Supreme Court overturns appeal court verdict for failure to consider evidence proving victim's fault in traffic accident case.

Απόφαση 1046 / 2006 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ) Αριθμός 1046/2006

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κρητικό, Αντιπρόεδρο, Γεώργιο Βούλγαρη, Δημήτριο Κυριτσάκη, Αχιλλέα Νταφούλη και Ανδρέα Μαρκάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 7 Απριλίου 2006, με την παρουσία και της Γραμματέως Μάρθας Ψαραύτη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Χ1, κατοίκου ..., 2. α.Χ2 και β. Χ3, , κατοίκων ..., ατομικά και ως ασκούντων τη γονική μέριμνα των δύο ανηλίκων τέκνων τους Χ2 και Χ3, κατοίκων ομοίως, 3. α. Χ4 και ...., κατοίκων ..., ατομικά και ως ασκούντων τη γονική μέριμνα των δύο ανηλίκων τέκνων τους... και Χ5..., κατοίκων ομοίως, 4. Χ6, , 5. Χ7, 6. Χ8 και 7. Χ9, κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Θεόδωρο Ζευκιλή, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Ψ1, κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Βαρίτη, χωρίς να καταθέσει προτάσεις και 2. ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία "ΙΜΠΕΡΙΟ ΙΝΣΟΥΡΑΝΣ ΚΟΜΠΑΝΙ Α.Ε." (ΙMPERIO INSURANCE COMPANY P.A.), που εδρεύει στη ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Κωνσταντίνο Νούσια, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις με αριθμούς έκθ. κατάθεσης 38920/1999 και 22305/2000 αγωγές, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 23.346/2001 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 818/2004 οριστική του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 9 Οκτωβρίου 2004 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ανδρέας Μαρκάκης, ανέγνωσε την από 27 Μαρτίου 2006 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την εν μέρει παραδοχή της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

Ο πληρεξούσιος του 1ου αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αίτησης και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1.Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 11 ΚΠολΔ, λόγος αναίρεσης ιδρύεται και όταν το δικαστήριο παρά το νόμο, δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα, στα οποία περιλαμβάνονται και τα έγγραφα, τα οποία οι διάδικοι επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν για την απόδειξη πραγματικών περιστατικών που κατά την έννοια του άρθρου 335 ΚΠολΔ ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης.

Αρκεί δε για την ίδρυση του λόγου αυτού και μόνη η ύπαρξη αμφιβολιών για το αν το δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη τα παραπάνω αποδεικτικά μέσα. Στη προκειμένη περίπτωση οι αναιρεσείοντες, όπως προκύπτει από τις προτάσεις τους στο Εφετείο, προς απόδειξη του αγωγικού ισχυρισμού τους (και λόγου έφεσης) ότι αποκλειστικά υπαίτιος του ενδίκου αυτοκινητικού ατυχήματος, κατά το οποίο τραυματίσθηκε θανάσιμα ο συγγενής τους Ω, υπήρξε ο πρώτος αναιρεσίβλητος, οδηγός του ζημιογόνου αυτοκινήτου, επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν μεταξύ άλλων τα εξής έγγραφα: 1) την με αρ. 8681/1999 αμετάκλητη απόφαση του Β' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου ...

με την οποία ο άνω αναιρεσίβλητος κηρύχθηκε ένοχος ανθρωποκτονίας από αμέλεια του Ω 2) την από 28-12-1994 έκθεση πραγματογνωμοσύνης του διορισθέντος ως πραγματογνώμονος ..., 3) την από 8-1-1995 ανώμοτη κατάθεση του πρώτου αναιρεσιβλήτου και 4) την από 2-2-1995 ένορκη μαρτυρική κατάθεση του .... Το Εφετείο αναφορικά με την υπαιτιότητα στο συμβάν τροχαίο ατύχημα δέχθηκε τα εξής:

Στις 24-12-1994 και περί ώρα 12.30, ο Ω, οδηγώντας το άνευ αριθμού κυκλοφορίας δίκυκλο μοτοποδήλατο, εκινείτο στην Π.Ε.Ο. ... με κατεύθυνση προς .... Όταν ο ανωτέρω οδηγός, έφθασε στο 12ο χιλιόμετρο της ως άνω οδού που είναι ευθεία σε μήκος μεγαλύτερο των 50 μέτρων, κινήθηκε στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας, όπου εκείνη την στιγμή εκινείτο κανονικά το με αριθμό κυκλοφορίας ...

φορτηγό αυτοκίνητο, ιδιοκτησίας του εναγομένου Αν. Ω και ήταν ασφαλισμένο στην ασφαλιστική εταιρία ... .", οδηγούμενο από τον ίδιο, με αποτέλεσμα να προσκρούσει στο σώστρο του δεξιού τροχού του φορτηγού, παρά τον αποφευκτικό ελιγμό προς τα αριστερά που πραγματοποίησε ο εναγόμενος. Από την ένδικη σύγκρουση, ο οδηγός του μοτοποδηλάτου, Ω , λόγω και της μη χρήσεως προστατευτικού κράνους, υπέστη βαριά κρανιοεγκεφαλική κάκωση, συνεπεία της οποίας κατέληξε στις 29-12-94, στο νοσοκομείο ..., όπου είχε μεταφερθεί μετά το ατύχημα.

Η ταχύτητα του φορτηγού, όπως προκύπτει από το δίσκο του ταχογράφου του, της ημέρας του ατυχήματος δεν ήταν υπερβολική, όπως ισχυρίζονται οι ενάγοντες στην αγωγή τους, δεδομένου ότι δεν υπερέβαινε τα 40 χιλιόμετρα την ώρα, ενώ η μικρή είσοδος του φορτηγού στο αντίθετο ρεύμα κυκλοφορίας οφείλεται αποκλειστικώς στον προς τα αριστερά αποφευκτικό ελιγμό του εναγομένου, ο οποίος τελικώς δεν μπόρεσε να αποφύγει την σύγκρουση.

Ο ισχυρισμός των εναγόντων, ότι ο οδηγός του μοτοποδηλάτου εκινείτο κανονικά στο προς ... ρεύμα πορείας και ότι το φορτηγό είχε καταλάβει μέρος του προς ... ρεύματος κυκλοφορίας, χωρίς να ισχυρίζονται ότι ολόκληρο το φορτηγό βρισκόταν εντός του ρεύματος κυκλοφορίας, είναι αβάσιμος, καθ' όσον αν πράγματι το φορτηγό κατελάμβανε μέρος του αντίθετου ρεύματος κυκλοφορίας τότε ο οδηγός του μοτοποδηλάτου θα συνέχιζε κινούμενος δεξιά την πορεία του χωρίς να συγκρουσθεί με το φορτηγό.

Εξάλλου, ότι το φορτηγό εκινείτο κανονικά στο προς ... ρεύμα κυκλοφορίας προκύπτει και από την κατάθεση του μάρτυρα Ι. ..., ο οποίος κατέθεσε ότι περνώντας την στροφή δεν μπορούσε να δει τον συμπέθερό του που τον ακολουθούσε περίπου στα 50 μέτρα λόγω της στροφής και αμέσως μετά ότι συναντήθηκε με το φορτηγό πιο πάνω από την στροφή που πήγαινε προς ...

στο δεξιό ρεύμα του οδοστρώματος. Πέραν από αυτά τα αρμόδια όργανα που συνέταξαν την έκθεση αυτοψίας τροχαίου ατυχήματος (βλ. αυτή) ρητά βεβαιώνουν ότι ο άνω θανατωθείς παρεβίασε την παρ. 5 του άρθρου 16 του ΚΟΚ, ότι δηλαδή εισήλθε ανεπίτρεπτα στο αντίθετο ρεύμα πορείας. Η είσοδος δε αυτού στο αντίθετο ρεύμα πορείας και η πριν από την σύγκρουση κίνηση του αυτοκινήτου που οδηγούσε ο πρώτος εναγόμενος απεικονίζεται στο πρόχειρο σχεδιάγραμμα (βλ.

αυτό). Ύστερα απ' αυτά, το Δικαστήριο οδηγείται στην κρίση ότι αποκλειστικά υπαίτιος του ενδίκου ατυχήματος ήταν ο άνω οικείος των εναγόντων, οδηγός του μοτοποδηλάτου. Πραγματικά περιστατικά που να προσδίδουν ευθύνη για το ατύχημα και στον πρώτο εναγόμενο, από κανένα στοιχείο δεν προέκυψαν και γι' αυτό η υπό των εναγομένων προβληθείσα ένσταση συνυπαιτιότητας πρέπει να απορριφθεί ως κατ' ουσίαν αβάσιμη.

Κατ' ακολουθία των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί η αγωγή ως προς το καταψηφιστικό αίτημα ως κατ' ουσίαν αβάσιμη.

Για να καταλήξει στο παραπάνω συμπέρασμα του το Εφετείο έλαβε υπόψη, όπως αναφέρεται στην προσβαλλόμενη απόφασή του, τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων που εξετάσθηκαν στο ακροατήριο του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, το περιεχόμενο όλων ανεξαιρέτως των εγγράφων που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι (μεταξύ των οποίων και εκείνα της ποινικής δικογραφίας), ορισμένα των οποίων αναφέρονται ειδικότερα, χωρίς όμως να αγνοείται η αποδεικτική αξία και των υπολοίπων, όσα οι διάδικοι με τις προτάσεις τους εκθέτουν και αποδέχονται, τις φωτογραφίες, τον τόπον του ατυχήματος και τα αυτεπαγγέλτως λαμβανόμενα υπόψη διδάγματα της κοινής πείρας.

Ωστόσο παρά την ενλόγω γενική διαβεβαίωση δεν καθίσταται αδιστάκτως βέβαιο ότι το Εφετείο, ενόψει του συμπεράσματος στο οποίο κατέληξε σε σχέση με την υπαιτιότητα, έλαβε υπόψη την άνω αμετάκλητη ποινική απόφαση με την οποία ο πρώτος αναιρεσίβλητος καταδικάσθηκε ως υπαίτιος του θανάτου του Ω καθώς και την από 2-2-1995 ένορκη προανακριτική κατάθεση του ...

από την οποία προκύπτει ότι αυτός διερχόμενος από τον τόπο του ατυχήματος με κατεύθυνση προς ..., λίγα λεπτά αφότου αυτό συνέβη, "είδε κάποια πράγματα στη μέση του δρόμου και λίμνη αίματος πάνω στις διπλές γραμμές και περισσότερο ίσως στο αντίθετο ρεύμα πορείας όπως εκινείτο αυτός", τα οποία αποδεικτικά μέσα ούτε αντικρούει, ούτε αναφέρεται ειδικώς σε αυτά.

Έτσι όμως το Εφετείο υπέπεσε στην πλημμέλεια της μη λήψης υπόψη αποδεικτικών μέσων που οι αναιρεσείοντες είχαν επικαλεστεί και προσκομίσει νομίμως και είναι βάσιμοι οι πρώτος και τρίτος εν μέρει εκ της παραπάνω διάταξης λόγοι αναίρεσης.

Κατ'ακολουθίαν πρέπει, κατά παραδοχή αυτών να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, το οποίο δύναται να συγκροτηθεί από δικαστές άλλους από εκείνους που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση (άρθρο 580 παρ.3 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 818/2004 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει σε χίλια πεντακόσια (1500) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 18 Απριλίου 2006.

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο στις 24 Μαίου 2006.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ