεδονία" και το άλλο στο αεροδρόμιο της Λάρισας, τα χρησιμοποιεί δε από κοινού με την Πολεμική Αεροπορία, η οποία είναι υπεύθυνη και για τη συντήρηση τους, δεν διαθέτει, όμως, άλλα μέσα και για το σκοπό αυτό συμβάλλεται κατά καιρούς με διάφορες εταιρίες.
Έτσι, δυνάμει της υπ’ αριθ. ....08.2003 σύμβασης, που κατήρτισε με την εταιρία "3ΔΑ.Ε. Γενικών Αεροπορικών Εφαρμογών", της ανέθεσε την εκτέλεση του πτητικού έργου, με τη χρήση αεροπλάνων της τελευταίας καθώς και προσωπικού (κυβερνήτες και συγκυβερνήτες). Η εταιρία αυτή διαθέτει και ιδιόκτητο ραντάρ τοποθετημένο στο ...
Θεσσαλονίκης, η χρήση του οποίου δεν είχε περιληφθεί στην προκειμένη σύμβαση. Αποδείχθηκε, ακολούθως, ότι κατά το μήνα Μάιο 2005 διαπιστώθηκαν αποκλίσεις μεταξύ των μετρήσεων των δύο ραντάρ (Θεσσαλονίκης και Λάρισας), καθώς πραγματοποιήθηκαν επιχειρήσεις σε περιοχές της Ημαθίας και της Πέλλας, που ελέγχονται και από τα δύο ραντάρ, ώστε ήταν δυνατή η σύγκριση των μετρήσεων και των δύο, σε συνάρτηση και με τις ενδείξεις που είχαν τα αεροσκάφη και με την εικόνα που σχημάτισαν οι χειριστές τους κατά τις επιχειρήσεις.
Μάλιστα, στις 26 Μαΐου 2005, σημειώθηκε σοβαρό περιστατικό με αεροσκάφος της "3Δ", το οποίο, κατά την εκτέλεση του έργου σποράς των νεφών, ενεπλάκη σε καταιγίδα και βρέθηκε μπροστά σε σοβαρό κίνδυνο πτώσεως του. Έτσι, τις πρωινές ώρες της 27 Μαΐου 2005 ο εναγόμενος απέστειλε στην ... το υπ’ αριθ. πρωτ. ....05.2005 έγγραφο, στο οποίο ανέφερε την ύπαρξη σοβαρών ενδείξεων περί της ανακρίβειας των μετρήσεων του ραντάρ καιρού της Θεσσαλονίκης και τη διαπίστωση ότι οι μετρήσεις των χαρακτηριστικών των ανιχνευόμενων νεφών από το ραντάρ της Λάρισας έχουν μεγαλύτερες τιμές, επισημαίνοντας, τέλος, την κρισιμότητα της κατάστασης για την ασφάλεια των πτήσεων και παρακαλώντας για την αποκατάσταση του προβλήματος.
Την ίδια ημέρα, η εταιρία "3Δ" απέστειλε στο ΚΕ.Μ.Ε. το υπ’ αριθ. πρωτ. .../27.05.2005 έγγραφο της, υπογεγραμμένο από τον Πρόεδρο και Διευθύνοντα Σύμβουλο αυτής Δ. Σ., στο οποίο σημείωνε τα εξής: "Το ραντάρ καιρού Θεσσαλονίκης είναι αναξιόπιστο, διότι υποτιμά την ανακλαστικότητα, με συνέπεια να υπάρχει σοβαρό πρόβλημα στην ασφάλεια των πτήσεων.
Μέχρι αποκαταστάσεως του προβλήματος δεν θα πετάνε τα αεροπλάνα στην περιοχή 1’ ". Κατόπιν αυτών και ενώπιον του ορατού κινδύνου να μην εκτελεστούν πτήσεις, εάν αυτό ήταν απαραίτητο, περί την 11:30 ώρα, ο εναγόμενος επικοινώνησε τηλεφωνικώς με τον Πρόεδρο του ενάγοντος Ν. Κ., ο οποίος συμμετείχε σε συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου και τον ενημέρωσε σχετικά με την άρνηση της "3Δ" να διαθέσει μέσα και προσωπικό, λόγω της έλλειψης αξιοπιστίας στις μετρήσεις του ραντάρ και του δημιουργούμενου κινδύνου στις πτήσεις.
Ακολούθησε τηλεφωνική επικοινωνία του Προέδρου του ενάγοντος με τον Πρόεδρο της "3Δ" και κατόπιν μεταξύ τους συνεννόησης η τελευταία απέστειλε το υπ’ αριθ. πρωτ. .../27.05.2003 έγγραφο της, στο οποίο επεσήμανε ότι δεν θα είχε καμία αντίρρηση για την πραγματοποίηση επιχειρήσεων στην περιοχή Ι’ , εφόσον οι ελεγκτές του ΕΛΓΑ εξασφαλίσουν την ασφάλεια των πτήσεων και την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών.
Κατέληγε δε το έγγραφο αυτό με τα εξής: "Επιπρόσθετα σας επισημαίνουμε ότι, εφόσον συμφωνείτε, θέτουμε στη διάθεση σας το ιδιόκτητο ραντάρ της εταιρίας, αδαπάνως, μέχρι αποκατάσταση της βλάβης στο ραντάρ της Θεσσαλονίκης". Το έγγραφο αυτό κοινοποιήθηκε τόσο στον ενάγοντα και τον Πρόεδρο του όσο και στο ΚΕ.Μ.Ε.
και ήρθε σε γνώση του εναγομένου. Κατόπιν αυτής της συνεννόησης ο Πρόεδρος του ενάγοντος ήρθε και πάλι σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον εναγόμενο, ενόσω μάλιστα συνεχιζόταν η συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου, τον ενημέρωσε για την προσφορά της εταιρίας "3Δ" και για την αποδοχή της από αυτόν και του ζήτησε να συνεργαστεί με τον διευθύνοντα σύμβουλο της τελευταίας, ώστε να καταστούν ακίνδυνες οι πτήσεις των αεροσκαφών και να γίνουν επιτυχημένες αεροπορικές αντιχαλαζικές επεμβάσεις στους νομούς Ημαθίας και Πέλλας, όπως μάλιστα το εν γένει περιεχόμενο της μεταξύ τους συνομιλίας αποτυπώθηκε στο πρακτικό του Διοικητικού Συμβουλίου του ενάγοντος.
Περί του θέματος αυτού, για τη χρήση δηλαδή του ραντάρ του ... και τη συνεργασία με την "3Δ", καμία αντίρρηση ή επιφύλαξη δεν διατυπώθηκε από τον εναγόμενο, ο οποίος έτσι φάνηκε να συμφωνεί και να βρίσκει εφαρμόσιμη και αποδεκτή την προταθείσα λύση για το πρόβλημα που είχε ανακύψει. Το Σάββατο 28 Μαΐου 2005 και κατά τις μεσημβρινές ώρες ο υπάλληλος της "3Δ" Ζαν Ρενουάρ μετέβη στα γραφεία του ΚΕ.Μ.Ε.
εντός του αεροδρομίου Θεσσαλονίκης και ενημέρωσε ότι ως "αρχιχειριστής" της "3Δ" δεν επιτρέπει σε κανένα πλήρωμα να πετάξει στην περιοχή (Ημαθίας και Πέλλας), εφόσον καθοδηγείται από το ραντάρ καιρού Θεσσαλονίκης, καθώς ήταν αναξιόπιστο, έδινε λανθασμένες πληροφορίες σχετικά με την ένταση και την έκταση των στόχων και γεννιόταν έτσι κίνδυνος για την ασφάλεια των πτήσεων.
Ωστόσο, παρά τα όσα είχαν λάβει χώρα την προηγούμενη ημέρα σχετικά με τη δυνατότητα χρήσης του ραντάρ του ..., ο εναγόμενος δεν έδωσε εντολή σε κανέναν υπάλληλο (χειριστή) του ΚΕ.Μ.Ε. να μεταβεί εκεί, προκειμένου με τη χρήση εκείνων των εγκαταστάσεων και οργάνων να γίνεται η καθοδήγηση των αεροσκαφών. Αντιθέτως, ζήτησε από τους ελεγκτές ραντάρ του ΚΕ.Μ.Ε.
να παραμείνουν στο ραντάρ του αεροδρομίου και να καλούν αεροσκάφη για επιχειρησιακές πτήσεις, όπως και έγινε για την ημέρα εκείνη στις 18:42 ώρα και για την επομένη ημέρα (29 Μαΐου 2005) στις (13:45) ώρα και στις 19:59 ώρα, κλήσεις στις οποίες δεν ανταποκρίθηκαν τα πληρώματα της "3Δ". Αεροσκάφος ήταν απαραίτητο και στις 21:17 ώρα της 28 Μαΐου 2005, πλην όμως δεν ζητήθηκε καθόλου, καθώς θεωρούνταν δεδομένη η άρνηση της εταιρίας, το ίδιο.
δε συνέβη και στις 29 Μαΐου 2005, όπως ο ίδιος ο εναγόμενος αναφέρει στο με αριθ. πρωτ. ....05.2005 έγγραφο του προς τον Πρόεδρο του ενάγοντος. Εντός αυτού του χρονικού διαστήματος εκδηλώθηκε έντονη χαλαζόπτωση σε περιοχές της Ημαθίας και της Πέλλας, εξαιτίας της οποίας προκλήθηκαν σοβαρές ζημιές σε δεκάδες στρέμματα καλλιεργειών.
Τελικά, μόλις το απόγευμα της 29ης Μαΐου 2005 ο εναγόμενος επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον Πρόεδρο του ενάγοντος, προκειμένου να τον ενημερώσει για την κατάσταση που είχε δημιουργηθεί και, παρά τα όσα είχαν μεταξύ τους διαμειφθεί δύο ημέρες νωρίτερα, του διατύπωσε τις αντιρρήσεις και επιφυλάξεις του σχετικά με τη χρήση του ραντάρ του ...
και μόνο μετά από σχετική επιτακτική εντολή του Προέδρου του ενάγοντος επικοινώνησε με την "3Δ" και έδωσε την εντολή για την ενεργοποίηση και χρησιμοποίηση του για την εκτέλεση των πτήσεων, που έλαβε χώρα την επομένη ημέρα 30 Μαΐου 2005. Την ημέρα εκείνη χρησιμοποιήθηκαν και τα δύο ραντάρ (της Θεσσαλονίκης και του ...) και κατέστη δυνατά να γίνουν συγκρίσεις των μετρήσεων τους.
Όπως διατυπώνεται από τον ίδιο τον εναγόμενο στο υπ’ αριθ. πρωτ. ...05.2005 έγγραφο του προς την ..., από την παράλληλη χρήση των δύο ραντάρ και από τις πληροφορίες που συγκεντρώθηκαν από τα πληρώματα των αεροσκαφών που εκτέλεσαν πτήσεις, διαπιστώθηκε ότι όντως οι μετρήσεις του ραντάρ Θεσσαλονίκης ήταν υποεκτιμημένες σε σχέση με τις αντίστοιχες του ραντάρ του ...
και έτσι αυτό, από τις 31 Μαίου 2005, τέθηκε από την Πολεμική Αεροπορία εκτός ενέργειας. Από όλα τα ανωτέρω ανενδοίαστα προκύπτει ότι ο εναγόμενος επέδειξε αμέλεια ως προς την εκτέλεση των καθηκόντων που του είχαν ανατεθεί σχετικά με την οργάνωση του Προγράμματος χαλαζικής προστασίας, η οποία συνίσταται στην άρνηση του να συνεργαστεί με τον εκπρόσωπο της εταιρίας "3Δ" Δ.
Σ. ως προς τη χρήση του ραντάρ του ..., προκειμένου να εκτελούνται οι πτήσεις των αεροσκαφών για τη σπορά των νεφών. Η αμέλεια του επιτείνεται από το γεγονός ότι στην τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον Πρόεδρο του ενάγοντος, στις 27 Μαΐου 2005, όπως προαναφέρθηκε, έλαβε από αυτόν ρητή εντολή για. τη. χρήση του ραντάρ.
Χαρακτηριστική προς τούτο είναι η από 7 Ιουλίου 2005 κατάθεση του ίδιου του εναγομένου κατά την τότε διενεργούμενη ένορκη διοικητική εξέταση, ο οποίος ερωτηθείς σχετικά με τα όσα του είχε πει ο Πρόεδρος του ενάγοντος, απάντησε, ότι "με προέτρεψε δε να συνεργαστώ με την εταιρία για την ομαλή διεξαγωγή των επιχειρήσεων, γεγονός για το οποίο τον διαβεβαίωσα", στη συνέχεια δε μετέφερε τα λόγια του συνομιλητή του, όπως τα θυμόταν και δη "όπως βλέπεις στην τελευταία παράγραφο η "3Δ" προσφέρει το ραντάρ ...
δωρεάν. Αν το χρειαστούμε, να το χρησιμοποιήσουμε. Κοίταξε σε παρακαλώ να συνεργαστείτε με την "3Δ" για την ομαλή διεξαγωγή των επιχειρήσεων". Από τις φράσεις αυτές, όπως και ο ίδιος ο εναγόμενος τις διατυπώνει, προκύπτει, χωρίς αμφιβολία, η σαφής εντολή που δόθηκε στον εναγόμενο, περί της οποίας καμία αμφιβολία δεν έπρεπε να του καταλείπετε.
Ωστόσο, παρά την εντολή αυτή, ο εναγόμενος έδειξε ότι δεν ήταν σε θέση να αντιμετωπίσει την κατάσταση, έτσι όπως αυτή είχε διαμορφωθεί με το ξέσπασμα της χαλαζοφόρου καταιγίδας και την άρνηση των χειριστών των αεροσκαφών να πετάξουν, παρά το ότι είχε την εναλλακτική λύση της χρήσης του ραντάρ του .... Ενόψει των συνθηκών και της εντολής που είχε δεχθεί, ο εναγόμενος όφειλε να προβεί στη λύση αυτή, η οποία επιβαλλόταν τόσο από τα υπηρεσιακά του καθήκοντα όσο και από τις ανάγκες προστασίας των αγροτοκαλλιεργειών και συνακόλουθα από τα συμφέροντα του ενάγοντος...
...Πρέπει, εξάλλου, να σημειωθεί ότι σε βάρος του εναγομένου κινήθηκε και η διαδικασία του πειθαρχικού ελέγχου και με την υπ αριθ. 4/2008 απόφαση του δευτεροβάθμιου υπηρεσιακού - πειθαρχικού κρίθηκε κατά πλειοψηφία ότι ο εναγόμενος διέπραξε το πειθαρχικό παράπτωμα της πλημμελούς και μη έγκαιρης εκπλήρωσης του υπηρεσιακού του καθήκοντος και του επιβλήθηκε ποινή προστίμου, ίσου με τις τακτικές αποδοχές ενός μηνός. Επιπλέον δε, με την υπ’ αριθ. ….06.2005 απόφαση του Προέδρου του ενάγοντος ανακλήθηκε από τη θέση του Προϊσταμένου του ΚΕ.Μ.Ε., η οποία προσβλήθηκε από τον εναγόμενο λόγω καταχρηστικότητας, ο ισχυρισμός του όμως αυτός, που προβλήθηκε με σχετική αγωγή, απορρίφθηκε τελεσίδικα με την υπ’ αριθμ. 1249/2009 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης.
Περαιτέρω, αποδείχτηκε, ότι, εξαιτίας της ως άνω αμελούς συμπεριφοράς του εναγομένου δεν κατέστη δυνατό να εφαρμοστεί το Πρόγραμμα χαλαζικής προστασίας και από τη χαλαζόπτωση που εκδηλώθηκε στις 29 Μαΐου 2005 στις 03:30 - 04:30 ώρα σε περιοχές της Ημαθίας και της Πέλλας προκλήθηκαν σοβαρές ζημιές στη φυτική παραγωγή και ο ενάγων υποχρεώθηκε να καταβάλει στους αγροτοκαλλιεργητές αποζημιώσεις, συνολικού ύψους, 4-684.755 ευρώ, όπως αυτές αναλυτικά εμφανίζονται στον κατωτέρω πίνακα με ημερομηνίες αναγγελίας της ζημίας την 29, 30 και 31 Μαΐου 2005".
Έτσι που έκρινε το Εφετείο με την προσβαλλομένη απόφαση ορθώς ερμήνευσε και εφάρμοσε, με πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες τις παραπάνω, ουσιαστικού δικαίου διατάξεις 330, 914 ΑΚ και 23 του Κανονισμού του προσωπικού του αναιρεσίβλητου αναφορικά με τα ουσιώδη για την έκβαση της δίκης ζητήματα αφενός της αιτιώδους συναφείας μεταξύ της παραλείψεως του αναιρεσείοντος και της επελθούσας ζημίας και αφετέρου της υπαγωγής των θεμελιωτικών της αδικοπρακτικής συμπεριφοράς αυτού (αναιρεσείοντος) πραγματικών περιστατικών στην έννοια της βαρείας αμελείας, αφού δέχθηκε: 1) ότι ο εναγόμενος (αναιρεσείων) επέδειξε αμέλεια κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του σχετικά με την οργάνωση του προγράμματος χαλαζικής προστασίας, 2) ότι η αμέλεια αυτή συνίστατο στην παράλειψη του να συμμορφωθεί προς την προφορικώς δοθείσα προς αυτόν εντολή του Διοικητή του αναιρεσίβλητου να χρησιμοποιήσει για την εκτέλεση των απαιτουμένων πτήσεων των αεροσκαφών της εταιρείας 3Δ, το ραντάρ ..., ιδιοκτησίας της τελευταίας, το οποίο αυτή είχε θέσει αδαπάνως στη διάθεση του αναιρεσιβλήτου με το .../27.5.05 έγγραφο της, λόγω της ανακυψάσης δυσλειτουργίας του ανήκοντος στην ιδιοκτησία του αναιρεσιβλήτου ραντάρ της Θεσ/νίκης, που καθιστούσε αυτό αναξιόπιστο ως προς τις παρεχόμενες πληροφορίες αναφορικά με την ένταση και την έκταση των στόχων, και, συνακόλουθα επικίνδυνη τη χρησιμοποίησή του. 3) Ότι την κατά τα άνω χρησιμοποίηση του ραντάρ ...
επέβαλε, αφενός η ανάγκη προστασίας των αγροκαλλιεργειών και αφετέρου η σχετική ρητή εντολή του Διοικητή του, προς την οποία ο αναιρεσείων όχι μόνο δε εξέφρασε οποιαδήποτε διαφωνία ή αντίρρηση, αλλά, αντιθέτως, ρητώς τον διαβεβαίωσε, ότι θα την εφαρμόσει συνεργαζόμενος με τους υπευθύνους της 3Δ. Δεχθείσα περαιτέρω, ότι η παραπάνω αμελής συμπεριφορά του αναιρεσείοντος είχε ως αποτέλεσμα να μη καταστεί δυνατή η εφαρμογή του προγράμματος χαλαζικής προστασίας και να προκληθεί από την εκδηλωθείσα στις 29.5.05 μεταξύ των ωρών 03.30-04.30, στις περιοχές της Ημαθίας και Πέλλας, ισχυρή χαλαζόπτωση σοβαρές ζημίες στην φυτική παραγωγή εξαιτίας των οποίων ο αναιρεσίβλητος κατέβαλε στους αγροτοκαλλιεργητές αποζημίωση ποσού 4.684.755€ από το οποίο 1.639.664,25€ θα αποφευγόταν, εάν εφαρμοζόταν το μη εφαρμοσθέν τελικώς, πρόγραμμα χαλαζικής προστασίας, έκανε δεκτή ως και εν μέρει ουσιαστικά αβάσιμη την αγωγή και υποχρέωσε τον αναιρεσείοντα να καταβάλλει στον αναιρεσίβλητο το παραπάνω ποσό, εφαρμόζοντας ορθώς το νόμο αναφορικά με τις υποκείμενες στον αναιρετικό έλεγχο έννοιες της υπαιτιότητας και της αιτιώδους συνάφειας, αφού, τα κυριαρχικώς από το εν λόγω δικαστήριο της ουσίας διαπιστωθέντα ως άνω πραγματικά περιστατικά, θεμελιώνουν επαρκώς αφενός υπαιτιότητα του αναιρεσείοντος υπό τη μορφή της βαριάς αμέλειας, ενόψει του ότι η αποδειχθείσα ως άνω συμπεριφορά παρεκκλίνει σημαντικά από τη συμπεριφορά του μέσου επιμελούς ανθρώπου, η οποία (συμπεριφορά του μέσου επιμελούς) επιβάλλει τη συμμόρφωση του υφισταμένου στην εντολή του προϊσταμένου του, πολύ δε περισσότερο, όταν προηγουμένως αυτός είχε διαβεβαιώσει αυτόν, ότι θα την εκτελέσει, χωρίς να εκφράσει καμία αντίρρηση και αφετέρου την αιτιώδη μεταξύ της παραπάνω συμπεριφοράς και της προκληθείσης ζημίας συνάφεια αφού η πρώτη, κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων και των ειδικών περιστάσεων της συγκεκριμένης περίπτωσης, ήταν επαρκής να επιφέρει το επιζήμιο αποτέλεσμα το οποίο και επέφερε (ΑΠ 230/09).
Το γεγονός, ότι η προσβαλλομένη απόφαση δεν χαρακτηρίζει την καταλογισθείσα στον αναιρεσείοντα αμέλεια ως βαρεία δεν καθιστά ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο, όπως εσφαλμένως υποστηρίζει ο αναιρεσείων, αφού: α) η αποδοχή ως και ουσιαστικής βάσιμης της αγωγής, στην οποία η αδικοπρακτική συμπεριφορά του αναιρεσείοντος αποδίδεται σε βαριά αμέλεια, την οποία προϋποθέτει η διάταξη του άρθρ. 23 του Κανονισμού του αναιρεσιβλήτου για τη γέννεση της κατ’ αυτού αξίωσης αποζημίωσης και β) ο καταλογισμός στον αναιρεσείοντα συμπεριφοράς ενδεικτικής, "επίτασης" της επιδειχθείσας αμέλειας δια της παραδοχής ότι " η αμέλειά του επιτείνεται από το γεγονός ότι ...." καταδεικνύουν σαφή αξιολόγηση της αποδειχθείσας αμέλειας ως βαρείας, γενομένη κατά την παρεχομένη στο δικαστήριο εξουσία προσδιορισμού του βαθμού της υπαιτιότητας με βάση την εκτίμηση των αποδείξεων, που προέκυψαν στη συγκεκριμένη περίπτωση (ΑΠ 299/07 Δνη 49.1119), η οποία δικαιολογεί την κατάφαση της έναντι του αναιρεσιβλήτου ευθύνης του αναιρεσείοντος, που προβλέπει η διάταξη του άρθρου 23 του Κανονισμού του πρώτου, το πραγματικό του οποίου καλύπτουν πλήρως τα αποδειχθέντα ως άνω πραγματικά περιστατικά, τα οποία θεμελιώνουν την έννοια της βαρειάς αμέλειας και τον αιτιώδη σύνδεσμο παράλειψης και προκληθείσης ζημίας, απορριπτομένων ως αβασίμων των από το άρθ. 559 αρ.1 και 19 ΚΠολΔ πρώτου και δευτέρου λόγων της αναίρεσης.
Σημειώνεται περαιτέρω ότι το γεγονός, ότι η προσβαλλομένη απόφαση στερείται μείζονος σκέψης διαλαμβάνουσας τον εφαρμοσθέντα ως άνω κανόνα δικαίου δεν μπορεί να θεμελιώσει τον αναιρετικό λόγο του 559 aρ.19 ΚΠολΔ (ΑΠ 176/11, ΑΠ 1461/07).
Η αιτίαση του αναιρεσείοντος, ότι η προσβαλλομένη απόφαση διαλαμβάνει "ενδοιαστικές, άλλως αντιφατικές αιτιολογίες" αναφορικά με την απόρριψη του νομίμως προβληθέντος ισχυρισμού του περί της συνδρομής λόγου αίροντος την αμέλειά του, στηριζομένου στις διατυπωθείσες προφορικώς αντιρρήσεις του προς τον Πρόεδρο του αναιρεσιβλήτου σχετικά με τη μη δυνατότητα χρησιμοποίησης του ραντάρ ..., κρίνεται απορριπτέα ως αλυσιτελώς προβαλλομένη, καθόσον η παραδοχή της προσβαλλομένης ότι οι εν λόγω αντιρρήσεις διατυπώθηκαν από τον αναιρεσείοντα το απόγευμα της 29.5.05, δηλαδή μετά την επέλευση του ζημιογόνου γεγονότος (πρωινές ώρες (03.30-04.30) της 29.5.05) καθιστά αδύνατη την άσκηση ουσιώδους επιρροής του ισχυρισμού αυτού στην έκβαση της δίκης και ειδικότερα στον προσδιορισμό βαθμού αμέλειας του αναιρεσείοντος.
Όλα δ’ αυτά ανεξάρτητα από το γεγονός ότι ο αναιρεσείων, σύμφωνα με τη σχετική παραδοχή της προσβαλλομένης (13η σελ.), κατά την τηλεφωνική επικοινωνία που είχε με τον Πρόεδρο του αναιρεσιβλήτου την 27.5.05 "φάνηκε να συμφωνεί και να βρίσκει εφαρμόσιμη και αποδεκτή την προταθείσα λύση για το πρόβλημα που είχε ανακύψει αποφεύγοντας να διατυπώσει οποιαδήποτε.
αντίρρηση" και μόνο μετά την επέλευση της χαλαζόπτωσης, διετύπωσε, το απόγευμα της 29.5.05, προφορικώς, την εν λόγω αντίρρησή του, ενώ σύμφωνα με το άρθρο 22 του Κανονισμού του αναιρεσιβλήτου αυτός θα έπρεπε, αν θεωρούσε την εντολή αυτή του Προϊσταμένου του Προέδρου παράνομη, να το επισημάνει σ’ αυτόν κατά την συνομιλία τους την 27.5.05 και, σε περίπτωση εμμονής του τελευταίου, να απαιτήσει η εν λόγω εντολή να δοθεί εγγράφως και αυτός να αναφερθεί μετά την εκτέλεσή της ιεραρχικά εγγράφως.
Η περαιτέρω αιτίαση του αναιρεσείοντος ότι η προσβαλλομένη απόφαση διαλαμβάνει ανεπαρκείς αιτιολογίας ως προς το κρίσιμο θέμα της υπάρξεως αιτιωδούς συναφείας μεταξύ της παραλείψεως του αναιρεσείοντος και της προκληθείσας ζημίας και ειδικότερα ως προς το: α) εάν η ενεργοποίηση του συστήματος αντιχαλαζικής προστασίας θα περιόριζε και κατά ποίο ποσοστό την επελθούσα ζημία, β) εάν συνέτρεχαν οι κατά την ΚΥΑ 15711/30- -98 Υπουργού Οικονομικών και Γεωργίας προϋποθέσεις για την καταβολή από τον αναιρεσίβλητο των αποζημιώσεων στους αγροτοκαλλιεργητές που επλήγησαν από την ένδικη χαλαζόπτωση, γ) εάν οι ζημίες που αναγγέλθηκαν την 29-5-05 σχετίζονται με την εν λόγω χαλαζόπτωση, δ) (ως προς) τον ακριβή χρόνο προσδιορισμού της ενσκύψασας χαλαζόπτωσης, κρίνεται απορριπτέα ως αβάσιμη, απορριπτομένων, για την ίδια αιτία, των από το άρθρ. 559 αρ.19 ΚΠολΔ 3ου και 4ου, πλην του πρώτου σκέλους του, τελευταίου) λόγων, καθόσον, από την επισκόπηση της απόφασης προκύπτει η, ύπαρξη πλήρων και σαφών αντιστοίχων παραδοχών, που καλύπτουν τα παραπάνω ζητήματα, αφού, ειδικότερα, αναφέρεται, ότι "αποδείχθηκε ότι η μη εφαρμογή του προαναφερθέντος προγράμματος χαλαζικής προστασίας απέτρεψε τη μείωση της ζημία σε ποσοστό τουλάχιστον 35%, που αντιστοιχεί σε 1.639.664,25 ευρώ που συνιστά τη ζημία που θα αποφεύγονταν εάν εφαρμοζόταν το πρόγραμμα....
Ο ενάγων (αναιρεσίβλητος) υποχρεώθηκε να καταβάλει στους αγροτοκαλλιεργητές για τις σοβαρές ζημιές της φυτικής παραγωγής ύψους 4.684.755 ευρώ ... όπως αναλυτικά εμφανίζονται στο κατωτέρω πίνακα με ημερομηνία αναγγελίας της ζημίας την 29, 30 και 31 Μαΐου 2005, αφού σύμφωνα με τον κανονισμό του ενάγοντος (αναιρεσιβλήτου) η αναγγελία πρέπει να γίνεται εντός 48 ωρών από την πρόκληση της ζημίας με αποτέλεσμα ως προς τις ζημίες με ημερομηνία αναγγελίας 28/5/05 και 1-6-05 να υπάρχουν αμφιβολίες για την αιτιώδη συνάφεια τους με τη χαλαζόπτωση που έλαβε χώρα στις 29.5.05 και περί ώρα 03.30-04.30 πρωινή", ευχερώς εντεύθεν συναγόμενου αφενός ότι τελούν σε αιτιώδη συνάφεια προς την παράλειψη του αναιρεσείοντος οι ζημίες, με ημερομηνία αναγγελίας την 29.5.05, δηλαδή την ίδια ημέρα της χαλαζόπτωσης και αφετέρου του ότι δεν τελούν σε αιτιώδη συνάφεια οι μη εκτελεσθείσες πτήσεις της 13.45 και 19.59 ώρας της 29.5.05 αφού αυτές αναφέρονται σε χρόνο μεταγενέστερο αυτού της χαλαζόπτωσης, που έλαβε χώρα μεταξύ 03.30 και 04.30 ώρα της 29.5.05.
Η περαιτέρω όμως δια του πρώτου σκέλους του 4ου λόγου προβαλλομένη αιτίαση του αναιρεσείοντος περί αντιφατικής αιτιολογίας’ της προσβαλλομένης αποφάσεως αναφορικά με τη διαπίστωση αιτιώδους συνάφειας των ζημιών που αναγγέλθηκαν στον αναιρεσίβλητο την 28.5.05, με την χαλαζόπτωση που, κατά τις παραδοχές της ιδίας, έλαβε χώρα τις πρωινές ώρες 03.30-04.30 της 29.5.0, είναι βάσιμη ουσιαστικά, αφού δεν είναι δυνατόν οι αναγγελθείσες την 28-5-05 ως άνω ζημίες να προκλήθηκαν από ζημιογόνο πράξη που έλαβε χώρα μεταγενέστερα και ειδικότερα από την χαλαζόπτωση της 29.5.05 και συνεπώς, δεν υφίσταται η απαραίτητη για τη θεμελίωση αδικοπρακτικής ευθύνης προϋπόθεση της υπάρξεως αιτιώδους συνάφειας μεταξύ του ζημιογόνου πράξεως ή παραλείψεως και της προκληθείσας ζημίας.
Κατ’ ακολουθίαν αυτών πρέπει να γίνει δεκτός ως και ουσιαστικά βάσιμος ο παραπάνω τέταρτος, κατά το πρώτο σκέλος του, από το άρθρ. 559 αρ. 19 ΚΠολΔ λόγος απορριπτομένων ως αβάσιμων των λοιπών (λόγων), να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση κατά το μέρος που αναφέρεται στην έκταση της προκληθείσης σε βάρος του αναιρεσιβλήτου ΝΠΙΔ ζημίας και να παραπεμφθεί προς εκδίκαση η υπόθεση (κατά το μέρος αυτής) στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές (άρθρ. 580 παρ. 3 ΚΠολΔ) διατασσομένης της επιστροφής του παραβόλου στον αναιρεσείοντα (άρθρο 495 παρ. 4 ΚΠολΔ). Τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος πρέπει να επιβληθούν σε βάρος του ηττηθέντος αναιρεσιβλήτου (άρθ. 176, 183 ΚΠολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
ΑΝΑΙΡΕΙ την υπ’ αριθμ. 1774/2012 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θεσ/νίκης κατά το μέρος που αναφέρεται στην έκταση της προκληθείσης σε βάρος του αναιρεσιβλήτου ΝΠΙΔ ζημίας.
ΔΙΑΤΑΣΣΕΙ την επιστροφή του παραβολή στον αναιρεσείοντα.
ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο Τριμελές Εφετείο Θες/νίκης συγκροτούμενο από διαφορετικούς, από εκείνους που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση, δικαστές.
ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ το αναιρεσίβλητο ΝΠΙΔ στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος τα οποία ορίζει σε τρεις χιλιάδες (3000) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 30 Μαΐου 2017.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 30 Ιουνίου 2017.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ