Supreme Court allows appeal against lower court dismissal of lawyer's delay fees claim due to lack of reasoning.

Απόφαση 1160 / 2006 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1160/2006

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

B2΄ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Χρήστο Μπαλντά, Αντιπρόεδρο, Σπυρίδωνα Κολυβά, Γεώργιο Χλαμπουτάκη, Αναστάσιο - Φιλήτα Περίδη και Ηλία Γιαννακάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 14 Φεβρουαρίου 2006, με την παρουσία και του Γραμματέα Αντωνίου Στυλιανουδάκη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου (κοινωφελούς και μη κερδοσκοπικού) με την επωνυμία «ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ ΘΕΣ/ΝΙΚΗΣ», που εδρεύει στη Θεσ/κη και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Ειρήνη Σπεντζοπούλου. Του αναιρεσίβλητου: ....., ο οποίος παραστάθηκε αυτοπροσώπως με την ιδιότητά του ως δικηγόρος.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 25/9/2002 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 32476/2003 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 2212/2004 οριστική του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 14/10/2004 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω και ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ηλίας Γιαννακάκης, ανέγνωσε την από 17/1/2006 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να γίνουν δεκτοί ο πρώτος, ο δεύτερος, ο τρίτος (κατά το δεύτερο σκέλος του), ο τέταρτος (κατά το πρώτο σκέλος του) και ο έκτος λόγος αναιρέσεως και να απορριφθούν οι άλλοι λόγοι.

Η πληρεξούσια του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο αναιρεσίβλητος ο οποίος παραστάθηκε αυτοπροσώπως την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 281 ΑΚ η άσκηση του δικαιώματος απαγορεύεται αν υπερβαίνει προφανώς τα όρια που επιβάλλουν η καλή πίστη ή τα χρηστά ήθη ή ο κοινωνικός και οικονομικός σκοπός του δικαιώματος. Κατά την έννοια της διάταξης αυτής θεωρείται, ότι ασκείται καταχρηστικά κάποιο δικαίωμα, όταν η συμπεριφορά του δικαιούχου, που προηγήθηκε της άσκησής του και η πραγματική κατάσταση που διαμορφώθηκε, κατά το χρονικό διάστημα που μεσολάβησε, όχι μόνο δεν δικαιολογούν τη μεταγενέστερη άσκησή του, λαμβανομένων υπόψη και των συμφερόντων του ιδίου, αλλά αντίθετα χωρεί κατά τρόπο ο οποίος επάγεται επαχθείς επιπτώσεις για τον υπόχρεο, κατά προφανή υπέρβαση των αρχών και σκοπών που διαλαμβάνονται στην εν λόγω διάταξη.

Εξάλλου, κατά το άρθρο 559 αριθμός 19 του Κ.Πολ.Δ. αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Στην προκείμενη περίπτωση, το αναιρεσείον κατά τη συζήτηση της υποθέσεως ενώπιον του Εφετείου, προς αντίκρουση της ένδικης αγωγής του αναιρεσιβλήτου δικηγόρου, για πληρωμή σ' αυτόν αποδοχών υπερημερίας του χρονικού διαστήματος από 1-1-1999 μέχρι 31-12-2002, επανέφερε παραδεκτώς την υποβληθείσα στο πρωτόδικο δικαστήριο ένστασή του για καταχρηστική άσκηση του δικαιώματος του αναιρεσιβλήτου.

Ειδικότερα, ισχυρίσθηκε ότι η άσκηση του ενδίκου δικαιώματος είναι καταχρηστική, επειδή α) υπήρχε εύλογη πεποίθησή του ότι, δεν υπήρχε μεταξύ των διαδίκων σύμβαση έμμισθης εντολής, β) η απασχόληση του αναιρεσιβλήτου ήταν περιορισμένη (μόνο 1-2 μήνες κάθε χρόνο), λόγω ανυπαρξίας διαρκών και σοβαρών νομικών ή δικαστικών υποθέσεων, γ) κατέβαλε στον αναιρεσίβλητο τους μισθούς υπερημερίας για προηγούμενο χρονικό διάστημα από 1-7-1998 μέχρι 31-12-1998, δ) η επιδίκαση των ποσού που ζητεί ο αναιρεσίβλητος θα προκαλέσει σ' αυτό τεράστια και απρόβλεπτη ζημία και ε) ο αναιρεσίβλητος κέρδισε κατά το επίδικο χρονικό διάστημα, από την εξοικονόμηση του χρόνου απασχολήσεώς του μετά την καταγγελία της συμβάσεως και τη διάθεσή του στην άσκηση της ελεύθερης δικηγορίας το ποσό που ζητεί με την αγωγή (80690,88 ευρώ), άλλως, παρέλειψε από δική του υπαιτιότητα να το εξοικονομήσει.

Επίσης, ισχυρίσθηκε ότι είναι καταχρηστική η αξίωση του αναιρεσιβλήτου για επιδίκαση μισθών υπερημερίας με βάση το κατώτατα νόμιμα όρια του Κώδικα Δικηγόρων και όχι με βάση το κατώτερο ποσό της συμφωνηθείσας ετήσιας αμοιβής του, επειδή αυτός ουδέποτε ανακοίνωσε στο αναιρεσείον επί 12 χρόνια το ύψος των νομίμων αποδοχών του και ουδέποτε διαμαρτυρήθηκε για τις καταβαλλόμενες σ' αυτόν αποδοχές.

Το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφαση απέρριψε την ένσταση αυτή, που είναι νόμιμη και δέχθηκε την αγωγή του αναιρεσιβλήτου και ειδικότερα δέχθηκε ότι, το πρωτοβάθμιο δικαστήριο, που είχε δεχθεί ως βάσιμη στην ουσία της την ένσταση αυτή και είχε απορρίψει την αγωγή ως ουσιαστικά αβάσιμη έσφαλε ως προς την εφαρμογή του νόμου και την εκτίμηση των αποδείξεων.

Το Εφετείο με όσα παραπάνω δέχθηκε, παραβίασε εκ πλαγίου τη διάταξη του άρθρου 281 ΑΚ., αφού απέρριψε χωρίς αιτιολογία ως ουσιαστικά αβάσιμη την ένσταση περί καταχρηστικής ασκήσεως του ενδίκου δικαιώματος, την οποία παραδεκτώς είχε υποβάλει το αναιρεσείον. Ειδικότερα, δεν αναφέρεται στην προσβαλλόμενη απόφαση αν είναι βάσιμοι ή όχι οι πιο πάνω ισχυρισμοί του αναιρεσείοντος σχετικά με την καταχρηστική άσκηση του ενδίκου δικαιώματος, ούτε ποια από τα περιστατικά που δέχθηκε το πρωτόδικο δικαστήριο σχετικά με την ίδια ένσταση, αποδείχθηκαν ή όχι.

Επομένως, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως, από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως καθώς και ο τρίτος(κατά το δεύτερο σκέλος του) από την ίδια διάταξη και όχι αυτή του άρθρου 559 αριθ. 8 του Κ.Πολ.Δ., που επικαλείται το αναιρεσείον, είναι ουσιαστικά βάσιμοι και πρέπει να γίνουν δεκτοί και να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, ανεξάρτητα από τη βασιμότητα των άλλων λόγων αναίρεσης, η έρευνα των οποίων παρέλκει.

Στη συνέχει πρέπει να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.) και να καταδικασθεί ο αναιρεσίβλητος στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί τη 2212/2004 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει σε χίλια εκατό(1100) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 18 Μαϊου 2006. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 6 Ιουνίου 2006.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ O ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ