Supreme Court allows appeal against lower court's refusal to award accident-related loan damages as compensation.

Απόφαση 1204 / 2011 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1204/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Γεωργία Λαλούση, Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Δημητρούλα Υφαντή και Βασίλειο Λαμπρόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 28 Ιανουαρίου 2011, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου με την επωνυμία "ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΑΠΟ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ως ειδικού εκ του Νόμου διαδόχου της αρχικά αναιρεσείουσας ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "ΑΣΠΙΣ ΠΡΟΝΟΙΑ Α.Ε.Γ.Α.", της οποίας η άδεια λειτουργίας ανακλήθηκε, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Βασίλειο Κούρτη και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Σ. Κ. του Π., ο οποίος δεν εμφανίστηκε στο ακροατήριο ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12/7/2005 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου και προσώπων που δεν είναι διάδικοι στην παρούσα δίκη και την από 8/12/2005 παρεμπίπτουσα αγωγή νομικού προσώπου που δεν είναι διάδικος στην παρούσα δίκη, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4206/2006 μη οριστική και 4769/2007 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και η 3518/2009 του Εφετείου Αθηνών. Η αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητείται με την από 31/8/2009 αίτηση αναιρέσεως.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Βασίλειος Λαμπρόπουλος ανέγνωσε την από 19/1/2011 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη του τρίτου και την παραδοχή των πρώτου, δευτέρου και τετάρτου λόγου της από 31-8-2009 αίτησης αναίρεσης κατά της υπ' αριθ. 3518/2009 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τη διάταξη του άρθρου 568 παρ. 4 Κ.Πολ.Δ., κατά την οποίων ο επισπεύδων τη συζήτηση διάδικος επιδίδει κλήση στους άλλους διαδίκους και από αυτές του άρθρου 576 παρ.1,2,3 του ιδίου κώδικα που επί ερημοδικίας στην αναιρετική δίκη ερευνάται αν ο απών διάδικος επισπεύδει τη συζήτηση ή αν κλητεύθηκε από τον επισπεύδοντα αυτή, συνάγεται, ότι αν τη συζήτηση επισπεύδει ο αναιρεσίβλητος οφείλει να κλητεύσει τον αναιρεσείοντα και σε καταφατική περίπτωση ο Άρειος Πάγος συζητεί την υπόθεση σαν να ήταν παρόντες οι διάδικοι.

Στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσίβλητος επισπεύδει τη συζήτηση, καθόσον, όπως προκύπτει από τα στοιχεία της δικογραφίας επικυρωμένο αντίγραφο της αιτήσεως αναιρέσεως με την κάτωθι αυτής πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση προς συζήτηση επιδόθηκε με επιμέλεια του πληρεξουσίου δικηγόρου του εν λόγω αναιρεσιβλήτου Αλεξίου Παπασταύρου, στην αναιρεσείουσα ασφαλιστική εταιρία με την επωνυμία "ΑΣΠΙΣ ΠΡΟΝΟΙΑ ΑΕΓΑ", η άδεια λειτουργίας της οποίας ανακλήθηκε με την υπ' αριθ. 156/21-9-2009 απόφαση της Επιτροπής Εποπτείας Ιδιωτικής Ασφάλισης (Επ.Ε.Ι.Α.) και στο σύνολο των δικαιωμάτων και υποχρεώσεών της υπεισήλθε αυτοδίκαια το παριστάμενο αναιρεσείον "ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΑΠΟ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ" (ΕΚ) (άρθρ. 25 παρ.4 του ν.489/1976), νόμιμα και εμπρόθεσμα για την στην αρχή της παρούσας αναφερομένη δικάσιμο (28-2-2006).

Επομένως, εφόσον ο απολειπόμενος και επισπεύδων την παρούσα συζήτηση αναιρεσίβλητος δεν εμφανίσθηκε και δεν εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο, ούτε με δήλωση κατά το άρθρο 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ., πρέπει η συζήτηση να προχωρήσει σαν να ήταν παρόντες όλοι οι διάδικοι.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 298 Α.Κ. η αποζημίωση την οποία οφείλει ο υπόχρεος περιλαμβάνει την αποκατάσταση τόσο της θετικής όσο και της αποθετικής ζημίας. Αντιθέτως το δάνειο το οποίο ο παθών συνάπτει με τρίτο πρόσωπο προκειμένου να δυνηθεί να προβεί σε άμεση αποκατάσταση των συνεπειών τροχαίου ατυχήματος δεν αποτελεί ζημία του αιτιωδώς συναπτόμενη με το ατύχημα, εφόσον κατά το αντίστοιχο ποσό αυξάνει η περιουσία του παθόντος, η οποία στη συνέχεια ισοπόσως θα μειωθεί με την απόδοσή του. Ζημία ενδεχομένως συνιστά το καταβαλλόμενο ποσό των τόκων για την απόλαυση του δανείου. Τούτο προκύπτει και ενισχύεται και από τη διάταξη του άρθρου 130 παρ.3 Α.Κ. που ορίζει ότι η αξίωση αποζημιώσεως δεν αποκλείεται από το λόγο ότι κάποιος άλλος έχει την υποχρέωση να αποζημιώσει ή να διατρέφει αυτόν που αδικήθηκε. Επομένως η τελευταία αυτή διάταξη δεν καταλαμβάνει κάθε άλλη παροχή που δίνεται στον παθόντα όχι σε εκπλήρωση υποχρεώσεως εκ του νόμου, αλλά στα πλαίσια είτε της σωματικής ελευθερίας, είτε των κοινωνικών - φιλικών σχέσεων παθόντος και τρίτου.

Συνεπώς ο παθών ατύχημα δεν μπορεί να αξιώσει από τον υπόχρεο ως αποζημίωση και επομένως αν προβάλλεται τέτοια αξίωση αυτή δεν είναι νόμιμη, το ποσό του δανείου το οποίο εργοδότης του το παρέσχε μετά το ατύχημα για την αντιμετώπιση των συνεπειών του. Εξ άλλου, ο από τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ.1 εδ. α Κ.Πολ.Δ. προβλεπόμενος λόγος αναίρεσης ιδρύεται αν παραβιάσθηκε κανόνας ουσιαστικού δικαίου, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοσθεί, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του, ή αν εφαρμοσθεί, ενώ δεν έπρεπε, καθώς και αν εφαρμοσθεί εσφαλμένα (Α.Π. (Ολ.) 7/2006, Α.Π. (Ολ.) 4/2005), η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή.

Στην προκειμένη περίπτωση όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση το Εφετείο δέχθηκε, μεταξύ των άλλων, τα εξής : Συνεπεία τροχαίου ατυχήματος που συνέβη στις 7-6-2003 στην εθνική οδό Πατρών-Πύργου είχε ως αποτέλεσμα, μεταξύ άλλων, να τραυματιστεί ο αναιρεσίβλητος, ο οποίος εργαζόταν, ως ιδιωτικός υπάλληλος, στην εταιρία με την επωνυμία "HAY GROUP A.E." και αναγκάστηκε να απουσιάσει από την εργασία του για το από 7-6-2003 έως 30-11-2004 χρονικό διάστημα.

Επειδή, κατά το αυτό χρονικό διάστημα, δεν μπορούσε να αντιμετωπίσει τις αυξημένες οικονομικές ανάγκες βιοπορισμού και νοσηλείας αναγκάσθηκε να ζητήσει από την ανωτέρω εργοδότιδά του δάνειο ύψους 72.000 ευρώ, το οποίο θα εξοφλούσε σταδιακά με την επάνοδό του στην εργασία. Το ποσό αυτού του δανείου αποτελεί για τον παθόντα και ήδη αναιρεσίβλητο θετική ζημία συνδεόμενη αιτιωδώς με το ατύχημα.

Με την κρίση του αυτή το Εφετείο παραβίασε ευθέως με εσφαλμένη εφαρμογή την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 298 Α.Κ. και ο σχετικός λόγος αναίρεσης με τον οποίον αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από το άρθρο 559 αριθ.1 εδ. α' Κ.Πολ.Δ. είναι βάσιμος. Κατ' ακολουθίαν όλων των ανωτέρω και παρελκούσης της έρευνας των λοιπών αιτιάσεων που περιέχονται στους πρώτο, τρίτο και τέταρτο λόγους του αναιρετηρίου και πλήττουν την προσβαλλόμενη απόφαση ως προς την ίδια βάση και αίτημα, να αναιρεθεί κατά το ως άνω μέρος της που κήρυξε νόμιμη την αξίωση του παθόντος και ήδη αναιρεσιβλήτου για το αιτούμενο κονδύλιο του δανείου, ύψους 72.000 ευρώ, να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ.3 Κ.Πολ.Δ.) και να καταδικαστεί ο αναιρεσίβλητος, λόγω της ήττας του, στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας (άρθρ. 176,183 Κ.Πολ.Δ._, σύμφωνα με το διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθμ. 3518/2009 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος της.

Παραπέμπει την υπόθεση, μόνο κατά το ως άνω αναιρούμενο μέρος της, για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο συγκροτούμενο από άλλους δικαστές. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 23 Μαρτίου 2011. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 8 Ιουλίου 2011.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ