1092/2017 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1092 / 2017 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1092/2017

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1’ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Βασίλειο Πέππα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεράσιμου Φουρλάνου), Γεώργιο Λέκκα, Ιωάννη Μπαλιτσάρη, Αγγελική Τζαβάρα και Θωμά Γκατζογιάννη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 21 Νοεμβρίου 2016, με την παρουσία και της Γραμματέως Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειουσών: 1) Της Ομόρρυθμης Εμπορικής Εταιρείας με την επωνυμία "... ΚΑΙ ΣΙΑ Ο.Ε.Ε." που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα από τη διαχειρίστριά της και ομορρύθμου εταίρου Ά. Β. και 2) Ά. Β. του Σ., πρώην σύζυγος Γ. Μ., κατοίκου ..., αμφότερες οι ανωτέρω εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Ανδρέα-Αλέξη Αναγνωστάκη και κατέθεσαν προτάσεις.

Του αναιρεσίβλητου: Α. Β. του Σ., κατοίκου ... ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Χρήστο Βανικιώτη, που ανακάλεσε την από 17-11-2016 δήλωσή του και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 28-9-1988 αγωγή αποζημίωσης του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Καλαμάτας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 73/2007 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 69/2014 του Τριμελούς Εφετείου Καλαμάτας.

Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείουσες με την από 8-4-2015 αίτησή τους και τους από 29-12-2015 πρόσθετους λόγους αυτής.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

O Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ιωάννης Μπαλιτσάρης ανέγνωσε την από 22-1-2016 έκθεση της κωλυομένης να συμμετάσχει στην σύνθεση Αρεοπαγίτου Αλτάνας Κοκκοβού, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του πρώτου λόγου της από 8-4-2015 αιτήσεως αναιρέσεως και την απόρριψη των λοιπών λόγων της αίτησης καθώς και των από 29-12-2015 προσθέτων λόγων αυτής.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειουσών ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 226, 270, 341, 397, 398, 406-409 ΚΠολΔ, όπως ίσχυαν πριν το ν. 2207/1994 και εφαρμόζονται στην προκείμενη περίπτωση, ως εκ του χρόνου διενέργειας της κατωτέρω αναφερόμενης διαδικαστικής για την απόδειξη πράξεως, προκύπτει ότι επί υποθέσεως δικαζομένης ενώπιον του πολυμελούς πρωτοδικείου κατά την τακτική διαδικασία, ένορκες βεβαιώσεις μαρτύρων ενώπιον ειρηνοδίκη ή συμβολαιογράφου, ληφθείσες μετά την άσκηση της αγωγής για να χρησιμεύσουν, ως αποδεικτικό μέσο στη δίκη αυτή, είναι άκυρες και δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη, ως μαρτυρίες τρίτων, ούτε προς συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων.

Οι ένορκες βεβαιώσεις, όμως, που δόθηκαν πριν από τη δίκη, δεν αποτελούν μεν ιδιαίτερο αποδεικτικό μέσο στην ως άνω περίπτωση της ενώπιον του πολυμελούς πρωτοδικείου κατά την τακτική διαδικασία δίκης, αλλά δεν στερούνται παντελώς αποδεικτικής αξίας, διότι εκτιμώνται, εφ’ όσον συγχωρείται η εμμάρτυρη απόδειξη και έχει εκδοθεί σχετική πράξη περί αποδείξεων, ως έγγραφα προς συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων, εκτός αν δόθηκαν, κατά την κυριαρχική κρίση του δικαστηρίου, επίτηδες για να χρησιμοποιηθούν στη δίκη, οπότε δεν λαμβάνονται καθόλου υπόψη (ΟλΑΠ 239/1975, ΑΠ 771/2012, ΑΠ 209/2010).

Περαιτέρω, ο αναιρετικός λόγος από τον αριθ. 11γ’ του άρθρου 559 ΚΠολΔ ιδρύεται, όταν το δικαστήριο της ουσίας δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν, όπως είναι, σύμφωνα με το άρθρο 339 ίδιου Κώδικα, και τα έγγραφα, που προσκομίζονται είτε προς άμεση απόδειξη είτε για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την αναιρεσιβαλλομένη υπ’ αριθμ. 69/2014 απόφασή του, το Εφετείο, δέχθηκε και κατ’ ουσίαν την από 26-3-2010 (υπ’ αριθμ. εκθ. καταθ. ...) έφεση των εκκαλούντων και ήδη αναιρεσειόντων και αφού εξαφάνισε την εκδοθείσα κατά την τακτική διαδικασία εκκαλουμένη υπ’ αριθμ. 73/2007 οριστική απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Καλαμάτας, με την οποίαν είχε γίνει δεκτή ως κατ’ ουσίαν βάσιμη κατά την κυρία βάση της η κατ’ αυτών (εκκαλούντων και ήδη αναιρεσειόντων) από 28-9-1988 (υπ’ αριθμ.

εκθ. καταθ. ...-9-1988) αγωγή του εφεσιβλήτου και ήδη αναιρεσιβλήτου, και αφού δίκασε επ’ αυτής (ως άνω αγωγής), την δέχθηκε ως εν μέρει κατ’ ουσίαν βάσιμη, υποχρεώνοντας τους ήδη αναιρεσείοντες να καταβάλουν στον αναιρεσίβλητο εις ολόκληρον έκαστος το ποσόν των 6.188,11 ευρώ πλέον τόκων και λοιπών εξόδων, ως υπ’ αυτών οφειλόμενο και μη επιστραφέν στον τελευταίο δάνειο.

Το Εφετείο κατέληξε στο αποδεικτικό του πόρισμα, κατ’ ακολουθίαν του οποίου, δέχθηκε κατά τα ανωτέρω εν μέρει κατ’ ουσίαν την αγωγή του αναιρεσιβλήτου, ύστερα από εκτίμηση, όπως βεβαιώνει, των ενόρκων μαρτυρικών καταθέσεων, που περιέχονται στην υπ’ αριθ. 17/2001 εισηγητική έκθεση της εισηγήτριας δικαστού, που διορίστηκε με την υπ’ αριθ. 54/1989 πράξη του πρωτοδίκως δικάσαντος ως άνω Πολυμελούς Πρωτοδικείου Καλαμάτας, όλων ανεξαιρέτως των εγγράφων, τα οποία νόμιμα, με επίκληση, προσκόμισαν οι διάδικοι, με εξαίρεση, εκτός άλλων, για τις οποίες δεν προβάλλεται αιτίαση, των υπ’ αριθ. ...7-9-1988 και .../7-9-1988 ένορκων βεβαιώσεων των Π.

Π. και Α. Π., που νομίμως επεκαλέσθησαν και προσεκόμισαν οι εκκαλούντες και ήδη αναιρεσείοντες, με την αιτιολογία, ότι αυτές δεν αποτελούν νόμιμο αποδεικτικό μέσο στην τακτική διαδικασία ενώπιον του πολυμελούς πρωτοδικείου, όταν η απόδειξη διεξάγεται, σύμφωνα με το άρθρο 341 ΚΠολΔ, όπως ίσχυε πριν την τροποποίησή του με το άρθρο 14 παρ. 1 του ν. 2915/2001 και δεν λαμβάνονται υπόψη ούτε για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων, διότι λήφθηκαν μετά την άσκηση της προαναφερομένης ένδικης αγωγής.

Όπως όμως προκύπτει από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων, οι άνω ένορκες βεβαιώσεις εδόθησαν, όχι μετά την άσκηση της ενδίκου αγωγής και στα πλαίσια της δίκης που ανοίχθηκε με αυτή, που κατατέθηκε στις 29-9-1988 και δικάστηκε κατά την τακτική διαδικασία ενώπιον του ανωτέρω πολυμελούς πρωτοδικείου, αφού εκδόθηκε η προαναφερόμενη πράξη περί αποδείξεων και δια μαρτύρων, αλλά (εδόθησαν) πριν από την άσκησή της και δη στις 7-9-1988, προκειμένου να χρησιμοποιηθούν σε άλλη δίκη.

Επομένως, το Εφετείο, αν και έπρεπε να λάβει υπόψη και να εκτιμήσει, για συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων, μαζί με τα υπόλοιπα έγγραφα, που είχαν νομίμως προσκομιστεί από τους διαδίκους και τις εν λόγω ένορκες βεβαιώσεις, εφ’ όσον δεν δέχτηκε ότι αυτές είχαν γίνει επίτηδες για να χρησιμοποιηθούν στη σχετική δίκη, με το να μη λάβει αυτές υπόψη, οι οποίες, κατά τους ισχυρισμούς των αναιρεσειόντων, που, όπως προαναφέρεται, τις είχαν επικαλεστεί και προσκομίσει, ασκούσαν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, διότι αφορούσαν την εικονικότητα του επικαλουμένου με την αγωγή δανείου και την υποκρυπτόμενη σχέση αφανούς εταιρείας μεταξύ των διαδίκων, υπέπεσε στην από τον αριθ. 11γ’ του άρθρου 559 ΚΠολΔ προβλεπόμενη και αποδιδόμενη στην αναιρεσιβαλλομένη πλημμέλεια, με τον πρώτο λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως, ο οποίος πρέπει να γίνει δεκτός, ως βάσιμος.

Επομένως, κατά παραδοχή του λόγου αυτού αναιρέσεως, η αναιρετική εμβέλεια του οποίου καθιστά αλυσιτελή την εξέταση των λοιπών λόγων αυτής κυρίων και προσθέτων, πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση αναιρέσεως, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές, εκτός εκείνων οι οποίοι εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση, να διαταχθεί, συμφώνως προς το άρθρο 495 παρ. 4 Κ.Πολ.Δ., η επιστροφή του παραβόλου στους καταθέσαντες αυτό και να καταδικασθεί ο αναιρεσίβλητος στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ’ αριθμ. 69/2014 απόφαση του Εφετείου (τριμελούς) Καλαμάτας.

Παραπέμπει την υπόθεση, για περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο Εφετείο, το οποίο θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές από εκείνους που εξέδωσαν την αναιρεθείσα απόφαση.

Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στους καταθέσαντες αυτό.

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 20 Ιουνίου 2017.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 22 Ιουνίου 2017.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ