1146/2011 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1146 / 2011 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1146/2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Αντιπρόεδρο, Χαράλαμπο Δημάδη, Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Χαράλαμπο Αθανασίου και Νικόλαο Μπιχάκη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 9 Μαρτίου 2011, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Ε. χας Ν. Κ., το γένος Κ. Π., κατοίκου ... και 2. Μ. Γ. Κ., κατοίκου ..., ως εκ διαθήκης κληρονόμων του αποβιώσαντα Ν. Α. Κ., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Ιωάννη Οικονομόπουλο.

Του αναιρεσίβλητου: Ν. Ι. Π., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 2-2-1998 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Λαμίας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 163/1999, 37/2002 μη οριστικές, 187/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 121/2007 του Εφετείου Λαμίας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 17-7-2008 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκαν μόνο οι αναιρεσείοντες, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Σπυρίδων Μιτσιάλης ανέγνωσε την από 2-3-2011 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του πρώτου, υπό στοιχείο Β, κατά το δεύτερο μέρος του, λόγου αναίρεσης και την απόρριψη των υπολοίπων λόγων της από 17-7-2008 αίτησης για αναίρεση της 121/2007 απόφασης του Εφετείου Λαμίας.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Από την 10250/4-5-2010 έκθεση επίδοσης της αρμοδίας δικαστικής επιμελήτριας στο Πρωτοδικείο Αθηνών ..., προκύπτει, ότι, κατόπιν έγγραφης παραγγελίας του πληρεξουσίου δικηγόρου των αναιρεσειόντων Ηλία Κρανιώτη, που επισπεύδουν τη συζήτηση -και του οποίου την παραγγελία αυτή ενέκριναν οι τελευταίοι με τα .../24-9-2010 και .../8-3-2011 αντίστοιχα, ειδικά πληρεξούσια των συμβολαιογράφων Γρεβενών Θεολογίας Παπαθανασίου και Κρωπίας Αττικής Ευγενίας Παπαδιώτη- ακριβές αντίγραφο της από 17-7-2008 αίτησης αναίρεσης με την πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση προς εμφάνιση κατά την στην αρχή της παρούσας αναφερόμενη δικάσιμο (9-3-2011) επιδόθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα στον αναιρεσίβλητο, ο οποίος όμως δεν εμφανίστηκε κατά τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης, όταν η υπόθεση εκφωνήθηκε κατά τη σειρά του οικείου πινακίου, ούτε υπέβαλε έγγραφη δήλωση για παράστασή του στο ακροατήριο κατά τη διάταξη του άρθρου 242 παρ.2 ΚΠολΔ. Επομένως, πρέπει, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 576 παρ.2 ΚΠολΔ, να προχωρήσει η συζήτηση παρά την απουσία του αναιρεσιβλήτου.

ΙΙ. Κατά τη διάταξη του άρθρου 527 ΚΠολΔ, είναι απαράδεκτη η προβολή στην κατ' έφεση δίκη πραγματικών ισχυρισμών που δεν προβλήθηκαν στην πρωτόδικη δίκη, εκτός αν 1) προτείνονται από τον εφεσίβλητο, ενάγοντα ή εκείνον που είχε παρέμβει, ως υπεράσπιση κατά της έφεσης και δεν μεταβάλλεται με τους ισχυρισμούς αυτούς η βάση της αγωγής ..., 2) γεννήθηκαν μετά την τελευταία συζήτηση στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο, 3) συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρου 269.

Το απαράδεκτο λαμβάνεται υπόψη και αυτεπαγγέλτως. Κατά την έννοια της διατάξεως του άρθρου 527 ΚΠολΔ, ως νέοι ισχυρισμοί νοούνται μόνον όσοι τείνουν στη θεμελίωση, παρακώλυση ή κατάλυση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος, αλλά όχι και οι ισχυρισμοί που αποτελούν άρνηση της αγωγής ή επιχειρήματα νομικά ή πραγματικά, τα οποία αντλούνται από την εκτίμηση των αποδείξεων, καθώς και οι ισχυρισμοί που συνιστούν επιχειρήματα για την υποστήριξη των απόψεων των διαδίκων (ΑΠ 284/2008).

Εξάλλου κατά τη διάταξη του άρθρου 269 ΚΠολΔ, όπως ίσχυε πριν από την τροποποίηση του με το Ν. 2915/2001, 1.Μέσα επίθεσης και άμυνας προβάλλονται κατά την πρώτη συζήτηση με τις προτάσεις διαφορετικά είναι απαράδεκτα. Το απαράδεκτο αυτό δεν ισχύει για τους ισχυρισμούς που λαμβάνονται υπόψη αυτεπαγγέλτως ή που μπορούν να προταθούν σε κάθε στάση της δίκης. 2.

Μέσα επίθεσης και άμυνας είναι παραδεκτά και μετά την πρώτη συζήτηση στο Δικαστήριο α) αν το δικαστήριο κρίνει ότι δεν προβλήθηκαν εγκαίρως από δικαιολογημένη αιτία• αυτό ισχύει και για την ένσταση για κατάχρηση δικαιώματος, β) αν προέκυψαν για πρώτη φορά μεταγενέστερα, γ) αν αποδεικνύονται εγγράφως ή με δικαστική ομολογία του αντιδίκου.

Τέλος κατά το άρθρο 559 αριθ. 14 ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν το δικαστήριο παρά το νόμο κήρυξε ή δεν κήρυξε ακυρότητα, έκπτωση από δικαίωμα ή απαράδεκτο. Από την ως άνω διάταξη σε συνδυασμό με εκείνη του ίδιου άρθρου αριθ. 1 ΚΠολΔ προκύπτει, ότι το ως απαράδεκτο, του οποίου η από το δικαστήριο παρά το νόμο κήρυξη ή μη κήρυξη ιδρύει λόγο αναιρέσεως, νοείται όχι το ουσιαστικό απαράδεκτο, αλλά εκείνο που είναι συνέπεια παραβιάσεως δικονομικών διατάξεων, οι οποίες θέτουν ορισμένες προϋποθέσεις ως προς τη διαδικαστική πράξη, η μη τήρηση των οποίων αποκλείει εκ των προτέρων την πράξη (Ολ.ΑΠ 963/1985).

Στην προκείμενη περίπτωση με τον πρώτο υπό στοιχείο Β, κατά το δεύτερο μέρος του, λόγο της αναίρεσης, προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η από τον αριθμό 14 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλεια, γιατί το Εφετείο, παρόλο που ο αρχικός εναγόμενος, στη δικονομική θέση του οποίου υπεισήλθαν εξαιτίας του επισυμβάντος κατά τη διάρκεια της δίκης θανάτου του ήδη αναιρεσείοντος, πρόβαλε παραδεκτά, με τις προτάσεις του κατά την πρώτη συζήτηση στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο την ένσταση, ότι έγινε κύριος ολοκλήρου του επιδίκου με έκτακτη χρησικτησία και την επανέφερε με τον τρίτο λόγο της έφεσής του, το Εφετείο την απέρριψε ως απαράδεκτως προβληθείσα, επειδή ο εναγόμενος δεν πρόβαλε με τις προτάσεις του στον πρώτο βαθμό τέτοιο ισχυρισμό και ειδικότερα, γιατί "προβάλλεται καθυστερημένα ενώπιον του Δικαστηρίου, χωρίς τη συνδρομή των πρϋποθέσεων των άρθρων 269 και 527 ΚΠολΔ".

Περαιτέρω, όπως προκύπτει από την παραδεκτή εκτίμηση (άρθρο 561 παρ.2 ΚΠολΔ) του περιεχομένου των προτάσεων του αρχικά εναγομένου κατά την πρώτη συζήτηση στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο, ο τελευταίος πρόβαλε, επικουρικά, παραδεκτά όμως, με τις εν λόγω προτάσεις του την ένσταση ιδίας κυριότητας επί του επιδίκου ακινήτου που στηρίζεται στην έκτακτη χρησικτησία, αφού σ'αυτές ειδικότερα εκθέτει τα εξής: "Άλλως κατά ΑΚ 1045, "εκείνος που έχει στη νομή του για μια εικοσαετία πράγμα κινητό ή ακίνητο, γίνεται κύριος (έκτακτη χρησικτησία)".

Πράγματι, με το από 15.2.1973 και υπ' αριθμ. .../1973 πωλητήριο συμβόλαιο του συμβολαιογράφου Θερμοπυλών Δημητρίου Αθανασίου Αλεξανδρή, το οποίο έχει νόμιμα μεταγραφεί στον τόμο 62 και αριθμό 356 των βιβλίων των μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Θερμοπυλών, επικυρωμένο αντίγραφο του οποίου προσάγω και επικαλούμαι απέκτησα τη νομή του επιδίκου ακινήτου, το οποίο και ανελλιπώς νέμομαι μέχρι σήμερα.

Απέκτησα λοιπόν σύμφωνα με την προαναφερόμενη διάταξη του ΑΚ πρωτότυπο τίτλο κυριότητας επί του ακινήτου, ύστερα από την πάροδο εικοσαετίας (δηλαδή το 1993)". Ο ίδιος - αρχικός - εναγόμενος επανέφερε στο Εφετείο την ως άνω ένστασή του, με τον τρίτο λόγο της έφεσής του, ισχυριζόμενος ότι εσφαλμένα η συνεκκαλούμενη 37/2002 μη οριστική απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου απέρριψε την ένσταση αυτή.

Το Εφετείο απέρριψε τον τρίτο λόγο της έφεσης του αρχικά εναγομένου (από πρόδηλη προφανώς παραδρομή αναφέρεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η τακτική αντί της έκτακτης χρησικτησία, αφού την συνδέει με τον τρίτο λόγο της έφεσης) με τις παρακάτω αιτιολογίες "Ο προβαλλόμενος με τον τρίτο λόγο έφεσης ισχυρισμός του εναγομένου ότι η παραπάνω συνεκκαλουμένη 37/2002 μη οριστική απόφαση απέρριψε ως αβάσιμο κατ' ουσίαν τον επικουρικώς προταθέντα από αυτόν ισχυρισμό ότι έχει καταστεί κύριος του επικοίνου με τα προσόντα της τακτικής χρησικτησίας είναι απορριπτέος ως ερειδόμενος επί εσφαλμένης προϋποθέσεως, αφού ο εναγόμενος δεν πρόβαλε με τις προτάσεις στον πρώτο βαθμό τέτοιο ισχυρισμό, ούτε η παραπάνω απόφαση απέρριψε τον ισχυρισμό αυτό στην ουσία του.

Εξάλλου εάν ήθελε θεωρηθεί ότι ο ισχυρισμός αυτός προβάλλεται τώρα για πρώτη φορά είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος, διότι προβάλλεται καθυστερημένα ενώπιον αυτού του Δικαστηρίου, χωρίς τη συνδρομή των προϋποθέσεων των άρθρων 269 και 527 του ΚΠολΔ)". Επομένως, το Εφετείο, το οποίο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, απέρριψε τον τρίτο λόγο της έφεσης του αρχικού εναγομένου με τις αμέσως πιο πάνω, αιτιολογίες, παρά το νόμο κήρυξε απαράδεκτο (σε σχέση ειδικότερα με την πρώτη προβολή της επίμαχης ένστασης στο Εφετείο, χωρίς τη συνδρομή των προϋποθέσεων των άρθρων 269 και 527 ΚΠολΔ).

Έτσι, υπέπεσε στην πλημμέλεια από τον αριθμό 14 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, γι' αυτό και ο ήδη εξεταζόμενος λόγος της αναίρεσης είναι βάσιμος.

ΙΙΙ. Κατ' ακολουθίαν, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση, για περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση (άρθρο 580 παρ.3 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 121/2007 απόφαση του Εφετείου Λαμίας.

Παραπέμπει την υπόθεση, για περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση.

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 3 Μαΐου 2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 30 Ιουνίου 2011.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ