Supreme Court dismisses appeal on subdivision of land, rejecting abuse of right claim based on unproven informal distribution.
Greece (EL)
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appellant's request to overturn the Thessaloniki Court of Appeal's decision regarding the division of common property. The appellant argued that the lower court erred in finding the exercise of the right of preemption abusive because the parties had previously informally divided the land in 1979, creating non-compliant new plots. The court rejected this argument, holding that the appellate court correctly relied on unreviewable factual assumptions regarding the 1979 informal distribution to conclude that the subsequent exercise of the right violated legal limits on land subdivision.
Legislator headnote
AI generatedArt. 2 para. 1 of Law 690/1948; Art. 281 of the Civil Code: The exercise of a right is prohibited if it exceeds the limits imposed by good faith, social or economic purpose, and such exercise is abusive if it involves the subdivision of land into non-compliant plots based on unproven informal prior distributions.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Απόφαση 1076 / 2006 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1076/2006
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Γ' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Γκιάφη Αντιπρόεδρο, Αλέξανδρο Κασιώλα, Γεώργιο Φώσκολο, Βασίλειο Νικόπουλο και Γεώργιο Καπερώνη, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 11 Ιανουαρίου 2006, με την παρουσία και της γραμματέως Γραμματικής Κονταξή, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος:........, που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αθανάσιο Κούρεντα.
Των αναιρεσιβλήτων: 1) ...., 2) ..., 3) ...., ως μοναδικών εξ αδιαθέτου κληρονόμων του .....,
4) ....., 5) ........και ......, ως μοναδικών εξ αδιαθέτου κληρονόμων του ...., που δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 14 Μαρτίου 1986 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Σερρών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 33/1999 του ίδιου Δικαστηρίου και 803/2000,553/2001 μη οριστικές, 2190/2002 οριστική του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί ο αναιρεσείων με την από 10-1-2003 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο ο αναιρεσείων όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Καπερώνης ανέγνωσε την από 18-2-2004 έκθεση του αποχωρήσαντος ήδη από την υπηρεσία Αρεοπαγίτη Σπυρίδωνος Μπαρμπαστάθη, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινομένης αιτήσεως αναιρέσεως. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη των αντιδίκων στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Όπως προκύπτει από τις ..., .... της 10.10.2003,....΄, ...΄, ....και ....της 4.10.2005 και ..., .... της 30.9.2003 και ..., .... της 5.10.2005, εκθέσεις επιδόσεως των δικαστικών επιμελητών στο Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης .... (των έξι πρώτων) και στο Πρωτοδικείο Σερρών ... (των υπολοίπων τεσσάρων) αντιστοίχως, αντίγραφα της κρινομένης αιτήσεως αναιρέσεως και της, από 2.8.2004, «δηλώσεως επαναλήψεως δίκης – κλήσεως», με πράξη προσδιορισμού ως δικασίμου της στην αρχή της παρούσας αποφάσεως αναφερομένης και κλήση προς συζήτηση, από τον νομίμως, κατ' άρθρο 291 παρ. 1 ΚΠολΔ, επισπεύδοντα την επανάληψη της διακοπείσας, με τον θάνατο του αναιρεσιβλήτου ...., δίκης, αναιρεσείοντα, επιδόθηκαν νομίμως και εμπροθέσμως στους αναιρεσιβλήτους και τους δικαιοδόχους τους, οι οποίοι, όμως, δεν εμφανίσθηκαν στη σημειουμένη στην αρχή της παρούσας νόμιμη δικάσιμο, ούτε υπέβαλαν την, από το άρθρο 242 ΚΠολΔ, δήλωση μη εμφανίσεως στο ακροατήριο.
Συνεπώς, το Δικαστήριο τούτο πρέπει να προχωρήσει στη συζήτηση σαν να ήταν παρόντες όλοι οι διάδικοι (άρθρο 576 παρ. 2 ΚΠολΔ).
ΙΙ. Κατά τη διάταξη του άρθρου 2 παρ. 1 του ν.δ. 690/1948, η οποία, καταργηθείσα με το άρθρο 3 παρ. 1 α.ν. 625/1948, επαναφέρθηκε σε ισχύ με το άρθρο 6 παρ. 1 ν. 651/1977, απαγορεύεται η μεταβίβαση της κυριότητας οικοπέδων, που επάγεται τη δημιουργία οικοπέδων μη αρτίων. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει ότι πλήττεται με ακυρότητα η κατάτμηση ασκεπών χώρων προοριζομένων για ανοικοδόμηση, με την κατά κυριότητα μεταβίβαση διαιρετών τμημάτων τους, εάν τα εξ αυτής προκύπτοντα νέα οικόπεδα δεν είναι άρτια.
Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρου 281 ΑΚ, κατά την οποία η άσκηση του δικαιώματος απαγορεύεται αν υπερβαίνει προφανώς τα όρια, που επιβάλλουν η καλή πίστη ή τα χρηστά ήθη ή ο κοινωνικός ή οικονομικός σκοπός του δικαιώματος, συνάγεται ότι, όταν τούτο ασκείται με αγωγή του δικαιούχου, όπως με αγωγή συγκυρίου ακινήτου για διανομή αυτού, αυτή απορρίπτεται αν στην άσκησή της εμφιλοχωρεί καταχρηστικότητα, που αφορά το επίδικο ουσιαστικό δικαίωμα, χωρίς, όμως, να επέρχεται απώλειά του.
Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το Εφετείο έκρινε ως καταχρηστική την ένδικη αγωγή του αναιρεσείοντος περί διανομής κοινών ακινήτων, ως προς τα δύο εκ των διανεμητέων κοινών ακινήτων, κατ' επικύρωση της πρωτόδικης αποφάσεως. Την κρίση του αυτή στήριξε το Εφετείο στις αναιρετικά ανέλεγκτες παραδοχές του ότι κατά το έτος 1979 οι αρχικοί διάδικοι, ήτοι ο ενάγων – ήδη αναιρεσείων, ο πρώτος αρχικός εναγόμενος ...., που αποβίωσε στη διάρκεια της δίκης και κληρονομήθηκε από τους τρεις πρώτους αναιρεσιβλήτους και ο δεύτερος εναγόμενος και τέταρτος αναιρεσίβλητος .... (ο οποίος, επίσης, αποβίωσε μετά την άσκηση της αναιρέσεως), προέβησαν σε άτυπη διανομή των εν λόγω οικοπέδων, βάσει της οποίας ο ενάγων έλαβε το προς νότο διαιρετό ήμισυ του ενός οικοπέδου, κειμένου στο Ο.Τ. ...
της πόλεως Σιδηροκάστρου νομού Σερρών και το ήμισυ της επ' αυτού διώροφης κατοικίας, ο δεύτερος εναγόμενος έλαβε το προς βορρά διαιρετό ήμισυ του οικοπέδου αυτού και το άλλο ήμισυ της οικίας αυτής και ο πρώτος εναγόμενος έλαβε το οικόπεδο του Ο.Τ. .... της ίδιας πόλεως, με την επ' αυτού παλαιά κατοικία, ότι επακολούθησαν διακατοχικές πράξεις των ανωτέρω, δηλαδή εκ μέρους του πρώτου εναγομένου πλήρης ανακαίνιση της παλαιάς κατοικίας και παραχώρηση αυτής στον γιό του προς ενοίκηση και εκ μέρους του δευτέρου εναγομένου κατασκευής διαχωριστικού τοίχου και νέας εξωτερικής εισόδου, ανακαίνιση και διανομή, με συνέπεια η άσκηση του αγωγικού δικαιώματος να υπερβαίνει προφανώς τα σχετικώς προβλεπόμενα στο άρθρο 281 ΑΚ όρια και να καθίσταται έτσι καταχρηστική.
Από τις παραδοχές αυτές προκύπτει ότι το Εφετείο δεν δέχεται ότι συνέτρεξε περίπτωση κατατμήσεως των επιδίκων οικοπέδων, με μεταβίβαση της κυριότητας διαιρετών τμημάτων τους, δια της καθ' όλα βεβαίως εγκύρου ατύπου διανομής, έτσι ώστε τα νέα οικόπεδα, που εκ της ως άνω διανομής ανέκυψαν, να μην είναι άρτια.
Επομένως, ο μοναδικός λόγος αναιρέσεως της υπό κρίση αιτήσεως, από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, που ψέγει την προσβαλλομένη απόφαση για παραβίαση των ουσιαστικών διατάξεων των άρθρων 2 παρ. 1 ν.δ. 690/1948, 174, 180 και 181 ΑΚ, σε συνδυασμό με το π.δ. της 5.1.1975, με το οποίο καθορίσθηκαν οι όροι και περιορισμοί δομήσεως της πόλεως Σιδηροκάστρου Σερρών, ως δήθεν δεχθείσα πως χώρησε διανομή των επιδίκων κατά τρόπο αντίθετο προς τους ορισμούς τους, πρέπει να απορριφθεί προεχόντως ως στηριζόμενος σε εσφαλμένη προϋπόθεση.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την, από 10.1.2003, αίτηση του..., για αναίρεση της 2190/2002 αποφάσεως του Εφετείου
Θεσσαλονίκης.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 2 Μαϊου 2006.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 30 Μαϊου 2006.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ