Supreme Court allows bank's appeal on lease termination validity under Greek law.

Απόφαση 1186 / 2022 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1186/2022

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Θεόδωρο Κανελλόπουλο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αικατερίνη Κρυσταλλίδου, Μαρία Ανδρικοπούλου, Κυριάκο Μπαμπαλίδη και Αγαθή Δερέ - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 8 Νοεμβρίου 2021, με την παρουσία και της γραμματέως Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει τις υποθέσεις μεταξύ:

Α) Της αναιρεσείουσας: ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία ... Α.Ε., που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξουσίους δικηγόρους της Θεόδωρο Κατσά και Μιχαήλ - Θεόδωρο Μαρίνο.

Της αναιρεσιβλήτου: ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία ... και τον διακριτικό τίτλο ... ΑΕΕ, που εδρεύει στην Τανάγρα Βοιωτίας και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Μαρία Ορφανίδου, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ.

Β) Της αναιρεσείουσας: υπό ειδική εκκαθάριση ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΑΕ ΥΠΟ ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ", που εδρεύει στην Αθήνα, τέθηκε σε ειδική εκκαθάριση δυνάμει της υπ' αριθ. 46/27.7.2012 απόφασης της Επιτροπής Πιστωτικών και Ασφαλιστικών θεμάτων της Τράπεζας της Ελλάδος και η οποία εκπροσωπείται νόμιμα από τη διορισθείσα με την υπ' αριθ. 182/1/4.4.2016 απόφαση της Επιτροπής Πιστωτικών και Ασφαλιστικών θεμάτων της Τράπεζας της Ελλάδος, εταιρία με την επωνυμία "... Ενιαία Ειδική Εκκαθάριση Ανώνυμη Εταιρία, Ειδικός Εκκαθαριστής Πιστωτικών Ιδρυμάτων" και τον διακριτικό τίτλο "... Ενιαία Ειδική Εκκαθάριση Α.Ε.", με (νέα) έδρα το Μαρούσι Αττικής. Εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξουσίους δικηγόρους της Φώτιο Γιαννούλα και Κωνσταντίνο Παναγόπουλο.

Της αναιρεσιβλήτου: ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "..." και τον διακριτικό τίτλο "... ΑΕΕ", που εδρεύει στην Τανάγρα Βοιωτίας και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Αυγητίδη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 18-09-2017 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης και την από 13-11-2017 πρόσθετη παρέμβαση της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "... Α.Ε.", που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Χαλκίδος και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 33/2018 του ίδιου Δικαστηρίου και 153/2019 του Τριμελούς Εφετείου Ευβοίας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείουσες με τις από 6-9-2019 και 4-9-2019 αιτήσεις τους.

Κατά τη συζήτηση των αιτήσεων αυτών, που εκφωνήθηκαν από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Οι πληρεξούσιοι των αναιρεσειουσών ζήτησαν την παραδοχή των αιτήσεών τους, την απόρριψη των αιτήσεων των αντιδίκων τους και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο του παρόντος Δικαστηρίου (8-11-2021) συζητήθηκαν (α) η από 04-09-2019 αίτηση αναίρεσης της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "Αγροτική Τράπεζα Ελλάδος υπό ειδική εκκαθάριση", εκπροσωπούμενη νομίμως από την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας ειδική εκκαθαρίστρια α.ε. κατά της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "... Π.Κ.Τ.", και (β) η από 06-09-2019 αίτηση αναίρεσης της προσθέτως υπέρ της εναγομένης παρεμβάσας ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "... Α.Β.Ε.Ε. επεξεργασίας και Βιομηχανοποιήσεως Ελαιούχων Σπόρων και Ναυτιλίας Α.Ε." κατά της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "... Π.Κ.Τ.", με τις οποίες επιδιώκεται η αναίρεση της με αριθμ. 153/2019 τελεσίδικης απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Εύβοιας. Οι αιτήσεις αυτές πρέπει να συνεκδικαστούν, διότι πρόκειται για κύρια και παρεπόμενη δίκη και διευκολύνεται, επιταχύνεται η δίκη και επέρχεται μείωση των εξόδων, σύμφωνα το 246 ΚΠολΔ, που εφαρμόζεται και στην αναιρετική δίκη κατά το άρθρο 573 του ίδιου Κώδικα.

ΕΠΙ ΤΗΣ ΑΠΟ 06-09-2020 ΑΙΤΗΣΗΣ ΑΝΑΙΡΕΣΗΣ της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "... Α.Ε.".

Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 80 ΚΠολΔ "Αν σε δίκη που εκκρεμεί μεταξύ άλλων, τρίτος έχει έννομο συμφέρον να νικήσει κάποιος διάδικος, έχει δικαίωμα έως την έκδοση αμετάκλητης απόφασης, να ασκήσει πρόσθετη παρέμβαση για να υποστηρίξει τον διάδικο αυτόν". Περαιτέρω, σύμφωνα με την ίδια διάταξη, σε συνδυασμό με εκείνη του άρθρου 68 ΚΠολΔ, αναγκαίος όρος για την άσκηση πρόσθετης παρέμβασης είναι η ύπαρξη στο πρόσωπο του παρεμβαίνοντος άμεσου έννομου συμφέροντος για την άσκηση παρέμβασης, το οποίο υφίσταται, όταν με αυτήν μπορεί να προστατευθεί δικαίωμα του παρεμβαίνοντος ή να αποτραπεί η σε βάρος αυτού δημιουργία νομικής υποχρέωσης.

Πρέπει, όμως, αυτά είτε να απειλούνται από το δεδικασμένο ή την εκτελεστότητα της απόφασης που θα εκδοθεί είτε να τίθενται σε διακινδύνευση από άλλες αντανακλαστικές συνέπειες αυτής. Ως εκ τούτου, για την άσκηση πρόσθετης παρέμβασης δεν αρκεί το ότι σε δίκη, εκκρεμή μεταξύ άλλων, πρόκειται να λυθεί νομικό ζήτημα που θα ωφελήσει ή θα βλάψει τον προσθέτως παρεμβαίνοντα, επειδή υφίσταται ή ενδέχεται να ανακύψει σε δίκη μεταξύ αυτού και κάποιου από τους διαδίκους ή τρίτου, αλλά απαιτείται η έκβαση της δίκης, στην οποία παρεμβαίνει, να θίγει ευθέως, από την άποψη του πραγματικού και νομικού ζητήματος, τα έννομα συμφέροντά του (ΟλΑΠ 4/2021, ΟλΑΠ 17/2015, ΟλΑΠ 12/2013).

Κατά τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 68, 74, 76, 80 και 556 παρ. 1 ΚΠολΔ, ο προσθέτως παρεμβάς προσβάλλει την απόφαση με αναίρεση τόσο ως προς τις διατάξεις της, που αφορούν στο έγκυρο και το παραδεκτό της παρέμβασής του, όσο και ως προς τις διατάξεις της, που ανάγονται στην κύρια υπόθεση και, μάλιστα, με λόγους που μπορούν και να διαφέρουν από εκείνους της αναίρεσης του υπέρ ου η πρόσθετη παρέμβαση, ενώ, όταν η παρέμβασή του απορρίφθηκε, η αναίρεσή του είναι απαράδεκτη, αν δεν περιέχει λόγους, που να αφορούν την απόρριψη της παρέμβασης (ΟλΑΠ 7/1991, ΑΠ 754/2019).

Η αναίρεση του προσθέτως παρεμβάντος ή του υπέρ του η πρόσθετη παρέμβαση δεν στρέφεται κατ' αλλήλων, εκτός αν η απόφαση περιέχει βλαπτική για τον αναιρεσείοντα διάταξη ή αιτιολογία υπέρ του άλλου (ΑΠ 845/2013, ΑΠ 686/1992). Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 1 του ΚΠολΔ, ο λόγος αναίρεσης για ευθεία παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, ιδρύεται, αν αυτός δεν εφαρμόστηκε, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής τους ή αν εφαρμόστηκε, ενώ δεν έπρεπε καθώς και αν το δικαστήριο προσέδωσε στον εφαρμοστέο κανόνα έννοια διαφορετική από την αληθινή.

Με τον λόγο αυτό ελέγχεται αν υπήρξε σφάλμα στη μείζονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού είτε αυτή διατυπώνεται ρητώς είτε εξυπονοείται ή σφάλμα στην υπαγωγή της ελάσσονος πρότασης, την οποία συνιστούν οι πραγματικές παραδοχές. Εξάλλου, κατά το άρθρο 559 αρ. 14 του ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται και αν το δικαστήριο παρά το νόμο κήρυξε ή δεν κήρυξε ακυρότητα, έκπτωση από το δικαίωμα ή απαράδεκτο.

Κατά την έννοια της διάταξης αυτής, η ακυρότητα πρέπει να έχει λάβει χώρα ενώπιον του δικάσαντος δικαστηρίου και να χαρακτηρίζεται ως δικονομική. Το έννομο συμφέρον όμως και η νομιμοποίηση του διαδίκου, αποτελούν, σύμφωνα με το άρθρο 68 ΚΠολΔ, ουσιαστικές προϋποθέσεις για την παροχή δικαστικής προστασίας.

Συνεπώς, η εσφαλμένη κρίση του δικαστηρίου ότι συντρέχουν ή όχι οι προϋποθέσεις αυτές ιδρύει τον αναιρετικό λόγο του αριθμού 1 του άρθρου 559 και όχι εκείνον του αριθμού 14, ο οποίος ανακύπτει μόνον όταν στο δικόγραφο της αγωγής ή ανακοπής δεν εκτίθενται τα στοιχεία που θεμελιώνουν τη νομιμοποίηση και δικαιολογούν το έννομο συμφέρον για την άσκησή της (Ολ ΑΠ 25/2008, ΑΠ 632/2021, ΑΠ 1101/2020).

Στην προκείμενη περίπτωση, από την επιτρεπτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ, επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων, προκύπτουν τα ακόλουθα: Η αναιρεσίβλητη μονοπρόσωπη ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "... Κρεάτων και Τροφίμων Α.Ε.Ε.", πρώην "... Α.Ε.Ε.", με την από 18-9-2017 αγωγή της στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Χαλκίδας κατά της εναγομένης ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "Αγροτική Τράπεζα Ελλάδος", νομίμως εκπροσωπούμενης από την ειδική εκκαθαρίστρια αυτής, εξέθεσε τα εξής:

Ότι δυνάμει του από 03-02-2010 ιδιωτικού συμφωνητικού μίσθωσης, βέβαιης χρονολογίας, που καταρτίστηκε μεταξύ αυτής και της ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "ΑΦΟΙ ... ΑΒΕΕ", τυγχάνει μισθώτρια της αναφερόμενης βιομηχανικής μονάδας πτηνοσφαγείου και επεξεργασίας υποπροϊόντων, για δώδεκα έτη, ήτοι από 5-2-2010 έως 4-2-2022, με μηνιαίο μίσθωμα 2.500,00 ευρώ, αναπροσαρμοζόμενο, με δικαίωμα μονομερούς εκ μέρους της παράτασης της μίσθωσης για άλλα δώδεκα έτη, ήτοι έως 4-2-2034.

Ότι την ως άνω μίσθια βιομηχανική μονάδα, έχοντας σχετικό συμβατικό δικαίωμα ως μισθώτρια, υπεκμίσθωσε αρχικά, με το από 21-3-2011 ιδιωτικό συμφωνητικό μίσθωσης βέβαιης χρονολογίας, στην ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία "... ΑΕ" και, ακολούθως, τον Ιανουάριο του έτους 2016, στην ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "...

ΑΒΕΕ". Ότι η εναγομένη ανώνυμη τραπεζική εταιρίας με επωνυμία "Αγροτική Τράπεζα Ελλάδος", ως ενυπόθηκη δανείστρια της εκμισθώτριας ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "ΑΦΟΙ ... ΑΒΕΕ", η οποία κηρύχθηκε, με την 7/22-3-2012 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Χαλκίδας, σε κατάσταση πτώχευσης, που εισήλθε στις 4-6-2015 στο στάδιο της ένωσης των πιστωτών, και ειδικότερα, έχοντας εγγράψει σε βάρος του ανωτέρω ακινήτου με την επ' αυτού βιομηχανική μονάδα πτηνοσφαγείου, στις 20-12-1993, στις 4-9-1995 και στις 12-10-1998 υποθήκες δυνάμει του άρθρου 12 του ν. 4332/1929, προέβη στην από 19-09-2016 εξώδικη καταγγελία της ως άνω μίσθωσης, καθώς και στην από 14-12-2016 επανάληψη καταγγελίας μίσθωσης, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 31 του ν. 2538/1997 και 4 παρ. 2 του ν. 4112/1929, επικαλούμενη ως λόγο καταγγελίας, επιφέρουσα τη λύση της μίσθωσης μετά την πάροδο εξαμήνου, ότι η κατάρτιση της ανωτέρω σύμβασης μίσθωσης έγινε πριν από την πληρωμή της ασφαλιζόμενης απαίτησης αυτής, πηγάζουσας από συμβάσεις πίστωσης, και χωρίς τη συναίνεσή της.

Με βάση το ανωτέρω ιστορικό, η αναιρεσίβλητη, επικαλούμενη ότι έχει έννομο συμφέρον ως μισθώτρια - υπεκμισθώτρια της πιο πάνω μίσθιας βιομηχανικής μονάδας, ζήτησε με την αγωγή της να αναγνωριστεί η ακυρότητα της από 19-09-2016 εξώδικης καταγγελίας της ως άνω μίσθωσης καθώς και της από 14-12-2016 επανάληψης καταγγελίας μίσθωσης, στις οποίες, κατά τα ανωτέρω, προέβη η εναγομένη "Αγροτική Τράπεζα Ελλάδος", διότι α) δεν στοιχειοθετείται η προϋπόθεση εφαρμογής των διατάξεων του άρθρου 31 του ν. 2538/1997 σε συνδυασμό με το άρθρο 4 του ν. 4112/1929, που είναι η εγγραφή υποθήκης με βάση τίτλο από ιδιωτική βούληση, αφού η εναγομένη τράπεζα ενέγραψε αυτές μονομερώς, β) το δικαίωμα καταγγελίας της μίσθωσης από την ενυπόθηκη δανείστρια δεν μπορούσε να ασκήσει σε βάρος της πτωχής - εκμισθώτριας, λόγω της πτωχευτικής απαλλοτρίωσης και της αναστολής των ατομικών διωκτικών μέτρων και της εισόδου της πτώχευσης στο στάδιο της ένωσης πιστωτών γ) η ενυπόθηκη δανείστρια είχε εγκρίνει σιωπηρά την ανωτέρω μίσθωση, με την αναγγελία της απαίτησής της, ύψους 1.382.757,12 ευρώ, στην σύνδικο της πτώχευσης, στις 4-7-2012, δ) η καταγγελία της μίσθωσης είναι άκυρη ως καταχρηστική, ε) η καταγγελία έγινε καθ' υπέρβαση των αρμοδιοτήτων του ειδικού εκκαθαριστή, στ) ο υπογράψας την καταγγελία πληρεξούσιος δικηγόρος στερούνταν πληρεξουσιότητας και ζ) η από 19-9-2016 καταγγελία της μίσθωσης ανακλήθηκε.

Στην ανοιγείσα, με την πιο πάνω αγωγή, δίκη ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Χαλκίδος, η ήδη αναιρεσείουσα ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "...... Α.Ε." άσκησε, με το από 13-11-2017 αυτοτελές δικόγραφο, πρόσθετη παρέμβαση υπέρ της εναγόμενης τραπεζικής εταιρίας και κατά της ενάγουσας ανώνυμης εταιρείας. Επί της αγωγής και της πρόσθετης παρέμβασης, που συνεκδικάστηκαν, εκδόθηκε η με αριθμ. 33/2018 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Χαλκίδας, με την οποία έγινε δεκτή ως κατ' ουσίαν βάσιμη η αγωγή της αναιρεσίβλητης α.ε., ως προς την πρώτη, με στοιχείο (α), βάση αυτής και αναγνωρίστηκε η ακυρότητα της καταγγελίας, και απορρίφθηκε ως κατ' ουσίαν αβάσιμη η πρόσθετη παρέμβαση.

Μετά την άσκηση εφέσεων από την εναγόμενη τράπεζα και από την ήδη αναιρεσείουσα (προσθέτως παρεμβάσα) εκδόθηκε, αντιμωλία των διαδίκων, η προσβαλλόμενη απόφαση, με την οποία απορρίφθηκε, κατά πλειοψηφία, η έφεση της εναγόμενης και έγινε εν μέρει δεκτή η έφεση της αναιρεσείουσας, και, στη συνέχεια, αφού εξαφανίστηκε η εκκαλούμενη μόνο κατά το κεφάλαιο της πρόσθετης παρέμβασης, απορρίφθηκε αυτή (πρόσθετη παρέμβαση) ως απαράδεκτη.

Από την επισκόπηση, ειδικότερα, του δικογράφου της πρόσθετης παρέμβασης προκύπτει ότι η προσθέτως παρεμβαίνουσα (αναιρεσείουσα), αφού εξέθετε το παραπάνω περιεχόμενο της αγωγής, ζήτησε να αποβεί η δίκη υπέρ της εναγόμενης τραπεζικής εταιρίας, επικαλούμενη ως άμεσο έννομο συμφέρον αυτής, ότι είναι πτωχευτική πιστώτρια απαίτησης 292.485,75 ευρώ, η οποία της επιδικάστηκε με τις 629/2010 και 58/2010 δ/γές πληρωμής του Μονομελούς Πρωτοδικείου Χαλκίδας, και την οποία ανήγγειλε στην σύνδικο της πτωχής εκμισθώτριας εταιρίας "...Σ ΑΒΕΕ", στην περιουσία της οποίας περιλαμβάνεται το παραπάνω μίσθιο βιομηχανικό ακίνητο, και ότι είναι δυνητική υπερθερματίστρια και στον επαναληπτικό πλειστηριασμό της βιομηχανικής μονάδας, έχοντας ήδη εκδώσει εγγυητική επιστολή συμμετοχής.

Το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, κατά το ενδιαφέρον τον αναιρετικό έλεγχο μέρος, έκρινε ότι η πρόσθετη παρέμβαση είναι απαράδεκτη, καθόσον τα επικαλούμενα από την προσθέτως παρεμβαίνουσα, προς θεμελίωση αμέσου εννόμου συμφέροντος αυτής για την άσκηση της πρόσθετης παρέμβασης, δεν επαρκούν, δεδομένου ότι 1:

η επίκληση ότι η εγκυρότητα ή μη της καταγγελίας της ένδικης μίσθωσης ακινήτου θα επηρεάσει το ύψος της πτωχευτικής περιουσίας της οποίας τυγχάνει πτωχευτική πιστώτρια, καθώς αν εκπλειστηριαστεί ελεύθερο μίσθωσης θα επιτευχθεί μεγαλύτερο πλειστηρίασμα, αποτελεί μελλοντικό και ενδεχόμενο γεγονός, που εξαρτάται από αστάθμητους παράγοντες, από το οποίο δεν δημιουργείται κάποια άμεση απειλή των εννόμων συμφερόντων της ως πτωχευτικής πιστώτριας, ώστε να δικαιολογείται η παρέμβασή της για αποφυγή του κινδύνου αυτού, ενόψει του ότι το ακίνητο θα παραμένει στην πτωχευτική περιουσία και δεν παραβλάπτεται η ιδιότητα αυτής ως πτωχευτικής πιστώτριας, και 2.

η συμμετοχή της προσθέτως παρεμβαίνουσας ως υποψήφιας υπερθεματίστριας στον επαναληπτικό πλειστηριασμό του ακινήτου και η έκδοση τραπεζικής εγγυητικής επιστολής για τη συμμετοχή της με την προϋπόθεση απόδοσης της μονάδας ελεύθερης μίσθωσης αποτελεί μελλοντικό γεγονός. Έτσι που έκρινε το Εφετείο, το οποίο απέρριψε την πρόσθετη παρέμβαση της αναιρεσείουσας ως απαράδεκτη, δεν παραβίασε ευθέως την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 68 ΚΠολΔ, την οποία ορθώς ερμήνευσε και εφάρμοσε, καθόσον τα αναφερόμενα στην πρόσθετη παρέμβαση περιστατικά δεν συγκροτούν την έννοια του άμεσου εννόμου συμφέροντος της αναιρεσείουσας, αφού με την εκδοθησόμενη στην κύρια αγωγή απόφαση δεν προστατεύεται δικαίωμα της παρεμβαίνουσας ούτε θα δημιουργηθεί σε βάρος της νομική υποχρέωση, ενώ τα έννομα συμφέροντά της δεν απειλούνται από το δεδικασμένο ή από την εκτελεστότητα αυτής ούτε και τίθενται σε διακινδύνευση από άλλες αντανακλαστικές συνέπειες αυτής, δεδομένου ότι το ακίνητο, σε κάθε περίπτωση, παραμένει στην πτωχευτική περιουσία και δεν παραβλάπτεται η ιδιότητα αυτής ως αναγγελθείσας πτωχευτικής πιστώτριας ούτε η ενδεχόμενη δυνατότητα αυτής να υπερθερματίσει ή μη στον επαναληπτικό πλειστηριασμό.

Επομένως, ο μοναδικός, από τον αρ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, λόγος της αίτησης αναίρεσης, με τον οποίο, υποστηρίζοντας τα αντίθετα, βάλλει κατά της απόρριψης της πρόσθετης παρέμβασης ως απαράδεκτης, είναι αβάσιμος. Κατ' ακολουθίαν, και επειδή ο παραπάνω λόγος αναίρεσης κατά της προσβαλλόμενης απόφασης, με τον οποίο βάλλει κατά της θέσης της εκτός δίκης, απορρίφθηκε ως κατ' ουσίαν αβάσιμος, δεν εξετάζονται οι λοιποί λόγοι αναίρεσης, που ανάγονται στην κύρια υπόθεση και ασκήθηκαν επικουρικά, για την περίπτωση που κριθεί ως βάσιμος ο παραπάνω κύριος λόγος αναίρεσης.

Επομένως, πρέπει να απορριφθεί η από 06-09-2019 αίτηση αναίρεσης, να διαταχθεί η εισαγωγή του προκαταβληθέντος από την αναιρεσείουσα παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο. Η αναιρεσείουσα πρέπει να καταδικαστεί στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης (άρθρ. 176 και 183 του ΚΠολΔ).

ΕΠΙ ΤΗΣ ΑΠΟ 04-09-2019 ΑΙΤΗΣΗΣ ΑΝΑΙΡΕΣΗΣ της υπό εκκαθάριση ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΑΕ ΥΠΟ ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ":

Με τις διατάξεις του άρθρου 1 του ν. 4112/1929: Δανειοδότηση επιχειρήσεων-Σύσταση υποθήκης επί μηχανημάτων ή άλλων εγκαταστάσεων ορίζεται ότι: "Δια την ασφάλειαν του δανείου ή άλλης πιστώσεως παρεχομένων εις βιομηχανικάς ή άλλας επιχειρήσεις χρησιμοποιούσας μονίμους μηχανικάς ή άλλας εγκαταστάσεις επιτρέπεται η σύστασις υποθήκης εκτός του οικοδομήματος και επί των εν αυτώ μηχανημάτων, εγκαταστάσεων και λοιπών προσαυξημάτων συμπεπηγμένων τω οικοδομήματι ή τω εδάφει αυτού είτε εγκατεστημένω ή μονίμως εντεθειμένων αυτοίς" (παρ. 1), "Ευθύς ως τα μηχανήματα και αι λοιπαί εγκαταστάσεις εμπαγούν ή εντεθούν εις το οικοδόμημα ή το έδαφος κατά τα ανωτέρω, παν επ` αυτών προϋπάρχον δικαίωμα οιασδήποτε φύσεως αποσβέννυται αυτοδικαίως, δεν δύναται δι` εφεξής να αποτελέσωσιν αντικείμενον ιδίων και κεχωρισμένων από των επί του οικοδομήματος ή του εδάφους δικαιωμάτων" (παρ. 2). "Η εγγραφείσα υποθήκη δεν επεκτείνεται επί των κινητών και εργαλείων τα οποία κατά την συνήθη πείραν και προς εκτέλεσιν του προορισμού των, ευρίσκονται εις διαρκή και ελευθέραν μετακίνησιν εν τω εργοστασίω" (παρ. 3).

Προϋποθέσεις εφαρμογής των ανωτέρω διατάξεων είναι: α) η ασφαλιζόμενη απαίτηση να αφορά δάνειο ή άλλη πίστωση σε βιομηχανικές ή άλλες επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν μηχανικές ή άλλες εγκαταστάσεις, β) η υποθήκευση του ακινήτου ή και των μηχανημάτων, εγκαταστάσεων κλπ να γίνεται με τίτλο που στηρίζεται στην ιδιωτική βούληση και όχι με βάση τίτλο από το νόμο ή δικαστική απόφαση.

Επίσης, οι ως άνω διατάξεις δεν αφορούν υποθήκη που έχει τραπεί σε τέτοια κατόπιν προσημείωσης (ΑΠ 912/2019, ΑΠ 820/2008, ΑΠ 548/2004). Εξάλλου, κατά τις διατάξεις του άρθρου 4 του ιδίου ως άνω νόμου: "Απαγορεύεται προ της ολοσχερούς εξοφλήσεως του δανείου η αποκαθήλωσις ή αφαίρεσις και εκποίησις των μηχανημάτων και λοιπών εγκαταστάσεων, εκτός αν εις τούτο συνήνεσε προηγουμένως και εγγράφως ο δανειστής.

Κατά τα λοιπά η προς εξυπηρέτησιν της παραγωγής του εργοστασίου χρήσις των μηχανημάτων είναι ακώλυτος" (παρ. 1). "Απαγορεύεται επίσης, προ της ολοσχερούς εξοφλήσεως του δανείου, η εκποίησις ή εκμίσθωσις της βιομηχανικής επιχειρήσεως ή η κατ` άλλον τρόπον παραχώρησις της εκμεταλλεύσεως αυτής εις τρίτους, πλην αν συνήνεσεν εις τούτο προηγουμένως ο δανειστής" (παρ. 2). "Η παραβίασις των απαγορεύσεων των εδ. 1 και 2 συνεπάγεται αυτοδικαίως την απόλυτον ακυρότητα της δικαιοπραξίας, ο δε υπαίτιος τιμωρείται, εγκλήσει του δανειστού, δια χρηματικής ποινής μέχρι δρχ. 50.000 ή δια φυλακίσεως μέχρις εξ μηνών" (παρ. 3).

Από τις διατάξεις αυτές, που διατηρήθηκαν σε ισχύ με τα άρθρα 68 του ΕισΝΑΚ και 52 παρ. 19 του ΕισΝΚΠολΔ, προκύπτει, ότι επί δανείων ή πιστώσεων, που χορηγούνται σε βιομηχανικές ή άλλες επιχειρήσεις, προς ασφάλεια των οποίων εγγράφεται υποθήκη εκτός του οικοδομήματος και επί των υπαρχόντων σε αυτό μηχανημάτων, εγκαταστάσεων κ.λπ., απαγορεύεται πριν από την ολοσχερή εξόφληση του δανείου και η μεταβίβαση ή κατ` άλλο τρόπο παραχώρηση της εκμετάλλευσης της βιομηχανικής επιχείρησης σε τρίτους, εκτός αν συναίνεσε σε αυτήν προηγουμένως και εγγράφως ο ενυπόθηκος δανειστής.

Η παραβίαση της παραπάνω απαγόρευσης συνεπάγεται αυτοδικαίως την απόλυτη ακυρότητα της δικαιοπραξίας, την οποία μπορεί να προτείνει οποιοσδήποτε έχει έννομο συμφέρον (ΑΠ 912/2019, ΑΠ 449/2000, ΑΠ 442/2000). Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 1 παρ. 1 του ιδρυτικού της Αγροτικής Τράπεζας ν. 4332/1929 (σύσταση και λειτουργία της Αγροτικής Τράπεζας), η ….

ΑΕ αποτελεί αυτόνομο τραπεζιτικό οργανισμό κοινωφελούς χαρακτήρα με σκοπό την ενάσκηση αγροτικής πίστης σε όλες τις μορφές της, την ενίσχυση της συνεταιριστικής οργάνωσης και τη βελτίωση των όρων της διεξαγωγής των γεωργικών εν γένει και συναφών εργασιών. Ως ειδικότεροι σκοποί της …. ΑΕ αναφέρονται στην παρ. 5 του ιδίου άρθρου, η χορήγηση δανείων και πιστώσεων πάσης φύσης σε γεωργούς, γεωργικούς συνεταιρισμούς κάθε μορφής και γενικά σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα για την καλύτερη διεξαγωγή των γεωργικών τους επιχειρήσεων.

Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι, από το χρόνο της σύστασής της, η … ΑΕ αποτελούσε φορέα ενάσκησης της αγροτικής πίστης, έχοντας ως σκοπό την συστηματική παροχή στα ασχολούμενα με τη γεωργία πρόσωπα των απαιτούμενων μέσων για τη βελτίωση των όρων διεξαγωγής των αγροτικών εργασιών. Υπό τα εκτεθέντα, η …. ΑΕ αποτελεί οργανισμό με διφυή χαρακτήρα, που αποτελεί αφενός νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου ως προς την άσκηση των τραπεζικών εργασιών και αφετέρου νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου ως προς τον έλεγχο των συνεταιριστικών οργανώσεων, ο οποίος επιτελούσε δημόσια εξουσία, η ενάσκηση της οποίας ανήκε στο Υπουργείο Γεωργίας και μεταβιβάστηκε στην … ΑΕ δυνάμει του άρθρου 16 του ν. 4332/1929.

Περαιτέρω, η …. ΑΕ εμφάνιζε ιδιαιτερότητες ως προς την άσκηση της εμπορικής της δραστηριότητας, αφού ο κερδοσκοπικός χαρακτήρας δεν ήταν πρωτεύων, ενώ οι πιστοδοτήσεις των προσώπων που είχε ως αντισυμβαλλομένους στη χορήγηση δανείων (αγρότες, αγροτικούς συνεταιρισμούς, πρόσωπα ασχολούμενα με τη γεωργία) εμφάνιζαν αυξημένους κινδύνους ως προς την έγκαιρη και ασφαλή εξόφληση.

Αποτέλεσμα αυτών ήταν η καθιέρωση σειράς ειδικών προνομίων, ουσιαστικών και δικονομικών, όπως εκείνο για την εγγραφή υποθήκης σε ακίνητα οφειλετών της … με μονομερή δήλωσή της, δυνάμει του άρθρου 12 του ν. 4332/1929, το οποίο ορίζει, μεταξύ άλλων, τα εξής: "Η … δικαιούται οποτεδήποτε να εγγράφη υποθήκην επί ακινήτων των οφειλετών της και συνυποχρέων προς ασφάλειαν των εξ οιασδήποτε αιτίας απαιτήσεών της, ως αύται καθορίζονται εν άρθρω 8 παρ. 1 του καταστατικού της νόμου δυνάμει των δανειστικών ή εν γένει αποδεικτικών των απαιτήσεών της εγγράφων.

Η εγγραφή της υποθήκης ταύτης, ως και της συμβατικής, είναι απηλλαγμένη παντός τέλους και δικαιώματος. Το κατά τα ανωτέρω δικαίωμα εγγραφής υποθήκης επί κτημάτων των συνυποχρέων υφίσταται εφ` όσον η σχετική υποχρέωσις εγενήθη μετά την κύρωσιν της παρούσης συμβάσεως. Επίσης η …… δικαιούται να εγγράφη υποθήκην προς ασφάλειαν των οιασδήποτε φύσεως δανείων της, καλλιεργητικών, μέσης και μακράς προθεσμίας και πιστώσεών της επ` ανοικτώ λογαριασμώ, άμα τη υπογραφή της οικείας συμβάσεως, δυναμένης να είναι και ιδιωτικής και ανεξαρτήτως της αμέσου ή μη παροχής του δανείου ή της πιστώσεως.

Ομοίως, δια την παραχώρησιν της συμβατικής υποθήκης προς την ….. ή και εγγραφήν τοιαύτης εκ Νόμου, δεν ισχύουσιν αι απαγορεύσεις και περιορισμοί του άρθρου μόνου του Ν. 2143/1952, "περί τροποποιήσεως του Ν. 3250" και του άρθρου 73 του ν.δ. 1285/52 "περί αναγκαστικής απαλλοτριώσεως κτημάτων κλπ". Η εξάλειψις, περιορισμός και διαγραφή εγγεγραμμένης υποθήκης, επιταγής ή κατασχέσεως, υπέρ της …., δύναται να γίνει και άνευ συμβολαιογραφικής πράξεως, δι` απλής και μονομερούς αιτήσεως αυτής, προς τον οικείον υποθηκοφύλακα και απαλλάσσεται παντός τέλους και δικαιώματος".

Περαιτέρω, με το άρθρο 8 του ν. 1697/1987 προστέθηκε εδάφιο 1α στην παρ. 5 του άρθρου 1 του ν. 4332/1929, με το οποίο επεκτάθηκε ο σκοπός της ….. ΑΕ στη διενέργεια οιασδήποτε τραπεζικής εργασίας στο πλαίσιο του καταστατικού της, κατόπιν αποφάσεων των νομισματικών αρχών, ενώ με το άρθρο 26 παρ. 1 και 4 του ν. 1914/1990 ορίζεται ότι: "Η Αγροτική Τράπεζα της Ελλάδος μετατρέπεται σε ανώνυμη εταιρεία από του χρόνου δημοσίευσης, σύμφωνα με τις κείμενες περί ανωνύμων εταιρειών διατάξεις, στο Δελτίο Ανωνύμων Εταιρειών της Εφημερίδος της Κυβερνήσεως του νέου καταστατικού της, που θα καταρτισθεί απ` αυτήν μέσα σε έξι (6) μήνες από την δημοσίευση του παρόντος νόμου, βάσει των διατάξεων περί ανωνύμων τραπεζικών εταιρειών και που θα εγκριθεί με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Γεωργίας (παρ. 1).

Όλες οι ειδικές ρυθμίσεις, που αφορούν την Αγροτική Τράπεζα της Ελλάδος και αναφέρονται ιδίως στα προνόμιά της, ουσιαστικά και δικονομικά, στις απαλλαγές της, φορολογικές και άλλες, στους τίτλους απαιτήσεων της, στην διασφάλιση των απαιτήσεών της και γενικά στο πρόσωπο αυτής ως υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων, διατηρούνται σε ισχύ και εφαρμόζονται αμετάβλητα στο πρόσωπο της Αγροτικής Τράπεζας της Ελλάδος ΑΕ (παρ. 4)".

Τέλος, με το άρθρο 26 παρ. 8 και 9 του ν. 2076/1992, ο οποίος ενσωμάτωσε στο ελληνικό δίκαιο την οδηγία 89/646/ΕΟΚ και έχει εφαρμογή και στην …..ΑΕ, δυνάμει του άρθρου 3 αυτού, προβλέπεται ότι: "Διατάξεις νόμων που ρυθμίζουν θέματα καταστατικού των τραπεζών, που έχουν την έδρα στην Ελλάδα, καταργούνται. Τα υφιστάμενα καταστατικά διατηρούν την ισχύ τους και μπορούν να τροποποιηθούν κατά τις διατάξεις περί ανωνύμων εταιρειών (παρ. 8).

Η εφαρμογή των διατάξεων του ν.δ. 17-7/13-8/1923 επεκτείνεται αυτόματα σε όλα, τα κατά την έννοια του παρόντος νόμου πιστωτικά ιδρύματα αφότου δοθεί η άδεια της Τράπεζας της Ελλάδος για την λειτουργία τους (παρ. 9)". Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων συνάγεται ότι το καθιερούμενο με την διάταξη του άρθρου 12 του ν. 4332/1929 προνόμιο της Αγροτικής Τράπεζας της Ελλάδος να εγγράφει υποθήκες σε ακίνητα οφειλετών της και συνυποχρέων προς ασφάλεια των από οποιαδήποτε αιτία απαιτήσεών της, δυνάμει των δανειστικών ή αποδεικτικών τους εγγράφων και μόνον, κατά παρέκκλιση του κανόνα του άρθρου 1266 ΑΚ, που απαιτεί συμβολαιογραφική δήλωση του παραχωρούντος το δικαίωμα εγγραφής υποθήκης, διατηρήθηκε ρητώς σε ισχύ με το άρθρο 26 παρ. 4 του ν. 1914/1990, ενώ με την παρ. 1 του ιδίου άρθρου επιβλήθηκε υποχρέωση μετατροπής της ….

σε ανώνυμη εταιρεία εντός εξαμήνου από την δημοσίευση του νόμου αυτού (8.7.1991). Οι γενικές ρυθμίσεις του άρθρου 26 παρ. 8 και 9 του μεταγενεστέρου ν. 2076/1992 για την κατάργηση νόμων που ρυθμίζουν τα καταστατικά τραπεζών, εδρευουσών στην Ελλάδα, με διατήρηση σε ισχύ των καταστατικών καθ` εαυτών και επέκταση της εφαρμογής των διατάξεων του ν.δ.

της 17- 7/13-8/1923 σε όλα τα πιστωτικά ιδρύματα από τον χρόνο παροχής σ` αυτά άδειας λειτουργίας από την Τράπεζα της Ελλάδος, δεν μετέβαλε το ανωτέρω προνόμιο και τη νομική κατάσταση της …., διότι η τελευταία είχε ήδη καταστεί ανώνυμη εταιρεία, διατηρώντας το καταστατικό της και τα προνόμια της με τις ειδικές ρυθμίσεις του άρθρου 26 παρ. 1, 4 του ν. 1914/1990, το οποίο ο νομοθέτης ηθελημένα δεν κατάργησε, για την εξυπηρέτηση του κοινωφελούς σκοπού της …..

Αυτό ενισχύεται και από το ότι ακολούθησαν νομοθετικές επεμβάσεις προς περιορισμό προνομίων της …. (βλ. άρθρο 26 ν. 3229/2004), τα οποία είχαν διατηρηθεί με το άρθρο 26 παρ. 4 του ν. 1914/1990. Το ανωτέρω προνόμιο, όμως, που επιτρέπει την εγγραφή υποθήκης από την …. σε ακίνητα οφειλετών ή συνυποχρέων με την επίδειξη προς τον υποθηκοφύλακα μόνον των δανειστικών ή αποδεικτικών εγγράφων, διευκολύνοντας έτσι την παροχή εμπράγματης ασφάλειας για την οφειλή με λιγότερες δαπάνες του οφειλέτη και λιγότερες διατυπώσεις για την πιστούχο …., δεν παραβιάζει δικαιώματα τρίτων πιστωτών της.

Ειδικότερα, δεν παραβιάζεται με το ως άνω προνόμιο της …., ως προς τους τρίτους πιστωτές της, η συνταγματική αρχή της ισότητας, ούτε αντιβαίνει αυτό στο δικαίωμα πλήρους και αποτελεσματικής προστασίας, κατά τα άρθρα 20 παρ. 1 του Συντάγματος και 6 παρ. 1 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Η αναγωγή από τον νομοθέτη, μέσω του άρθρου 12 ν. 4332/1929, σε ειδικό τίτλο προς εγγραφή υποθήκης των συμβάσεων που συνάπτονται μεταξύ της …..

και των τρίτων, που συναλλάσσονται με αυτή, προφανώς εξυπηρετεί λόγους συγκεκριμένης σκοπιμότητας και κοινωνικού συμφέροντος χάριν της επίτευξης του κύριου σκοπού της ….. για την παροχή κάθε τραπεζικής εργασίας και υπηρεσίας, που συμβάλλει ταχέως και αποτελεσματικά, στην ανάπτυξη της οικονομικής ζωής και ιδίως του αγροτικού τομέα (πρβλ.

ΟλΑΠ 25/2006, ΑΠ 29/2016, ΑΠ 360/2010). Επίσης, το ανωτέρω προνόμιο δεν αντίκειται στις συνταγματικές διατάξεις των άρθρων 4 παρ. 4 και 17 παρ.1 και 2 ούτε στις διατάξεις του Πρώτου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, που προστατεύουν την ιδιοκτησία (ΑΠ 128/2020, ΑΠ 817/2017). Εξάλλου, με το άρθρο 31 του ν. 2538/1997, το οποίο επιγράφεται "Εφαρμογή του άρθρου 4 του ν 4112/1929" ορίζονται τα ακόλουθα: "1.

Η διάταξη του άρθρου 4 του ν. 4112/1929 "περί συστάσεως υποθήκης επί μηχανημάτων ή άλλων εγκαταστάσεων" εφαρμόζεται για όλα γενικά τα δάνεια ή άλλες πιστώσεις που παρέχονται από τις τράπεζες σε κάθε μορφής επιχειρήσεις και νομικά πρόσωπα (εταιρίες, κοινοπραξίες, συνεταιρισμοί κλπ), για την ασφάλεια των οποίων οι δανείστριες τράπεζες έχουν εγγράψει υποθήκη επί ακινήτων των οφειλετών ή και επί των μηχανημάτων, εγκαταστάσεων και λοιπών παραρτημάτων αυτών. 2.

Μετά την εγγραφή της υποθήκης επί των άνω ακινήτων ή και επί των μηχανημάτων εγκαταστάσεων και λοιπών εγκαταστάσεων, η εκμίσθωση αυτών από τον οφειλέτη ή τον τρίτο κύριο ή νομέα ή παραχώρηση της χρήσης ή κατοχής τους με βάση άλλη έννομη σχέση μπορεί να καταγγελθεί οποτεδήποτε από τη δανείστρια τράπεζα.

Μετά την καταγγελία αυτή, η μίσθωση ή άλλη σχέση λύεται μετά εξάμηνο και χωρεί η κατ' άρθρο 943 ΚΠολΔ αναγκαστική εκτέλεση με βάση τη δανειστική σύμβαση που είναι τίτλος εκτελεστός". Με τις διατάξεις του ανωτέρω άρθρου επήλθαν ορισμένες τροποποιήσεις στο νόμο 4112/1929, σύμφωνα με τις οποίες η σύμβαση μίσθωσης, που συνάπτεται σε επιχειρηματικά ακίνητα χωρίς την προηγούμενη συγκατάθεση της ενυπόθηκης δανείστριας τράπεζας, είναι έγκυρη με δικαίωμα όμως καταγγελίας εκ μέρους της τράπεζας οποτεδήποτε, και εννοείται σε περίπτωση αναγκαστικής εκτέλεσης μέχρι την καταβολή του πλειστηριάσματος, δεδομένου ότι μετά την καταβολή αυτή η υποθήκη αποσβέννυται, κατ' άρθρο 1005 παρ. 3 ΚΠολΔ.

Η ρύθμιση των διατάξεων αυτών καταλαμβάνει τις περιπτώσεις των μισθώσεων που θα συναφθούν μετά την ισχύ αυτού (ΑΠ 820/2008). Έτσι, οι εν λόγω μισθώσεις δεν είναι πλέον αυτοδικαίως απόλυτα άκυρες αλλά έγκυρες, που μπορεί όμως να καταγγελθούν από την ενυπόθηκη δανείστρια τράπεζα. Παράλληλα, όμως, με την ηπιότερη αυτή ρύθμιση επεκτάθηκε και το δικαίωμα καταγγελίας της μίσθωσης, που προβλεπόταν για ορισμένους ενυπόθηκους δανειστές, σε όλες τις τράπεζες που ήταν ενυπόθηκες δανείστριες και για κάθε περίπτωση εγγραφής υπέρ αυτών υποθήκης, προς εξασφάλιση δανείων ή πιστώσεων, πάνω σε επιχειρηματικά ακίνητα, είτε η εγγραφή στηρίζεται σε τίτλο ιδιωτικής βούλησης είτε σε τίτλο από το νόμο ή από δικαστική απόφαση, δεδομένου ότι από το περιεχόμενο της ανωτέρω διάταξης του άρθρου 31 του ν. 2538/1997 ουδόλως συνάγεται οποιοσδήποτε περιορισμός αναφορικά με τον τίτλο εγγραφής της υποθήκης.

Αρκεί δηλαδή η ενυπόθηκη δανείστρια τράπεζα, άρα και η Αγροτική Τράπεζα, υπέρ της οποίας αναγνωρίζεται με το άρθρο 12 του ν. 4332/1929 τίτλος για εγγραφή υποθήκης (τίτλος από το νόμο), "να έχει εγγράψει υποθήκη επί ακινήτων των οφειλετών ή και επί των μηχανημάτων, εγκαταστάσεων και λοιπών παραρτημάτων αυτών".

Τούτο προκύπτει, εκτός από τη γραμματική διατύπωση της διάταξης, η οποία επιγράφεται "εφαρμογή του άρθρου 4 του ν. 4112/1929" και στην οποία γίνεται λόγος για όλα γενικά τα δάνεια ή άλλες πιστώσεις που παρέχονται από τις τράπεζες, οι οποίες έχουν εγγράψει υποθήκη επί ακινήτων των οφειλετών, χωρίς οποιοδήποτε περιορισμό ή άλλη διάκριση, και από το σκοπό του ν. 2538/1997, που είναι η διευκόλυνση της απαλλαγής του ακινήτου από μη εγκεκριμένες από την ενυπόθηκη δανείστρια τράπεζα μισθώσεις, που κατά τεκμήριο είναι ο μεγαλύτερος πιστωτής του οφειλέτη, προκειμένου το ενυπόθηκο ακίνητο να εκπλειστηριαστεί με το μεγαλύτερο δυνατό πλειστηρίασμα και, συνεπώς, ουδεμία σημασία έχει για την αναγνώριση του δικαιώματος καταγγελίας της μισθώσεως το είδος του τίτλου βάσει του οποίου η δανείστρια τράπεζα έχει εγγράψει την υποθήκη.

Η άποψη αυτή ενισχύεται και από την αιτιολογική έκθεση, σύμφωνα με την οποία η ανωτέρω διάταξη προτάθηκε, διότι πολλοί υπερχρεωμένοι πιστούχοι της … αλλά και άλλων τραπεζών, προκειμένου να αποφύγουν τη λήψη αναγκαστικών μέτρων, προχωρούν σε μίσθωση των ενυπόθηκων ακινήτων τους με τρίτους με συνέπεια η ενέργεια τους αυτή να οδηγεί, σύμφωνα με το ισχύον, νομικό καθεστώς σε υπερβολική καθυστέρηση στην πρόοδο επιβολής αναγκαστικών μέτρων, και με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις βελτιώνεται το νομικό πλαίσιο και συντομεύεται η διαδικασία επιβολής αναγκαστικών μέτρων προς προστασία των δανειστριών τραπεζών.

Σαφώς δηλαδή αναφέρεται ότι η νέα ρύθμιση αποβλέπει στην προστασία των συμφερόντων όλων των δανειστριών τραπεζών και με ειδική, μάλιστα, ονομαστική αναφορά στην ….. Προκύπτει έτσι ότι ο νομοθέτης δεν θέλησε να απονείμει το δικαίωμα καταγγελίας μόνον σε εκείνες τις δανείστριες τράπεζες που είχαν εγγράψει υποθήκη με τίτλο από ιδιωτική βούληση.

Επομένως, το άρθρο 31 του ν. 2538/1997, επεξέτεινε το πεδίο εφαρμογής της υπάρχουσας ρύθμισης του άρθρου 4 του ν. 4112/1929 μεταφέροντας την έννομη συνέπεια αυτού και σε άλλες περιπτώσεις, κατά τα ανωτέρω εκτεθέντα, και ως εκ τούτου οι υποθήκες της Αγροτικής Τράπεζας που έχουν εγγραφεί δυνάμει του άρθρου 12 του ν. 4332/1929 παρέχουν δικαίωμα καταγγελίας των προαναφερόμενων μισθώσεων.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ.1 ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συντρέχουν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί ενώ δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, και η παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή.

Με το λόγο αυτό ελέγχονται τα σφάλματα του δικαστηρίου κατά την εκτίμηση του νόμου βάσιμου της αγωγής ή των ισχυρισμών των διαδίκων, καθώς και τα νομικά σφάλματα κατά την έρευνα της ουσίας της διαφοράς. Ελέγχεται, δηλαδή, αν η αγωγή, ένσταση κλπ, ορθώς απορρίφθηκε ως μη νόμιμη ή αν κατά παράβαση ουσιαστικού κανόνα δικαίου, έγινε δεκτή ως νόμιμη ή απορρίφθηκε ή έγινε δεκτή κατ' ουσίαν.

Στην περίπτωση που το δικαστήριο έκρινε κατ' ουσίαν την υπόθεση, η παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου κρίνεται ενόψει των πραγματικών περιστατικών, που ανελέγκτως δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν το δικαστήριο της ουσίας και της υπαγωγής αυτών στο νόμο και ιδρύεται ο λόγος αυτός αναίρεσης αν οι πραγματικές παραδοχές της απόφασης καθιστούν εμφανή την παράβαση.

Τούτο συμβαίνει, όταν το δικαστήριο εφάρμοσε το νόμο, παρότι τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν δεν ήταν αρκετά για την εφαρμογή του, ή δεν εφάρμοσε το νόμο, παρότι τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε αρκούσαν για την εφαρμογή του, καθώς και όταν προέβη σε εσφαλμένη υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών σε διάταξη, στο πραγματικό της οποίας αυτά δεν υπάγονται (ΟλΑΠ 3/2020, ΟλΑΠ 2/2019, ΟλΑΠ 6/2019).

Στην προκείμενη περίπτωση, το Εφετείο δέχθηκε, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, κατά το ενδιαφέρον τον αναιρετικό έλεγχο μέρος, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Μεταξύ της εναγόμενης τράπεζας με την επωνυμία "Αγροτική Τράπεζα της Ελλάδος" (αναιρεσείουσας) και της τότε ομόρρυθμης εταιρίας με την επωνυμία "ΑΦΟΙ ...

Ο.Ε.", συνήφθησαν οι ακόλουθες συμβάσεις παροχής πιστώσεων και δανείων: 1) η υπ' αριθμ. 360/15.6.1989 σύμβαση παροχής πίστωσης με ανοιχτό αλληλόχρεο λογαριασμό, λήξεως 31/12/1994, ποσού πενήντα εκατομμυρίων δραχμών (50.000.000 δρχ.), με τις από 15/6/1989 και 18/10/1996 Πρόσθετες Πράξεις αυτής, 2) η υπ' αριθμ. ... σύμβαση τοκοχρεολυτικού δανείου, ύψους διακοσίων πέντε εκατομμυρίων δραχμών (205.000.000 δρχ.), με την από 15/12/1993 πρόσθετη πράξη αυτής, 3) η υπ' αριθμ. ...

σύμβαση παροχής πίστωσης με ανοιχτό αλληλόχρεο λογαριασμό, ποσού εκατόν πενήντα εκατομμυρίων δραχμών (150.000.000 δρχ.), οπότε η ως άνω εταιρία είχε μετασχηματιστεί σε ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "ΑΦΟΙ ... ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑ ΠΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΠΤΗΝΟΤΡΟΦΩΝ ΑΒΕΕ", 4) η υπ' αριθμ. ... Πρόσθετη δανειστική σύμβαση ρύθμισης οφειλών ποσού είκοσι επτά εκατομμυρίων εξακοσίων σαράντα τεσσάρων χιλιάδων και τριακοσίων ογδόντα ενός δραχμών (27.644,381 δρχ.), 5) η υπ' αριθμ. 1106/30.08.1995 Πρόσθετη δανειστική σύμβαση ρύθμισης οφειλών ποσού εκατόν εβδομήντα τριών εκατομμυρίων επτακοσίων εξήντα τριών χιλιάδων και τετρακοσίων ενενήντα τεσσάρων δραχμών (173.763,494 δρχ.), 6) η υπ' αριθμ. ...

Πρόσθετη δανειστική σύμβαση ρύθμισης οφειλών ποσού εκατόν σαράντα τεσσάρων εκατομμυρίων τετρακοσίων τριάντα εννέα χιλιάδων και τετρακοσίων είκοσι οκτώ δραχμών (144.439,428 δρχ.), 7) η υπ' αριθμ ... σύμβαση πίστωσης με ανοιχτό αλληλόχρεο λογαριασμό ποσού ενός εκατομμυρίου δραχμών (1.000.000 δρχ.) με τις από 17/06/1998, 17/06/1998 και 02/11/1998 Πρόσθετες πράξεις αυτής και 8) η υπ' αριθμ. 4067/07.03.2002 Πρόσθετη Πράξη ρύθμισης οφειλών ποσού δύο εκατομμυρίων διακοσίων μίας χιλιάδων είκοσι επτά Ευρώ και δεκαπέντε λεπτών (€2.201.027,15), με την οποία και ρυθμίστηκαν οι οφειλές της ως άνω πιστούχου - δανειολήπτριας εταιρίας.

Ειδικότερα δε, στο άρθρο 5 παρ. 2 της από 15-6-1989 σύμβασης παροχής πίστωσης με ανοικτό λογαριασμό, στο άρθρο 11 της από 15-12-1993 σύμβασης τοκοχρεωλυτικού δανείου, στο άρθρο 5 παρ. 1 της από 28-7-1995 σύμβασης παροχής πίστωσης με ανοικτό αλληλόχρεο λογαριασμό και στο άρθρο 14 παρ. γ της από 17-6-1998 σύμβασης παροχής πίστωσης με ανοικτό λογαριασμό υπήρχε και ο ειδικότερος όρος ότι για την ασφάλεια των αντίστοιχων απαιτήσεών της η εναγόμενη θα είχε τη δυνατότητα να εγγράψει οποτεδήποτε υποθήκη, βάσει των διατάξεων του άρθρου 12 του ν. 4332/1929, ενώ στις από 30-8-1995 και 10-7-1997 πρόσθετες δανειστικές συμβάσεις ρύθμισης οφειλών αναφέρεται ότι οι όροι και συμφωνίες των προηγούμενων δανειστικών συμβάσεων, καθώς και οι εγγεγραμμένες υποθήκες για τη διασφάλιση των δανείων παραμένουν έγκυρες.

Πράγματι, ενεργοποιώντας τον ως άνω όρο των συμβάσεων, η εναγόμενη, για την ασφάλεια των απαιτήσεών της από τις ως άνω συμβάσεις, ενέγραψε υποθήκες βάσει των διατάξεων του άρθρου 12 του ν.4332/1929 σε βάρος ακινήτου της οφειλέτριας εταιρίας, εμβαδού 69.654,40 τ.μ., στη θέση "…." του Δήμου Τανάγρας Βοιωτίας, το οποίο λόγω της διάνοιξης δρόμου είχε διαχωριστεί σε δύο τμήματα, ήτοι: 1) γεωτεμάχιο επιφάνειας 59.256,20 τ.μ.

επί του οποίου υφίσταται πτηνοσφανείο - μονάδα επεξεργασίας και τυποποίησης προϊόντων κρέατος, πουλερικών και επεξεργασίας υποπροϊόντων και 2) γεωτεμάχιο επιφάνειας 9.249,30 τ.μ., τα οποία περιήλθαν ως ενιαίο ακίνητο στην αποκλειστική κυριότητα της πιστούχου εταιρίας με το υπ' αριθμόν 8069/13-04-1993 πωλητήριο συμβόλαιο της συμβολαιογράφου Αθηνών Ελένης Κατσουράκη, που μεταγράφηκε στα βιβλία μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Θηβών, στον τόμο 1047 και με αριθμό 14.

Συγκεκριμένα, όπως προκύπτει από τα από 16-5-2016 και 13-06-2017 πιστοποιητικά του Υποθηκοφύλακα Θηβών, η εναγόμενη προέβη στην εγγραφή επί του ως άνω ακινήτου εκτάσεως 69.654,40 τ.μ., της οφειλέτριας εταιρίας στα βιβλία υποθηκών του Υποθηκοφυλακείου Θήβας: α) της από 20-12-1993 υποθήκης Α' τάξης, που εγγράφηκε στον τόμο 237, αρ.

Φύλλου ..., για το ποσόν των 619.559,472 δρχ. για την εξασφάλιση της οφειλής της από την υπ' αριθμ. 657/15.12.1993 σύμβαση τοκοχρεολυτικού δανείου και την από 15/12/1993 πρόσθετη πράξη αυτής β) της από 04.09.1995 υποθήκης Β' τάξης, που εγγράφηκε στον τόμο 241, αρ. Φύλλου 40919, για το ποσόν των 300.000.000 δρχ. για την εξασφάλιση της οφειλής της από την υπ' αριθμ. ...

σύμβαση παροχής πίστωσης με ανοιχτό αλληλόχρεο λογαριασμό και γ) της από 12-10-1998 υποθήκης γ' τάξης, που εγγράφηκε στον τόμο 247, αρ. Φύλλου 42553, για το ποσόν του 1.816.791.463 δρχ. για την εξασφάλιση της οφειλής της από: i) την υπ' αριθμ. 360/15.6.1989 σύμβαση παροχής πίστωσης με ανοιχτό αλληλόχρεο λογαριασμό και τις από 15/6/1989 και 18/10/1996 Πρόσθετες Πράξεις αυτής, ii) την υπ' αριθμ. ...

Πρόσθετη δανειστική σύμβαση ρύθμισης οφειλών, iii) την υπ' αριθμ. 1106/30.08.1995 Πρόσθετη δανειστική σύμβαση ρύθμισης οφειλών, iv) την υπ' αριθμ. ... Πρόσθετη δανειστική σύμβασης ρύθμισης οφειλών και ν) την υπ' αριθμ. ... σύμβαση πίστωσης με ανοιχτό αλληλόχρεο λογαριασμό και την από 17/06/1998 Πρόσθετη πράξη αυτής. Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι με το από 3-2-2010 ιδιωτικό συμφωνητικό επαγγελματικής μίσθωσης, το οποίο απέκτησε βέβαιη χρονολογία με την κατάθεσή του στην αρμόδια Δ.Ο.Υ.

Χαλκίδας με αριθμό 1155/3-2-2010, η πιστούχος - δανειολήπτρια εταιρία, εκμίσθωσε το ως άνω πτηνοσφαγείο - μονάδα επεξεργασίας και τυποποίησης προϊόντων κρέατος πουλερικών - επεξεργασίας υποπροϊόντων, μετά του εξοπλισμού του και των αδειών λειτουργίας του, επί οικοπέδου επιφάνειας 59.959,80 τ.μ., συνολικής επιφάνειας ισογείου 4.172 τ.μ., στην ενάγουσα εταιρία "...Σ Α.Ε.Ε.

ΕΜΠΟΡΙΑ ΠΟΥΛΕΡΙΚΏΝ ΚΑΙ ΕΙΔΩΝ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ" και ήδη μετονομασθείσα σε "... ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΡΕΑΤΩΝ ΚΑΙ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Α.Ε.Ε." (αναιρεσίβλητη), προκειμένου αυτή να το χρησιμοποιήσει ως πτηνοσφαγείο - μονάδα επεξεργασίας και τυποποίησης προϊόντων κρέατος πουλερικών - επεξεργασίας υποπροϊόντων ή/και όπως αυτή επιθυμεί και ανάλογα με τις εκάστοτε επιχειρηματικές της ανάγκες και προς ικανοποίησή των επιχειρηματικών της επιδιώξεων.

Το μίσθιο δε ακίνητο, σύμφωνα με το προοίμιο του μισθωτηρίου, αποτελούνταν από διάφορους χώρους, όπως.... Το ανωτέρω κτίριο - πτηνοσφαγείο - μονάδα επεξεργασίας και τυποποίησης προϊόντων κρέατος πουλερικών - επεξεργασίας υποπροϊόντων, περιβάλλεται και από τα ακόλουθα βοηθητικά κτίσματα για τη λειτουργία της επιχείρησης:

ημιυπόγειους χώρους, υπόγειους χώρους, κτίριο υποπροϊόντων,... καθώς και διάφορους χώρους, που είναι απαραίτητοι για τη λειτουργία του πτηνοσφαγείου και τη γεώτρηση και υδατοδεξαμενή, ενώ αντικείμενο της μίσθωσης ήταν και όλος ο εξοπλισμός του πτηνοσφαγείου. Επίσης, αντικείμενο της μίσθωσης ήταν και όλες οι άδειες λειτουργίας του πτηνοσφαγείου και όλος ο πρώτος πάνω από το ισόγειο όροφος του πτηνοσφαγείου, εκτός από το γραφείο, το οποίο συνορεύει ανατολικά με άλλο γραφείο και δυτικά εν μέρει με κλιμακοστάσιο, εν μέρει με ρεσεψιόν, επιφάνειας περίπου 68 τ.μ., το οποίο παρακράτησε η εκμισθώτρια για ιδία της χρήση.

Η διάρκεια της μίσθωσης ορίστηκε για δώδεκα έτη, ήτοι από την 5.2.2010 μέχρι 4-2-2022, με δικαίωμα ανανέωσης της μίσθωσης από τη μισθώτρια για δώδεκα (12) ακόμη έτη, ήτοι από την 5-2-2022 έως 4-2-2034. Το μηνιαίο μίσθωμα ορίστηκε στο ποσόν των 2.500 ευρώ, αναπροσαρμοζόμενο καθ' όλη τη διάρκεια της μίσθωσης με ποσοστό αναπροσαρμογής ίσο με τη μεταβολή του Δείκτη Τιμών Καταναλωτή του μήνα της αναπροσαρμογής σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους, όπως υπολογίζεται από την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία, ενώ με το άρθρο 2 του μισθωτηρίου παραχωρήθηκε στη μισθώτρια το δικαίωμα της υπεκμίσθωσης ή παραχώρησης της χρήσης του μισθίου για όλο το χρονικό διάστημα της μίσθωσης, αλλά και στην περίπτωση της ανανέωσής της, χωρίς προηγούμενη έγκριση της εκμισθώτριας και με το άρθρο 4 συμφωνήθηκε και η παροχή εγγύησης καλής εκτέλεσης της σύμβασης ύψους 5.000 ευρώ, επίσης αναπροσαρμοζόμενης σύμφωνα με το ποσοστό αναπροσαρμογής του μισθώματος.

Η μισθώτρια δε, δυνάμει του από 21-3-2011 ιδιωτικού συμφωνητικού, υπεκμίσθωσε αρχικά το ίδιο ως άνω μίσθιο την στην εταιρία "... Α.Ε." (αριθμ. θεώρησης 2940/24-3-2011 Δ.Ο.Υ. Χαλκίδας), υπομίσθωση η οποία λύθηκε τον Ιανουάριο του έτους 2016. Ακολούθως, η μισθώτρια εταιρία, στις 17-1-2016, υπεκμίσθωσε το ως άνω ακίνητο μετά των εγκαταστάσεων και του εξοπλισμού του, πλην του ως άνω γραφείου στον πρώτο όροφο, στην εταιρία "...

ΑΒΕΕ", δυνάμει του από 17- 1-2016 ιδιωτικού συμφωνητικού υπομίσθωσης ακινήτου, που δηλώθηκε στο "taxinet" με αριθμό 8891914. Η σύμβαση υπομίσθωσης ορίστηκε ότι θα διαρκούσε από 5-2-2010 μέχρι την 4-2-2022 (λήξη της κύριας μίσθωσης), με δικαίωμα ανανέωσης της μισθώτριας για άλλα δώδεκα έτη, το δε μίσθωμα ορίστηκε ισόποσο με το ποσό του μισθώματος της κύριας μίσθωσης, ήτοι το ποσό των δύο χιλιάδων πεντακοσίων (2.500,00) Ευρώ, αυξανομένου, μετά το πρώτο έτος της μίσθωσης, κατά δύο εκατοστιαίες μονάδες, πάνω από το ετήσιο ποσοστό τιμαριθμικής αναπροσαρμογής, όπως αυτό θα καθορίζεται από την Τράπεζα της Ελλάδος ή από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα, επί του ήδη καταβαλλομένου μισθώματος.

Στο μεταξύ, όμως, με τη 7/22-3-2012 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Χαλκίδας, η αρχική εκμισθώτρια και οφειλέτρια της εναγόμενης, εταιρία "ΑΦΟΙ ... ΑΒΕΕ", είχε κηρυχθεί σε πτώχευση, με χρόνο παύσης πληρωμών την 1-1-2011 και η εναγόμενη εταιρία, στις 6-7-2012, ανήγγειλε στην πτώχευση αυτή τις απαιτήσεις της, οι οποίες προέρχονταν από την υπ' αριθμ. 4067/07.03.2002 Πρόσθετη Πράξη ρύθμισης οφειλών, συνολικού ύψους 1.382,757,21 ευρώ.

Η πτώχευση εισήλθε στο στάδιο της ένωσης των πιστωτών στις 4-6-2015 και ακολούθως, με την 10/2016 απόφαση του ίδιου δικαστηρίου, που δημοσιεύθηκε στις 20-7-2016, παρασχέθηκε άδεια στη σύνδικο της πτώχευσης για την ελεύθερη εκποίηση του ανωτέρω συγκροτήματος ενώπιον του Εισηγητή της πτώχευσης, σύμφωνα με το άρθρο 148 του Πτωχευτικού Κώδικα, χωρίς τις διατυπώσεις του αναγκαστικού πλειστηριασμού και με ελάχιστο τίμημα το ποσόν των 1.899.637 ευρώ.

Ο πλειστηριασμός αυτός πραγματοποιήθηκε στις 17-10-2016 και υπερθεματίστρια αναδείχθηκε η ως άνω υπομισθώτρια εταιρία με τίμημα ύψους 2.850.000 ευρώ, δυνάμει της υπ' αριθμ.67/17-10-2016 έκθεση κατακύρωσης της Εισηγήτριας της πτώχευσης. Στον εν λόγω πλειστηριασμό συμμετείχε επίσης και η προσθέτως υπέρ της εναγόμενης παρεμβαίνουσα εταιρία "...", που μετά την ως άνω έκθεση κατακύρωσης, με την οποία κρίθηκε ως μη έγκυρη η προσφορά της, άσκησε την από 18-10-2016 και με αριθμ.

κατ. 42/19-10-2016 ανακοπή κατά αυτής (άρθρ.152 ΠτΚ), καθώς και την υπ' αριθμ. έκθ.κατ.... αίτηση αναστολής των περαιτέρω εργασιών της πτώχευσης, η οποία έγινε δεκτή και εκδόθηκε η υπ' αριθμ.70/2016 Διάταξη της Εισηγήτριας της πτώχευσης, με την οποία διατάχθηκε η αναστολή της περαιτέρω διαδικασίας εκκαθάρισης της πτωχευτικής περιουσίας και μεταβίβασης του ως άνω ακινήτου στην υπομισθώτρια - υπερθεματίστρια, μέχρι την έκδοση τελεσίδικης απόφασης επί της ως άνω ανακοπής.

Η ανακοπή δε αυτή απερρίφθη πρωτοδίκως με την 4/2017 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Χαλκίδας και κατόπιν έφεσης από την εταιρία "..." κατά αυτής, εκδόθηκε ήδη η 44/2017 απόφαση του Εφετείου Χαλκίδας, που δέχθηκε την ανακοπή, ακύρωσε τη διαδικασία εκποίησης της παραγωγικής μονάδας που διενεργήθηκε δια του από 17-10-2016 πλειστηριασμού και διέταξε την επανάληψη της διαδικασίας του πλειστηριασμού, με τις οριζόμενες σ' αυτή διατυπώσεις.

Πριν, όμως, από την πραγματοποίηση του ως άνω πλειστηριασμού, η εναγόμενη και ενυπόθηκη δανείστρια Α.Τ.Ε., η οποία ήδη τελούσε υπό ειδική εκκαθάριση δυνάμει της υπ' αριθμ. 46/1/27/7/2012 απόφασης της Επιτροπής Πιστωτικών και Ασφαλιστικών Θεμάτων της Τράπεζας της Ελλάδος - ΕΠΑΘ (ΦΕΚ 2208/27-7-2012 Τεύχ. Β) εκπροσωπούμενη από τον ειδικό εκκαθαριστή αυτής, την εταιρία με την επωνυμία "ΡQΗ Ενιαία Ειδική Εκκαθάριση Ανώνυμη Εταιρία, Ειδικός Εκκαθαριστής Πιστωτικών Ιδρυμάτων" (υπ' αριθμ. 182/4-4-2016 απόφαση της Ε.Π.Α.Θ. - ΦΕΚ 925/5-4-2016 Τεύχ.

Β), επικαλούμενη ότι σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 31 παρ. 2 του ν. 2538/1997 και 4 του ν. 4112/1929, μετά την εγγραφή υποθήκης επί των ακινήτων ή και των μηχανημάτων και λοιπών εγκαταστάσεων, η εκμίσθωση αυτών από τον οφειλέτη μπορεί να καταγγελθεί οποτεδήποτε από τη δανείστρια τράπεζα και λύεται μετά εξάμηνο, της αναγκαστικής εκτέλεσης γενομένης κατ' άρθρο 943 του ΚΠολΔ, με βάση τη δανειστική σύμβαση που είναι τίτλος εκτελεστός, καθώς και ότι η ανωτέρω εκμίσθωση της παραγωγικής μονάδας και του ενυπόθηκου αγρού έγινε χωρίς την έγγραφη έγκρισή ούτε την συναίνεσή της, προέβη στην από 19-9-2016 εξώδικη καταγγελία της από 3-2-2010 σύμβασης εμπορικής μίσθωσης μεταξύ της πτωχεύσασας εταιρίας "ΑΦΟΙ ...

ΑΒΕΕ" και της μισθώτριας εταιρίας "... Α.Ε.Ε.". Την καταγγελία δε αυτή επέδωσε στη σύνδικο της πτώχευσης και στην πτωχή στις 20.9.2016 (...), καθώς και στην υπομισθώτρια εταιρία στις 7.10.2016 (...). Ειδικότερα, με την καταγγελία αυτή, δήλωσε ότι καταγγέλλει την από 3-2-2010 μίσθωση μεταξύ της εταιρίας "ΑΦΟΙ ... ΑΒΕΕ" και της ενάγουσας "...

ΑΕΕ" και ζήτησε από την τελευταία ή από κάθε τρίτο που έλκει δικαιώματα από τη μίσθωση να αποδώσουν ελεύθερη την χρήση του μισθίου στην σύνδικο της πτώχευσης, επιφυλασσόμενη, σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, εντός του εκ του νόμου προβλεπομένου χρόνου, σε λήψη μέτρων αναγκαστικής εκτέλεσης για την απόδοση της χρήσης του μισθίου.

Επίσης, σε ομοίου περιεχομένου εξώδικη δήλωση προέβη η εναγόμενη και στην από 14-12-2016 "εξώδικη δήλωση καταγγελίας μίσθωσης (επανάληψη καταγγελίας μίσθωσης)", την οποία επέδωσε, στις 11-1-2017, στην ενάγουσα - μισθώτρια εταιρία, στην εισηγήτρια της πτώχευσης της εταιρίας ΑΦΟΙ ... ΑΒΕΕ, στην σύνδικο της πτώχευσης και στην πτωχή εταιρία (...) και στην υπομισθώτρια εταιρία "...

ΑΒΕΕ" στις 16-1-2017 (...). Ειδικότερα, στην ως άνω εξώδικη δήλωση, η εναγόμενη ΑΤΕ, προς άρση κάθε αμφιβολίας που δημιουργήθηκε κατά τη διενέργεια του εκούσιου πλειστηριασμού του ενυπόθηκου μισθίου την 17-10-2016 και χάριν της διαφάνειας για τη δημόσια εκποίηση της μονάδας και την επίτευξη μεγαλύτερου πλειστηριάσματος, ανέφερε ότι η ανωτέρω από 19-9-2016 καταγγελία είναι νόμιμη, βάσιμη και ισχυρή και επιφέρει τις νόμιμες συνέπειές της, δηλώνοντας την αληθή της βούληση για τη λύση της ανωτέρω μίσθωσης, αλλά και της υπομίσθωσης και ζήτησε από την ενάγουσα μισθώτρια εταιρία, την υπομισθώτρια εταιρία και κάθε τρίτο που έλκει δικαιώματα εξ αυτής να αποδώσει τη χρήση του μισθίου στην σύνδικο της πτώχευσης.

Οι παραπάνω εταιρίες (μισθώτρια και υπομισθώτρια), όμως, δεν απέδωσαν τη χρήση του μισθίου ακινήτου, με συνέπεια η εναγόμενη καταγγέλλουσα ΑΤΕ να προβεί σε διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης και συγκεκριμένα να επισπεύσει τη διαδικασία αναγκαστικής αποβολής της μισθώτριας - ενάγουσας, με την επίδοση σε αυτήν της από 9.5.2017 επιταγής προς απόδοση του μίσθιου ακινήτου, στις 29.5.2017 (...).

Ωστόσο, από τις υπ' αριθμ. πρωτ. 5253/16-12-1993, 3896/28-7-1995 και 7895/6-10-1998 αιτήσεις που υπέβαλε η εναγόμενη ….προς το Υποθηκοφυλακείο Θηβών για την εγγραφή των παραραπάνω υποθηκών επί του ακινήτου της οφειλέτριας εταιρίας "ΑΦΟΙ ... ΑΒΕΕ", προκύπτει από τις δυνατότητες που είχε να εγγράψει υποθήκη στα ακίνητα της οφειλέτριάς της, επέλεξε τη δυνατότητα της εγγραφής των υποθηκών αυτών δυνάμει του άρθρου 12 του ν.4332/1929 και όχι τη δυνατότητα να εγγράφει υποθήκη με βάση τις ειδικές διατάξεις του ν. 4112/1929, με τίτλο από ιδιωτική βούληση, βάσει συμβολαιογραφικής πράξης παροχής δικαιώματος εγγραφής υποθήκης από την οφειλέτριά της εταιρίας "...

ΑΒΕΕ".

Συνεπώς, η εναγόμενη Α.Τ.Ε. δεν μπορούσε να καταγγείλει την από 3-2-2010 μίσθωση βάσει των επικαλούμενων στην καταγγελία διατάξεων των άρθρων σύμφωνα 31 παρ. 2 του ν. 2538/1997 και 4 του ν. 4112/1929, καθώς,..., οι διατάξεις των νόμων αυτών εφαρμόζονται μόνο στις υποθήκες που έχουν εγγραφεί βάσει της ιδιωτικής βούλησης και όχι στις υποθήκες που εγγράφονται βάσει του νόμου και στην προκειμένη περίπτωση, όπως προαναφέρθηκε, η …..

ενέγραψε τις αναφερόμενες στην καταγγελία υποθήκες βάσει του νόμου 4332/1929 και όχι βάσει του ν. 4112/1929, αφού ούτε τέτοια βούληση διατυπώθηκε μεταξύ των μερών, ούτε λήφθηκε σχετική απόφασή τους να δεσμευθούν από τις σχετικές ρυθμίσεις και να υπαχθούν στον εν λόγω νόμο. Συνακόλουθα, εφόσον η καταγγελία της από 3-2-2010 μίσθωσης, στην οποία γίνεται επίκληση των ως άνω διατάξεων, δεν εμπίπτει στο ρυθμιστικό πεδίο του ν. 4112/1929 και του άρθρου 31 του ν. 2538/1997, είναι άκυρη, ως μη στηριζόμενη στο νόμο (άρθρ. 174, 180 ΑΚ)...".

Με βάση τις παραδοχές αυτές, το Εφετείο, συμπληρώνοντας παραδεκτώς τις αιτιολογίες της απόφασης του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, που κρίνοντας ομοίως είχε κάνει δεκτή την αγωγή της αναιρεσίβλητης περί αναγνώρισης της ακυρότητας της καταγγελίας της αναιρεσείουσας, ως προς την πρώτη βάση αυτής, για το λόγο ότι οι παραπάνω υποθήκες είχαν εγγραφεί όχι με τίτλο την ιδιωτική βούληση, αλλά εκ του νόμου, απέρριψε, κατά πλειοψηφία, την έφεση της αναιρεσείουσας κατά της ανωτέρω απόφασης.

Έτσι που έκρινε το Εφετείο, ότι δηλαδή ήταν άκυρη η καταγγελία, από την ενυπόθηκη δανείστρια τράπεζα - αναιρεσείουσα, της ένδικης σύμβασης μίσθωσης, που καταρτίστηκε μεταξύ της ανωτέρω πιστούχου - δανειολήπτριας ανώνυμης εταιρίας, ως εκμισθώτριας, και της αναιρεσίβλητης, ως μισθώτριας, παραβίασε ευθέως τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 31 παρ. 1 και 2 του ν. 2538/1997, σε συνδυασμό με το άρθρο 4 παρ. 2 του ν. 4112/1929 και 1, 12 του ν. 4332/1929, τις οποίες εσφαλμένα ερμήνευσε, καθόσον απαίτησε περισσότερα στοιχεία για την εφαρμογή τους από εκείνα που απαιτούν οι ανωτέρω κανόνες δικαίου και δη την εγγραφή υποθήκης με ιδιωτική βούληση, καίτοι, κατά τη μείζονα σκέψη, με τις διατάξεις του άρθρου 31 παρ. 1 και 2 του ν. 2538/1997, διευρύνθηκε το πεδίο εφαρμογής της καταγγελίας της μίσθωσης από την ενυπόθηκη αναιρεσείουσα τράπεζα, ανεξάρτητα από τον τίτλο εγγραφής υποθήκης για την εξασφάλιση της απαίτησης από σύμβαση δανείου ή πίστωσης, δηλαδή είτε αυτή γίνεται με τίτλο που στηρίζεται στην ιδιωτική βούληση είτε με βάση τίτλο από δικαστική απόφαση ή από το νόμο, και, ειδικότερα, στην προκείμενη περίπτωση με βάση το άρθρο 12 του ν. 4332/1929, τα ως άνω δε, ανελέγκτως δεκτά γενόμενα ως αποδειχθέντα, πραγματικά περιστατικά, ήτοι α) ότι το από 03-02-2010 ιδιωτικό συμφωνητικό μίσθωσης, βέβαιης χρονολογίας, καταρτίστηκε μετά την ισχύ του νόμου 2538/1997 και β) ότι η δανειολήπτρια ανώνυμη εταιρία κατάρτισε την μίσθωση πριν την εξόφληση της απαίτησης της αναιρεσείουσας, που ήταν ενυπόθηκη δανείστρια, δυνάμει του άρθρου 12 του ν. 4332/1929, και ότι η ανωτέρω εκμίσθωση της παραγωγικής μονάδας και του ενυπόθηκου αγρού έγινε χωρίς την έγγραφη συναίνεσή της, συγκροτούσαν το πραγματικό των πιο πάνω διατάξεων και δικαιολογούσαν την εγκυρότητα της καταγγελίας της ένδικης μίσθωσης.

Επομένως, ο μοναδικός λόγος αναίρεσης, με τον οποίο πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση, από τον αρ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, είναι βάσιμος.

Κατ' ακολουθίαν, πρέπει να γίνει δεκτή η από 04-09-2019 αίτηση αναίρεσης, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά το μέρος που αφορά την απόρριψη της έφεσης της αναιρεσείουσας τραπεζικής εταιρίας κατά της εκκαλούμενης απόφασης, και να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση, κατ` άρθρ. 580 παρ. 3 ΚΠολΔ, στο ίδιο δικαστήριο, αφού είναι δυνατή η συγκρότησή του από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απόφαση. Επίσης, πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή του παραβόλου στην αναιρεσείουσα (άρθρ. 495 παρ. 3 ΚΠολΔ) και να επιβληθούν τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, η οποία κατέθεσε προτάσεις, κατά παραδοχή του αιτήματός της, στην αναιρεσίβλητη, λόγω της ήττας της (άρθρ. 176, 183, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 06-09-2019 αίτηση της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "... Α.Ε." για αναίρεση της 153/2019 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Ευβοίας.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.

Επιβάλλει στην αναιρεσείουσα τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης που ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Δέχεται την από 4-9-2019 αίτηση της υπό ειδική εκκαθάριση ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "... ΑΕ ΥΠΟ ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ".

Αναιρεί την 153/2019 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Ευβοίας, κατά το σκεπτικό.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο πιο πάνω Εφετείο, συντιθέμενο, όμως, από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απόφαση.

Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στην αναιρεσείουσα.

Επιβάλλει στην αναιρεσίβλητη τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000,00) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 11 Μαΐου 2022.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 27 Ιουνίου 2022.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ