Supreme Court dismisses appeal on procedural grounds and rejects claim that future rent damages were vague.

Απόφαση 1152 / 2014 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1152/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Γεράσιμο Φουρλάνο, Εμμανουήλ Κλαδογένη, και Γεώργιο Κοντό, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 23 Σεπτεμβρίου 2013, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας - καλούσας: Ν. Φ. - Γ. του Π., κατοίκου ..., που παραστάθηκε με την πληρεξούσια δικηγόρο της Ελένη Γιαννοπούλου.

Των αναιρεσιβλήτων - καθών η κλήση: 1) Β. Σ. του Γ., 2) Μ. συζ. Β. Σ., το γένος Δ. Τ., 3) Δ. Σ. του Β., ανηλίκου, νομίμως εκπροσωπούμενου υπό των ασκούντων τη γονική μέριμνα γονέων του Β. και Μ. Σ., κατοίκων ..., οι οποίοι δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 29/1/2007 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας και την από 24/1/2008 αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 7575/2008 του ίδιου Δικαστηρίου και 27/2010 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζήτησε η αναιρεσείουσα με την από 31/5/2010 αίτησή της και τους από 20/12/2011 πρόσθετους λόγους επί της οποίας εκδόθηκε η 1243/2012 απόφαση του Αρείου Πάγου, η οποία κήρυξε απαράδεκτη τη συζήτηση. Την υπόθεση επαναφέρει η καλούσα με την από 1/11/2012 κλήση της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο παραστάθηκε μόνο η αναιρεσείουσα, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Κοντός ανέγνωσε την από 20/1/2012 έκθεση της κωλυομένης να μετάσχει στη σύνθεση Αρεοπαγίτη Στυλιανής Γιαννούκου, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη όλων των λόγων της αιτήσεως αναιρέσεως καθώς επίσης την απόρριψη ως απαράδεκτων των Προσθέτων Λόγων (λόγω μη παραδεκτής ασκήσεως τους), για την περίπτωση δε που ήθελε ως προς αυτούς κριθεί διαφορετικά την απόρριψη όλων των Προσθέτων Λόγων.

Η πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και των προσθέτων λόγων καθώς και την καταδίκη των αντιδίκων της στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή, από τις προσκομιζόμενες από την αναιρεσείουσα υπ' αριθμ. 9803Β -9804Β/29-11-2011 και 2067Γ-2068Γ/14-6-2013 εκθέσεις του δικαστικού επιμελητού Αθηνών ... και τα υπ' αριθμ. 12433/20-6-2013 και (9718) 3118/20-6-2013 φύλλα των εφημερίδων ΗΧΩ ΤΩΝ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΩΝ και ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΩΡΑ αντιστοίχως, προκύπτει η προς τους αναιρεσιβλήτους νόμιμη επίδοση της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως καθώς, και η νόμιμη και εμπρόθεσμη κλήτευση αυτών να παραστούν κατά την συζήτηση της εν λόγω αιτήσεως κατά την αναφερομένη στην αρχή της παρούσης δικάσιμο (άρθρο 568 παρ. 2, 3 και 4, 134 παρ. και 135 παρ.1 Κ.Πολ.Δ.). Επομένως, εφόσον οι αναιρεσίβλητοι δεν εμφανίσθηκαν κατά την εκφώνηση της υποθέσεως, πρέπει να προχωρήσει η συζήτηση χωρίς την παρουσία των (άρθρο 576 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ.).

Επειδή, κατά το άρθρο 569 παρ. 2 εδ. α' Κ.Πολ.Δ.: "Οι πρόσθετοι λόγοι αναίρεσης ως προς τα ίδια κεφάλαια της προσβαλλόμενης απόφασης και τα κεφάλαια εκείνα που αναγκαστικά συνέχονται με αυτά, ασκούνται μόνον με δικόγραφο που κατατίθεται στην γραμματεία του Αρείου Πάγου τριάντα τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από τη συζήτηση της αναίρεσης, κάτω από το οποίο συντάσσεται έκθεση.

Αντίγραφο του δικογράφου των πρόσθετων λόγων, επιδίδεται πριν από την ίδια προθεσμία στον αναιρεσίβλητο και τους άλλους διαδίκους". Από τον συνδυασμό της διατάξεως αυτής προς εκείνες του άρθρου 577 παρ. παρ. 1, 2 ΚΠολΔ, που εφαρμόζονται αναλογικώς και για τους προσθέτους λόγους προκύπτει, ότι, αν δεν ετηρήθησαν και οι δύο ως άνω προϋποθέσεις της ασκήσεως των προσθέτων λόγων, ήτοι η κατάθεση του δικογράφου αυτών, τριάντα (30) τουλάχιστον πλήρεις ημέρες πριν από τη δικάσιμο της αιτήσεως αναιρέσεως και η επίδοση αυτού μέσα στην ίδια προθεσμία (και όχι την ορισθείσα μετά από αναβολή ή ματαίωση της), ο Άρειος Πάγος απορρίπτει και αυτεπαγγέλτως τους προσθέτους λόγους ως απαραδέκτους.

Στην προθεσμία αυτή των τριάντα ημερών δεν υπολογίζονται οι ημέρες καταθέσεως και επιδόσεως, ούτε οι προηγούμενες της συζητήσεως ημέρες του Σαββάτου και της Κυριακής ως και η ημέρα της συζητήσεως της αναιρέσεως (Ολ.ΑΠ. 143/84 και 266/1985, ΑΠ 259/2008, 536/2009, 229/2010). Στην προκειμένη περίπτωση, από τα έγγραφα της δικογραφίας προκύπτει ότι το δικόγραφο των προσθέτων λόγων της αναιρεσειούσης κατά της υπ' αριθμ. 27/2010 αποφάσεως του Εφετείου Πειραιώς, κατατέθηκε στη γραμματεία του Αρείου Πάγου την 23-12-2011, σύμφωνα με την συνταχθείσα επ' αυτού υπ' αριθμ. 246/23-12-2011 πράξη καταθέσεως της αρμοδίας Γραμματέως του Αρείου Πάγου, για τη δικάσιμο της υποθέσεως που είχε ορισθεί για την 30-1-2012.

Από τις προσκομιζόμενες υπ' αριθμ. 10108Β και 10109Β/30-12-2011 εκθέσεις επιδόσεως του δικαστικού επιμελητού Αθηνών προκύπτει ότι η επίδοση του ως άνω δικογράφου προσθέτων λόγων προς τους αναιρεσιβλήτους έλαβε χώρα την 30η Δεκεμβρίου 2011, ήτοι είκοσι οκτώ (28) ημέρες πριν από την συζήτηση, καθόσον οι δύο προηγούμενες της συζητήσεως ημέρες, 28η και 29η Ιανουαρίου που ήταν αντιστοίχως Σάββατο και Κυριακή καθώς και οι ημέρες επιδόσεως και συζητήσεως, σύμφωνα με τα προεκτεθέντα, δεν υπολογίζονται στην οριζόμενη από το άρθρο 569 παρ. 2 εδ.

α’ Κ.Πολ.Δ. προθεσμία των τριάντα (30) ημερών. Επομένως, οι πρόσθετοι λόγοι αναιρέσεως ασκήθηκαν εκπροθέσμως και ως εκ τούτου πρέπει να απορριφθούν ως απαράδεκτοι.

Επειδή, η ήδη αναιρεσείουσα με την από 29-1-2007 αγωγή της εζήτησε να υποχρεωθεί ο εναγόμενος-ήδη πρώτος των αναιρεσιβλήτων να της καταβάλει το υπόλοιπο της εργολαβικής αμοιβής της για το εκτελεσθέν από αυτήν έργο(κατασκευή ξύλινης οικίας), ανερχόμενο στο ποσό των 111.168 ευρώ. Επίσης ο εναγόμενος και οι λοιποί αναιρεσίβλητοι, σύζυγος και ανήλικο τέκνο αυτού, με αντίθετη αγωγή των, ισχυρίσθηκαν ότι η κατασκευασθείσα από την αναιρεσείουσα ξύλινη οικία, στην οποία διέμεναν, κατεστράφη ολοσχερώς, συνεπεία πυρκαϊάς, οφειλομένης σε αμελή συμπεριφορά των προστηθέντων παρ' αυτής οργάνων, συνισταμένη σε πλημμελή εκτέλεση των ηλεκτρολογικών της εγκαταστάσεων, και εζήτησαν κατόπιν αυτού να αναγνωρισθεί η υποχρέωση της εναγομένης-αναιρεσειούσης να καταβάλει:

α. στον πρώτο εξ αυτών: 1. το ποσό των 31.400 ευρώ, ως αποζημίωση για την καταστροφή των προσωπικών αντικειμένων και ειδών ενδύσεως και υποδήσεως του καθώς και της οικοσκευής, 2. το ποσό των 86. 700 ευρώ, που κατέβαλε στην εναγομένη για την αγορά της εν λόγω οικίας, 3. το ποσό των 26.785,86 ευρώ, που κατέβαλε και θα καταβάλει στο μέλλον για μίσθωση άλλης οικίας και 4.

το ποσό των 100.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση για την ηθική βλάβη που υπέστη από την εις βάρος του αδικοπραξία των οργάνων της εναγομένης β. στην δευτέρα 1. το ποσό των 25.594 ευρώ, ως αποζημίωση για την καταστροφή των προσωπικών της αντικειμένων και ειδών ενδύσεως και υποδήσεώς της και 2. το ποσό των 100.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση λόγω της εκ της αυτής ως άνω αιτίας ηθικής της βλάβης και γ.

στον τρίτο, νομίμως υπό των δύο πρώτων, εκπροσωπούμενον λόγω της ανηλικότητός του, το ίδιο ως άνω χρηματικό ποσό των 100.000 ευρώ επίσης ως χρηματική του ικανοποίηση λόγω της εκ της αυτής αδικοπραξίας ηθικής τον βλάβης. Με την πρωτόδικη απόφαση απερρίφθη η αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων, έγινε δε εν μέρει δεκτή η αγωγή της αναιρεσειούσης και υποχρεώθηκε ο εναγόμενος και νυν πρώτος αναιρεσίβλητος να καταβάλει στην τελευταία ως υπόλοιπο εργολαβικής της αμοιβής το ποσό των 49.100 ευρώ (νομιμοτόκως).

Κατόπιν εφέσεως των εναγόντων ήδη αναιρεσιβλήτων εξεδόθη η προσβαλλομένη απόφαση, η οποία μετ' εξαφάνιση της πρωτοδίκου αποφάσεως δέχθηκε εν μέρει την αγωγή αυτών και ανεγνώρισε την υποχρέωση της εναγομένης ήδη αναιρεσειούσης να καταβάλει σ' αυτούς το χρηματικό ποσό των 130.785,86 € στον πρώτο, 42.285,86 € στην δευτέρα και 10.000 € στον τρίτο, νομιμοτόκως από της επιδόσεως της αγωγής έως εξοφλήσεως.

Την τελευταία ως άνω απόφαση μέμφεται η αναιρεσείουσα με την κρινομένη αίτηση, για τους λόγους που αναφέρονται σ' αυτήν και εξετάζονται κατωτέρω.

Επειδή, ο από το άρθρο 559 αριθ. 12 του Κ.Πολ.Δ. λόγος αναιρέσεως για παραβίαση από το δικαστήριο της ουσίας των ορισμών του νόμου σχετικά με τη δύναμη των αποδεικτικών μέσων, ιδρύεται μόνον αν το δικαστήριο της ουσίας προσδίδει σε ορισμένο αποδεικτικό μέσο μεγαλύτερη ή μικρότερη αποδεικτική δύναμη από εκείνη που προσδίδει στο αποδεικτικό μέσο ο νόμος, όχι όμως και στην περίπτωση κατά την οποία το δικαστήριο, συνεκτιμώντας ελευθέρως, κατά το άρθρο 340 Κ.Πολ.Δ., τα αποδεικτικά μέσα, κρίνει περισσότερο ή λιγότερο αξιόπιστο ένα από τα πολλά ισοδύναμα κατά νόμον αποδεικτικά μέσα (Α.Π 87/2013, ΑΠ 233/2011, 1597/2008, 1271/2008).

Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο, δέχθηκε, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, τα ακόλουθα: "Όπως περαιτέρω αποδείχθηκε οι εκκαλούντες (ήδη αναιρεσίβλητοι) μετακόμισαν στην εν λόγω οικία τους ... παρότι ... παρουσίαζε ατέλειες και κακοτεχνίες ειδικότερα τα καλώδια στους τοίχους ήταν "γυμνά" και ο: γειώσεις τους δεν είχαν ολοκληρωθεί, ενώ από την οροφή όταν έβρεχε έσταζαν τα όμβρια ύδατα εντός αυτής.

Για όλα τα αμέσως ανωτέρα κατηγορηματικώς και από ιδία αντίληψη καταθέτει ενόρκως ... η μάρτυρας των εκκαλούντων Δ. Σ. - μητέρα του πρώτου τούτων ... Στην από Μαΐου 2005 πραγματογνωμοσύνη του ανακριτικού γραφείου της διοικήσεως Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Νέας Μάκρης αναφέρεται ... Από όλα τα ανωτέρω αποδεικτικά στοιχεία αποδείχτηκε ότι η πυρκαγιά στην οικία των εκκαλούντων οφείλεται σε πλημμελή συμπεριφορά των προστηθέντων εργατοτεχνιτών της εφεσίβλητου, οι οποίοι, αμελώς ενεργούντες κατά την εγκατάσταση των ηλεκτρολογικών στην ως άνω ξύλινη κατοικία των εκκαλούντων, δεν μερίμνησαν και δεν έλαβαν τα κατάλληλα μέτρα, τόσον για τη γείωση των διαφόρων καλωδίων, όσο και τη μόνωση των απολήξεων των καλωδίων αυτών.

Λόγω δε της υγρασίας που παρουσίαζε το σπίτι (αφού, σύμφωνα με όλα τα ανωτέρω αποδειχθέντα, από τους ξύλινους τοίχους και το ταβάνι εισέρρεαν όμβρια ύδατα) προκλήθηκε, την ανωτέρω ημεροχρονολογία, κατά την οποία έλαβε χώρα ισχυρή βροχόπτωση, βραχυκύκλωμα από την επαφή των όμβριων υδάτων με τις καλωδιώσεις και σπινθήρες, με αποτέλεσμα την πυρκαγιά, η οποία επεξετάθη και κατέκαψε ολοσχερώς την μονοκατοικία των εκκαλούντων.

Όπως εξ άλλου αποδείχτηκε διενεργήσασα την αυτοψία και συντάξασα την ως άνω πραγματογνωμοσύνη Πυροσβεστική Υπηρεσία, μετά τη διενέργεια προανακρίσεως, διαβίβασε το σχετικό πόρισμά της στον Εισαγγελέα, ο οποίος άσκησε κατά του Ν. Λ. επικεφαλής του συνεργείου της εφεσίβλητου που κατασκεύασε την ξύλινη οικία των εκκαλούντων, ποινή δίωξη και ο τελευταίος παραπέμπεται στο ακροατήριο του Τριμελούς Πλημ/κείου Αθηνών, προκειμένου να δικαστεί ...

για εμπρησμό από αμέλεια ... Με βάση τα ως άνω αποδειχθέντα η εφεσίβλητη, με την περιγραφείσα ανωτέρω παράνομη και υπαίτια - αμελή - συμπεριφορά των προστηθέντων οργάνων της, συνισταμένη, κατά τα άνω στην πλημμελή εκτέλεση ηλεκτρολογικών εγκαταστάσεων της ξύλινης οικίας των εκκαλούντων, προκάλεσε σ αυτούς ...

τις εξής θετικές ζημίες ...".

Έτσι, κρίνοντας το Εφετείο, δεν υπέπεσε στην αναιρετική πλημμέλεια του άρθρου 559 αριθμ. 12 Κ.Πολ.Δ., καθόσον δεν προσέδωσε σε ορισμένα αποδεικτικά μέσα και δη στην κατάθεση της μάρτυρος των αναιρεσιβλήτων και στην πραγματογνωμοσύνη της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας αποδεικτική δύναμη μεγαλύτερα και μικρότερα, αντιστοίχως, εκείνης που ο νόμος προσδίδει στα συγκεκριμένα αποδεικτικά μέσα, αλλά τα εθεώρησε νομικώς ισοδύναμα αποδεικτικά μέσα και από την ελευθέρα συνεκτίμηση αυτών και των λοιπών προσκομισθέντων ενώπιον του αποδεικτικών μέσων ήχθη με την προσβαλλομένη απόφασή του στην διαμόρφωση του αποδεικτικού του πορίσματος. Επομένως ο περί του αντιθέτου πρώτος λόγος αναιρέσεως με τον οποίο προσάπτεται στην προσβαλλομένη απόφαση η ως άνω αναιρετική πλημμέλεια της προσδόσεως δηλονότι στην κατάθεση της προειρημένης μάρτυρος μείζονος αποδεικτής ισχύος έναντι της πραγματογνωμοσύνης του ανακριτικού γραφείου της διοικήσεως Πυροσβεστικής Υπηρεσίας Νέας Μάκρης, τυγχάνει αβάσιμος.

Επειδή, στο άρθρο 216 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ., ορίζεται ότι η αγωγή πρέπει να περιέχει, εκτός άλλων, ακριβή περιγραφή του αντικειμένου της διαφοράς και ορισμένο αίτημα. Η ακριβής περιγραφή του αντικειμένου της διαφοράς είναι συνυφασμένη με την υποβολή αιτήματος ορισμένου, δεκτικού δικαστικής εκτιμήσεως. Άλλως το δικαστήριο βρίσκεται σε αδυναμία να εκδώσει απόφαση συγκεκριμένη, σαφή και επιδεκτική εκτελέσεως (Α.Π. 224/2007, 941/1997).

Εξάλλου , από τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 14 Κ.Πολ.Δ. κατά την οποία επιτρέπεται αναίρεση, αν το δικαστήριο παρά το νόμο κήρυξε ή δεν κήρυξε ακυρότητα, έκπτωση από δικαίωμα ή απαράδεκτο, προκύπτει, ότι ο προβλεπόμενος με αυτή λόγος αναιρέσεως αναφέρεται στις δικονομικές ακυρότητες, δηλαδή εκείνες που ανάγονται στη διαδικασία και είναι συνέπεια εφαρμογής δικονομικών διατάξεων (Ολ.Α.Π. 12/2000, 1/1999, Α.Π. 2001/2009).

Στην προκειμένη περίπτωση, από την επισκόπηση του δικογράφου της ενδίκου αγωγής προκύπτει ότι σ' αυτήν δύο πρώτοι αναιρεσίβλητοι είχαν περιλάβει και αίτημα επιδικάσεως των μισθωμάτων που είχαν ήδη καταβάλει για την μίσθωση οικίας προς κάλυψη των στεγαστικών των αναγκών καθώς και εκείνων που θα κατέβαλλαν για τον ίδιο σκοπό κατά την προσεχή πενταετία, κατά την οποία δεν θα μπορούσαν να αποκτήσουν ιδιόκτητη οικογενειακή στέγη.

Για την θεμελίωση του αιτήματος περί μελλοντικών μισθωμάτων ισχυρίσθηκαν με την αγωγή, κατά λέξιν τα εξής: "... Η ζημία την οποία υποστήκαμε εξ υπαιτιότητας της εναγομένης (ολοσχερής καταστροφή από πυρκαϊά της οικίας των) μας στερεί το δικαίωμα να αποκτήσουμε άλλη ιδιόκτητη στέγη στο άμεσο μέλλον και δη την προσεχή 5ετία και επομένως κατά το χρονικό αυτό διάστημα ήτοι επί 60 μήνες από 15-7-2008 και επέκεινα μέχρι 14-7-2013 θα αναγκασθούμε να καταβάλλουμε κάθε μήνα, κατ' ελάχιστο όριο το ποσό των 600 ευρώ μηνιαίως, ήτοι συνολικά 36.000 ευρώ συν 3% συμπλ.

Φόρο, ήτοι 36000x3%= 1.800 και συνολικά ... 37.080 ευρώ ...". Υπό το ως άνω περιεχόμενό του, το σχετικό αγωγικό αίτημα ήταν αρκούντως ορισμένο, αφού περιείχε τα αναγκαία, κατ' άρθρο 216 παρ.1 β' Κ.Πολ.Δ., στοιχεία για την θεμελίωσή του και ειδικότερα για τον προσδιορισμό της αντιστοίχου μελλοντικής ζημίας των εναγόντων. Επομένως, ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως, με τον οποίο προσάπτεται στην προσβαλλομένη απόφαση, κατά την εκτίμηση του νοηματικού του περιεχομένου του, η εκ του άρθρου 559 αριθ. 14 Κ.Πολ.Δ., αιτίαση, υπό την έννοιαν ότι το αίτημα της αγωγής περί επιδικάσεως μελλοντικών μισθωμάτων ήταν αόριστο, καθόσον δεν πληρούσε τους όρους του άρθρου 216 παρ.1 Κ.Πολ.Δ., και παρά το νόμο δεν κηρύχθηκε απαράδεκτο, τυγχάνει αβάσιμος.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω και μη υπάρχοντος άλλου λόγου προς έρευνα, η κρινομένη αίτηση αναιρέσεως, πρέπει να απορριφθεί.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 31-5-2010 αίτηση της Ν. Φ. - Γ. και τους από 10-12-2011 προσθέτους λόγους αναιρέσεως κατά της υπ' αριθμ. 27/2010 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, την 10η Δεκεμβρίου 2013.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, την 2η Ιουνίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ