1073/2007 · Άρειος Πάγος (Supreme Civil and Criminal Court of Greece)

Απόφαση 1073 / 2007 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1073/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ΄ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κρητικό, Αντιπρόεδρο, Αχιλλέα Νταφούλη, Πλαστήρα Αναστασάκη, Αντώνιο Παπαθεοδώρου και Γεώργιο Πετράκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 23 Μαρτίου 2007, με την παρουσία και της Γραμματέως Μάρθας Ψαραύτη, για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "VICTORIA Α.Α.Ε.Ζ.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Απόστολο Καραγκουνίδη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Του αναιρεσίβλητου:Ψ1, ο οποίος δεν παραστάθηκε.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12 Φεβρουαρίου 2002 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 18.012/2003 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 421/2005 οριστική του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 13 Φεβρουαρίου 2006 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνον η αναιρεσείουσα, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Πλαστήρας Αναστασάκης, ανέγνωσε την από 3 Μαρτίου 2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Από την προσκομιζόμενη και επικαλούμενη με αριθμό ..... έκθεση επιδόσεως της δικαστικής επιμελήτριας του Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης .... αποδεικνύεται ότι ακριβές αντίγραφο της κρινόμενης από 13.2.2006 αιτήσεως αναιρέσεως με την πράξη ορισμού δικασίμου για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας συνεδρίαση και με κλήση προς παράσταση κατά τη συζήτησή της επιδόθηκε, με επιμέλεια της αναιρεσείουσας νομίμως και εμπροθέσμως στον αναιρεσίβλητο.

Συνεπώς εφ΄ όσον αυτός δεν εμφανίσθηκε, κατά τη δικάσιμο αυτή κατά την οποία η υπόθεση εκφωνήθηκε με τη σειρά του οικείου πινακίου, πρέπει να προχωρήσει η συζήτηση της υποθέσεως παρά την ερημοδικία του (άρθρ. 576 ΚΠολΔ).

ΙΙ. Σύμφωνα με το άρθρο 11 παρ. 1 του Ν. 489/1976 "ο ασφαλιστής δεν μπορεί να αντιτάξει κατά του προσώπου που ζημιώθηκε, όταν τούτο ασκεί την κατά το άρθρο 10 παρ. 1 αξίωση, ενστάσεις που απορρέουν από την ασφαλιστική σύμβαση, επιφυλασσομένου σ' αυτόν του δικαιώματος αγωγής κατά του ασφαλισμένου, του αντισυμβαλλομένου και του οδηγού".

Από τη διάταξη αυτή σαφώς προκύπτει ότι ο ασφαλιστής δεν μπορεί να αντιτάξει κατά του τρίτου προσώπου το οποίο έχει ζημιωθεί και υπέρ του οποίου καθιερώνεται με το άρθρο 10 παρ. 1 του ίδιου νόμου η αρχή ότι έχει από την ασφαλιστική σύμβαση και μέχρι το ποσό αυτό ιδίαν αξίωση κατά του ασφαλιστή, την ύπαρξη μεταξύ αυτού και του αντισυμβαλλομένου συμφωνίας, δυνάμει της οποίας η σύμβαση ασφαλίσεως ανατρέχει αναδρομικά σε προγενέστερο χρόνο κατά τον οποίο συνέβη το ατύχημα και κατά το οποίο το ασφαλιζόμενο αυτοκίνητο ήταν ανασφάλιστο αλλά ότι ο ασφαλιστής δεν ευθύνεται έναντι του τρίτου εις αποζημίωση για ατύχημα που ήδη έχει συμβεί (άρθρ. 203 ΕμπΝ και ήδη, μετά την κατάργησή του, άρθρ. 5 παρ. 2 ν. 2496/1977).

Πολύ περισσότερο αφού όταν η ασφαλιστική σύμβαση συνάπτεται από τον ασφαλιστή με τη ρήτρα αυτή και έχει ως αποτέλεσμα εξαπάτησή του από τον λήπτη της ασφαλίσεως ως προς την επέλευση του ατυχήματος, καθιστά πιθανή και την γνώση του σχετικά με ένα τέτοιο ενδεχόμενο (ΑΠ981/1987 ΕΕΝ 1988. 446). Άλλωστε στο θέμα του απροβλήτου των ενστάσεων δεν γίνεται διάκριση, αν αυτές γεννήθηκαν πριν ή μετά το ατύχημα, αν στηρίζονται στο νόμο ή στη σύμβαση ασφαλίσεως.

Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του, όπως από αυτήν προκύπτει, δέχτηκε τα εξής σε σχέση με την εκ της συμβάσεως της ασφαλίσεως υποχρέωση της αναιρεσείουσας να αποζημιώσει τον αναιρεσίβλητο τρίτο: Αναφορικά με την πέμπτη εναγομένη ασφαλιστική εταιρεία με την επωνυμία "VICΤORIA A.A.E.Ζ.", η οποία φέρεται ως ασφαλίσασα το ...

ΙΧΕ αυτοκίνητο, αποδείχθηκε ότι αυτό αρχικά ήταν ασφαλισμένο στην ασφαλιστική εταιρεία με την επωνυμία "ΕΘΝΙΚΗ", πλην όμως η ασφάλιση αυτή είχε ακυρωθεί από τον lούλιο του 2001, γεγονός που γνώριζε ο ασφαλισμένος της Ζ1 και για αυτό το λόγο κατά το χρόνο του ατυχήματος δεν έφερε στον ανεμοθώρακα του αυτοκινήτου του τη βεβαίωση ασφαλίσεως και του επιβλήθηκε για την αιτία αυτή την ίδια ώρα του ατυχήματος πρόστιμο (βλ.

δελτίο τροχαίων ατυχημάτων). Αμέσως μετά το ατύχημα επικοινώνησε με τον πράκτορα της ασφαλιστικής εταιρείας "VICΤORIA A.A.E.l." Φ1 ζητώντας του να του ασφαλίσει το όχημά του και ο τελευταίος τον διαβεβαίωσε ότι μπορεί να πράξει αυτό με τη συμφωνία ότι ο Ζ1 εγγράφως θα δήλωνε στην ασφαλιστική εταιρία ότι δεν έχει καμία απαίτηση από αυτή από το ένδικο ατύχημα (βλ.

κατάθεση Φ1). Στα πλαίσια της συμφωνίας τους αυτής ασφαλίστηκε το εν λόγω όχημα για το χρονικό διάστημα από ώρα 12 μεσημβρινή της 26.11.2001 (ημέρα του ατυχήματος) έως την 12 μεσημβρινή της 26.11.2002 (βλ. πρόταση ασφαλίσεως, ασφαλιστήριο και πρόσθετη πράξη) και ακολούθως ο Ζ1 στις 4.3.2002 υπέβαλε προς την ασφαλιστική εταιρεία υπεύθυνη δήλωση στην οποία δηλώνει επί λέξει "στο ατύχημα που είχα την 26.11.2001 με τον Ψ1, δεν ήμουν ασφαλισμένος στην εταιρεία ΒΙΚΤΩΡΙΑ και η ασφάλιση έγινε μετά το ατύχημα και δεν έχω καμία απαίτηση από την παραπάνω εταιρία, τα έξοδα αποκατάστασης της ζημίας θα τα πληρώσω εγώ".

Η απευθυντέα αυτή δήλωση βουλήσεως προς την ασφαλιστική του εταιρεία περιέχει υποβολή προτάσεως προς σύναψη συμβάσεως αφέσεως χρέους, για την περίπτωση ευδοκιμήσεως της από 12.2.2002 ένδικης αγωγής του Ψ1 και η οποία (πρόταση) θεωρείται ότι έγινε αποδεκτή σιωπηρά από την ασφαλιστική του εταιρεία, σύμφωνα με τα κρατούντα στις περιπτώσεις αυτές συναλλακτικά ήθη και ότι συνακόλουθα καταρτίσθηκε η σύμβαση αφέσεως χρέους, η οποία όμως δεν μπορεί να προταθεί κατά του ζημιωθέντος τρίτου.

Με βάση τα ανωτέρω προκύπτει, αφενός μεν, ότι η σύμβαση ασφαλίσεως με την πέμπτη εναγομένη καταρτίσθηκε μετά την επέλευση του ατυχήματος, κατά την κατάρτιση της οποίας αμφότερα τα συμβαλλόμενα μέρη γνώριζαν ότι είχε επέλθει η ασφαλιστική περίπτωση, αφετέρου δε, συνήφθη σύμβαση αφέσεως χρέους, πλην όμως ο ασφαλιστής δεν μπορεί να προτείνει κατά του ζημιωθέντος τρίτου, τόσο την ακυρότητα της αναδρομικής ασφάλισης, όσο και τη σύμβαση άφεσης χρέους, διότι αφορούν τις μεταξύ τους σχέσεις και ο ασφαλιστής έχει μόνον το δικαίωμα ασκήσεως αγωγής κατά του ασφαλισμένου, αφού υποχρεούται να καταβάλει στο ζημιωθέντα τρίτο χωρίς να υπέχει συμβατική υποχρέωση.

Με τις παραδοχές του αυτές το Εφετείο, κατ' ακολουθίαν των οποίων επικύρωσε την εκκαλούμενη απόφαση που είχε δεχθεί τα ίδια, αφ' ενός μεν δεν παραβίασε τις άνω αναφερόμενες διατάξεις του ουσιαστικού δικαίου, αφ' ετέρου δε περιέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του επαρκείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες σχετικά με το ως άνω ζήτημα που καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο.

Επομένως οι περί του αντιθέτου εκ του άρθρου 559 αριθ. 1 και 19 λόγοι της αιτήσεως με τους οποίους προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η αιτίαση ότι υπέπεσε στις αντίστοιχες πλημμέλειες είναι αβάσιμοι και πρέπει να

απορριφθούν.

Κατ΄ ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναιρέσεως.-

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 13.2.2006 αίτηση της ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρείας με την επωνυμία "VICTORIA A.A.E.Z." για αναίρεση της 421/2005 αποφάσεως του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 25 Απριλίου 2007. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 16 Μαΐου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ