Supreme Court partially allows appeal against labor contract invalidity ruling in agricultural cooperative case.

Απόφαση 1159 / 2006 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1159/2006

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

B2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Χρήστο Μπαλντά, Αντιπρόεδρο, Σπυρίδωνα Κολυβά, Γεώργιο Χλαμπουτάκη, Αναστάσιο - Φιλήτα Περίδη και Ηλία Γιαννακάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 14 Φεβρουαρίου 2006, με την παρουσία και του Γραμματέα Αντωνίου Στυλιανουδάκη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Χ, κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Εμμανουήλ Βιλλαντζάκη.

Του αναιρεσίβλητου: Οινοποιητικού Συνεταιρισμού Πύργου, που εδρεύει στον ... και εκπροσωπείται νόμιμα, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ιωάννη Τσιχλή, βάσει δηλώσεως του άρθρου 242 § 2 Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12/5/2001 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Σάμου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 244/389/50ΕιδΔ/2001 του ίδιου Δικαστηρίου και 266/2003 οριστική του Μεταβατικού Εφετείου Αιγαίου στη Σάμο. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 22/11/2004 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω και ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Αναστάσιος - Φιλήτας Περίδης, ανέγνωσε την από 21/1/2006 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη των λόγων της αναιρέσεως. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή το άρθρο 3 ν. 1859/1944 όριζε στην παρ. 1 ότι το προσλαμβανόμενο υπό των πάσης φύσεως και παντός βαθμού γεωργικών συνεταιριστικών οργανώσεων προσωπικόν είναι μόνιμον, στην παρ. 2 ότι ο αριθμός των θέσεων και ο τρόπος προσλήψεως των υπαλλήλων και υπηρετών εκάστης γεωργικής συνεταιριστικής Οργανώσεως και της Συνομοσπονδίας Γεωργικών Συνεταιρισμών καθορίζονται δια του εσωτερικού κανονισμού αυτών ψηφιζομένου υπό της Γενικής Συνελεύσεως και εγκρινομένου κατά τας περί εγκρίσεως των καταστατικών των γεωργικών συνεταιριστικών οργανώσεων διατάξεις του παρόντος νόμου και στην παρ. 5 ότι αι γεωργικαί συνεταιριστικαί οργανώσεις δύνανται να προσλαμβάνουν ημερομισθίους εκτάκτους ή επί συμβάσει υπαλλήλους δια χρονικόν διάστημα μη δυνάμενον να υπερβαίνει το έτος προς αντιμετώπισιν προσωρινών υπηρεσιακών αναγκών αυτών.

Αι αυταί οργανώσεις δύνανται να προσλαμβάνουν δια τας εργασίας των ημερομίσθιον έκτακτον ή επί συμβάσει εργατοτεχνικόν προσωπικόν κατά τα ειδικότερον δια του εσωτερικού κανονισμού εκάστης οργανώσεως καθορισθησόμενα. Ταυτόσημη διατύπωση ως προς το έκτακτο προσωπικό έχει και το άρθρο 3 του Β.Δ. 23/30-7-1946, που εκδόθηκε σε εκτέλεση του ν. 1859/1944.

Περαιτέρω με το άρθρο 72 του ν. 1541/1985 "Αγροτικές Συνεταιριστικές Οργανώσεις" ορίστηκε στην παρ. 1 ότι "Με κανονισμό που εκδίδεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Εργασίας και Γεωργίας μετά από γνώμη της ΠΑΣΕΓΕΣ και της Ομοσπονδίας Συνεταιριστικών Υπαλλήλων Γεωργικών Οργανώσεων (ΟΣΥΓΟ) ρυθμίζεται η υπηρεσιακή κατάσταση του προσωπικού των αγροτικών συνεταιριστικών οργανώσεων" και στην παρ. 2 ότι από τη δημοσίευση του παραπάνω κανονισμού στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως καταργούνται ο ν. 1859/1944 και το βδ. 23/30-7-1946, όπως τροποποιήθηκαν.

Οι διατάξεις του άρθρου 3 παρ. 1 του ν. 1859/1944 και του άρθρου 3 του β.δ. 23/30-7-1646 εξακολουθούν να ισχύουν. Βάσει της παραπάνω εξουσιοδοτικής διατάξεως εκδόθηκε η υπ' αριθ. 27346/17-10-1990 κοινή Απόφαση των Υπουργών Γεωργίας και Εργασίας που δημοσιεύθηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ β 700/7-11-1990), με την οποία εγκρίθηκε ο Κανονισμός Υπηρεσιακής Κατάστασης Προσωπικού Αγροτικών Συνεταιριστικών Οργανώσεων, ο οποίος ορίζει στο άρθρο 6 ότι το προσωπικό των Οργανώσεων διακρίνεται σε τακτικό (μόνιμο) και σε έκτακτο και στο άρθρο 8 ότι για την αντιμετώπιση εκτάκτων ή εποχιακών αναγκών το Διοικητικό Συμβούλιο της Οργάνωσης μπορεί να προσλαμβάνει έκτακτο προσωπικό με σύμβαση ορισμένου χρόνου διαρκείας μέχρι 12 μηνών (παρ. 1).

Μετά τη λήξη της σύμβασης ορισμένου χρόνου δεν μπορεί να συναφθεί σύμβαση ορισμένου χρόνου πριν από την πάροδο τουλάχιστον 4 μηνών από τη λήξη της. Επίσης το άρθρο 46 του ν. 2169/1993 (ΦΕΚ Α/149) "Αγροτικές Συνεταιριστικές Οργανώσεις και άλλες διατάξεις", που ίσχυε από 10-9-1993, ορίζει στην παρ. 1 ότι το προσωπικό που προσλαμβάνεται από τις Αγροτικές Συνεταιριστικές Οργανώσεις είναι α) τακτικό που καλύπτει πάγιες και διαρκείς ανάγκες της Οργάνωσης και καταλαμβάνει θέσεις, οι οποίες προβλέπονται από τον εσωτερικό κανονισμό λειτουργίας της και β) προσωπικό με σύμβαση εργασίας ορισμένου χρόνου που καλύπτει ειδικές, έκτακτες , εποχιακές και πρόσκαιρες ανάγκες της Οργάνωσης, και στην παρ. 2 ότι η υπηρεσιακή κατάσταση του προσωπικού των Αγροτικών Συνεταιριστικών Οργανώσεων ρυθμίζεται με την υπ' αριθ. 27346/1990 κοινή απόφαση των Υπουργών Γεωργίας και Εργασίας, όπως τροποποιήθηκε μεταγενέστερο για όσα θέματα δεν αντίκεινται στις διατάξεις του νόμου αυτού.

Τέλος τα άρθρα 38 και 39 του ν. 2810/2000 (ΦΕΚ Α/61) "Αγροτικές Συνεταιριστικές Οργανώσεις" περιλαμβάνουν παρομοία κατά περιεχόμενο διάταξη με την άνω διάταξη του ν. 2169/1993. Από το συνδυασμό των διατάξεων αυτών που ρύθμιζαν τη λειτουργία των Αγροτικών Συνεταιριστικών Οργανώσεων κατά το κρίσιμο, στην προκειμένη υπόθεση, χρονικό διάστημα 1984-2001, προκύπτει ότι η αγροτική συνεταιριστική οργάνωση, η στερούμενη εσωτερικού κανονισμού λειτουργίας της, ψηφισθέντος και εκδοθέντος από την γενική της συνέλευση και προβλέποντος γενικώς περί του αριθμού των θέσεων των υπαλλήλων και του τρόπου προσλήψεώς τους, μπορεί να προσλάβει υπαλλήλους με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας αορίστου χρόνου και τούτο διότι η ευχέρεια αυτή δεν αποκλείεται από τις άνω διατάξεις.

Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από την 12-5-2001 αγωγή του, ο αναιρεσείων εξέθετε σ' αυτήν ότι προσλήφθηκε από τον αναιρεσίβλητο συνεταιρισμό, που εστερείτο εσωτερικού κανονισμού λειτουργίας, στις 9-10-1984 με σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου ως υπάλληλος και προσέφερε έκτοτε τις υπηρεσίες του (ως διαχειριστής του πρατηρίου πωλήσεως τροφίμων και διάφορων αγροτικών σοδιών, από το έτος δε 1985 και ως ταμίας) μέχρι την 14-1-2001, ότι ο αναιρεσίβλητος κατήγγειλε ακύρως την σύμβαση (χωρίς έγγραφο και καταβολή αποζημιώσεως), ζήτησε δε την επιδίκαση ποσού δρχ. 34.238.935 για δεδουλευμένους μισθούς, αποζημίωση αδείας επιδόματα εορτών και αδείας, αμοιβή υπερεργασίας, αποζημίωση για εκτός έδρας μετακινήσεις κλπ για το αναφερόμενο σ' αυτήν χρονικό διάστημα.

Το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφαση έκρινε ότι η αγωγή αυτή, η οποία στηρίζεται στη σύμβαση που καταρτίστηκε μεταξύ των διαδίκων, κατά τα αιτήματά της για καταψήφιση του εναγομένου στην καταβολή δεδουλευμένων μισθών και αμοιβής για υπερεργασία είναι νόμω αβάσιμη, διότι είναι άκυρη, ως αντικείμενη στις διατάξεις των άρθρων 3, 174 και 180 ΑΚ, ενώ κατά τα αιτήματα αυτής για επιδίκαση των επιδομάτων εορτών και αδείας (για την απόρριψη των οποίων δεν προσβάλλεται η εφετειακή απόφαση με λόγο αναιρέσεως) ως απαράδεκτη λόγω αοριστίας.

Με την κρίση του αυτήν το Εφετείο παραβίασε τις παραπάνω ουσιαστικές διατάξεις και συνεπώς ο πρώτος λόγος της αναιρέσεως από το άρθρ. 559 αρ.1 ΚΠολΔ είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση, αναιρεθεί η απόφαση κατά το κεφάλαιό της που έκρινε ως μη νόμιμη την αγωγή και δη όσον αφορά τα αιτήματα της αγωγής περί καταβολής δεδουλευμένων αποδοχών και αμοιβής για υπερεργασία, παραπεμφθεί η υπόθεση κατά τούτο προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, εκτός αυτών που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση και καταδικασθεί ο αναιρεσίβλητος στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί εν μέρει την 266/2003 απόφαση του Μεταβατικού Εφετείου Αιγαίου στη Σάμο κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό κεφάλαιό της.

Παραπέμπει την υπόθεση κατά το κεφάλαιο τούτο προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, εκτός αυτών που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος, την οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων εκατόν (1.100) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 4 Απριλίου 2006. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 6 Ιουνίου 2006.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ