10/2015 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)
Legislator summary
AI generatedΗ ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20/6/2003 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1854/2009 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 3588/2013 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 28/2/2014 αίτησή του.
Legislator headnote
AI generated10/2015 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece): ΙΙ. Κατά το εδάφιο 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ συγχωρείται αναίρεση αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, δηλαδή οι διατάξεις των άρθρων 173 και 200 ΑΚ μέσα από την εφαρμογή των οποίων θα ανευρεθεί και θα κατανοηθεί το πραγματικό περιεχόμενο μιας δικαιοπραξίας, κατά τρόπο ώστε τούτο να ανταποκρίνεται στην πραγματική θέληση των δικαιοπρακτούντων.
Keywords
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Απόφαση 10 / 2015 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 10/2015
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
A1' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Χρυσικό, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αντώνιο Ζευγώλη, Γεώργιο Λέκκα, Αθανάσιο Καγκάνη και Ιωάννη Μαγγίνα, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 17 Νοεμβρίου 2014, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία "ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΘΩΡΑΚΟΣ ΑΘΗΝΩΝ Η ΣΩΤΗΡΙΑ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ανδρέα Κουρούκλη και κατέθεσε προτάσεις.
Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "Μ. Β. ΔΙΕΘΝΗΣ ΤΕΧΝΙΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ", που εδρεύει στο … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Σωκράτη Λαμπρόπουλο και δεν κατέθεσε προτάσεις.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20/6/2003 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1854/2009 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 3588/2013 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 28/2/2014 αίτησή του.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ιωάννης Μαγγίνας ανέγνωσε την από 3/11/2014 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της από 28/2/2014 αίτησης για αναίρεση της υπ' αριθμό 3588/2013 τελεσίδικης απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών.
Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Με την κρινόμενη αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα κατά την τακτική διαδικασία υπ' αριθμό 3588/2013 τελεσίδικη απόφαση του Εφετείου Αθηνών, η οποία δέχθηκε τυπικά και κατ' ουσίαν την από 20-7-2009 [αρ. έκθ. κατ. δικ. ενδ. μεσ. 7369/23-7-2009] έφεση της αναιρεσίβλητης κατά της υπ' αριθμό 1854/2009 οριστικής απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών και αφού εξαφάνισε την τελευταία απόφαση, που είχε δεχθεί την από 20-6-2003 [αρ. εκθ. κατ. δικ. 96167/6052/2003] αγωγή του αναιρεσείοντος, κράτησε την υπόθεση και δίκασε την άνω αγωγή, την οποία απέρριψε κατ' ουσίαν και καταδίκασε το αναιρεσείον στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων αμφοτέρων των βαθμών δικαιοδοσίας. Η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα [άρθρ. 552, 553, 556, 558, 564, 566 παρ. 1, 569 παρ. 2 ΚΠολΔ], είναι συνεπώς παραδεκτή [άρθρ. 577 παρ. 1, 569 παρ. 1 ΚΠολΔ] και πρέπει να ερευνηθεί ως προς τους λόγους της [άρθρ. 577§3 ΚΠολΔ].
ΙΙ. Κατά το εδάφιο 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ συγχωρείται αναίρεση αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, δηλαδή οι διατάξεις των άρθρων 173 και 200 ΑΚ μέσα από την εφαρμογή των οποίων θα ανευρεθεί και θα κατανοηθεί το πραγματικό περιεχόμενο μιας δικαιοπραξίας, κατά τρόπο ώστε τούτο να ανταποκρίνεται στην πραγματική θέληση των δικαιοπρακτούντων.
Η προσφυγή στις διατάξεις αυτές προϋποθέτει την ύπαρξη κενού ή ασάφειας στη δικαιοπραξία που διαπιστώνεται από το δικαστήριο έστω και έμμεσα, οπότε σε περίπτωση μη αναζήτησης του αληθινού περιεχομένου της δικαιοπραξίας βάσει των διατάξεων αυτών ιδρύεται ο ως άνω λόγος αναίρεσης. Η διαπίστωση από το δικαστήριο της ύπαρξης κενού ή αμφιβολίας δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου.
Οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών παραβιάζονται και εκ πλαγίου, με την έννοια ότι η απόφαση του δικαστηρίου της ουσίας δεν έχει νόμιμη βάση και άρα είναι αναιρετέα κατά το εδάφιο 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ, όταν, χωρίς να διευκρινίζεται στην απόφαση, αν υπάρχει ή όχι κενό ή ασάφεια στη σύμβαση και επομένως ανάγκη ερμηνείας της, εν τούτοις το δικαστήριο είτε εφαρμόζει τους ερμηνευτικούς κανόνες των δικαιοπραξιών, είτε παραλείπει να τους εφαρμόσει.
Έμμεση διαπίστωση κενού ή αμφίβολης έννοιας υπάρχει, αν το δικαστήριο προβαίνει σε ερμηνεία, έστω και αν αναφέρει στην απόφασή του, ότι η δήλωση των συμβληθέντων στη σύμβαση είναι σαφής και απαλλαγμένη κενών. Στην προκείμενη περίπτωση, από την παραδεκτή επισκόπηση της προσβαλλόμενης εφετειακής απόφασης [άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ] προκύπτει ότι, εκτιμώντας αυτή το σύνολο των αποδεικτικών μέσων, που παραδεκτά επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι, δέχθηκε, μεταξύ άλλων, ως προς την ουσία της υπόθεσης και τα ακόλουθα κρίσιμα για την τύχη της αναίρεσης πραγματικά περιστατικά: "Δυνάμει του υπ' αριθ. .../18-1-2000 συμβολαίου του συμβ/φου Αθηνών Εμμανουήλ Περράκη, το οποίο μεταγράφηκε νόμιμα στα βιβλία μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Αθηνών (τόμος …, αριθ. 16), και κατόπιν διαδικασίας πλειοδοτικού διαγωνισμού, το ενάγον και ήδη εφεσίβλητο ΝΠΔΔ με την επωνυμία "Γενικό Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών "Η ΣΩΤΗΡΙΑ", μεταβίβασε λόγω πώλησης στην εναγομένη και ήδη εκκαλούσα εταιρεία, αντί του ποσού των 990.000.000 δρχ., τα είκοσι πέντε εκατοστά (0,25) εξ αδιαιρέτου ενός άρτιου και οικοδομήσιμου οικοπέδου, με τα υπάρχοντα σε αυτό κτίσματα, εκτάσεως, μετά την αφαίρεση ρυμοτομούμενου τμήματος αυτού, 3.847,65 τ.μ., που βρίσκεται στην Αθήνα, στη συνοικία Αμπελόκηποι της περιφέρειας του Δήμου Αθηναίων, μέσα στο εγκεκριμένο σχέδιο της πόλεως των Αθηνών, στο με αριθμό … οικοδομικό τετράγωνο, ... .
Κατά το χρόνο σύνταξης και υπογραφής του παραπάνω συμβολαίου (18-1-2000), με την υπ' αριθ. 11300/2630/5-5-1999 απόφαση του Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. (ΦΕΚ 369 Δ '/ 1999) ίσχυε αναστολή χορήγησης οικοδομικών αδειών στο οικοδομικό τετράγωνο 40 (περιοχής 80), λόγω του ότι ο Δήμος Αθηναίων, ήδη από το έτος 1979, είχε κινήσει διαδικασία τροποποίησης του ρυμοτομικού σχεδίου αυτού, με το χαρακτηρισμό του ως κοινόχρηστου χώρου πρασίνου με σκοπό τη βελτίωση των όρων διαβίωσης των κατοίκων της περιοχής των Αμπελοκήπων και την προστασία του παραπάνω μνημείου, γεγονός που ήταν γνωστό στην εναγομένη αγοράστρια εταιρία.
Περαιτέρω οι συμβαλλόμενοι διάδικοι με το ως άνω συμβόλαιο κατήρτισαν και σύμβαση δωρεάς εν ζωή υπό όρο, με την οποία ειδικότερα συμφώνησαν ότι ".... η αγοράστρια ανώνυμη εταιρία αναλαμβάνει την υποχρέωση, σε περίπτωση που το εκτάσεως μέτρων τετραγωνικών τριών χιλιάδων οκτακοσίων σαράντα επτά και 65/100 (3.847,65) οικόπεδο, του οποίου ιδανικό μερίδιο μεταβιβάζεται με το συμβόλαιο αυτό, ανοικοδομηθεί με βάση τους ισχύοντες σήμερα όρους δομήσεως, να καταβάλει, χωρίς αντάλλαγμα, μέσα σε ένα μήνα από την έκδοση της σχετικής οικοδομικής άδειας, στο αφενός συμβαλλόμενο νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, λόγω μεταξύ τους με το συμβόλαιο αυτό συνομολογούμενης δωρεάς εν ζωή, το ποσό των εκατό εκατομμυρίων (100.000.000) δραχμών ή το σε "ΕΥΡΩ" ισόποσο αυτών".
Από το ανωτέρω συμβόλαιο πώλησης - δωρεάς εν ζωή υπό όρο προκύπτει αναμφισβήτητα, ότι τα συμβαλλόμενα μέρη συνάρτησαν ρητά την εφαρμογή του όρου της επίδικης δωρεάς με συγκεκριμένη έκταση οικοπέδου (3.847,65 τ.μ.) και με το σύνολο των όρων δόμησης αυτής. Περαιτέρω, αποδείχθηκε, ότι η ανωτέρω απόφαση του Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε συμπληρώθηκε με την υπ' αριθ. 9587/1904/7-4-2000 απόφαση του τελευταίου (ΦΕΚ 262Δ/8-5-2000), με τη διευκρίνιση ότι εξαιρείται της παραπάνω αναστολής η χορήγηση οικοδομικών αδειών προς επισκευή κτιρίων για λόγους χρήσεως, υγιεινής και ασφάλειας αυτών, ενώ ακολούθως με τις υπ' αριθμούς 16231/3591/22-6-2000 (ΦΕΚ409Δ/2000) και 16669/4035/3-7-2001 (ΦΕΚ 516Δ/2001) αποφάσεις του Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε.
παρατάθηκε η αναστολή για ένα (1) έτος και πέντε (5) μήνες αντίστοιχα. Τέλος, με την υπ' αριθ. 30479/7401/3-12-2001 (ΦΕΚ 1013 Δ /2001) απόφαση του Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε παρατάθηκε η εν λόγω αναστολή χορήγησης οικοδομικών αδειών μέχρι 26-5-2002, σε τμήμα όμως του οικοδομικού τετραγώνου … (περιοχή 80). Τότε η εναγομένη εταιρία, και αναφορικά με το εξαιρεθέν από την αναστολή τμήμα του επίδικου οικοπέδου, προέβη στην έκδοση της υπ' αριθ. 141/30-1-2002 οικοδομικής άδειας, η οποία αναθεωρήθηκε με την υπ' αριθ. 1005/2002 πράξη, για την ανοικοδόμηση σε αυτό κτιρίου γραφείων - καταστημάτων οκτώ ορόφων με υπόγειο γκαράζ, συνολικής επιφανείας 7.872,64 τ.μ.
Το εμβαδόν του οικοπέδου, για το οποίο εκδόθηκε η εν λόγω οικοδομική άδεια, ήταν 2.439,85 τ.μ. και προέκυψε από τη συνένωση δύο οικοπέδων ήτοι α) τμήμα του επίδικου οικοπέδου εκτάσεως 1.914,85 τ.μ. και β) όμορου με το επίδικο οικοπέδου εκτάσεως 525,00 τ.μ., το οποίο βρισκόταν επί της οδού Θεοφάνους. Και είναι μεν αληθές ότι ο συντελεστής δόμησης 3.60, που ίσχυε κατά το χρόνο έκδοσης της παραπάνω οικοδομικής άδειας (30-1-2002), ήταν ο ίδιος, που ίσχυε και κατά το χρόνο υπογραφής του υπ' αριθ. .../2000 συμβολαίου (18-1-2000), πλην όμως εφαρμόστηκε σε μικρότερο τμήμα του επίδικου οικοπέδου (στο υπόλοιπο τμήμα εξακολουθούσε, κατά το χρόνο έκδοσης της σχετικής οικοδομικής άδειας, η αναστολή έκδοσης οικοδομικών αδειών), με αποτέλεσμα να περιορισθεί ανάλογα η επιφάνεια του τελικώς οικοδομηθέντος κτιρίου.
Ας σημειωθεί, ότι από την υπ' αριθ. 295/2007 έκθεση πραγματογνωμοσύνης (παράγραφος ιθ), όπου αναφέρονται και οι υπόλοιποι όροι δόμησης, που ισχύουν στο Ο.Τ. …, προκύπτει σαφέστατα ότι ο συντελεστής δεν αποτελεί το μοναδικό όρο δόμησης. Περαιτέρω, όπως προκύπτει από την κατάθεση του μάρτυρα της εναγομένης Διονυσίου Ακτύπη, πολιτικού μηχανικού, τον Ιανουάριο του έτους 2000, ήτοι κατά το χρόνο υπογραφής του υπ' αριθ. .../2000 συμβολαίου, οι ισχύοντες όροι δόμησης θα επέτρεπαν στην εναγομένη, αν δεν υπήρχε αναστολή έκδοσης οικοδομικών αδειών, την ανοικοδόμηση, επί της συνολικής έκτασης του επιδίκου οικοπέδου, κτιρίου συνολικής επιφανείας 16.000 τετραγωνικών μέτρων, με συντελεστή κάλυψης οικοπέδου 3.000 τετραγωνικά μέτρα.
Κατά το χρόνο έκδοσης της υπ' αρ. 141/2002 οικοδομικής άδειας (30-1-2002), ο περιορισμός της εναγομένης σε τμήμα του επιδίκου οικοπέδου, ενόψει του ότι για το υπόλοιπο δεν μπορούσε να εκδοθεί οικοδομική άδεια, υποχρέωσε την τελευταία στην ανοικοδόμηση κτιρίου μέχρι 8.000 τετραγωνικά μέτρα και με συντελεστή κάλυψης οικοπέδου 1.000 τετραγωνικά μέτρα ήτοι το 1/3 του αρχικού συντελεστή κάλυψης και το 1/2 της συνολικής δόμησης.
Από τα παραπάνω προκύπτει αναμφισβήτητα, ότι η έκδοση της υπ' αριθ. 141/30-1-2002 οικοδομικής άδειας και ακολούθως η βάσει αυτής ανοικοδόμηση του κτιρίου επί του επιδίκου οικοπέδου, έλαβε χώρα με δυσμενέστερους όρους δόμησης από αυτούς που ίσχυαν κατά το χρόνο υπογραφής του παραπάνω υπ' αριθ. .../2002 συμβολαίου πώλησης - δωρεάς εν ζωή υπό όρο.
Ως εκ τούτου σαφώς δεν πληρώθηκε ο όρος του ανωτέρω συμβολαίου, που ρητά προϋπέθετε την εφαρμογή των ιδίων όρων δόμησης στο σύνολο της επίδικης έκτασης κατά το χρόνο υπογραφής αυτού (18-1-2000) και κατά το χρόνο έκδοσης της σχετικής οικοδομικής άδειας (30-1-2002).
Συνεπώς η εναγομένη βάσιμα αρνείται την καταβολή στο ενάγον του ποσού των 100.000.000 δραχμών (= 293.470,28 ευρώ).". Με τις ουσιαστικές αυτές παραδοχές η προσβαλλόμενη απόφαση απέρριψε ως αβάσιμη την από 20-6-2003 αγωγή του αναιρεσείοντος, με την οποία είχε ζητηθεί να υποχρεωθεί η αναιρεσίβλητη να καταβάλει στο τελευταίο το χρηματικό ποσό των 293.410,30 € με τις εκεί διακρίσεις για τον νόμιμο τόκο.
Κρίνοντας έτσι το Εφετείο υπέπεσε πράγματι στην αποδιδόμενη από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ πλημμέλεια παραβιάζοντας εκ πλαγίου τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 173 και 200 ΑΚ, ενώ στην απόφασή του διέλαβε ανεπαρκείς αιτιολογίες στο κρίσιμο ζήτημα της συνδρομής των προϋποθέσεων για προσφυγή στους ερμηνευτικούς αυτούς κανόνες, τους οποίους παραβίασε με τη μη εφαρμογή τους και αποστέρησε την προσβαλλόμενη απόφαση νόμιμης βάσης, με αποτέλεσμα ο αναιρετικός έλεγχος για την ορθή ή μη εφαρμογή των διατάξεων αυτών να καταστεί ανέφικτος.
Στις παραπάνω πραγματικές παραδοχές της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης παρέλειψε το εφετείο να διευκρινίσει, αν υπάρχει ή όχι κενό ή ασάφεια στη σύμβαση και συγκεκριμένα στον επίμαχο όρο με τον οποίο συμφωνήθηκε, ότι ".... η αγοράστρια ανώνυμη εταιρία αναλαμβάνει την υποχρέωση, σε περίπτωση που το εκτάσεως μέτρων τετραγωνικών τριών χιλιάδων οκτακοσίων σαράντα επτά και 65/100 (3.847,65) οικόπεδο, του οποίου ιδανικό μερίδιο μεταβιβάζεται με το συμβόλαιο αυτό, ανοικοδομηθεί με βάση τους ισχύοντες σήμερα όρους δομήσεως, να καταβάλει, χωρίς αντάλλαγμα, μέσα σε ένα μήνα από την έκδοση της σχετικής οικοδομικής άδειας, στο αφενός συμβαλλόμενο νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου, λόγω μεταξύ τους με το συμβόλαιο αυτό συνομολογούμενης δωρεάς εν ζωή, το ποσό των εκατό εκατομμυρίων (100.000.000) δραχμών ή το σε "ΕΥΡΩ" ισόποσο αυτών".
Μολονότι παραβλέπει την ανάγκη ερμηνείας και παραλείπει να εφαρμόσει τους ερμηνευτικούς κανόνες των δικαιοπραξιών, από το σύνολο των σκέψεών του φαίνεται, ότι εμμέσως αποδέχεται την ύπαρξη κενού και κατ' ουσίαν προβαίνει σε ερμηνεία του άνω όρου καταλήγοντας σε ερμηνευτικό πόρισμα στις γενόμενες στο σκεπτικό του διαπιστώσεις, ότι:
α) "Από το ανωτέρω συμβόλαιο πώλησης - δωρεάς εν ζωή υπό όρο προκύπτει αναμφισβήτητα, ότι τα συμβαλλόμενα μέρη συνάρτησαν ρητά την εφαρμογή του όρου της επίδικης δωρεάς με συγκεκριμένη έκταση οικοπέδου (3.847,65 τ.μ.) και με το σύνολο των όρων δόμησης αυτής", β) "Από τα παραπάνω προκύπτει αναμφισβήτητα, ότι η έκδοση της υπ' αριθ.
…/30-1-2002 οικοδομικής άδειας και ακολούθως η βάσει αυτής ανοικοδόμηση του κτιρίου επί του επιδίκου οικοπέδου έλαβε χώρα με δυσμενέστερους όρους δόμησης από αυτούς που ίσχυαν κατά το χρόνο υπογραφής του παραπάνω υπ' αριθ. .../2002 συμβολαίου πώλησης - δωρεάς εν ζωή υπό όρο.", γ) "... σαφώς δεν πληρώθηκε ο όρος του ανωτέρω συμβολαίου, που ρητά προϋπέθετε την εφαρμογή των ιδίων όρων δόμησης στο σύνολο της επίδικης έκτασης κατά το χρόνο υπογραφής αυτού (18-1-2000) και κατά το χρόνο έκδοσης της σχετικής οικοδομικής άδειας (30-1-2002).".
Στην επίδικη συμφωνία κατά τις ίδιες παραδοχές της προσβαλλόμενης η πλήρωση του επίμαχου όρου συναρτήθηκε με τη διατήρηση στο χρόνο έκδοσης της οικοδομικής άδειας των όρων δόμησης, που είχαν ισχύσει κατά την κατάρτιση αυτής. Πέραν όμως του συντελεστή δόμησης, που ήταν 3,60 και παρέμεινε αμετάβλητος σε αμφότερα τα άνω κρίσιμα χρονικά σημεία, κατάρτισης της επίμαχης σύμβασης και έκδοσης και λήψης της οικοδομικής άδειας, δεν αναφέρεται οποιοσδήποτε όρος δόμησης, ο οποίος να κατέστησε δυσμενέστερη τη θέση της αναιρεσίβλητης.
Το γεγονός της κατά το χρόνο έκδοσης της οικοδομικής άδειας ύπαρξης απόφασης του ΥΠ.Ε.ΧΩ.Δ.Ε., που επέβαλε τον περιορισμό της ανοικοδόμησης σε τμήμα της επίδικης οικοπεδικής έκτασης, ουδεμία ασκεί επιρροή, αφού και κατά το χρόνο της αγοράς της έκτασης από την αναιρεσίβλητη εταιρεία ίσχυε η αναστολή των οικοδομικών εργασιών και μάλιστα για το σύνολο του οικοπέδου, κάτι που ήταν εξ αρχής γνωστό στους εκπροσώπους της αναιρεσίβλητης.
Ως εκ τούτου η διαφοροποίηση του νομικού καθεστώτος στο θέμα της αναστολής έκδοσης των οικοδομικών αδειών για το επίμαχο οικόπεδο δεν θα μπορούσε να καταστήσει δυσμενέστερη τη θέση της αναιρεσίβλητης, καθόσον η νομοθετική μεταβολή, που επακολούθησε της αγοράς, δεν περιόριζε την οικοδομήσιμη επιφάνεια αλλά τουναντίον αποδέσμευε το μεγαλύτερο τμήμα της [1914,85 τ.μ.].
Σημειωτέον, ότι γεννάται ζήτημα από τη διατύπωση της προσβαλλόμενης απόφασης ως προς την έκταση του επίδικου οικοπέδου, καθόσον στην αρχή της ανάπτυξης των ουσιαστικών παραδοχών της προσβαλλόμενης απόφασης αναφέρεται, ότι το αναιρεσείον "μεταβίβασε λόγω πώλησης στην εναγομένη και ήδη εκκαλούσα εταιρία, ...
τα είκοσι πέντε εκατοστά (0,25) εξ αδιαιρέτου ενός άρτιου και οικοδομήσιμου οικοπέδου, ..., εκτάσεως, μετά την αφαίρεση ρυμοτομούμενου τμήματος αυτού, 3.847,65 τ.μ." και σε άλλο σημείο, όπου διατυπώνεται ο συμφωνημένος όρος, ότι "...η αγοράστρια ανώνυμη εταιρία αναλαμβάνει την υποχρέωση, σε περίπτωση που το εκτάσεως μέτρων τετραγωνικών τριών χιλιάδων οκτακοσίων σαράντα επτά και 65/100 (3.847,65) οικόπεδο, του οποίου ιδανικό μερίδιο μεταβιβάζεται με το συμβόλαιο αυτό, ...", με συνέπεια να μην αποσαφηνίζεται, αν το επίδικο οικόπεδο είναι 3.847,65 τ.μ.
ή το 1/4 αυτού. Από τη γραμματική διατύπωση του προαναφερθέντος όρου καθίσταται φανερό, ότι αυτός δεν υπήρξε εναργής και σαφής και απαιτείται η προσέγγισή του με τους ερμηνευτικούς κανόνες των δικαιοπραξιών [ΑΚ 173 και 200], ώστε να διαγνωσθεί η αληθής βούληση των συμβληθέντων ως προς το αν επέρχεται η πλήρωση αυτού σε περίπτωση, που δεν θα οικοδομείτο το σύνολο αλλά μέρος της επίδικης οικοπεδικής έκτασης, σε συνδυασμό και με το αδιαμφισβήτητο περιστατικό ότι κατά το χρόνο κατάρτισης του επίμαχου συμβολαίου αγοράς ίσχυε η αποστολή των οικοδομικών εργασιών στο σύνολο του οικοπέδου.
Ανακύπτει, λοιπόν, θέμα ερμηνείας της σύμβασης και του όρου, κατά λογική αναγκαιότητα, με τις διατάξεις των άρθρων 173 και 200 ΑΚ. Όμως το Εφετείο δεν παρέπεμψε καθόλου στις διατάξεις αυτές, ούτε χρησιμοποίησε τα κριτήρια που θέτουν εκείνες, παρόλο που ερμήνευσε τον όρο για να διαπιστώσει την έννοιά του. Δεν χρησιμοποίησε δηλαδή τις αρχές της καλής πίστης και τα συναλλακτικά ήθη για να ανεύρει την αληθινή βούληση των συμβληθέντων σχετικά με την έννοια του όρου, αλλά επικαλέστηκε άλλα επιχειρήματα και κρίσεις που δεν αντλούνται, ούτε στηρίζονται στα κριτήρια του νόμου.
Σύμφωνα με όλα αυτά οι αιτιολογίες του Εφετείου κρίνονται ανεπαρκείς. Η ανεπάρκεια αυτή στηρίζει το λόγο αναίρεσης από το εδάφιο 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔικ για παράβαση των διατάξεων των άρθρων 173 και 200 ΑΚ εκ πλαγίου. Συνακόλουθα, είναι βάσιμος ο τρίτος λόγος αναίρεσης, η αναιρετική εμβέλεια του οποίου επικαλύπτει το αναιρετικό εύρος τόσον του πρώτου λόγου, με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση πλημμέλεια από τον αριθμό 19 του άρ. 559 ΚΠολΔ, για το ότι αυτή δέχθηκε, χωρίς αιτιολογίες άλλως με τέτοιες ανεπαρκείς, ότι επήλθε μεταβολή των όρων δόμησης λόγω ανοικοδόμησης μικρότερης έκτασης οικοπέδου σε σχέση με την αρχική συνολική έκταση όσον και του δευτέρου λόγου, με τον οποίο ψέγεται η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση για πλημμέλεια από τον αρ. 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, που πραγματώθηκε με εσφαλμένη εφαρμογή του Γ.Ο.Κ., εφόσον δέχθηκε, ότι οι όροι δόμησης από της αγοράς μέχρι της έκδοσης της οικοδομικής άδειας μεταβλήθηκαν προς το χειρότερο εφαρμοσθέντες σε οικόπεδο μικρότερης επιφάνειας και ότι δεν πληρώθηκε ο όρος της σύμβασης δωρεάς λόγω μεταβολής προς το δυσμενέστερο κατά το χρόνο της έκδοσης της οικοδομικής άδειας των όρων δόμησης, που ίσχυσαν στο χρόνο της κατάρτισης της σύμβασης, οι οποίοι ως εκ τούτου είναι απαράδεκτοι και απορριπτέοι ως αλυσιτελείς.
Πρέπει, λοιπόν, ο παραπάνω, κριθείς ως βάσιμος, τρίτος λόγος της αίτησης αναίρεσης, να γίνει δεκτός και στη συνέχεια να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκασή της στο ίδιο Εφετείο, που την εξέδωσε, καθόσον είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την 3588/2013 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.
Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκασή της στο ίδιο Εφετείο Αθηνών, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές, εκτός από αυτούς που δίκασαν προηγουμένως.
Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, που ορίζει σε τρεις χιλιάδες [3.000] ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 23 Δεκεμβρίου 2014.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 12 Ιανουαρίου 2015.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ