Supreme Court allows appeal against eviction order due to legal personality error in merged company defendant.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court allowed the appeal against the Second Instance Court's eviction order, ruling that the defendant company had ceased to exist legally at the time of the lawsuit. The plaintiff argued the defendant was a merged entity and thus lacked standing, while the lower court incorrectly treated the merged company as a valid party. The court held that the merger dissolved the original legal personality, making the lawsuit inadmissible against the non-existent entity.
Legislator headnote
AI generatedArticles 61, 62, 72, 73 of the Civil Code; Article 559, paragraph 14 of the Code of Civil Procedure: When a legal person ceases to exist due to merger, a lawsuit filed against it is inadmissible as the entity lacks legal personality to be a party to the proceedings.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Απόφαση 1043 / 2006 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1043/2006
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Δ' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κρητικό, Αντιπρόεδρο, Γεώργιο Βούλγαρη, Δημήτριο Κυριτσάκη, Αχιλλέα Νταφούλη και Ανδρέα Μαρκάκη, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 17 Μαρτίου 2006, με την παρουσία και της Γραμματέως Μάρθας Ψαραύτη, για να δικάσει μεταξύ:
Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «ΑΛΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΤΕΧΝΙΚΗ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ» και με διακριτικό τίτλο «Αλκή ΑΤΕΒΕ» που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ως καθολικής διαδόχου της εταιρείας περιορισμένης ευθύνης με την επωνυμία «Αλκή Εργοληπτική Τεχνική Βιομηχανική Τουριστική και Εμπορική Ε.Π.Ε.», η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Τρίμη.
Του αναιρεσιβλήτου: ........, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Χρήστο Τούση, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 12 Νοεμβρίου 2003 αγωγή του ήδη αναιρεσίβλητου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1703/2004 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 7750/2004 οριστική του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 9 Φεβρουαρίου 2005 αίτησή της.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Βούλγαρης, ανέγνωσε την από 6 Μαρτίου 2006 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την εν μέρει παραδοχή της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι.Επειδή σύμφωνα με το άρθρο 62 ΚΠολΔ «όποιος έχει την ικανότητα να είναι υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων έχει και την ικανότητα να είναι διάδικος». Κατά δε το άρθρο 61 ΑΚ «το νομικό πρόσωπο αποκτά προσωπικότητα αν τηρηθούν οι όροι που αναγράφει ο νόμος», ενώ η διάλυση του νομικού προσώπου δεν θίγει την ικανότητά του να είναι υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων- άρα και της έννομης σχέσης της δίκης- αφού κατ΄άρθρο 72 ΑΚ, μόλις το νομικό πρόσωπο διαλυθεί βρίσκεται αυτοδικαίως σε εκκαθάριση ωσότου δε περατωθεί η εκκαθάριση και για τις ανάγκες της θεωρείται ότι υπάρχει.
Εξάλλου, κατά το άρθρο 73 ΚΠολΔ το δικαστήριο εξετάζει και αυτεπαγγέλτως, αν συντρέχει η, κατά το άρθρο 62 προϋπόθεση, ενόψει και της διάταξης του άρθρου 313 παρ.1 εδ. δ' του ίδιου Κώδικα, κατά την οποία «μπορεί να επιδιωχθεί με αγωγή ή ένσταση η αναγνώριση της ανυπαρξίας μιας δικαστικής απόφασης, αν εκδόθηκε σε δίκη που είχε διεξαχθεί κατά ανύπαρκτου φυσικού ή νομικού προσώπου».
Περαιτέρω στην περίπτωση συγχώνευσης ανωνύμων εταιριών, που επέρχεται είτε με τη σύσταση νέας εταιρίας, είτε με απορρόφηση, είτε με εξαγορά της μιας από την άλλη, ορίζει το άρθρο 75 του ν.2190/1920, όπως αντικαταστάθηκε με το άρθρο 11 π.δ. 498/1987, ότι: «1.Από την καταχώρηση στο Μητρώο Ανωνύμων Εταιριών της εγκριτικής απόφασης της συγχώνευσης, που προβλέπεται από το άρθρο 74, επέρχονται αυτοδίκαια και ταυτόχρονα χωρίς καμία άλλη διατύπωση… τα ακόλουθα αποτελέσματα:
α) η απορροφούσα εταιρία υποκαθίσταται σε όλα γενικά τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της ή των απορροφούμενων εταιριών και η μεταβίβαση αυτή εξομοιώνεται με καθολική διαδοχή… γ) οι απορροφούμενες εταιρίες παύουν να υπάρχουν… 2) Οι εκκρεμείς δίκες συνεχίζονται αυτοδικαίως από την απορροφούσα εταιρία ή κατ΄αυτής, χωρίς καμία ειδικότερη διατύπωση από μέρους της για τη συνέχιση και χωρίς να επέρχεται, λόγω της συγχώνευσης, βιαία διακοπή της δίκης και χωρίς να απαιτείται δήλωση για την επανάληψή της».
Η έννοια της, κατά τα άνω συγχώνευσης είναι, ότι με αυτή, η συγχωνευόμενη εταιρία παύει να υφίσταται χωρίς να μεσολαβήσει εκκαθάριση, εξαφανιζόμενη ως υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων και ότι η νέα εταιρία, ως διάδοχος των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων συνεχίζει τις εκκρεμείς δίκες (πρβλ. Ολ.ΑΠ 12/1999).
Τα αυτά, όπως ως άνω το άρθρο 75 του ν.2190/1920, ορίζει και το άρθρο 55 παρ.2 και 4 του ν.3190/1955, ως προς τη συγχώνευση εταιριών περιορισμένης ευθύνης (Ε.Π.Ε.). Οι διατάξεις αυτές είναι δεκτικές ανάλογης εφαρμογής και στην περίπτωση συγχώνευσης άλλων μορφών εταιριών, (όπως επί συγχωνεύσεως ΕΠΕ σε ΑΕ) με την κατά το νόμο έννοια της καθολικής διαδοχής τόσο στη τυχόν επίδικη ιδιωτική έννομη σχέση όσο και στην έννομη σχέση της δίκης.
Στην προκείμενη περίπτωση η αναιρεσείουσα με τον πρώτο λόγο της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως αποδίδει την αιτίαση ότι το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρου 559 παρ.14 ΚΠολΔικ με το να μη κηρύξει απαράδεκτη την από 12-11-2003 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου (με την οποίαν αυτός ζητούσε από την εναγομένη μισθώτρια εταιρία την απόδοση του μισθίου ακινήτου λόγω υπερημερίας περί την καταβολήν μισθωμάτων και την καταβολή των μισθωμάτων αυτών), την οποία αγωγή και έστρεψε κατά της μισθώτριας εταιρίας υπό την επωνυμία ΑΛΚΗ ΕΤΕΒ ΕΠΕ, η οποία με την υπ' αριθμ. 2910/31-12-96 απόφαση του Νομάρχη Αθηνών είχε συγχωνευθεί με την εταιρία «Τρίτων ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕ και από την οποία προέκυψε η ήδη αναιρεσείουσα εταιρία «ΑΛΚΗ ΕΤΕΒΕ» και συνεπώς είχε (η μισθώτρια) παύσει κατά τον χρόνο εγέρσεως της αγωγής (25-11-03) να αποτελεί αυτοτελές νομικό πρόσωπο, υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων.
Ο λόγος αυτός της αιτήσεως αναιρέσεως πρέπει να γίνει δεκτός ως κατ΄ ουσίαν βάσιμος, αφού όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση αυτή δέχθηκε ότι η μισθώτρια του επιδίκου ακινήτου εταιρία ΑΛΚΗ ΕΤΕΒ ΕΠΕ συγχωνεύθηκε με την εταιρίαν «Τρίτων τεχνική ΕΠΕ», και από την συγχώνευση αυτή προήλθε η αναιρεσείουσα ΑΛΚΗ ΕΤΕΒΕ, η οποία καταχωρήθηκε στο μητρώο Ανων.
Εταιριών την 31-12-96 και δημοσιεύθηκε στο τεύχος Ανων. Εταιριών την 8-1-97 η υπ΄ αριθμ. 29-10/31-12-96 απόφαση του Νομάρχου Αθηνών στο φύλλο 52/8-1-97. Ότι από του χρόνου εκείνου της δημοσιεύσεως (αρθ. 55 του Ν. 3190/55 έπαυσε υπάρχουσα η (αρχική) μισθώτρια εταιρία, επήλθε δε λήξη της υπάρξεως του νομικού της προσώπου και η νέα εταιρία (αναιρεσείουσα) υποκαθίσταται στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις αυτής και συνεπώς δεν δύναται η συγχωνευθείσα μισθώτρια εταιρία να είναι υποκείμενο δικαιωμάτων και να εναχθεί.
Παρά την τοιαύτη συγχώνευση το Εφετείο δέχθηκε ότι η μισθώτρια εταιρία εξακολουθεί υφισταμένη και μετά την ως άνω συγχώνευση και την επελθούσα λύση αυτής και συνεπώς καλώς εγείρεται κατ΄ αυτής η κρινόμενη αγωγή μετά τον χρόνο της δημοσιεύσεως. Κρίνοντας έτσι το Εφετείο υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρ. 559 παρ. 14 Κ.Πολ.Δ, διότι έπρεπε να κηρύξει απαράδεκτη την κατά της εναγομένης μισθώτριας – (συγχωνευθείσης εταιρίας) ασκηθείσα αγωγή, αφού αυτή ηγέρθη κατά ανύπαρκτου νομικού προσώπου.
Κατ΄ ακολουθίαν πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση κατά παραδοχή του από το άρθρο 559 παρ.14 ΚΠολΔ πρώτου λόγου της αιτήσεως αναιρέσεως.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την 7750/2004 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.
Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω έρευνα στο ίδιο Εφετείο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές. Και
Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσείουσας, την οποία ορίζει σε χίλια εκατό (1100) ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 3 Μαίου 2006.
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο στις 24 Μαίου 2006.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ