1205/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1205 / 2012 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1205/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Αντιπρόεδρο, Χαράλαμπο Δημάδη, Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Δημήτριο Μαζαράκη και Κων/νο Τσόλα, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 21 Μαρτίου 2012, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Α. θετού τέκνου Σ. Δ., φυσικού τέκνου Τ. Α. και 2. Τ. θετής θυγατέρας Σ. Δ., φυσικής θυγατέρας Κ. Α., κατοίκων ..., οι οποίοι παραστάθηκαν με την πληρεξούσια δικηγόρο τους Αιμιλία Σπυροπούλου-Παπαφωτίου.

Της αναιρεσίβλητης: Ε. χας Σ. Δ., το γένος Θ. Α., κατοίκου ..., η οποία παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Νικόλαο Καβελάρα.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις από 25-8-2004 αγωγές του Α. Δ. και της Τ. Διαβάτη, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 7663/2007 του ίδιου Δικαστηρίου και 400/2010 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 18-10-2010 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Κωνσταντίνος Τσόλας ανέγνωσε την από 9-3-2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

Η πληρεξούσια των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, ο λόγος αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθ.16 ΚΠολΔ ιδρύεται όταν το Δικαστήριο, ερευνώντας αυτεπαγγέλτως ή κατά πρόταση διαδίκου τη συνδρομή ή μη των προϋποθέσεων του δεδικασμένου, παρά το νόμο δέχθηκε την ύπαρξη ή μη ύπαρξη αυτού. Έτσι, εάν στην προσβαλλόμενη απόφαση ουδεμία γίνεται μνεία περί υπάρξεως ή μη υπάρξεως δεδικασμένου, λόγος αναιρέσεως ιδρύεται, από το άρθρο 559 αριθ.8 ΚΠολΔ, εφόσον συντρέχουν οι προς τούτο προϋποθέσεις.

Εξάλλου, το δεδικασμένο λαμβάνεται υπόψη αυτεπαγγέλτως από το δικαστήριο, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 332 ΚΠολΔ, αλλά για να δημιουργηθεί ο σχετικός λόγος αναιρέσεως από τον αριθ. 8 περ. β' του άρθρου 559 ΚΠολΔ, πρέπει να είχε προταθεί στο δικαστήριο της ουσίας ισχυρισμός για το δεδικασμένο με λόγο εφέσεως ή με το δικόγραφο των προσθέτων λόγων αυτής.

Ο σχετικός ισχυρισμός περί δεδικασμένου δεν μπορεί να προβληθεί για πρώτη φορά ενώπιον του Αρείου Πάγου, και τούτο διότι το δεδικασμένο δεν ανήκει στους κανόνες δημοσίας τάξεως, αφού οι διατάξεις που το καθιερώνουν τέθηκαν χάριν του ιδιωτικού συμφέροντος και όχι άλλου ανώτερου κοινωνικού σκοπού. Επίσης, το Εφετείο, εφόσον δεν εξαφανίζεται η εκκαλούμενη απόφαση, δεν μπορεί να εξετάσει ένσταση δεδικασμένου που προβάλλεται με τις προτάσεις και όχι με λόγο εφέσεως ή με πρόσθετο λόγο εφέσεως.

Στην προκειμένη περίπτωση, με την προσβαλλόμενη απόφαση απορρίφθηκαν ως κατ' ουσίαν αβάσιμες οι ένδικες αγωγές των αναιρεσειόντων με τις οποίες ζητούσαν να αναγνωριστεί το από το καταπίστευμα κληρονομικό δικαίωμά τους στην κληρονομιαία περιουσία της θετής μητέρας τους Μ. Δ., που πέθανε στις 17-8-1989. Ειδικότερα, οι εν λόγω αγωγές απορρίφθηκαν, διότι κρίθηκε ότι η αίρεση υπό την οποία, σύμφωνα με την θέληση της διαθέτιδος, (δυνάμει της νομίμως δημοσιευθείσης από 14-8-1989 ιδιόγραφης διαθήκης της), είχε εξαρτηθεί η επαγωγή του καταπιστεύματος, δηλαδή η υποχρέωση των εναγόντων-αναιρεσειόντων έναντι του βεβαρημένου κληρονόμου, συζύγου της διαθέτιδος και θετού πατέρα αυτών Σ.

Δ., που πέθανε στις 16-4-2002, "να τον περιθάλπουν και να τον βοηθούν μέχρι το τέλος της ζωής του για να φύγει ευχαριστημένος" δεν πληρώθηκε, εφόσον οι ενάγοντες δεν τήρησαν την υποχρέωσή τους αυτή, αλλά επέδειξαν αδιαφορία ως προς τον τετιμημένο και συγκεκριμένα από την τέλεση του β' γάμου του (30-9-1990), μέχρι το θάνατό του θετού πατέρα τους την περιποίηση, φροντίδα και συμπαράστασή του είχε αναλάβει η δεύτερη σύζυγός του, δηλαδή η εναγομένη, χωρίς καμία βοήθεια από τους ενάγοντες.

Οι αναιρεσείοντες, με το μοναδικό λόγο αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθ.16 ΚΠολΔ, προσάπτουν στο Εφετείο την αιτίαση ότι, παρά την προβολή σχετικού εκ μέρους αυτών ισχυρισμού, "παρέλειψε να διαγνώσει την ύπαρξη δεδικασμένου", αναφορικά με το ζήτημα της πληρώσεως της πιο πάνω αιρέσεως υπό την οποία τελούσε η επαγωγή του καταπιστεύματος, από την 4543/2007 τελεσίδικη απόφασή του, με την οποία είχαν γίνει δεκτές κατ'ο υσίαν αγωγές τους κατά της αναιρεσίβλητης για την αναγνώριση της ακυρότητας των λόγων αποκληρώσεώς τους στην οποία είχε προβεί ο διαθέτης (θετός γονέας τους) Σ.

Δ. δυνάμει της .../12-4-2002 δημόσιας διαθήκης του συμβολαιογράφου Αθηνών Σπυρίδωνος Κριμπά. Ο λόγος αυτός αναιρέσεως, κατ' ορθή υπαγωγή του, από το άρθρο 559 αριθ.8 ΚΠολΔ, αφού το Εφετείο, σύμφωνα με την προσβαλλόμενη απόφαση, δεν ερεύνησε τη συνδρομή ή μη των προϋποθέσεων δεδικασμένου από την πιο πάνω απόφασή του, είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος.

Τούτο γιατί, όπως προκύπτει από την επισκόπηση της από 23-6-2008 εφέσεως των αναιρεσειόντων, οι τελευταίοι δεν πρότειναν, όπως όφειλαν, με λόγο της-έφεσης-, ως ηττώμενοι στο πρωτοβάθμιο Δικαστήριο διάδικοι, το νόμιμο ισχυρισμό της περί υπάρξεως δεδικασμένου από την ως άνω 4543/2007 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 18-10-2010 αίτηση των Α. Δ. κλπ για αναίρεση της 400/2010 απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τους αναιρεσείοντες στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 6 Ιουνίου 2012. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 28 Ιουνίου 2012.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ