Supreme Court dismisses appeal on joint account withdrawal where plaintiff withdrew full balance and defendant claims unjust enrichment.

Απόφαση 1108 / 2007 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Αριθμός 1108/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2΄ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Χλαμπουτάκη, Αντιπρόεδρο, Νικόλαο Κασσαβέτη, Ιωάννη Παπανικολάου, Ρένα Ασημακοπούλου και Χαράλαμπο Ζώη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 15 Ιανουαρίου 2007, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: ....., ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Δημητρίου Τσοβόλα.

Της αναιρεσίβλητης: ....., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Νικόλαο Παπανδρινόπουλο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20-6-2000 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αμαλιάδας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 75/2002 του ίδιου Δικαστηρίου και 636/2005 του Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητά ο αναιρεσείων με την από 30-11-2005 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Νικόλαος Κασσαβέτης ανέγνωσε την από 8-1-2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινομένης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 1 §§1 και 2 του ν. 5638/1932 "περί καταθέσεως εις κoινόν λογαριασμόν" όπως αυτό έχει αντικατασταθεί με το άρθρο 1 ν.δ. 951/1971 και διατηρηθεί σε ισχύ με το άρθρο 124 περ. Δ΄ στοιχ. αν.δ. 118/1973 "χρηματική κατάθεσις παρά Τραπέζη εις ανοικτόν λογαριασμόν επ' ονόματι δύο ή πλειοτέρων από κοινού, (COMPTE JOINT, JOINT ACCOUNT), είναι εν τη εννοία του παρόντος νόμου η περιέχουσα τον όρον ότι του εκ ταύτης λογαριασμού δύναται να κάμνη χρήσιν εν όλω ή εν μέρει, άνευ συμπράξεως των λοιπών, είτε εις είτε τινές και πάντες κατ' ιδίαν οι δικαιούχοι, η χρηματική κατάθεσις, περί ης η προηγούμενη παράγραφος επιτρέπεται να ενεργήται εις κοινόν λογαριασμόν επί προθεσμία ή ταμιευτηρίου υπό προειδοποίησιν".

Από τις διατάξεις αυτές συνδυαζόμενες και με εκείνες των άρθρων 2 § 1 ν.δ. 17-7/13-8-1923 "περί ειδικών διατάξεων επί ανωνύμων εταιριών" 411, 489, 490, 491 και 493 Α.Κ. προκύπτει ότι σε περίπτωση χρηματικής καταθέσεως επ' ονόματι του ιδίου του καταθέτη και τρίτου ή τρίτων σε κοινό λογαριασμό και ανεξαρτήτως του εάν τα κατατεθέντα χρήματα ανήκαν σε όλους υπέρ των οποίων έγινε η κατάθεση ή σε μερικούς από αυτούς, παράγεται μεταξύ του καταθέτη και του τρίτου αφενός και του δέκτη της καταθέσεως νομικού προσώπου αφ' ετέρου ενεργητική εις ολόκληρον ενοχή, με αποτέλεσμα η ανάληψη των χρημάτων της καταθέσεως (είτε όλων είτε μέρους αυτών) από ένα από τους δικαιούχους να γίνεται εξ ιδίου δικαίου, εάν δε αναληφθεί ολόκληρο το ποσό της χρηματικής καταθέσεως από ένα μόνο δικαιούχο, επέρχεται απόσβεση της απαιτήσεως εις ολόκληρον έναντι του δέκτη της καταθέσεως και ως προς τον άλλον ήτοι τον μη αναλαβόντα δικαιούχο, ο οποίος από το νόμο πλέον αποκτά απαίτηση έναντι εκείνου που ανάλαβε ολόκληρη την κατάθεση, για την καταβολή ποσού ίσου προς το μισό της καταθέσεως, εκτός εάν από την μεταξύ τους εσωτερική σχέση προκύπτει άλλη αναλογία ή δικαίωμα επί ολοκλήρου του ποσού ή έλλειψη δικαιώματος αναγωγής (Α.Π. 246/1992).

Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του δέχθηκε ανέλεγκτα, ως προς την ασκηθείσα από την αναιρεσίβλητη κατά του αναιρεσείοντος από 20 Ιουνίου 2000 αγωγή, τα ακόλουθα: Η ενάγουσα και ο εναγόμενος είναι αδέλφια και η μεν πρώτη έχει εγκατασταθεί με την οικογένεια της στην Αυστραλία από το έτος 1985 ο δε δεύτερος είναι κάτοικος Αθηνών.

Κατά μήνα Αύγουστο 1992 η ενάγουσα εκπροσωπηθείσα από την αδελφή της ...., πώλησε ένα κληρονομιαίο αγροτεμάχιο της, ευρισκόμενο στην περιοχή ...., συμφώνησε δε με τον εναγόμενο όπως ποσό εκ του τιμήματος της ως άνω πωλήσεως 2.118.000 δραχμών, καταθέσει σε Τράπεζα σε κοινό τους λογαριασμό, σύμφωνα με το Ν. 5638/1932, για να το αναλάβει όταν θα επέστρεφε στην Ελλάδα.

Πράγματι ο εναγόμενος κατέθεσε το άνω ποσό στην Τράπεζα Πίστεως Κατ/μα ...., και στον κοινό τους λογαριασμό ταμιευτηρίου υπ' αριθμ. .... (αριθμ. πελάτη ....). Το ποσό αυτό, που μαζί με τους τόκους ανερχόταν στις 28-6-1996 σε 3.491.587 δραχμές, ανέλαβε ο εναγόμενος, κάτοχος του σχετικού βιβλιαρίου καταθέσεων και το ιδιοποιήθηκε αν και γνώριζε ότι ανήκε στην ενάγουσα αδελφή του.

Ο εναγόμενος ισχυρίζεται ότι όταν η αδελφή του αναχώρησε για την Αυστραλία, κατά τα έτη 1984-1985, έλαβε αυτή από τον οικογενειακό τους φίλο, Ζ1 δάνειο ποσού 1.200.000 δραχμών, το οποίο κατ' εντολή της αυτός, (εναγόμενος), επέστρεψε στον εν λόγω δανειστή. Επί πλέον ισχυρίζεται ότι κατά τα έτη 1995-1998, κατόπιν παρακλήσεως της ενάγουσας, χρηματοδότησε εξ ιδίων τις σπουδές στο Λονδίνο του γιου της, (ανιψιού του), ....

και ότι δαπάνησε συνολικά το ποσό των 1.500.000 δραχμών και ότι την απαίτηση του έναντι της ενάγουσας αδελφής του συνολικού ύψους 2.700.000 δραχμών, (1.200.000 + 1.500.000), ικανοποίησε το έτος 1996 με την ανάληψη από τον κοινό μεταξύ τους λογαριασμό ολόκληρου του κατατεθέντος ποσού των 2.118.000 δραχμών. Οι παραπάνω όμως ισχυρισμοί του εναγομένου δεν αποδείχθηκαν.

Σχετικά η κατάθεση του μάρτυρα του κουμπάρου του Ζ1, που λέγει ότι παράδωσε το άνω ποσό στον εναγόμενο ως δάνειο για την ενάγουσα δεν κρίνεται πειστική. Μάλιστα η ενάγουσα, που δηλώνει ότι δεν τον γνωρίζει, υπέβαλε κατ' αυτού στον Εισαγγελέα Αμαλιάδας την από 6-5-2003 μήνυση για ψευδορκία μάρτυρα και κατά του εναγομένου για ηθική αυτουργία στην εν λόγω ψευδορκία, η οποία δεν έχει ακόμη εκδικαστεί.

Εξάλλου, σχετικά με την χρηματοδότηση, των σπουδών του γιου της ενάγουσας δεν προσκομίζεται κανένα αποδεικτικό στοιχείο από τον εναγόμενο, (αποδείξεις αποστολής συναλλάγματος κ.λ.π.), ενώ, ας σημειωθεί ότι ο εναγόμενος δεν γνωρίζει τον τόπο των σπουδών του ανιψιού του, αφού αναφέρει ότι αυτός σπούδαζε στο Λονδίνο, ενώ το αληθές είναι ότι σπούδαζε στο Πανεπιστήμιο του Νότιγχαμ της Αγγλίας.

Περαιτέρω το Εφετείο δέχθηκε ότι ενόψει των ανωτέρω ο εναγόμενος υποχρεούται να αποδώσει στην ενάγουσα το ποσό των 3.491.587 δραχμών που παράνομα ιδιοποιήθηκε. Με βάση τις παραδοχές του αυτές το Εφετείο έκανε με την προσβαλλόμενη απόφασή του μερικά δεκτή την παραπάνω αγωγή για το από 10.246 ευρώ ισότιμο του παραπάνω ποσού.

Από τις παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης είναι θεμελιωτική του διατακτικού της η, στις μεταξύ των διαδίκων σχέσεις, αποκλείουσα αξίωση του αναιρεσείοντος κατά της αναιρεσίβλητης, αντίστοιχη με το ανωτέρω ποσό, ρήτρα της καταρτισθείσης μεταξύ των διαδίκων σύμβασης κατά την οποία "η ενάγουσα συμφώνησε με τον εναγόμενο όπως ποσό εκ του τιμήματος της ως άνω πωλήσεως 2.118.000 δραχμών καταθέσει σε Τράπεζα σε κοινό τους λογαριασμό σύμφωνα με το Ν. 5638/1932 για να το αναλάβει" η, κατ' άλλη παραδοχή εγκαταστημένη στην Αυστραλία ενάγουσα "όταν θα επέστρεφε στην Ελλάδα".

Επομένως ο από τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ μοναδικός λόγος της υπό κρίση αναίρεσης με τον οποίο πλήττεται αποκλειστικά η περί ιδιοποιήσεως από τον αναιρεσείοντα του ποσού που απέσυρε από την Τράπεζα πλεοναστική, συνακόλουθα με όσα έχουν εκτεθεί, παραδοχή της προσβαλλόμενης απόφασης είναι απορριπτέος ως αλυσιτελής.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την ασκηθείσα από το ..... από 30 Νοεμβρίου 2005 αίτηση αναίρεσης της υπ' αριθ. 636/2005 απόφασης του Εφετείου Πατρών. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης από χίλια εκατόν εβδομήντα, (1.170), ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 16 Μαΐου 2007. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 21 Μαΐου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ