1123/2012 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1123 / 2012 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1123/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Χαράλαμπου Ζώη), Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Παναγιώτη Ρουμπή, Βασίλειο Λαμπρόπουλο και Μιλτιάδη Σπυρόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 20 Απριλίου 2012, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Της εδρεύουσας στην Αθήνα Ανωνύμου Ασφαλιστικής Εταιρείας, με την επωνυμία "ALLIANZ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΓΕΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ", νομίμως εκπροσωπούμενης, η οποία εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου της Δημήτριου Γαλάνη και κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Χ. Σ. του Ε., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου του Σπυρίδωνα Μπουρίκα, βάσει δηλώσεως κατ' άρθρο 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ και κατέθεσε προτάσεις, 2. Α. Σ. του Ε., κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου της Ιωάννη Δαμοράκη και δεν κατέθεσε προτάσεις, 3. Του εδρεύοντος στην Αθήνα Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου, με την επωνυμία "ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΑΠΟ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ", νομίμως εκπροσωπούμενου, το οποίο εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου του Γεώργιου Μανουσάκη και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 27-3-2008 αγωγή του 1ου των ήδη αναιρεσιβλήτων, την από 12-5-2008 αγωγή της 2ης των ήδη αναιρεσιβλήτων και την από 20-11-2008 παρεμπίπτουσα αγωγή του 3ου των ήδη αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2538/2009 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 3943/2010 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 30-6-2011 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Βασίλειος Λαμπρόπουλος ανέγνωσε την από 2-4-2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη του τρίτου και τέταρτου λόγου και την παραδοχή του πρώτου και δεύτερου λόγου της αιτήσεως αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, οι πληρεξούσιοι των 2ου και 3ου των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 68, 556 και 558 ΚΠολΔ συνάγεται ότι η αίτηση αναιρέσεως απευθύνεται κατά του νικήσαντος αντιδίκου του αναιρεσείοντος όχι δε και κατά του ομοδίκου του, ως προς τον οποίο είναι απαράδεκτη λόγω έλλειψης εννόμου συμφέροντος, εφόσον η απόφαση δεν περιέχει διάταξη υπέρ αυτού η οποία βλάπτει τον αναιρεσείοντα (ΑΠ(ολ) 24/1997). Είναι δε διάφορο το ζήτημα ότι στη συζήτηση του ενδίκου μέσου που άσκησε ένας εκ των αναγκαστικώς ομοδίκων είναι απαραίτητη η κλήτευση των υπολοίπων ομοδίκων, η οποία επιβάλλεται από το άρθρο 76 παρ. 3 ΚΠολΔ (ΑΠ 356/2006). Επομένως η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως κατά το μέρος που απευθύνεται κατά της δεύτερης αναιρεσίβλητης και του τρίτου αναιρεσιβλήτου, κατά των οποίων εστρέφετο η έφεση είναι απαράδεκτη, αφού η αναιρεσείουσα (ALLIANZ ΕΛΛΑΣ ΑΑΕ) δεν επικαλείται και ούτε από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι περιέχονται σε αυτή δυσμενείς για την αναιρεσείουσα και επωφελείς για τους ως άνω αναιρεσιβλήτους διατάξεις ή αιτιολογίες.

Για τη νομιμοποίηση προς διεξαγωγή συγκεκριμένες δίκης αρκεί καταρχήν ο ισχυρισμός του ενάγοντος ότι αυτός και ο εναγόμενος είναι τα υποκείμενα της επίδικης ουσιαστικής έννομης σχέσης, ότι δηλαδή ο ίδιος είναι φορέας του ασκούμενου επίδικου δικαιώματος και ο εναγόμενος της αντίστοιχης υποχρέωσης. Ποία πρόσωπα είναι φορείς συγκεκριμένων δικαιωμάτων ή υποχρεώσεων ορίζεται από το ουσιαστικό δίκαιο που επιτρέπει την άσκηση της αγωγής.

Συνεπώς, η από μέρους του εναγομένου, προβαλλόμενη έλλειψη ενεργητικής ή παθητικής νομιμοποίησης δεν συνιστά- ένσταση, αλλά άρνηση της βάσης της αγωγής και ως εκ τούτου δεν αποτελεί "πράγμα" που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ (ΑΠ(ολ) 18/2005, ΑΠ 2102/2007). Επομένως, ο τρίτος λόγος αναιρέσεως από τον αριθ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ με τον οποίο προβάλλεται η αιτίαση ότι το Εφετείο δεν έλαβε υπόψη του και δεν απάντησε στον ισχυρισμό της εναγομένης και ήδη αναιρεσείουσας ασφαλιστικής εταιρίας περί έλλειψης ενεργητικής νομιμοποίησης του πρώτου αναιρεσιβλήτου εις ότι αφορά τις αξιώσεις του για τα από 1-3-2008 έως 28-2-2010 χρονικό διάστημα, συνεπεία της αυτοδικαίας μεταβιβάσεως της σχετικής αξιώσεως του στο ΙΚΑ είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος, καθόσον σύμφωνα με τα αναφερόμενα στην ανωτέρω νομική σκέψη ο ισχυρισμός αυτός δεν συνιστά "πράγμα" που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Κατά την διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 1 του ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται μόνον αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται, αν δεν εφαρμοστεί ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις γ" την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή (Ολ.ΑΠ 7/2006, 4/2005).

Με το λόγο αναίρεσης από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ (παραβίαση κανόνα του ουσιαστικού δικαίου) ελέγχονται τα σφάλματα του δικαστηρίου κάτω την εκτίμηση του νόμω βάσιμου της αγωγής ή των ισχυρισμών των διαδίκων, καθώς και τα νομική σφάλματα κατά την έρευνα της ουσίας της διάφορος. Ελέγχεται, δηλαδή, αν η αγωγή, ένσταση κ.λπ.

ορθώς απορρίφθηκε ως μη νόμιμη ή αν, κατά παράβαση ουσιαστικού κανόνα δικαίου, έγινε δεκτή ως νόμιμη ή απορρίφθηκε ή έγινε δεκτή κατ' ουσίαν (Ολ.ΑΠ 27 και 28/1998). Εξάλλου κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 19 του ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες, ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.

Από την υπόψη διάταξη, που αποτελεί κύρωση της παράβασης του άρθρου 93 παράγραφος 3 του Συντάγματος προκύπτει ότι ο προβλεπόμενος απ' αυτή λόγος αναίρεσης ιδρύεται όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικό (έλλειψη αιτιολογίας), ή στον τα εκτιθεμένα δεν καλύπτουν όλο τα στοιχεία που απαιτούνται βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνηση του (ανεπαρκής αιτιολογία), ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους (αντιφατική αιτιολογία) (Ολ.ΑΠ 1/1999).

Ο προβλεπόμενος από το άρθρο 559, αριθ. 19 λόγος αναίρεσης για έλλειψη νόμιμης βάσης με την έννοια της ανεπαρκούς αιτιολογίας αφορά ελλείψεις αναγόμενες αποκλειστικά στη διατύπωση του αιτιολογικού πορίσματος αναφορικά με τη συνδρομή ή μη γεγονότων, που στη συγκεκριμένη περίπτωση συγκροτούν το πραγματικό του εφαρμοστέου κανόνα ουσιαστικού δικαίου, έτσι ώστε, από την ανεπαρκή ή αντιφατική έκθεση τους, να μην μπορεί να κριθεί αν η απόφαση στηρίζεται ή όχι νομικώς (Ολ.ΑΠ 13/1995).

Η ύπαρξη νόμιμης βάσης και η αντίστοιχη έλλειψη της πρέπει να προκύπτουν αμέσως οπό την προσβαλλόμενη απόφαση, ο δε Άρειος Πάγος διαπιστώνει την ύπαρξη ή την ανυπαρξία του προκειμένου λόγου αναίρεσης, ελέγχοντας μόνο την προσβαλλόμενη απόφαση και το αιτιολογικό της και όχι το περιεχόμενο άλλων εγγράφων ή αποφάσεων σε εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 561 παρ. 2 του ΚΠολΔ.

Αντίθετα, δεν υπάρχει έλλειψη νόμιμης βάσης στον πρόκειται για ελλείψεις αναγόμενες στην εκτίμηση των αποδείξεων και μάλιστα στην ανάλυση, στάθμιση και αιτιολόγηση του εξαγόμενου από αυτές πορίσματος, γιατί στην κρίση του αυτή το δικαστήριο προβαίνει ανέλεγκτα, κατά το άρθρο 561 παρ. 1 ΚΠολΔ, εκτός αν δεν είναι σαφές το πόρισμα και για το λόγο αυτό γίνεται αδύνατος ο αναιρετικός έλεγχος.

Περαιτέρω, από τις διατάξεις των άρθρων 297, 298, 300, 330 και 914 ΑΚ συνάγεται ότι προϋπόθεση της ευθύνης για αποζημίωση από αδικοπραξία είναι η υπαιτιότητα του υπόχρεου, ή οποία υπάρχει και στην περίπτωση της αμέλειας, δηλαδή όταν δεν καταβάλλεται η επιμέλεια που απαιτείται στις συναλλαγές, η παράνομη συμπεριφορά του υπόχρεου σε αποζημίωση έναντι εκείνου που ζημιώθηκε και η ύπαρξη αιτιώδους συνάφειας μεταξύ της παράνομης συμπεριφοράς και της ζημίας.

Η παράνομη συμπεριφορά ως όρος της αδικοπραξίας μπορεί να συνίσταται όχι μόνο σε θετική πράξη, αλλά και σε παράλειψη, εφόσον στην τελευταία αυτή περίπτωση εκείνος που υπέπεσε στην παράλειψη ήταν υποχρεωμένος σε πράξη από το νόμο ή τη δικαιοπραξία, είτε από την καλή πίστη, κατά την κρατούσα κοινωνική αντίληψη.

Αιτιώδης δε συνάφεια υπάρχει, στον η πράξη ή η παράλειψη του ευθυνόμενου προσώπου, που μπορεί να είναι και ο ζημιωθείς στην περίπτωση που συνετέλεσε και ο ίδιος την πρόκληση ή την επαύξηση της ζημιάς, ήταν κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας ικανή και μπορούσε να επιφέρει, κατά τη συνηθισμένη πορεία των πραγμάτων, το επιζήμιο αποτέλεσμα.

Η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, ότι τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε ως αποδειχθέντα επιτρέπουν το συμπέρασμα να θεωρηθεί κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας ορισμένο γεγονός ως πρόσφορη αιτία της ζημίας υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 1 και 19 ΚΠολΔ γιατί είναι κρίση νομική, αναγόμενη στην ορθή ή μη υπαγωγή από το δικαστήριο της ουσίας των διδαγμάτων της κοινής πείρας στην αόριστη νομική έννοια της αιτιώδους συνάφειας.

Αντίθετα, η κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, περί του ότι στη συγκεκριμένη (ένδικη) περίπτωση η πράξη ή η παράλειψη εκείνη αποτέλεσε ή δεν αποτέλεσε την αιτία του επιζήμιου αποτελέσματος, περί του ότι δηλαδή το ζημιογόνο γεγονός σε σχέση με τη ζημία βρίσκεται ή δεν βρίσκεται σε σχέση αιτίου και αποτελέσματος, ως αναγόμενη σε εκτίμηση πραγματικών γεγονότων (αρθρ. 561 παρ. 1 ΚΠολΔ), δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο.

Τέλος, η παράβαση διατάξεων του ΚΟΚ δεν θεμελιώνει αυτή καθεαυτή υπαιτιότητα στην επέλευση του αυτοκινητικού ατυχήματος, αποτελεί όμως στοιχείο, η στάθμιση του οποίου από το δικαστήριο της ουσίας θα κριθεί σε σχέση με την ύπαρξη αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της συγκεκριμένης πράξης και του επελθόντος αποτελέσματος (ΑΠ 468/2003).

Στην προκειμένη περίπτωση, με την προσβαλλόμενη υπ' αριθ. 3943/2010 απόφαση του Εφετείου έγιναν δεκτά τα ακόλουθα κατά την ανέλεγκτη επί της ουσίας εκτίμηση των αποδείξεων. "... Περί ώρα 0.6.45' της 6-8-2006 ο Χ. Σ., οδηγώντας (χωρίς να κατέχει άδεια οδήγησης) της ... ανασφάλιστη, δύκυκλη, μάρκας Piaggio, μοτοσυκλέττα του εκινείτο με ταχύτητα 40 χλμ/ώρα στην αριστερή λωρίδα του προς Αθήνα ρεύματος της λεωφόρου Ποσειδώνος, Στο ύψος της συμβολής με την οδό Ελευθερίας, η Α.

Σ. που οδηγούσε το ασφαλισμένο στην ΑΑΕ "ALLIANZ" ΙΧΕ μάρκας Τουότα Yaris, ..., απότομα και απροειδοποίητα τροχοπέδησε απότομα. Όπως δε κατέθεσαν ο μάρτυρας Χ. Μ., που εκινείτο με το αυτοκίνητο του 10 περίπου μέτρα πίσω απ' τη μοτ/τα του Σ. και οι ενόρκως βεβαιώσαντες, που εκινούντο με το αυτοκίνητο του Σ. Π. - Ν., υπ' αυτού οδηγούμενο και βρισκόμενο σε ομόρροπη (όπως και ο Μ.) κίνηση με τη μοτ/τα του Σ.

και πίσω (περίπου στα 30 μέτρα) από αυτήν (στη μεσαία λωρίδα, ενώ ο Σ. με τη μοτ/τα του εκινείτο στην αρ. λωρίδα, ως άνω), η Σ. ακινητοποίησε το όχημα της για να κάνει αναστροφή, αν και τούτο απαγορεύεται στο συγκεκριμένο σημείο. Ο Σ. που ακολουθούσε σε απόσταση 5μ. προσπάθησε να αποφύγει το αυτ/το της Σ., αλλά τελικώς επέπεσε με το εμπρόσθιο μέρος του στο οπίσθιο δεξιό μέρος του αυτοκινήτου της Σ..

Σε αλκοτέστ που έγινε η περιεκτικότητα αλκοόλ της Α. Σ. μεν ήταν 0,81/λίτρο αίματος, ενώ του Σ. μηδενική. Η μοτ/τα μετά την πρόσκρουση της στο εν λόγω αυτοκίνητο εκτράπηκε δεξιά και, συρθείσα στο οδόστρωμα, ακινητοποιήθηκε στο δεξιό άκρο της Λ. Ποσειδώνος, μετά από απόσταση 10,50 μ, ο δε μοτοσυκλετηστής (οδηγός αυτής), ανατραπείς, επέπεσε στο οδόστρωμα και σύρθηκε μαζί με τη μοτ/τα του.

Βάσει των παραδοχών αυτών η σύγκρουση οφείλεται σε συνυπαιτιότητα αμφοτέρων των οδηγών και δη σε ποσοστό 70% για την Α. Σ., που επέδειξε την προπεριγραφείσα απερίσκεπτη και αντιοδηγική συμπεριφορά της και σε μεγάλο βαθμό, ως άνω, διακύβευσε την ασφάλεια και ομαλή ροή της τροχαίας κυκλοφορίας, ενώ όφειλε να αποφύγει την εν λόγω παραβατικότητα και να οδηγεί συνετά, έχοντας τεταμένη στην οδήγηση την προσοχή της, όπως αρμόζει και επιβάλλεται στο καθημερινό οδηγό, με τις ίδιες συνθήκες και περιστάσεις, λαμβανομένου υπόψη ότι η κυκλοφορία των οχημάτων ήταν πυκνή.

Εξετέρου, η συνευθύνη του Σ., ανερχόμενη σε ποσοστό 30%, έγκειται στο ότι όφειλε να τηρεί απόσταση ασφαλείας μεγαλύτερη (από αυτήν που τηρούσε) των πέντε (5) μέτρων, οπότε σε τέτοια περίπτωση θα μπορούσε ο αποφευκτικός ελιγμός που ενήργησε, ως άνω, να αποβεί τελεσφόρος, μη τελούντος σε αιτιώδη συνάφεια με το ατύχημα του γεγονότος ότι δεν είχε άδεια οδήγησης ...".

Κρίνοντας έτσι το Εφετείο δεν παραβίασε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις που προαναφέρθηκαν, ενώ διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφαση του σαφείς, επαρκείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες που επιτρέπουν τον αναιρετικό έλεγχο για την ορθή ή μη εφαρμογή των διατάξεων του ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκαν.

Ειδικότερα διέλαβε στην απόφαση του επαρκείς, σαφείς και χωρία αντιφάσεις αιτιολογίες σχετικά με τις συνθήκες του ατυχήματος και αναφορικά με την υπαίτια συμπεριφορά των οδηγών των συγκρουσθέντων οχημάτων και την ύπαρξη ή όχι αιτιώδους συνάφειας από την ανωτέρω συμπεριφορά των στην επέλευση του ένδικου τροχαίου ατυχήματος που είχε ως συνέπεια τον τραυματισμό του οδηγού της υπ' αριθ. ...

δίκυκλη μοτοσυκλέτα. Το Εφετείο επίσης διέλαβε πλήρεις αιτιολογίες για το ότι συνυπαίτια της ανωτέρω σύγκρουσης είναι η οδηγός του υπ' αριθ. κυκλ. ... ΙΧΕ αυτοκινήτου, η οποία με τις ως άνω παραδοχές και ιδίως ότι αυτή από αμέλεια δημιούργησε τον κίνδυνο επί του οδοστρώματος της ως άνω οδού με την αιφνιδιαστική τροχοπέδηση προκειμένου να επιχειρήσει αναστροφή, καθώς και ο οδηγός της ανωτέρω δίκυκλης μοτοσυκλέτας, ο οποίος δεν τηρούσε απόσταση ασφαλείας από το προπορευόμενο ως άνω ΙΧΕ της αναιρεσείουσας.

H αναφορά, διηγηματικώς, ότι στο αίμα της οδηγού του ως άνω ΙΧΕ αυτοκινήτου ανιχνεύθηκε αλκοόλ δεν συνδέεται αιτιωδώς με την αμελή συμπεριφορά της, η οποία εστιάζεται στην αιφνίδια τροχοπέδηση με σκοπό να επιχειρήσει, επί τόπου, αναστροφή και δεν απαιτείτο ειδική αιτιολογία ως προς το ζήτημα της έλλειψης αιτιώδους συνάφειας μεταξύ της διαπιστωθείσας, κατόπιν αιμοληψίας, περιεκτικότητας αλκοόλ στο αίμα της ανωτέρω οδηγού του ζημιογόνου αυτοκινήτου και του ζημιογόνου αποτελέσματος.

Επομένως, το Εφετείο δεν υπέπεσε στις πλημμέλειες από τους αριθ. 1 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ και ο σχετικός τρίτος λόγος αναιρέσεως είναι αβάσιμος και απορριπτέος.

Από τις διατάξεις των όρθρων 335 και 338 έως 341 ΑΚ συνάγεται, ότι το δικαστήριο, για να σχηματίσει τη δικανική του πεποίθηση ως προς τη βασιμότητα ή μη των προβαλλόμενων από τους διαδίκους πραγματικών γεγονότων, που ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη όλα τα νόμιμα αποδεικτικά μέσα, που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι για άμεση και έμμεση απόδειξη, χωρίς να είναι ανάγκη να γίνεται ειδική μνεία και χωριστή αξιολόγηση του καθενός από αυτά, κατ" αντιδιαστολή προς τα λοιπά έγγραφα και εν γένει προς τα άλλα αποδεικτικά μέσα, τα οποία φέρονται, ότι ελήφθησαν υπόψη προς σχηματισμό της κρίσης του. Βέβαια, δεν αποκλείεται το δικαστήριο της ουσίας να μνημονεύει και να εξαίρει μερικά από τα αποδεικτικά μέσο, λόγω της, κατά την ελεύθερη κρίση του, μεγαλύτερης σημασίας τους, αρκεί να γίνεται αναμφίβολα βέβαιο από το όλο περιεχόμενο της απόφασης, ότι συνεκτιμήθηκαν όλα τα αποδεικτικά μέσα, που επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν νόμιμα οι διάδικοι. Η παράβαση της υποχρέωσης αυτής ιδρύει το λόγο της αναίρεσης του άρθρου 559 αριθ. 11 περ. γ' του Κ.Πολ.Δ. υπό την αποκλειστική προϋπόθεση, ότι το πραγματικό γεγονός που επικαλείται ο διάδικος ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, αφού μόνο ένα τέτοιο (ουσιώδες) γεγονός καθίστατο) αντικείμενο απόδειξης (Ολ.ΑΠ 14/2005 και 2/2008, ΑΠ 424/2011).

Στην προκειμένη περίπτωση με τον τέταρτο υπό στοιχ. β1 λόγο αναιρέσεως αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια εκ του ως άνω άρθρου και ειδικότερα ότι δεν έλαβε υπόψη την μαρτυρική κατάθεση του αυτόπτη μάρτυρα και συνεπιβάτη της αναιρεσείουσας στο ΙΧΕ αυτοκίνητο Ι. Κ., ο οποίος αναφέρεται στο λόγω μειώσεως της ταχύτητας του οχήματος που επέβαινε το χρόνο του ατυχήματος. Όμως από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι το Εφετείο έλαβε υπόψη του όλα τα επικαλούμενα και προσκομιζόμενα από τους διαδίκους αποδεικτικά μέσα. Από τη βεβαίωση αυτή του Εφετείου και το όλο περιεχόμενο της προσβαλλόμενης απόφασης καθίσταται αδιστάκτως βέβαιο ότι έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε, μαζί με όλα τα επικαλούμενα και προσκομιζόμενα αποδεικτικά μέσα και την ως άνω μαρτυρική κατάθεση και την απέρριψε, αφού δέχθηκε ανελέγκτως, ότι η αναιρεσείουσα και οδηγός του ΙΧΕ αυτοκινήτου ανέκοψε την ταχύτητα του οχήματος της προκειμένου να κάνει, επί τόπου, αναστροφή σε σημείο της οδού που απαγορεύεται και όχι διότι το προπορευόμενο αυτής όχημα ανέκοψε αιφνιδιαστικά την ταχύτητα του. Επομένως, ο ως άνω τέταρτος υπό στοιχ. β' λόγος αναιρέσεως με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθ. 11 περ. γ' του άρθρου 559 ΚΠολΔ είναι αβάσιμος και απορριπτέος.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 20 ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν το δικαστήριο παραμόρφωσε το περιεχόμενο εγγράφου, με το να δεχθεί πραγματικά γεγονότα προφανώς διαφορετικά από εκείνα που αναφέρονται στο έγγραφο αυτό. Παραμόρφωση, κατά την έννοια της άνω διατάξεως, συντρέχει όταν υπάρχει διαγνωστικό σφάλμα του δικαστηρίου της ουσίας, δηλαδή λάθος στην ανάγνωση του κειμένου του εγγράφου (Ολ.ΑΠ 1/1999).

Η παραμόρφωση μπορεί να γίνει Θετικά, με τη μεταβολή του κειμένου του εγγράφου ή αρνητικά με την παράλειψη χρήσιμων περικοπών (ΑΠ 1006/1994, ΑΠ 876/1987). Εξ άλλου, ο ανωτέρω λόγος ιδρύεται όταν το δικαστήριο μόρφωσε τη γνώμη του αποκλειστικό ή κατά κύριο λόγο από το περιεχόμενο του εγγράφου (ΑΠ 484/1997) και όχι όταν το συνεκτίμησε μαζί με τις άλλες αποδείξεις, χωρίς να εξαίρεται το έγγραφο ως προς τα πόρισμα περί υπάρξεως ή μη του αποδεικτέου γεγονότος (ΑΠ 715/1995, ΑΠ 442/1993, ΑΠ 407/1994).

Δεν ιδρύεται, επίσης, ο παραπάνω λόγος, στην περίπτωση που το δικαστήριο από την εκτίμηση και αξιολόγηση του αληθινού περιεχομένου του εγγράφου, έστω και εσφαλμένως, καταλήγει σε συμπέρασμα αντίθετο από εκείνο που θεωρεί ως ορθό ο αναιρεσείων, γιατί τότε πρόκειται για αιτίαση σχετική με την εκτίμηση πραγμάτων, η οποία δεν ελέγχεται από τον Άρειο Πάγο (ΑΠ 185/1993, ΑΠ 422/1993).

Επίσης με τον τέταρτο υπό στοιχ. α' λόγο αναιρέσεως από τον αριθ. 20 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, η αναιρεσείουσα προβάλλει την αιτίαση ότι το Εφετείο υπέπεσε στην ανωτέρω πλημμέλεια παραμορφώνοντας το περιεχόμενο της από 6-8-2006 εκθέσεως αυτοψίας της τροχαίας Καλλιθέας και το συνοδεύον αυτή σχεδιάγραμμα εις ότι αφορά την θέση των συγκρουσθέντων οχημάτων αμέσως μετά την σύγκρουση.

Από την προσβαλλόμενη απόφαση όμως προκύπτει αφενός μεν ότι το Εφετείο προς συναγωγή του αποδεικτικού πορίσματος, αναφορικά με τη θέση των συγκρουσθέντων οχημάτων επί του οδοστρώματος μετά την σύγκρουση, συνεκτίμησε τα ανωτέρω έγγραφα μαζί με τα υπόλοιπα προσκομισθέντα τοιαύτα, αφετέρου δε δεν παραμόρφωσε το περιεχόμενο των ανωτέρω εγγράφων, αλλά απέδωσε σ' αυτά νόημα διαφορετικό από αυτό που θεωρεί ορθό η αναιρεσείουσα.

Επομένως, ο ανωτέρω τέταρτος υπό στοιχ. α' λόγος αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθ. 20 ΚΠολΔ είναι αβάσιμος και απορριπτέος.

Κατά τη διάταξη του άρθρου559 αριθ. 9 περ. β' ΚΠολΔ λόγος αναιρέσεως ιδρύεται όταν το δικαστήριο μετά από επιτρεπτό περιορισμό του αιτήματος, επεδίκασε περισσότερα από όσα ζητήθηκαν. Ο όρος "επεδίκασε" νοείται υπό ευρεία έννοια, δηλαδή αν το δικαστήριο απεφάσισε για αντικείμενο που δεν ζητήθηκε ή για περισσότερο από αυτό που ζητήθηκε (ΑΠ 734/2009).

Στην προκειμένη περίπτωση, με τον πρώτο λόγο αναιρέσεως αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθ. 9 περ. β' του άρθρου 559 ΚΠολΔ επειδή το Εφετείο, επεδίκασε περισσότερα από όσα ζητήθηκαν. Από την προσβαλλόμενη απόφαση και τα διαδικαστικά έγγραφα, τα οποία επιτρεπτώς επισκοπεί ο Άρειος Πάγος (άρθρ. 561 παρ. 1 ΚΠολΔ) προκύπτει ότι το Εφετείο μετά τον περιορισμό του αιτήματος της από 27-3-2008 αγωγής του πρώτου αναιρεσιβλήτου, ως προς την μη καταβολή δώρου Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς του έτους 2006 και του δώρου του Πάσχα 2007, συνεπεία καταβολής αυτών από το ΙΚΑ, επεδίκασε και συμπεριέλαβε τα αντίστοιχα ποσά στο συνολικά επιδικασθέν ποσόν των 19.294.36 ευρώ, αντί των δικαιουμένων των 19.022.42 ευρώ.

Κρίνοντας έτσι το Εφετείο υπέπεσε στην πλημμέλεια από τον αριθ. 9 περ. β' του άρθρου 559 ΚΠολΔ, εφόσον επεδίκασε περισσότερα από όσα ζητήθηκαν. Επομένως, ο πρώτος λόγος αναιρέσεως κρίνεται βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός. Κατόπιν τούτων, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά το ανωτέρω μέρος της, να παραπεμφθεί η υπόθεση, κατά το μέρος της αυτό, προς περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο Εφετείο, κατά διορθωτική με συμπλήρωση ερμηνεία του άρθρου 580 παρ. 3 εδ. 2 περ.

β' ΚΠολΔ, όπως αντικ. με το άρθρο 12 παρ. 4 του Ν. 4055/2012, που θα συγκροτηθεί από δικαστές άλλους από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως και να καταδικαστεί ο πρώτος αναιρεσίβλητος στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, καθώς επίσης η αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα της δεύτερης και τρίτου των αναιρεσιβλήτων (αρθρ. 178, 183 ΚΠολΔ), σύμφωνα με το διατακτικό.-

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 30-6-2011 αίτηση αναιρέσεως της ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "ALLIANZ ΕΛΛΑΣ ΑΑΕ" κατά το μέρος που αυτή στρέφεται κατά της δεύτερης και τρίτου των αναιρεσιβλήτων.

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα των ανωτέρω αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2700) ευρώ.

Αναιρεί την υπ' αριθ. 3943/2010 απόφαση του Εφετείου Αθηνών κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος της.

Παραπέμπει την υπόθεση, μόνο κατά το ως άνω αναιρούμενο μέρος στο ίδιο Εφετείο Αθηνών, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.

Καταδικάζει τον πρώτο αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 11 Μαΐου 2012. Και,

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 22 Ιουνίου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ