1075/2016 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1075 / 2016 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Αριθμός 1075/2016

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ’ Ποιν. Τμήμα - (Σε Συμβούλιο)

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Χρυσούλα Παρασκευά Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, ως αρχαιότερο μέλος της συνθέσεως, (κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεωργίου Γεωργέλλη), Μαρία Χυτήρογλου, Αρτεμισία Παναγιώτου - Εισηγήτρια, Χρήστο Βρυνιώτη και Ιωάννη Μαγγίνα, Αρεοπαγίτες.

Με την παρουσία και του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Γεώργιου Μπόμπολη (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Χαράλαμπου Αθανασίου.

Συνήλθε σε συμβούλιο στο Κατάστημά του στις 10 Μαΐου 2016, προκειμένου να αποφανθεί για την αίτηση του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά, περί κανονισμού αρμοδιότητας δικαστηρίου, με εγκαλούμενο τον Ν. Μ. του Ι., κάτοικο ... και εγκαλούντα τον Δήμο Αθηναίων, νόμιμα εκπροσωπούμενο. Η αίτηση αυτή με υπ’ αριθμ.πρωτ.383/20-1-2016, που απευθύνεται στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 127/2016.

Έπειτα ο Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Γεώργιος Μπόμπολης εισήγαγε για κρίση στο Συμβούλιο τη σχετική δικογραφία με την πρόταση της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Ξένης Δημητρίου - Βασιλοπούλου με αριθμό 56/21-3-2016 στην οποία αναφέρονται τα ακόλουθα: "Ι.Εισάγω στο Δικαστήριό Σας (σε Συμβούλιο), σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 132 παρ.1 και 2 ΚΠΔ, την υπ’ αρ.

πρωτ. 410/7.1.2016 αίτηση του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά περί κανονισμού αρμοδιότητας λόγω αποφατικής σύγκρουσης αρμοδιότητας μεταξύ των Εισαγγελιών Πρωτοδικών Αθηνών και Πειραιά για το χειρισμό της υπ’ ΑΒΜ: Γ14/6979 και ΕΓ 9-15/224 (αριθμό που έλαβε η δικογραφία στην Εισαγγελία Πρωτ/κών Πειραιά) και υπ’ ΑΒΜ:

ΙΑ 2015/10.666 (αριθμό που έλαβε η δικογραφία στην Εισαγγελία Πρωτ/κών Αθηνών) υπόθεσης και εκθέτω τα ακόλουθα: II. Ο Δήμος Αθηναίων υπέβαλε την από 24.3.2014 Αίτηση προς τον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, μετά την από 21.2.2014 Αναφορά του Κ. Α. προς τον Προϊστάμενο Αποκομιδής απορριμμάτων του Δήμου, προκειμένου να εξετασθεί από Νοσοκομείο ή Κλινική Ψυχικών Νόσων ο Ν.

Μ. του Ι., κάτοικος ... (...), ιδιοκτήτης του υπ’ αρ. ... ΙΧΕ ανοιχτού μικρού φορτηγού μάρκας FIAT, ο οποίος την 20.2.2014 επέδειξε επικίνδυνη συμπεριφορά προς υπαλλήλους καθαριότητας του Δήμου Αθηναίων. Η Εισαγγελέας του Τμήματος Ακροάσεων της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών παρήγγειλε την 24.3.2014 προς το Α.Τ. ... τη συλλογή στοιχείων για τον ως άνω λόγο.

Οι ανακριτικοί υπάλληλοι του Αστυνομικού Τμήματος ... έλαβαν ένορκες μαρτυρικές καταθέσεις από τρεις υπαλλήλους του Δήμου Αθηναίων και διαβίβασαν τη σχηματισθείσα ποινική δικογραφία στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, την 4.6.2014. Εκείνος τη διαβίβασε στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά λόγω του ότι ο Ν.

Μ. του Ι. φερόταν κάτοικος ... Πειραιά την 10.11.2014 Ο Εισαγγελέας Πρωτοδικών Πειραιά διατάσσει τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης (για διερεύνηση διάπραξης πράξεως προβλεπόμενης από το άρθρο 330 Π.Κ.) από το Διοικητή του Α.Τ. … και δεν ερευνά αν συντρέχει περίπτωση διερεύνησης τυχόν ανάγκης για ακούσια νοσηλεία του ανωτέρω.

Μετά την επιστροφή της δικογραφίας ο Εισαγγελέας Πρωτοδικών Πειραιά τη διαβιβάζει στις 13.8.2015, στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, λόγω κατά τόπον αρμοδιότητας του, διότι τόπος τελέσεως των φερόμενων ως τελεσθέντων εγκλημάτων τύγχανε η Αθήνα και διότι οι ανακριτικοί υπάλληλοι του τόπου τελέσεως προτιμώνται, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 125 περ.α’ ΚΠΔ, εκείνων του τόπου κατοικίας ή διαμονής του κατηγορούμενου.

Η Εισαγγελέας Πρωτοδικών Αθηνών, στις 14.10.2015 επαναδιαβίβασε τη δικογραφία στον Εισαγγελέα Πρωτ/κών Πειραιά, Τμήμα Ακροάσεων για να επιληφθεί της ανάγκης ή μη ακούσιας νοσηλείας. Ο Εισαγγελέας Πρωτοδικών Πειραιά, στις 3.11.2015 εξήγαγε φωτοαντίγραφα όλης της δικογραφίας για να ακολουθηθεί η διαδικασία της ακούσιας νοσηλείας και αποφαινόμενος ότι δεν τυγχάνει αρμόδιος κατά τόπον για τη συνέχιση της προκαταρκτικής εξέτασης και γενικά για το χειρισμό του ποινικού μέρους της δικογραφίας, με την υπό κρίση αίτηση του αιτείται τον κανονισμό της τοπικής αρμοδιότητας από το Δικαστήριο του Αρείου Πάγου (σε Συμβούλιο).

Στην προκειμένη/περίπτωση, όσον αφορά την ως άνω δικογραφία, αρμόδιος κατά τόπον για τη διαδικασία της ακούσιας νοσηλείας είναι ο Εισαγγελέας Πρωτ/κών του τόπου κατοικίας ή διαμονής αυτού που πρέπει να εξετασθεί από Νοσοκομείο ή Κλινική Ψυχικών Νόσων δηλαδή, στην παρούσα περίπτωση ο Εισαγγελέας Πρωτ/κών Πειραιά, διότι ο ως άνω χρήζων σχετικής ψυχιατρικής εξέτασης τύγχανε κάτοικος ...

και ήδη άγνωστης διαμονής, όσον δε αφορά τον περαιτέρω χειρισμό του ποινικού μέρους της ως άνω δικογραφίας, κατά τόπον αρμόδιος τυγχάνει ο Εισαγγελέας Πρωτοδικών Αθηνών, διότι τόπος τελέσεως της διάπραξης ή μη εγκλημάτων από τον ως άνω Ν. Μ. του Ι. τυγχάνει η Αθήνα.

Συνεπώς, πρέπει να αρθεί η ως άνω αποφατική σύγκρουση κατά τόπον αρμοδιότητας και να ορισθεί ως κατά τόπον αρμόδιος για το χειρισμό της ως άνω ποινικής υπόθεσης ο Εισαγγελέας της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών και περαιτέρω οι Αρχές του Πρωτοδικείου, της Εισαγγελίας Εφετών και του Εφετείου Αθηνών.

Για τους λόγους αυτούς Προτείνω: Να γίνει δεκτή η υπ’ αρ. πρωτ. 410/7.1.2016 αίτηση του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά για άρση της αποφατικής σύγκρουσης κατά τόπον αρμοδιότητας μεταξύ των Εισαγγελέων της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών και Εισαγγελία Πρωτοδικών Πειραιά και να ορισθεί ως κατά τόπον αρμόδιος για το χειρισμό της ως άνω αναφερόμενης στο σκεπτικό της παρούσας ποινικής υπόθεσης ο Εισαγγελέας Πρωτοδικών Αθηνών και περαιτέρω οι Δικαστικές Αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών, της Εισαγγελίας Εφετών Αθηνών και του Εφετείου Αθηνών. Η Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ξένη Δημητρίου - Βασιλοπούλου".

Αφού άκουσε

τον Αντεισαγγελέα, που αναφέρθηκε στην παραπάνω εισαγγελική πρόταση και έπειτα αποχώρησε.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατ’ άρθρον 132 παρ. 1 ΚΠΔ "Αν μεταξύ πολλών δικαστηρίων εξ ίσου αρμοδίων, που δεν υπάγονται το ένα στο άλλο ή μεταξύ ανακριτικών υπαλλήλων αμφισβητείται η αρμοδιότητα για το ίδιο έγκλημα ... παρ. 2, ο Άρειος Πάγος, αν υπάγονται σε διαφορετικά εφετεία ... προσδιορίζει το αρμόδιο δικαστήριο με αίτηση του κατηγορουμένου, του πολιτικώς ενάγοντος ή του εισαγγελέως ενός από τα πολλά αρμόδια δικαστήρια" η αίτηση πρέπει να είναι νομότυπη και να απευθύνεται στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, ο οποίος την εισάγει στον Άρειο Πάγο που συνέρχεται σε Συμβούλιο".

Τα δικαστήρια δεν υπόκεινται το ένα στο άλλο, όταν επιλαμβάνονται της υποθέσεως σε πρώτο βαθμό και όχι κατόπιν προσβολής της αποφάσεως του ενός ενώπιον του άλλου. Εκ των διατάξεων του άνω άρθρου σαφώς προκύπτει ότι περίπτωση κανονισμού αρμοδιότητος υπάρχει και όταν έχουν επιληφθεί της αυτής ή συναφούς αξιοποίνου πράξεως, περισσότερα από ένα δικαστήρια ή Συμβούλια ή ανακριτικές αρχές, τα οποία είναι εξ ίσου αρμόδια και δεν υπάγονται το ένα στο άλλο, και ή θεώρησαν ότι η πράξη αυτή υπάγεται στην αρμοδιότητά τους ή απέσχον να επιληφθούν, διότι θεώρησαν ότι δεν είχαν αρμοδιότητα.

Έτσι, η σύγκρουση αρμοδιότητας είναι: α) καταφατική, όταν πλείονα δικαστήρια (ή ανακριτικές αρχές) επιληφθέντα της υποθέσεως θεώρησαν εαυτά αρμόδια, οπότε δημιουργείται κίνδυνος εκδόσεως αντιφατικών αποφάσεων και β) αποφατική, όταν απέσχον θεωρήσαντα εαυτά αναρμόδια, οπότε δημιουργείται κίνδυνος αρνησιδικίας.

Σκοπός του κανονισμού της αρμοδιότητος είναι η πρόληψη ή η άρση μεταξύ των περισσοτέρων παραλλήλως ενεργούντων δικαστηρίων ή ανακριτικών αρχών, της διενέργειας πολλαπλών άσκοπων ενεργειών και αμφισβητήσεων ή διενέξεων και συνεπώς προϋπόθεση του κανονισμού της αρμοδιότητος αποτελεί η ύπαρξη περισσοτέρων τοπικώς αρμοδίων δικαστηρίων ή ανακριτικών αρχών, που να έχουν επιληφθεί της αυτής υποθέσεως ως αρμόδια ή να αρνούνται να επιληφθούν.

Εξάλλου κατ’ άρθρον 122 παρ. 1 ΚΠΔ, εφ’ όσον δεν πρόκειται για έγκλημα που τελέστηκε με έντυπο, περί του οποίου αναφέρει η παρ. 2 του αυτού άρθρου, "η τοπική αρμοδιότητα προσδιορίζεται από τον τόπο όπου τελέστηκε το έγκλημα ή όπου κατοικεί ή διαμένει προσωρινά ο κατηγορούμενος όταν αρχίζει η ποινική δίωξη", και κατ’ άρθρον 16 ΠΚ "Τόπος τέλεσης της πράξης θεωρείται ο τόπος όπου ο υπαίτιος διέπραξε ολικά ή μερικά την αξιόποινη ενέργεια ή παράλειψη...".

Στην προκειμένη περίπτωση, εκ των εγγράφων της δικογραφίας προκύπτουν τα ακόλουθα : Κατόπιν των από 14-5-2014 και 29-5-2014 εγκλήσεων τριών υπαλλήλων του Δήμου Αθηναίων σε βάρος των οποίων στην Αθήνα στις 20-2-2014 φέρονται να τελέστηκαν αξιόποινες πράξεις (εξύβριση και επίθεση σε βάρος τους με "φαλτσέτα") από τον Μ.

Ν. του Ι., τέως κάτοικο ... και ήδη αγνώστου διαμονής, σχηματίστηκε αυτεπάγγελτα από τους ανακριτικούς υπαλλήλους του AT ... η με Α.Β.Μ Γ14/6979 (ΕΓ-15/224) ποινική δικογραφία, η οποία βρίσκεται στο στάδιο της προκαταρκτικής εξέτασης. Δεδομένου ότι από τις ειδικότερες περιστάσεις τέλεσης των καταγγελθέντων εγκλημάτων πιθανολογήθηκε η επικινδυνότητα για τους πολίτες του φερομένου ως υπαιτίου, ο Δήμος Αθηναίων υπέβαλε την από 24-3-2014 αίτηση προς τον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών για τη διερεύνηση της συνδρομής των προϋποθέσεων της ακούσιας νοσηλείας του φερομένου ως υπαιτίου.

Ύστερα από τη συσχέτιση της αίτησης αυτής στο φάκελο της δικογραφίας, η τελευταία διαβιβάστηκε στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών (Τμήμα Ακροάσεων), ο οποίος με τη με αριθμ. πρωτ. 30633/24-3-2014 παραγγελία του ζήτησε από το AT ... τη λήψη ενόρκων καταθέσεων προς διακρίβωση της συνδρομής στο πρόσωπο του ανωτέρω Ν.

Μ. των προϋποθέσεων ακούσιας νοσηλείας ενώ στη συνέχεια διαπιστώθηκε ότι ούτος ήταν κάτοικος ... για τούτο δε με την με αριθμ. πρωτ. 23437/10-11-2014 παραγγελία του ανωτέρω Εισαγγελέα η δικογραφία διαβιβάστηκε στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά "για τυχόν δικές του ενέργειες". Από τον τελευταίο η εν λόγω δικογραφία αντιμετωπίστηκε ως ποινική δικογραφία, της δόθηκε αριθμός βιβλίου μηνύσεων (Α.Β.Μ) και στη συνέχεια, κατόπιν της από 16-12-2014 παραγγελίας, διενεργήθηκε προκαταρκτική εξέταση.

Με το από 13-8-2015 έγγραφο του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά η ως άνω ποινική δικογραφία επαναδιαβιβάστηκε προς τον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών λόγω τοπικής αρμοδιότητας ως εκ του τόπου τελέσεως των καταγγελθέντων εγκλημάτων. Ο τελευταίος όμως με την από 14-10-2015 πράξη του την επαναδιαβίβασε στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιά, ο οποίος, αφού εξήγαγε φωτοαντίγραφα όλης της δικογραφίας για να ακολουθήσει η διαδικασία της ακούσιας νοσηλείας του ανωτέρω καταγγελομένου, αποφαινόμενος ότι δεν τυγχάνει αρμόδιος κατά τόπον για τη συνέχιση της προκαταρκτικής εξέτασης και τον εν γένει χειρισμό του ποινικού μέρους της προαναφερθείσας δικογραφίας, με την από 13-8-2015 αίτησή του ζητά, δημιουργηθείσας έτσι αποφατικής σύγκρουσης αρμοδιότητας, τον κανονισμό της τοπικής αρμοδιότητας.

Με βάση τα παραπάνω, εφ’ όσον οι ανωτέρω εισαγγελείς υπάγονται σε διαφορετικά εφετεία, αρμόδιος για τον κανονισμό της αρμοδιότητας είναι στην προκειμένη περίπτωση ο Άρειος Πάγος σε Συμβούλιο. Περαιτέρω, ως εκ του τόπου τελέσεως των ερευνωμένων, κατά τα ανωτέρω, αδικημάτων, που φέρεται να είναι η Αθήνα και λαμβανομένου υπόψη ότι ο φερόμενος ως υπαίτιος αυτών δεν είναι πλέον κάτοικος ...

αλλά αγνώστου διαμονής (βλ. από 1-3-2015 ένορκη εξέταση του αστυφύλακα του AT … Α. Π.), πρέπει, κατά παραδοχή της αιτήσεως του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Πειραιώς περί κανονισμού αρμοδιότητος, να προσδιορισθεί ως αρμόδιος κατά τόπο Εισαγγελέας Πρωτοδικών επί της προκειμένης υποθέσεως, ο Εισαγγελεύς Πρωτοδικών Αθηνών και περαιτέρω οι ανακριτικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Προσδιορίζει ως αρμόδιο κατά τόπο Εισαγγελέα Πρωτοδικών, επί της σχηματισθείσας, κατά τα ειδικότερα αναφερόμενα στο σκεπτικό, δικογραφίας, τον Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών και περαιτέρω τις ανακριτικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 17 Μαΐου 2016.

Εκδόθηκε στην Αθήνα στις 19 Μαΐου 2016.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ