Legislator Case Law & Legislation
1097/2016 AI generated

1097/2016 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Case Number 1097/2016
Court / Authority
Jurisdiction Greece (EL)
Decision Date

Legislator summary

AI generated

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δήμητρα Μπουρνάκα Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βασίλειο Καπελούζο, Δημήτριο Γεώργα - Εισηγητή, Δημήτριο Τζιούβα και Νικόλαο Τσάκο, Αρεοπαγίτες.

Legislator headnote

AI generated

1097/2016 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece): Στοιχείο της έννοιας του δάσους και της δασικής εκτάσεως δεν αποτελεί το ότι μπορεί να προσφέρει προϊόντα εξαγόμενα από τα αναφερόμενα ανωτέρω φυτά ή ότι αποτελεί ιδιαίτερη δασοβιοκοινότητα και ιδιαίτερο φυσικό περιβάλλον ή ότι μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση της φυσικής και βιολογικής ισορροπίας ή να εξυπηρετηθεί η διαβίωση του ανθρώπου μέσα στο φυσικό περιβάλλον.

Keywords

AI generated
pollution from land-based sources agricultural zone agricultural use violation of foreign territorial sovereignty exclusive economic zone territorial scope of the Treaty
AI generated
115/2016
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ιωάννη Γιαννακόπουλο Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Ελένη Διονυσοπούλου, Ευγενία Προγάκη, Πέτρο Σαλίχο και Ιωάννη Φιοράκη Αρεοπαγίτες.
404/2006
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 11 Ιανουαρίου 2006 , με την παρουσία και της γραμματέως Γραμματικής Κονταξή, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
1791/2009
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 19 Νοεμβρίου 2008, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
1995/2008
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 15 Οκτωβρίου 2008, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
1416/2010
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 23 Σεπτεμβρίου 2009, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Απόφαση 1097 / 2016 (Ζ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Αριθμός 1097/2016

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Z’ ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δήμητρα Μπουρνάκα Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Βασίλειο Καπελούζο, Δημήτριο Γεώργα - Εισηγητή, Δημήτριο Τζιούβα και Νικόλαο Τσάκο, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 9 Μαρτίου 2016, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Παναγιώτη Καραγιάννη (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και του Γραμματέα Χρήστου Πήτα, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος-κατηγορουμένου Π. Τ. του Ν., κατοίκου ... που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Ταντανόζη, για αναίρεση της υπ’ αριθμ. 3949/2013 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ’ αυτή, και ο αναιρεσείων-κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 27 Μαΐου 2015 αίτησή του αναιρέσεως μετά των από 28 Δεκεμβρίου 2015 προσθέτων λόγων οι οποίες καταχωρίστηκαν στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 684/2015.

Αφού άκουσε

Τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή η προκείμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρ. 71 παρ. 3 του Ν. 998/1979 "περί προστασίας των δασών και δασικών εν γένει εκτάσεων της χώρας", όπως η παρ. 3 αντικαταστάθηκε με το άρ. 46 παρ. 2 Ν. 2145/1993, "όποιος εκχερσώνει παράνομα δάσος ή δασική έκταση, όποιος καλλιεργεί έκταση που έχει εκχερσωθεί παράνομα ή παραβλάπτει καθ’ οιονδήποτε τρόπο την κατά προορισμό χρήση του δάσους ή δασικής εκτάσεως, καθώς και όποιος ενεργεί επί εκχερσωθείσης παράνομα εκτάσεως πράξεις διακατοχής, τιμωρείται με τις ποινές της παρ. 1 του παρόντος άρθρου.

Οι παρ. 1, 2, 3, 4, 5 του ν. 998/1979 αντικαταστάθηκαν από το άρθρο 1 παρ. 1 του ν. 3208/2003/ΦΕΚ Α 303/24.12.2003, όπως παρακάτω: "1. Ως δάσος ή δασικό οικοσύστημα νοείται το οργανικό σύνολο άγριων φυτών με ξυλώδη κορμό πάνω στην αναγκαία επιφάνεια του εδάφους, τα οποία, μαζί με την εκεί συνυπάρχουσα χλωρίδα και πανίδα, αποτελούν μέσω της αμοιβαίας αλληλεξάρτησης και αλληλοεπίδρασης τους, ιδιαίτερη βιοκοινότητα (δασοβιοκοινότητα) και ιδιαίτερο φυσικό περιβάλλον (δασογενές). 2.

Δασική έκταση υπάρχει όταν στο παραπάνω σύνολο η άγρια ξυλώδης βλάστηση, υψηλή ή θαμνώδης, είναι αραιά (3. Παραλείπεται ως μη ισχύουσα). 4. Ως δασικές εκτάσεις νοούνται και οι οποιασδήποτε φύσεως ασκεπείς εκτάσεις, (φρυγανώδεις ή χορτολιβαδικές εκτάσεις, βραχώδεις εξάρσεις και γενικό ακάλυπτοι χώροι) που περικλείονται από δάση ή δασικές εκτάσεις, καθώς και οι υπεράνω των δασών ή δασικών εκτάσεων ασκεπείς κορυφές η αλπικές ζώνες των ορέων.

Από τις διατάξεις αυτές προκύπτει ότι για τη στοιχειοθέτηση της αντικειμενικής υποστάσεως του εγκλήματος που προβλέπεται και τιμωρείται από την πρώτη από αυτές και που είναι υπαλλακτικώς μικτό, αφού προσδιορίζονται περισσότεροι τρόποι πραγματοποιήσεώς του, απαιτείται η ύπαρξη δάσους ή δασικής εκτάσεως, όπως οι έννοιες τους προσδιορίζονται στις παρ. 1, 2 και 3 του άρθρου 3 του ως άνω Ν. 998/1979, όπως τροποποιήθηκε, και ενέργεια του υπαιτίου επί της εκτάσεως από τις ως άνω αναφερόμενες.

Προκύπτει, επίσης, ότι ο νόμος διαχωρίζει εννοιολογικώς το δάσος από τη δασική έκταση και προϋποθέτει για την ύπαρξη κάθε μορφής τη βεβαίωση ορισμένου είδους φυτών επί της επιφανείας του εδάφους. Το δικαστήριο, συνεπώς, που επιλαμβάνεται της κατηγορίας για παράνομη εκχέρσωση δάσους ή δασικής εκτάσεως ή της πρόκλησης βλάβης καθ" οιονδήποτε τρόπο της κατά προορισμό χρήσης του δάσους ή της δασικής έκτασης, οφείλει να ερευνήσει τη συνδρομή των ως άνω όρων, αφού, εάν ελλείπει έστω και ένας, αποκλείεται η στοιχειοθέτηση του πιο πάνω εγκλήματος, γιατί στοιχείο της αντικειμενικής υποστάσεώς του είναι η παράνομη εκχέρσωση δάσους ή δασικής εκτάσεως, όπως οι έννοιές τους προσδιορίζονται στις παρ. 1 και 2 του άρθρου 3 του ίδιου νόμου, η καλλιέργεια της εκτάσεως που εκχερσώθηκε παράνομα, η πρόκληση βλάβης καθ’ οιονδήποτε τρόπο της κατά προορισμό χρήσης του δάσους ή της δασικής εκτάσεως και η ενέργεια σε εκχερσωθείσα έκταση πράξεων διακατοχής.

Στοιχείο της έννοιας του δάσους και της δασικής εκτάσεως δεν αποτελεί το ότι μπορεί να προσφέρει προϊόντα εξαγόμενα από τα αναφερόμενα ανωτέρω φυτά ή ότι αποτελεί ιδιαίτερη δασοβιοκοινότητα και ιδιαίτερο φυσικό περιβάλλον ή ότι μπορεί να συμβάλει στη διατήρηση της φυσικής και βιολογικής ισορροπίας ή να εξυπηρετηθεί η διαβίωση του ανθρώπου μέσα στο φυσικό περιβάλλον.

Οι ανάγκες αυτές, που είναι αυτονόητες υπό τις σημερινές συνθήκες διαβιώσεως του ανθρώπου, αποτέλεσαν το νομοθετικό λόγο προστασίας του δάσους και της δασικής εκτάσεως και είναι, ακριβώς, το αποτέλεσμα της προστασίας αυτής, μιας ισορροπίας που εντάσσεται στη γενικότερη προσπάθεια διατηρήσεως του φυσικού περιβάλλοντος, όπως είναι οι λίμνες, τα ρέμματα και τα ποτάμια, οι παράκτιες περιοχές και η θάλασσα γενικότερα και η αποφυγή της ρυπάνσεως του ατμοσφαιρικού αέρα.

Κατ’ ακολουθίαν, τα στοιχεία αυτά δεν είναι από εκείνα που συγκροτούν την αντικειμενική υπόσταση του εγκλήματος.

Εξάλλου, η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη κατά τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 ΚΠΔ, ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Δ’ του ίδιου Κώδικα λόγο αναιρέσεως, όταν αναφέρονται σε αυτή με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του Δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οι νομικές σκέψεις υπαγωγής των περιστατικών αυτών στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόσθηκε.

Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό που αποτελούν ενιαίο σύνολο και σε σχέση με τα αποδεικτικά μέσα πρέπει να προκύπτει με βεβαιότητα ότι έχουν ληφθεί όλα στο σύνολο τους και όχι ορισμένα μόνο από αυτά. Για τη βεβαιότητα δε αυτή αρκεί να μνημονεύονται όλα, έστω κατά το είδος τους (μάρτυρες, έγγραφα, κ.λπ.), χωρίς ανάγκη ειδικότερης αναφοράς τους και μνείας του τι προέκυψε χωριστά από καθένα από αυτά, ενώ το γεγονός ότι εξαίρονται ορισμένα αποδεικτικά μέσα δεν υποδηλώνει ότι δεν λήφθηκαν υπόψη τα άλλα.

Δεν αποτελούν όμως λόγους αναιρέσεως η εσφαλμένη εκτίμηση εγγράφων, η εσφαλμένη αξιολόγηση των καταθέσεων των μαρτύρων, η παράλειψη αναφοράς και αξιολογήσεως κάθε αποδεικτικού στοιχείου χωριστά και η παράλειψη της μεταξύ τους αξιολογικής συσχετίσεως των αποδεικτικών στοιχείων, καθόσον στις περιπτώσεις αυτές πλήττεται η αναιρετικώς ανέλεγκτη κρίση του Δικαστηρίου της ουσίας.

Εξάλλου, περίπτωση εσφαλμένης ερμηνείας ουσιαστικής ποινικής διάταξης, που ιδρύει λόγο αναίρεσης, κατά το άρθρο 510 § 1 στοιχ. Ε’ του ΚΠΔ υπάρχει, όταν το δικαστήριο της ουσίας, αποδίδει σε τέτοια διάταξη διαφορετική από εκείνη, που έχει πράγματι αυτή, εσφαλμένη δε εφαρμογή τέτοιας διάταξης που ιδρύει τον κατά το ίδιο άρθρο λόγο αναίρεσης, συντρέχει όταν το δικαστήριο ή δεν υπάγει σωστά τα πραγματικά περιστατικά, που δέχθηκε στη διάταξη που εφαρμόσθηκε καθώς και όταν η διάταξη αυτή παραβιάστηκε εκ πλαγίου, για το λόγο ότι το πόρισμα της απόφασης (αναγόμενο στα στοιχεία και την ταυτότητα του οικείου εγκλήματος), που περιλαμβάνεται στο συνδυασμό του διατακτικού με το σκεπτικό, έχουν εμφιλοχωρήσει ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο έλεγχος από τον Άρειο Πάγο, για την ορθή ή μη εφαρμογή του νόμου, οπότε η απόφαση στερείται νόμιμης βάσεως.

Τέλος για την πληρότητα της αιτιολογίας σχετικά με το έγκλημα της παράνομης εκχέρσωσης δάσους ή δασικής εκτάσεως ή την πρόκληση βλάβης της κατά προορισμό χρήσης του δάσους ή της δασικής έκτασης δεν απαιτείται να αναφέρεται στην απόφαση βάσει ποίας πράξεως ή αποφάσεως της διοικήσεως η έκταση αυτή επί της οποίας ο κατηγορούμενος προέβη στις ανωτέρω αξιόποινες πράξεις έχει χαρακτηρισθεί ως δασική γιατί οποιαδήποτε έκταση της Ελληνικής Επικράτειας δημόσιας ή μη για την οποία συντρέχουν οι προαναφερόμενες προϋποθέσεις αποτελεί δασική έκταση.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη υπ’ αριθμ. 3949/2013 απόφασή του, το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης, που δίκασε δεύτερο βαθμό, κήρυξε ένοχο τον αναιρεσείοντα της αξιόποινης πράξης του άρθρου 71 παρ. 3 -1 του Ν. 998/1979 αναγνωρίζοντας σ’ αυτόν το ελαφρυντικό του προτέρου εντίμου βίου και τον καταδίκασε σε συνολική ποινή φυλακίσεως των τεσσάρων (4) μηνών, που ανέστειλε για τρία έτη.

Στο σκεπτικό της προσβαλλόμενης αποφάσεως, το δικάσαν Εφετείο, μετά από εκτίμηση και αξιολόγηση όλων των μνημονευομένων, κατά το είδος τους, αποδεικτικών μέσων, δέχθηκε, ανελέγκτως, κατά λέξη, τα εξής: "... Ο κατηγορούμενος, στο με αριθμό 2δ αγροτεμάχιο, με τον χαρακτηρισμό "...", του αγροκτήματος του οικισμού του ...

του Δήμου Σερρών του Νομού Σερρών σε μη εξακριβωθείσες ημερομηνίες του χρονικού διαστήματος από το μήνα Ιούνιο έτους 2007 μέχρι και το μήνα Ιούνιο του έτους 2010, με πρόθεση εκχέρσωσε παράνομα δασική έκταση, καλλιέργησε έκταση που είχε εκχερσωθεί παράνομα και παράβλαψε την κατά προορισμό χρήση δασικής έκτασης.

Ειδικότερα ο κατηγορούμενος κατά τον παραπάνω τόπο και χρόνο: α) εκχέρσωσε έκταση εμβαδού 1.525,325 τ.μ., επί της οποίας φύτεψε ελαιόδενδρα, β) καλλιέργησε παράνομα εκχερσωθείσα, πριν το έτος 1991, έκταση εμβαδού 1.864,41 τ.μ. αφενός μεν φυτεύοντας επ’ αυτής ελαιόδεντρα και αφετέρου καλλιεργώντας δέντρα που είχαν φυτευτεί πριν το ως άνω χρονικό διάστημα, και γ) με τις ενέργειές του αυτές παράβλαψε την κατά προορισμό χρήση της προαναφερόμενης δασικής έκτασης μετατρέποντας αυτή σε καλλιεργήσιμη έκταση.

Εν συνεχεία κήρυξε ένοχο τον κατηγορούμενο του ότι: "Στο με αριθμό …αγροτεμάχιο, με τον χαρακτηρισμό, "...", του αγροκτήματος του οικισμού του ... του Δήμου Σερρών του Νομού Σερρών σε μη επακριβωθείσες ημερομηνίες του χρονικού διαστήματος από το μήνα Ιούνιο έτους 2007 και το μήνα Ιούνιο του έτους 2010, με πρόθεση εκχέρσωσε παράνομα δασική έκταση, καλλιέργησε έκταση που είχε εκχερσωθεί παράνομα και παράβλαψε την κατά προορισμό χρήση δασικής εκτάσεως.

Ειδικότερα ο κατηγορούμενος κατά τον παραπάνω τόπο και χρόνο: α) εκχέρσωσε έκταση εμβαδού 1.525,325 τ.μ. επί της οποίας φύτεψε ελαιόδεντρα, β) καλλιέργησε παράνομα εκχερσωθείσα, πριν το έτος 1991, έκταση εμβαδού 1864,41 τ.μ. αφενός μεν φυτεύοντας επ’ αυτής ελαιόδεντρα και αφετέρου καλλιεργώντας δέντρα που είχαν φυτευτεί πριν το ως άνω χρονικό διάστημα και γ) με τις ενέργειές του αυτές παράβλεψε την κατά προορισμό χρήση της προαναφερόμενης δασικής έκτασης μετατρέποντας αυτή σε καλλιεργήσιμη έκταση".

Με αυτά όμως που δέχθηκε, το Τριμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης δεν διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του, ως προς την ενοχή του κατηγορουμένου την από τις διατάξεις των άρθρων 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του ΚποινΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, γιατί δεν εκθέτει με σαφήνεια και πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις στο σκεπτικό της αν η ως άνω έκταση είχε τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της δασικής εκτάσεως.

Ειδικότερα στην προσβαλλόμενη απόφαση δεν παρατίθεται κανένα πραγματικό περιστατικό, από το οποίο να προκύπτει η φύση της επίδικης έκτασης ως δασικής, όπως ορίζεται στην προαναφερθείσα διάταξη του άρθρου 3 του ν. 998/1979, ενόψει και της υπάρχουσας αντίφασης, συνισταμένης στο ότι, ενώ αρχικά γίνεται δεκτό ότι ο κατηγορούμενος προέβη σε ενέργειες "στο 2δ αγροτεμάχιο με το χαρακτηρισμό "..." του αγροκτήματος του Οικισμού ... ..." ακολούθως χωρίς καμιά περαιτέρω σκέψη και παράθεση πραγματικών περιστατικών γίνεται δεκτό ότι αυτός παράνομα εκχέρσωσε δασική έκταση ...

καλλιέργησε παράνομα εκχερσωθείσα έκταση και με τις ενέργειές του αυτές παράβλεψε την κατά προορισμό χρήση της προαναφερόμενης δασικής έκτασης". Συγκεκριμένα δεν παρατίθενται όλα τα στοιχεία που απαρτίζουν την ποινική υπόσταση του εγκλήματος για το οποίο καταδικάστηκε ο κατηγορούμενος με την παράθεση του είδους της φυομένης βλαστήσεως στα δύο ως άνω εδαφικά τμήματα, ποία δηλαδή ήτο η πριν την εκχέρσωση μορφή αυτών, ποίου είδους φυτά υπήρχαν στο έδαφος υπό μορφή άγριας ξυλώδους βλαστήσεως υψηλής ή θαμνώδους, αραιάς ή πυκνής, ώστε να αποτελεί κατά τους όρους του νόμου δασική έκταση.

Επομένως, είναι βάσιμοι οι από το άρθρ. 510 παρ. 1 στοιχ. Δ και Ε’ προβαλλόμενοι λόγοι (πρώτος λόγος της αίτησης αναίρεσης καθώς και του δικογράφου των προσθέτων λόγων) με τους οποίους πλήττεται η προσβαλλόμενη απόφαση για έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διατάξεως και κατά συνέπεια, πρέπει, κατά παραδοχή τους να γίνει δεκτή η αίτηση αναιρέσεως και οι πρόσθετοι με αυτήν λόγοι.

Περαιτέρω, από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 320 και 321 του ΚΠΔ προκύπτει ότι ο κατηγορούμενος κλητεύεται στο ακροατήριο για να δικασθεί με επίδοση σ’ αυτόν εγγράφου, που περιέχει ακριβή καθορισμό της πράξης, για την οποία κατηγορείται και μνεία του άρθρου του ποινικού νόμου που την προβλέπει, ώστε να μπορεί να προετοιμάσει την υπεράσπιση του.

Αν το κλητήριο θέσπισμα δεν περιέχει τα στοιχεία αυτά, είναι άκυρο, σύμφωνα με το άρθρο 321 παρ. 4 ΚΠΔ. Η ακυρότητα όμως αυτή είναι σχετική, ως αναγόμενη σε πράξη προπαρασκευαστική της διαδικασίας στο ακροατήριο, γι’ αυτό και πρέπει, κατά το άρθρο 173 παρ 1 του ΚΠΔ, να προταθεί εωσότου εκδοθεί για την κατηγορία η οριστική σε τελευταίο βαθμό, απόφαση, πριν από την έναρξη της εκδίκασης της υπόθεσης πρωτοβάθμιο δικαστήριο και πριν από την εξέταση οποιουδήποτε αποδεικτικού μέσου ή την όρκιση του πρώτου μάρτυρα, αλλιώς καλύπτεται, κατ άρθρο 174 παρ. 1 του ίδιου κώδικα.

Κατά την παραγ. 2 του ίδιου άρθρου η ακυρότητα του κλητηρίου θεσπίσματος καλύπτεται αν ο κατηγορούμενος εμφανισθεί στην δίκη και δεν προβάλλει εναντίωση στην πρόοδο της προτείνοντας την ακυρότητα. Αν προταθεί εγκαίρως ενώπιον του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου η ακυρότητα και η εκ του λόγου αυτού αντίρρηση προόδου της διαδικασίας και το πρωτοβάθμιο δικαστήριο την απορρίψει, ο κατηγορούμενος, αν εμμένει σ αυτήν, πρέπει να επαναφέρει την πρόταση της ακυρότητας και την αντίρρηση κατά της προόδου της διαδικασίας, διαλαμβάνοντας στην έφεση του ειδικό λόγο περί τούτο.

Εξάλλου κατά το άρθρο 502 παρ.2 του ΚΠΔ, το δευτεροβάθμιο δικαστήριο έχει εξουσία να κρίνει για εκείνα μόνο τα μέρη της πρωτόδικης απόφασης στα οποία αναφέρονται οι λόγοι της έφεσης και αν δεν πράξει τούτο και δεν αποφανθεί, όπως έχει υποχρέωση, ως εκ του μεταβιβαστικού αποτελέσματος της εφέσεως, επί του εκκληθέντος αυτού κεφαλαίου της πρωτόδικης αποφάσεως, υποπίπτει στην πλημμέλεια της έλλειψης ακροάσεως (άρθρ. 170 παρ. 2 ΚΠοινΔ) σε αρνητική υπέρβαση εξουσίας που ιδρύει τους προβλεπόμενους από το άρθρο 510 παράγραφος 1 περ.

Β και Η ΚΠΔ λόγους αναιρέσεως. Στην κρινόμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα διαδικαστικά έγγραφα της υποθέσεως που παραδεκτά επισκοπούνται για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος παραπέμφθηκε με το από 14-6-2011 κλητήριο θέσπισμα ενώπιον του Τριμελούς Πλημ/κείου Σερρών για να δικασθεί ως υπαίτιος της ανωτέρω πράξεως.

Κατά την εκδίκαση της υπόθεσης την 26-7-2012 ο αναιρεσείων υπέβαλε, μέσω των συνηγόρων του, ένσταση ακυρότητας του κλητηρίου θεσπίσματος, για λόγους, οι οποίοι αναφέρονται στην μη ακριβή περιγραφή της πράξεως ως υπαίτιος της οποίας παραπέμπονταν για να δικασθεί. Την ένσταση αυτή ανέπτυξαν προφορικά και κατέθεσαν εγγράφως και καταχωρήθηκαν αυτούσια στα πρακτικά του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου οι συνήγοροι υπερασπίσεώς του.

Το δικαστήριο με την υπ’ αριθμ. 1294/2012 απόφασή του απέρριψε την ένσταση ως αβάσιμη και στην συνέχεια κήρυξε ένοχο τον κατηγορούμενο. Κατά της αποφάσεως αυτής ο αναιρεσείων άσκησε την με αριθμό εκθέσεως 125/26-7-2012 έφεση, στην οποία περιέλαβε ειδικά ως λόγο έφεσης και την ακυρότητα του κλητηρίου θεσπίσματος, διαλαμβάνοντας κατά λέξη, τα κάτωθι:

Α) Στην προκειμένη περίπτωση από το κείμενο του κλητήριου θεσπίσματος προκύπτουν αντιφατικοί χαρακτηρισμοί των υποτιθεμένων παράνομων πράξεων, οι οποίοι καθένας τους και αληθείς υποτιθέμενοι, προβλέπουν διαφορετικές κυρώσεις σε περίπτωση παράβασής τους. Επιπλέον με τα αναφερόμενα στο κλητήριο θέσπισμα δημιουργείται σύγχυση για τον χρόνο τον τρόπο και τον τόπο των αναφερομένων πράξεων του κατηγορούμενο.

Συγκεκριμένα, ενώ στην 1η γραμμή του κλητήριου θεσπίσματος αναφέρεται ως τόπος τέλεσης των αδίκων πράξεων στο με αριθμό … αγροτεμάχιο με τον χαρακτηρισμό "..." εντός του αγροκτήματος ... Σερρών", έκτασης 694.562 τ.μ. ", το οποίο παραμένει … " στη 10η γραμμή του ίδιου θεσπίσματος αναφέρεται ότι "εκχέρσωσε έκταση εμβαδού 1.525,325 τ.μ., επί της οποίας φύτεψε ελαιόδεντρα".

Δεν αναφέρεται ούτε η ακριβής θέση μέσα στα 694.562 τ.μ. ούτε υπάρχει σκαρίφημα που να τον ορίζει, ούτε τα ειδικότερα σύνορα και οι διαστάσεις. Άλλωστε ενώ το κλητήριο θέσπισμα αναφέρει ως τόπο τέλεσης της άδικης πράξης το αγροτεμάχιο υπ’ αριθμόν…, από όλα τα αναγνωστέα έγγραφα αλλά και από την μήνυση που υποβλήθηκε από την υπάλληλο του Δασαρχείου προκύπτει ότι η πράξη για την οποία κατηγορείται ο κατηγορούμενος τελέστηκε στο υπ’ αριθμόν… αγροτεμάχιο.

Επιπλέον στο κλητήριο θέσπισμα αναφέρεται ότι καλλιέργησε παράνομα εκχερσωθείσα πριν το έτος 1991 έκταση εμβαδού 1864,41 τ.μ. φυτεύοντας επ’ αυτή ελαιόδεντρα και αφετέρου καλλιεργώντας δέντρα που είχαν φυτευτεί" Δεν αποσαφηνίζεται η ακριβής έκταση της επίδικης εκχερσωμένης έκτασης’ ούτε υπάρχει ακριβής περιγραφή αυτής.

Β) Δεν αναφέρεται στο ανωτέρω κλητήριο θέσπισμα η αξία της υποτιθέμενα υπό του κατηγορουμένου προξενηθείσας ζημίας ούτως ώστε να είναι δυνατόν να γίνει η διάκριση της βαρύτητας της πράξης Γ) Δεν αναφέρονται οι επιμέρους πράξεις της εκχέρσωσης πως έγιναν, αν χρησιμοποιήθηκε μυϊκή δύναμη και προσωπική εργασία του κατηγορουμένου ή αν χρησιμοποιήθηκαν σκαπτικά μηχανήματα και λοιπά άλλα μηχανοκίνητα ή μη μέσα, ενόψει και την μηνυτήριας αναφοράς της αρμόδιας δασολόγου, η οποία πουθενά στην αναφορά της δεν αναφέρει υλοτόμηση, απομάκρυνση δενδρυλλίων κτλ παρά μόνο την ύπαρξη ελαιόδεντρων εντός της συγκεκριμένης έκτασης.

Δ) Δεν αναφέρεται ο ακριβής αριθμός των ελαιοδέντρων τα οποία ευρίσκονται εμφυτευμένα εντός του γεωτεμαχίου, που ευρίσκονται αυτά και αν αυτά παρακωλύουν την χρήση της προαναφερόμενης δασικής έκτασης και με ποιο τρόπο συμβαίνει αυτό". Το δευτεροβάθμιο δικαστήριο με την προσβαλλόμενη απόφασή του παρέλειψε να αποφανθεί για τη νομιμότητα ή μη του ισχυρισμού περί της ακυρότητας του κλητηρίου θεσπίσματος και του αντιστοίχου λόγου εφέσεως κατά τους βάσιμους περί τούτων λόγους αναιρέσεως της έλλειψης ακροάσεως (άρθρ. 170 παρ. 2 ΚποινΔ) και της υπέρβασης εξουσίας του άρθρου 510 παρ. 1Β και Η του ΚποινΔ οι οποίοι πρέπει να γίνουν δεκτοί. Επομένως, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο δικαστήριο, δεδομένου ότι είναι δυνατή η σύνθεση του από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν αυτή προηγουμένως (αρ. 519 ΚΠΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την με αριθμό 3949/2013 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Θεσσαλονίκης και

Παραπέμπει την υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο που θα συγκροτηθεί από δικαστές άλλους που τη δίκασαν προηγουμένως.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 16 Μαρτίου 2016.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 23 Μαΐου 2016.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ