Supreme Court remands appeal for retrial due to unproven service of judgment and lack of time-bar waiver.

Απόφαση 1143 / 2020 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1143/2020

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους δικαστές, Δήμητρα Κοκοτίνη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αρετή Παπαδιά, Πελαγία Ακάσογλου, Δήμητρα Ζώη και Ιωάννα Μαργέλλου-Μπουλταδάκη, αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο κατάστημά του, την 6η Οκτωβρίου 2020, με την παρουσία και της γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει την υπόθεση, μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "... Α.Ε." και τον διακριτικό τίτλο "...", όπως εκπροσωπείται νόμιμα, που εδρεύει στην … και παραστάθηκε δια δηλώσεως (ΚΠολΔ 242 παρ.2) του πληρεξουσίου δικηγόρου Σταμάτη Κουμάνη, ο οποίος δεν κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσίβλητων: 1) Δ. Κ. του Ν., 2) Ε. Μ. του Δ., 3) Φ. Κ. του Μ. 4) V (Β.) O. (Ο.) του G. (Κ.), 5) Β. Π. του Ν., 6) Κ. Χ. του Σ., 7) Δ. Α. του Α., 8) Γ. Μ. του Α., και 9) Ε. Σ. του Π., κατοίκων ... που δεν παραστάθηκαν.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 2-11-2017 αγωγή των ήδη αναιρεσίβλητων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης.

Εκδόθηκαν η 7486/2018 οριστική απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου και, κατόπιν ασκήσεως εφέσεως, η 459/2019 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Την αναίρεση των δύο αποφάσεων, ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 16-5-2019 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε με τη σειρά της από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Εισηγητής ορίσθηκε η αρεοπαγίτης Δήμητρα Ζώη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από την υπ'αριθμ. .../5-11-2019 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή του Εφετείου Θεσσαλονίκης Δ. Κ. προκύπτει ότι, ακριβές επικυρωμένο αντίγραφο της ένδικης αίτησηζ αναίρεσης και κλήση για συζήτηση κατά τη δικάσιμο της 21-1-2020 επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα, με επιμέλεια της ήδη αναιρεσείουσας, στον πληρεξούσιο δικηγόρο των αναιρεσιβλήτων Δημήτριο Τσαγκαλίδη, ως αντίκλητο αυτών (άρθρ. 143 παρ.1 ΚΠολΔ, όπως ισχύει μετά την αντικατάστασή του με την παρ. 2 του άρθρου 1 του Ν.4335/2015). Κατά την πιο πάνω δικάσιμο, όπως εξάγεται από το οικείο πινάκιο, οι αναιρεσίβλητοι δεν παραστάθηκαν, ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο, η δε υπόθεση αναβλήθηκε για την δικάσιμο που σημειώνεται στην αρχή της παρούσας. Ωστόσο όμως, όταν η υπόθεση εκφωνήθηκε με τη σειρά της από το οικείο πινάκιο, οι αναιρεσίβλητοι επίσης δεν παραστάθηκαν, ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 ΚΠολΔ. Επομένως, πρέπει να δικαστούν ερήμην, η διαδικασία όμως θα συνεχισθεί ωσάν να ήταν και αυτοί παρόντες (αρθρ. 568 παρ.4, 576 παρ.2 ΚΠολΔ).

Από τον συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 553 παρ. 1 στοιχ. β, 321 και 495 παρ. 1 ΚΠολΔ συνάγεται ότι, σε αναίρεση υπόκειται η απόφαση που έχει καταστεί τελεσίδικη κατά το χρόνο άσκησης του εν λόγω ένδικου μέσου, δηλαδή κατά τον χρόνο της κατάθεσης του οικείου δικογράφου στη γραμματεία του δικαστηρίου που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση. Τελεσίδικη είναι η απόφαση, η οποία, απεκδύοντας τον δικαστή από κάθε περαιτέρω εξουσία, περατώνει την δίκη επί της αγωγής και δεν υπόκεινται στα τακτικά ένδικα μέσα της ανακοπής ερημοδικίας και της έφεσης. Περαιτέρω, κατά την παρ. 1 του άρθρου 503 ΚΠολΔ, η προθεσμία της ανακοπής ερημοδικίας είναι δέκα πέντε (15) ημέρες, αν ο διάδικος που δικάσθηκε ερήμην διαμένει στην Ελλάδα και αρχίζει από την επίδοση της απόφασης.

Συνεπώς, η ερήμην οριστική απόφαση του Εφετείου υπόκειται σε αναίρεση μόνον αφότου έπαυσε να υπόκειται σε ανακοπή ερημοδικίας, είτε διότι παρήλθε η δεκαπενθήμερη προς άσκηση αυτής προθεσμία από την επίδοση της ερήμην αποφάσεως, είτε διότι ο δικαιούμενος σε άσκηση αυτής ερημοδικασθείς διάδικος παραιτήθηκε νομίμως ή από το ασκηθέν ένδικο μέσο της ανακοπής ή του δικαιώματος προς άσκηση αυτού, διότι έκτοτε καθίσταται αυτή τελεσίδικη και προσβλητή με αναίρεση, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 553 παρ. 1β ΚΠολΔ (ΑΠ 241/2015, ΑΠ 1466/2010, ΑΠ 54/2009).

Η απόδειξη της τελεσιδικίας της πληττόμενης με αναίρεση απόφασης γίνεται με τη προσκόμιση των σχετικών εκθέσεων επίδοσης ή με τη βεβαίωση του δικαστικού επιμελητή στο δικόγραφο που επιδόθηκε, σε συνδυασμό με βεβαίωση της γραμματείας του δικαστηρίου ότι δεν ασκήθηκε ένδικο μέσο (ΑΠ769/2019, ΑΠ 845/2018). Αν δεν αποδεικνύεται η τελεσιδικία με την προσκόμιση των εγγράφων αυτών από τον παριστάμενο διάδικο, η αίτηση αναίρεσης απορρίπτεται ως απαράδεκτη (ΑΠ 1185/2018).

Περαιτέρω, η παραίτηση από το δικαίωμα άσκησης ανακοπής ερημοδικίας μπορεί να συνάγεται και σιωπηρά από το ότι ο δικαιούμενος σε άσκηση αυτής διάδικος που ερημοδικάστηκε άσκησε αναίρεση χωρίς να ασκήσει ανακοπή ερημοδικίας, για το κύρος όμως μιας τέτοιας παραίτησης απαιτείται ειδική προς τούτο πληρεξουσιότητα του δικηγόρου που υπογράφει την αίτηση αναίρεσης (άρθρο 98 περ.

β' ΚΠολΔ), η έλλειψη της οποίας ερευνάται αυτεπάγγελτα, μπορεί όμως να καλυφθεί με έγκριση (εκ των υστέρων) του διαδίκου που άσκησε την αναίρεση (ΑΠ Ολομ.17/2013, ΑΠ 769/2019). Τέλος, σύμφωνα με το άρθ. 254 παρ. 1 ΚΠολΔ, που εφαρμόζεται και στην αναιρετική δίκη (άρθ. 573 παρ. 1 ΚΠολΔ), το δικαστήριο μπορεί να διατάξει την επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο, που έχει κηρυχθεί περατωμένη, όταν κατά τη μελέτη της υπόθεσης ή τη διάσκεψη παρουσιάζονται κενά ή αμφίβολα σημεία, που χρειάζονται συμπλήρωση ή επεξήγηση, αναφέροντας, απαραιτήτως, στη σχετική απόφαση τα ειδικά θέματα που αποτελούν αντικείμενο της επαναλαμβανόμενης συζήτησης. (ΑΠ 412/2020, 1094/2019, 1212/2017).

Στην προκειμένη περίπτωση από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της δίκης (άρθ. 561 παρ. 2 ΚΠολΔ) και τα λοιπά στοιχεία της δικογραφίας προκύπτουν τα ακόλουθα: Επί της από 22-11-2017 αγωγής των ήδη αναιρεσιβλήτων κατά της ήδη αναιρεσείουσας, με την οποία ζητούσαν την καταβολή των αναφερομένων σ' αυτή ποσών, ως μισθών υπερημερίας λόγω επίσχεσης εργασίας, εκδόθηκε η υπ' αριθμ.7486/2018 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης, ερήμην της εναγομένης και ήδη αναιρεσείουσας, με την οποία έγινε εν μέρει δεκτή η αγωγή ως κατ' ουσίαν βάσιμη.

Κατά της απόφασης αυτής η εναγομένη-αναιρεσείουσα άσκησε την από 6-7-2018 έφεση, επί της οποίας εκδόθηκε, ερήμην αυτής, η προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 459/2019 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, η οποία απέρριψε την έφεση ως ανυποστήρικτη, λόγω της ερημοδικίας της. Η απόφαση αυτή δημοσιεύτηκε στις 19-2-2019.

Κατά της ανωτέρω εφετειακής απόφασης η ερήμην δικασθείσα εκκαλούσα άσκησε την ένδικη αίτηση αναίρεσης στις 16-5-2019, πλην όμως δεν αποδεικνύεται από τα έγγραφα της δικογραφίας, ούτε άλλωστε γίνεται σχετική επίκληση από την παριστάμενη αναιρεσείουσα, ότι έλαβε χώρα νόμιμη επίδοση της προσβαλλόμενης ως άνω εφετειακής απόφασης και παρέλευση της προς άσκηση ανακοπής προθεσμίας, είτε παραίτηση αυτής από το σχετικό δικαίωμα.

Και ναι μεν αναφέρεται στην αίτηση αναίρεσης ότι η ".... προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 459/2019 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, η οποία εκδόθηκε ερήμην ημών ως εκκαλούντων μας επιδόθηκε στις 12-4-2019...", πλην όμως τούτο ουδόλως προκύπτει (με τη προσκόμιση της σχετικής έκθεσης επίδοσης ή με τη βεβαίωση του δικαστικού επιμελητή στο δικόγραφο της προσβαλλόμενης εφετειακής απόφασης), ούτε γίνεται αναφορά στην άσκηση ή μη ανακοπής ερημοδικίας κατ' αυτής ή παραίτησης κατά νόμιμο τρόπο από το δικαίωμα αυτό και σε κάθε περίπτωση δεν προσκομίζεται σχετική βεβαίωση του αρμόδιου Γραμματέα του εκδώσαντος την απόφαση δικαστηρίου για το ότι δεν ασκήθηκε μέσα στην δεκαπενθήμερη προθεσμία ανακοπή ερημοδικίας κατ' αυτής για την απόδειξη της τελεσιδικίας, ενώ δεν αποδεικνύεται η ύπαρξη ρητής έγκυρης παραίτησης της αναιρεσείουσας από το σχετικό δικαίωμά της, σύμφωνα με όσα προεκτέθηκαν.

Περαιτέρω, δεν μπορεί να γίνει λόγος ούτε περί σιωπηρής έγκυρης παραίτησης με την άσκηση της ένδικης αναίρεσης και την επιγενόμενη έγκριση εκ μέρους του έχοντος την ειδική προς τούτο πληρεξουσιότητα υπογράφοντος το δικόγραφο της αναίρεσης πληρεξούσιου δικηγόρου, αφού όπως προκύπτει από το προσκομιζόμενο υπ' αριθμ. .../27-6-2019 ειδικό πληρεξούσιο της συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Ε.

Μ., τέτοια πληρεξουσιότητα εκ μέρους του νομίμου εκπροσώπου της αναιρεσείουσας δε χορηγήθηκε. Επομένως, εφόσον κατά τη μελέτη και διάσκεψη της υπόθεσης παρουσιάσθηκαν τα ως άνω κενά και αμφίβολα σημεία, τα οποία χρειάζονται συμπλήρωση και διευκρίνιση, πρέπει να διαταχθεί η επανάληψη της συζήτησης, προκειμένου να προσκομισθούν, με επιμέλεια της αναιρεσείουσας, τα αναφερόμενα πιο πάνω στοιχεία, σχετικά με τη συνδρομή της παραπάνω προϋπόθεσης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο της από 16-5-2019 (υπ'αριθμ. εκθ. καταθ. 180/2019) αίτησης αναίρεσης κατά της υπ' αριθμ. 459/2019 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης, προκειμένου να προσκομισθούν, με επιμέλεια της αναιρεσείουσας, τα αναφερόμενα στο σκεπτικό έγγραφα.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 3 Νοεμβρίου 2020.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 13 Νοεμβρίου 2020.

H ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ